- സരസ്വതീ ദേവീ പ്രതിമാ വാ ചിത്രപടഃ വാ
പൂര്വാങ്ഗ പൂജാ
അപവിത്രഃ പവിത്രോ വാ സര്വാവസ്ഥാം ഗതോഽപി വാ ।
യഃ സ്മരേത് പുണ്ഡരീകാക്ഷം സ ബാഹ്യാഭ്യന്തരഃ ശുചിഃ ॥
പുണ്ഡരീകാക്ഷ പുണ്ഡരീകാക്ഷ പുണ്ഡരീകാക്ഷായ നമഃ ॥
പ്രാര്ഥനാ
ശുക്ലാമ്ബരധരം വിഷ്ണും ശശിവര്ണം ചതുര്ഭുജമ് ।
പ്രസന്നവദനം ധ്യായേത് സര്വവിഘ്നോപശാന്തയേ ॥
അഗജാനന പദ്മാര്കം ഗജാനനമഹര്നിശമ് ।
അനേകദം തം ഭക്താനാം ഏകദന്തമുപാസ്മഹേ ॥
തദേവ ലഗ്നം സുദിനം തദേവ
ലക്ഷ്മീപതേ തേഽങ്ഘ്രിയുഗം സ്മരാമി ॥
ഗുരുര്ബ്രഹ്മാ ഗുരുര്വിഷ്ണുഃ ഗുരുര്ദേവോ മഹേശ്വരഃ ।
ഗുരുഃ സാക്ഷാത് പരബ്രഹ്മ തസ്മൈ ശ്രീഗുരവേ നമഃ ॥
സര്വമങ്ഗല മാങ്ഗല്യേ ശിവേ സര്വാര്ഥസാധികേ ।
ശരണ്യേ ത്ര്യമ്ബകേ ഗൌരീ നാരായണി നമോഽസ്തു തേ ॥
ശ്രീലക്ഷ്മീനാരായണാഭ്യാം നമഃ ।
വാണീഹിരണ്യഗര്ഭാഭ്യാം നമഃ ।
അരുന്ധതീവസിഷ്ഠാഭ്യാം നമഃ ।
സര്വേഭ്യോ മഹാജനേഭ്യോ നമഃ ।
ആചമനം
ഓം ശ്രീകൃഷ്ണായ നമഃ ।
ദീപാരാധനമ്
ദീപസ്ത്വം ബ്രഹ്മരൂപോഽസി ജ്യോതിഷാം പ്രഭുരവ്യയഃ ।
സൌഭാഗ്യം ദേഹി പുത്രാംശ്ച സര്വാന്കാമാംശ്ച ദേഹി മേ ॥
ഭോ ദീപ ദേവി രൂപസ്ത്വം കര്മസാക്ഷീ ഹ്യവിഘ്നകൃത് ।
യാവത്പൂജാം കരിഷ്യാമി താവത്ത്വം സുസ്ഥിരോ ഭവ ॥
ദീപാരാധന മുഹൂര്തഃ സുമുഹൂര്തോഽസ്തു ॥
ഭൂതോച്ചാടനമ്
ഉത്തിഷ്ഠന്തു ഭൂതപിശാചാഃ യ ഏതേ ഭൂമിഭാരകാഃ ।
ഏതേഷാമവിരോധേന ബ്രഹ്മകര്മ സമാരഭേ ॥
അപസര്പന്തു തേ ഭൂതാ യേ ഭൂതാ ഭൂമിസംസ്ഥിതാഃ ।
യേ ഭൂതാ വിഘ്നകര്താരസ്തേ ഗച്ഛന്തു ശിവാഽജ്ഞയാ ॥
പ്രാണായാമഃ
ഓ-മ്ഭൂഃ । ഓ-മ്ഭുവഃ॑ । ഓഗ്ം സുവഃ॑ । ഓ-മ്മഹഃ॑ । ഓ-ഞ്ജനഃ॑ । ഓ-ന്തപഃ॑ । ഓഗ്ം സത്യമ് ।
ഓ-ന്തത്സ॑വി॒തുര്വരേ᳚ണ്യ॒-മ്ഭര്ഗോ॑ ദേ॒വസ്യ॑ ധീമഹി ।
ധിയോ॒ യോ നഃ॑ പ്രചോ॒ദയാ᳚ത് ॥
ഓമാപോ॒ ജ്യോതീ॒ രസോ॒-ഽമൃത॒-മ്ബ്രഹ്മ॒ ഭൂര്ഭുവ॒സ്സുവ॒രോമ് ॥
