Lord Prajapati

సానుస్వార ప్రశ్న (సున్నాల పన్నమ్)

(Sanusvara Prashna (Sunnal Pannam) in Telugu)

From Taittiriya Brahmana

The Sanusvara Prashna, extracted from the third kanda of the Taittiriya Brahmana of the Krishna Yajurveda, is a profound liturgical text detailing the Purushamedha sacrifice. It symbolically identifies various strata of society and human conditions as offerings to the Divine. By chanting these verses, a practitioner acknowledges the cosmic interconnection of all life forms and roles within the universal order. It serves as a spiritual contemplation on the nature of duty, social responsibility, and the omnipresence of the Divine across all human experiences, fostering a sense of universal harmony, humility, and spiritual realignment with the cosmic law.

[కృష్ణయజుర్వేద-న్తైత్తరీయ బ్రాహ్మణ 3-4-1-1]
శ్రీ గురుభ్యో నమః । హరిః ఓమ్ ।
బ్రహ్మ॑ణే బ్రాహ్మ॒ణమాల॑భతే । క్ష॒త్త్రాయ॑ రాజ॒న్యమ్᳚ ।
మ॒రుద్భ్యో॒ వైశ్యమ్᳚ । తప॑సే శూ॒ద్రమ్ ।
తమ॑సే॒ తస్క॑రమ్ । నార॑కాయ వీర॒హణమ్᳚ ।
పా॒ప్మనే᳚ క్లీ॒బమ్ । ఆ॒క్ర॒యాయా॑యో॒గూమ్ ।
కామా॑య పుగ్గ్‍శ్చ॒లూమ్ । అతి॑క్రుష్టాయ మాగ॒ధమ్ ॥ 1 ॥
గీ॒తాయ॑ సూ॒తమ్ । నృ॒త్తాయ॑ శైలూ॒షమ్ ।
ధర్మా॑య సభాచ॒రమ్ । న॒ర్మాయ॑ రే॒భమ్ ।
నరి॑ష్ఠాయై భీమ॒లమ్ । హసా॑య॒ కారిమ్᳚ ।
ఆ॒న॒న్దాయ॑ స్త్రీష॒ఖమ్ । ప్ర॒ముదే॑ కుమారీపు॒త్రమ్ ।
మే॒ధాయై॑ రథకా॒రమ్ । ధైర్యా॑య॒ తక్షా॑ణమ్ ॥ 2 ॥
శ్రమా॑య కౌలా॒లమ్ । మా॒యాయై॑ కార్మా॒రమ్ ।
రూ॒పాయ॑ మణికా॒రమ్ । శుభే॑ వ॒పమ్ ।
శ॒ర॒వ్యా॑యా ఇషుకా॒రమ్ । హే॒త్యై ధ॑న్వకా॒రమ్ ।
కర్మ॑ణే జ్యాకా॒రమ్ । ది॒ష్టాయ॑ రజ్జుస॒ర్గమ్ ।
మృ॒త్యవే॑ మృగ॒యుమ్ । అన్త॑కాయ శ్వ॒నితమ్᳚ ॥ 3 ॥
స॒న్ధయే॑ జా॒రమ్ । గే॒హాయో॑పప॒తిమ్ ।
నిర్-ఋ॑త్యై పరివి॒త్తమ్ । ఆర్త్యై॑ పరివివిదా॒నమ్ ।
అరా᳚ధ్యై దిధిషూ॒పతిమ్᳚ । ప॒విత్రా॑య భి॒షజమ్᳚ ।
ప్ర॒జ్ఞానా॑య నక్షత్రద॒ర్​శమ్ । నిష్కృ॑త్యై పేశస్కా॒రీమ్ ।
బలా॑యోప॒దామ్ । వర్ణా॑యానూ॒రుధమ్᳚ ॥ 4 ॥
న॒దీభ్యః॑ పౌఞ్జి॒ష్టమ్ । ఋ॒క్షీకా᳚భ్యో॒ నైషా॑దమ్ ।
పు॒రు॒ష॒వ్యా॒ఘ్రాయ॑ దు॒ర్మదమ్᳚ । ప్ర॒యుద్భ్య॒ ఉన్మ॑త్తమ్ ।
గ॒న్ధ॒ర్వా॒ప్స॒రాభ్యో॒ వ్రాత్యమ్᳚ । స॒ర్ప॒దే॒వ॒జ॒నేభ్యో-ఽప్ర॑తిపదమ్ ।
అవే᳚భ్యః కిత॒వమ్ । ఇ॒ర్యతా॑యా॒ అకి॑తవమ్ ।
పి॒శా॒చేభ్యో॑ బిదలకా॒రమ్ । యా॒తు॒ధానే᳚భ్యః కణ్టకకా॒రమ్ ॥ 5 ॥
ఉ॒థ్సా॒దేభ్యః॑ కు॒బ్జమ్ । ప్ర॒ముదే॑ వామ॒నమ్ ।
ద్వా॒ర్భ్య-స్స్రా॒మమ్ । స్వప్నా॑యా॒న్ధమ్ ।
అధ॑ర్మాయ బధి॒రమ్ । స॒ఞ్జ్ఞానా॑య స్మరకా॒రీమ్ ।
ప్ర॒కా॒మోద్యా॑యోప॒సదమ్᳚ । ఆ॒శి॒క్షాయై᳚ ప్ర॒శ్నినమ్᳚ ।
ఉ॒ప॒శి॒క్షాయా॑ అభిప్ర॒శ్నినమ్᳚ । మ॒ర్యాదా