മമ ഉപാത്ത സമസ്ത ദുരിതക്ഷയ ദ്വാരാ ശ്രീപരമേശ്വര പ്രീത്യര്ഥം, മമ/അസ്മാകം സഹകുടുമ്ബസ്യ ക്ഷേമ-സ്ഥൈര്യ-ധൈര്യ-വീര്യ-വിജയ-അഭയ-ആയുഃ-ആരോഗ്യ-ഐശ്വര്യ-അഭിവൃദ്ധ്യര്ഥം, പ്രജ്ഞാ-മേധാ-വിദ്യാ-വിവേക-വാഗ്വിലാസ-സിദ്ധ്യര്ഥം, ധര്മാര്ഥ-കാമ-മോക്ഷ-ചതുര്വിധ-പുരുഷാര്ഥ-ഫല-സിദ്ധ്യര്ഥം, ശ്രീസരസ്വതീ ദേവീ-പ്രീത്യര്ഥം, യാവച്ഛക്തി ധ്യാന-ആവാഹനാദി-ഷോഡശോപചാര-പൂജാം കരിഷ്യേ ॥
തദങ്ഗ കലശാരാധനം കരിഷ്യേ ॥
കലശാരാധനമ്
കലശേ ഗന്ധ പുഷ്പാക്ഷതൈരഭ്യര്ച്യ ।
കലശസ്യോപരി ഹസ്തം നിധായ ।
കലശസ്യ മുഖേ വിഷ്ണുഃ കണ്ഠേ രുദ്രഃ സമാശ്രിതഃ ।
മൂലേ ത്വസ്യ സ്ഥിതോ ബ്രഹ്മാ മധ്യേ മാതൃഗണാഃ സ്മൃതാഃ ॥
കുക്ഷൌ തു സാഗരാഃ സര്വേ സപ്തദ്വീപാ വസുന്ധരാ ।
ഋഗ്വേദോഽഥ യജുര്വേദോ സാമവേദോ ഹ്യഥര്വണഃ ॥
അങ്ഗൈശ്ച സഹിതാഃ സര്വേ കലശാമ്ബു സമാശ്രിതാഃ ॥
ഗങ്ഗേ ച യമുനേ ചൈവ ഗോദാവരീ സരസ്വതീ ।
നര്മദേ സിന്ധു കാവേരീ ജലേഽസ്മിന് സന്നിധിം കുരു ॥
കാവേരീ തുങ്ഗഭദ്രാ ച കൃഷ്ണവേണീ ച ഗൌതമീ ।
ഭാഗീരഥീതി വിഖ്യാതാഃ പഞ്ചഗങ്ഗാഃ പ്രകീര്തിതാഃ ॥
ആയാന്തു ദേവപൂജാര്ഥം മമ ദുരിതക്ഷയകാരകാഃ ।
കലശോദകേന പൂജാ ദ്രവ്യാണി സമ്പ്രോക്ഷ്യ, ദേവം സമ്പ്രോക്ഷ്യ, ആത്മാനം ച സമ്പ്രോക്ഷ്യ ॥
ശങ്ഖപൂജാ
ശങ്ഖം ചന്ദ്രാര്ക ദൈവതം മധ്യേ വരുണ ദേവതാമ് ।
പൃഷ്ഠേ പ്രജാപതിം വിന്ദ്യാദഗ്രേ ഗങ്ഗാ സരസ്വതീമ് ॥
ത്രൈലോക്യേ യാനി തീര്ഥാനി വാസുദേവസ്യ ആജ്ഞയാ ।
ശങ്ഖേ തിഷ്ഠന്തു വിപ്രേന്ദ്രാഃ തസ്മാത് ശങ്ഖം പ്രപൂജയേത് ॥
ഓം ശങ്ഖായ നമഃ ।
സകലപൂജാര്ഥേ അക്ഷതാന് സമര്പയാമി ॥
ഘണ്ടാനാദഃ
ആഗമാര്ഥം തു ദേവാനാം ഗമനാര്ഥം തു രാക്ഷസാമ് ।
ഘണ്ടാരവം കരോമ്യാദൌ ദേവതാഹ്വാന ലാഞ്ഛനമ് ॥
സകലോപചാര പൂജാര്ഥേ അക്ഷതാന് സമര്പയാമി ॥
ശ്രീ മഹാഗണപതി പൂജാ
ഓ-ങ്ഗ॒ണാനാ᳚-ന്ത്വാ ഗ॒ണപ॑തിഗ്ം ഹവാമഹേ ക॒വി-ങ്ക॑വീ॒നാം ഉപ॒മശ്ര॑വസ്തവമ് ।
ജ്യേ॒ഷ്ഠ॒രാജ॒-മ്ബ്രഹ്മ॑ണാ-മ്ബ്രഹ്മണസ്പത॒ ആ നഃ॑ ശൃ॒ണ്വന്നൂ॒തിഭി॑സ്സീദ॒ സാദ॑നമ് ॥
സുമുഖശ്ചൈകദന്തശ്ച കപിലോ ഗജകര്ണകഃ ।
ലമ്ബോദരശ്ച വികടോ വിഘ്നരാജോ ഗണാധിപഃ ॥
ധൂമകേതുര്ഗണാധ്യക്ഷഃ ഫാലചന്ദ്രോ ഗജാനനഃ ।
വക്രതുണ്ഡഃ ശൂര്പകര്ണോ ഹേരമ്ബഃ സ്കന്ദപൂര്വജഃ ॥
ഓം ശ്രീമഹാഗണപതയേ നമഃ ।
ധ്യായാമി । ആവാഹയാമി । ആസനം സമര്പയാമി ।
പാദ്യം സമര്പയാമി । അര്ഘ്യം സമര്പയാമി । ആചമനീയം സമര്പയാമി ।
സ്നാനം സമര്പയാമി । വസ്ത്രം സമര്പയാമി । യജ്ഞോപവീതം സമര്പയാമി ।
ഗന്ധം സമര്പയാമി । പുഷ്പാണി സമര്പയാമി ।
ധൂപമാഘ്രാപയാമി । ദീപം ദര്ശയാമി ।
നൈവേദ്യം സമര്പയാമി । താമ്ബൂലം സമര്പയാമി ।
നീരാജനം സമര്പയാമി । മന്ത്രപുഷ്പം സമര്പയാമി ।
പ്രദക്ഷിണ നമസ്കാരാന് സമര്പയാമി ॥
ഷോഡശോപചാര പൂജാ
യാ കുന്ദേന്ദു തുഷാരഹാരധവലാ യാ ശുഭ്രവസ്ത്രാവൃതാ ।
യാ വീണാവരദണ്ഡമണ്ഡിതകരാ യാ ശ്വേതപദ്മാസനാ ॥
യാ ബ്രഹ്മാച്യുതശങ്കരപ്രഭൃതിഭിര്ദേവൈഃ സദാ പൂജിതാ ।
സാ മാം പാതു സരസ്വതീ ഭഗവതീ നിശ്ശേഷജാഡ്യാപഹാ ॥
അങ്കുശം ചാക്ഷസൂത്രം ച പാശം വീണാം ച ധാരിണീമ് ।
മുക്താഹാരസമായുക്താം മോദരൂപാം മനോഹരാമ് ॥
പ്ര ണോ॑ ദേ॒വീ സര॑സ്വതീ॒ വാജേ॑ഭിര്വാ॒ജിനീ॑വതീ ।
ധ്യായാമി । ധ്യാനം സമര്പയാമി ॥
ആവാഹനമ്
അത്രാഗച്ഛ ജഗദ്വന്ദ്യേ സര്വലോകൈക പൂജിതേ ।
മയാ കൃതമിമാം പൂജാം ഗൃഹാണ ജഗദീശ്വരി ॥
ആവാഹയാമി । സ്ഥാപയാമി । പൂജയാമി ॥
ആസനമ്
അനേക രത്നസംയുക്തം സുവര്ണേന വിരാജിതമ് ।
മുക്താമണിയുതം ചാരു ചാസനം തേ ദദാമ്യഹമ് ॥
ഗന്ധ പുഷ്പാക്ഷതൈഃ സാര്ധം ശുദ്ധ തോയേന സംയുതമ് ।
ശുദ്ധസ്ഫടികതുല്യാങ്ഗി പാദ്യം തേ പ്രതിഗൃഹ്യതാമ് ॥
പാദയോഃ പാദ്യം സമര്പയാമി ॥
അര്ഘ്യമ്
ഭക്താഭീഷ്ടപ്രദേ ദേവി ദേവദേവാദിവന്ദിതേ ।
ധാതൃപ്രിയേ ജഗദ്ധാത്രി ദദാമ്യര്ഘ്യം ഗൃഹാണ മേ ॥
ഹസ്തയോഃ അര്ഘ്യം സമര്പയാമി ॥
ആചമനീയമ്
പൂര്ണചന്ദ്രസമാനാഭേ കോടിസൂര്യസമപ്രഭേ ।
ഭക്ത്യാ സമര്പിതം വാണി ഗൃഹാണാചമനീയകമ് ॥
മുഖേ ആചമനീയം സമര്പയാമി ॥
സ്നാനമ്
ആപോ॒ ഹിഷ്ഠാ മ॑യോ॒ഭുവ॒സ്താ ന॑ ഊ॒ര്ജേ ദ॑ധാതന ।
യോ വഃ॑ ശി॒വത॑മോ രസ॒സ്തസ്യ॑ ഭാജയതേ॒ഹ നഃ॑ ।
തസ്മാ॒ അര॑-ങ്ഗമാമ വോ॒ യസ്യ॒ ക്ഷയാ॑യ॒ ജിന്വ॑ഥ ।
ശുദ്ധോദക സ്നാനം സമര്പയാമി ॥
സ്നാനാനന്തരം ആചമനീയം സമര്പയാമി ॥
വസ്ത്രമ്
ശുക്ലവസ്ത്രദ്വയം ദേവി കോമലം കുടിലാലകേ ।
മയി പ്രീത്യാ ത്വയാ വാണി ബ്രഹ്മാണി പ്രതിഗൃഹ്യതാമ് ॥
വസ്ത്രം സമര്പയാമി ॥
യജ്ഞോപവീതമ്
ശബ്ദബ്രഹ്മാത്മികേ ദേവി ശബ്ദശാസ്ത്ര കൃതാലയേ ।
ബ്രഹ്മസൂത്രം ഗൃഹാണ ത്വം ബ്രഹ്മശക്രാദി പൂജിതേ ॥
യജ്ഞോപവീതം സമര്പയാമി ॥
ഗന്ധമ്
ചന്ദനാഗരു കസ്തൂരീ കര്പൂരാദ്യൈശ്ച സംയുതമ് ।
ഗന്ധം ഗൃഹാണ ത്വം ദേവി വിധിപത്നി നമോഽസ്തു തേ ॥
അക്ഷതാന് ധവലാന് ദിവ്യാന് പുഷ്പാണി ച സുഗന്ധീനി ।
ഭക്ത്യാ ദത്താനി ഗൃഹ്യന്താം സര്വദേവാഃ പ്രസീദത ॥
അങ്ഗ പൂജാ
ഓം ബ്രഹ്മണ്യൈ നമഃ - പാദൌ പൂജയാമി ।
ഓം ഭാരത്യൈ നമഃ - ഗുല്ഫൌ പൂജയാമി ।
ഓം ജഗത്സ്വരൂപിണ്യൈ നമഃ - ജങ്ഘേ പൂജയാമി ।
ഓം ജഗദാദ്യായൈ നമഃ - ജാനുനീ പൂജയാമി ।
ഓം ചാരുവിലാസിന്യൈ നമഃ - ഊരൂ പൂജയാമി ।
ഓം കമലഭൂമയേ നമഃ - കടിം പൂജയാമി ।
ഓം ഗമ്ഭീരനാഭയേ നമഃ - നാഭിം പൂജയാമി ।
ഓം ലോകമാത്രേ നമഃ - സ്തനൌ പൂജയാമി ।
ഓം വേദസ്വരൂപായൈ നമഃ - വക്ത്രം പൂജയാമി ।
ഓം പുസ്തകധാരിണ്യൈ നമഃ - ഹസ്തൌ പൂജയാമി ।
ഓം കമലാക്ഷ്യൈ നമഃ - നേത്രേ പൂജയാമി ।
ഓം ശ്രീസരസ്വത്യൈ നമഃ - ശിരഃ പൂജയാമി ।
ഓം ബ്രഹ്മരൂപിണ്യൈ നമഃ - സര്വാണ്യങ്ഗാനി പൂജയാമി ॥
[Recite the sarasvatI aShTOttara Sata nAmAvaLI, or at least a few known names of Saraswati. Offer flowers or akshatas with each name.]
സരസ്വതീ അഷ്ടോത്തര ശത നാമാവലീ>
അഥവാ സരസ്വതീ നാമാവലീ പഠനമ് ॥
ഓം ശ്രീസരസ്വത്യൈ നമഃ ।
അഷ്ടോത്തര ശത നാമാവലീ പൂജാം സമര്പയാമി ।
അക്ഷതാന് പുഷ്പാണി ച സമര്പയാമി ॥
ധൂപമ്
ദശാങ്ഗം ഗുഗ്ഗുലോപേതം സുഗന്ധം ച മനോഹരമ് ।
ധൂപം ഗൃഹാണ കല്യാണി വരദേ പ്രതിഗൃഹ്യതാമ് ॥
ഘൃതത്രിവര്തി സംയുക്തം ദീപിതം ദീപമമ്ബികേ ।
ഗൃഹാണ ചിത്സ്വരൂപേ ത്വം കമലാസനവല്ലഭേ ॥
നൈവേദ്യം ഗൃഹ്യതാം ദേവി ഭക്ത്യാ സമ്പാദിതം മയാ ।
ഇദം ഫലം ച പാനീയം സര്വോപചാര സംയുതമ് ॥
ഓ-മ്ഭൂര്ഭുവ॒സ്സുവഃ॒ । തത്സ॑വി॒തുര്വരേ᳚ണ്യ॒-മ്ഭര്ഗോ॑ ദേ॒വസ്യ॑ ധീമഹി ।
ധി॒യോ യോ നഃ॑ പ്രചോ॒ദയാ᳚ത് ॥
സത്യം ത്വാ ഋതേന പരിഷിഞ്ചാമി ।
അമൃതമസ്തു । അമൃതോപസ്തരണമസി ।
ഓം പ്രാണായ സ്വാഹാ । ഓം അപാനായ സ്വാഹാ । ഓം വ്യാനായ സ്വാഹാ ।
ഓം ഉദാനായ സ്വാഹാ । ഓം സമാനായ സ്വാഹാ ।
മധ്യേ മധ്യേ പാനീയം സമര്പയാമി ।
ഹസ്തൌ പ്രക്ഷാലയാമി । പാദൌ പ്രക്ഷാലയാമി ।
ശുദ്ധാചമനീയം സമര്പയാമി ॥
ഓം ശ്രീസരസ്വത്യൈ നമഃ ।
നൈവേദ്യം സമര്പയാമി ॥
താമ്ബൂലമ്
താമ്ബൂലം ച സകര്പൂരം പൂഗനാഗദലൈര്യുതമ് ।
ഗൃഹാണ ദേവദേവേശി തത്ത്വരൂപി നമോഽസ്തു തേ ॥
താമ്ബൂലം സമര്പയാമി ॥
നീരാജനമ്
നീരാജനം ഗൃഹാണ ത്വം ജഗദാനന്ദദായിനി ।
ജഗത്തിമിരമാര്തണ്ഡമണ്ഡലേ തേ നമോ നമഃ ॥
നീരാജനം സമര്പയാമി ॥
മന്ത്രപുഷ്പമ്
പ്ര ണോ॑ ദേ॒വീ സര॑സ്വതീ॒ വാജേ॑ഭിര്വാ॒ജിനീ॑വതീ ।
യാ കുന്ദേന്ദു തുഷാരഹാരധവലാ യാ ശുഭ്രവസ്ത്രാവൃതാ ।
യാ വീണാവരദണ്ഡമണ്ഡിതകരാ യാ ശ്വേതപദ്മാസനാ ॥
യാ ബ്രഹ്മാച്യുതശങ്കരപ്രഭൃതിഭിര്ദേവൈഃ സദാ പൂജിതാ ।
സാ മാം പാതു സരസ്വതീ ഭഗവതീ നിശ്ശേഷജാഡ്യാപഹാ ॥
ശാരദേ ലോകമാതസ്ത്വമാശ്രിതാഭീഷ്ടദായിനി ।
പുഷ്പാഞ്ജലിം ഗൃഹാണ ത്വം മയാ ഭക്ത്യാ സമര്പിതമ് ॥
മന്ത്രപുഷ്പം സമര്പയാമി ॥
പ്രദക്ഷിണമ്
യാനി കാനി ച പാപാനി ജന്മാന്തര കൃതാനി ച ।
താനി താനി പ്രണശ്യന്തി പ്രദക്ഷിണ പദേ പദേ ॥
പാശാങ്കുശധരാ വാണീ വീണാപുസ്തകധാരിണീ ।
മമ വക്ത്രേ വസേന്നിത്യം ദുഗ്ധകുന്ദേന്ദുനിര്മലാ ॥
ചതുര്ദശ സുവിദ്യാസു രമതേ യാ സരസ്വതീ ।
ചതുര്ദശേഷു ലോകേഷു സാ മേ വാചി വസേച്ചിരമ് ॥
പ്രദക്ഷിണ നമസ്കാരാന് സമര്പയാമി ॥
നമസ്കാരഃ
ഉരസാ ശിരസാ ദൃഷ്ട്യാ മനസാ വചസാ തഥാ ।
പദ്ഭ്യാം കരാഭ്യാം കര്ണാഭ്യാം പ്രണാമോഽഷ്ടാങ്ഗ ഉച്യതേ ॥
നമസ്കാരാന് സമര്പയാമി ॥
സര്വോപചാരാഃ
സമസ്ത രാജോപചാരാന് ദേവോപചാരാന് സമര്പയാമി ॥
സ്തോത്ര/സൂക്ത പഠനമ്
സരസ്വതീ സൂക്തമ് (ഋഗ്വേദ)>
സരസ്വതീ സൂക്തമ് (യജുര്വേദീയ)>
ക്ഷമാപ്രാര്ഥനാ
അപരാധസഹസ്രാണി ക്രിയന്തേഽഹര്നിശം മയാ ।
ദാസോഽയമിതി മാം മത്വാ ക്ഷമസ്വ പരമേശ്വരി ॥
മന്ത്രഹീനം ക്രിയാഹീനം ഭക്തിഹീനം മഹേശ്വരി ।
യത്പൂജിതം മയാ ദേവി പരിപൂര്ണം തദസ്തു തേ ॥
കായേന വാചാ മനസേന്ദ്രിയൈര്വാ
ബുദ്ധ്യാത്മനാ വാ പ്രകൃതേഃ സ്വഭാവാത് ।
നാരായണായേതി സമര്പയാമി ॥
അനയാ ധ്യാന-ആവാഹനാദി-ഷോഡശോപചാര പൂജയാ ശ്രീസരസ്വതീ ദേവീ സുപ്രീതാ സുപ്രസന്നാ വരദാ ഭവതു ॥
ഉദ്വാസനമ്
ശോഭനാര്ഥേ ക്ഷേമായ പുനരാഗമനായ ച ॥
പ്രസാദ ഗ്രഹണമ്
അകാലമൃത്യുഹരണം സര്വവ്യാധിനിവാരണമ് ।
സമസ്തപാപക്ഷയകരം ദേവതാ പാദോദകം ശുഭമ് ॥
ശ്രീസരസ്വതീ ദേവീ പ്രസാദം ശിരസാ ഗൃഹ്ണാമി ॥
ഓം ശാന്തിഃ ശാന്തിഃ ശാന്തിഃ ॥
ഓം തത്സത് ബ്രഹ്മാര്പണമസ്തു ॥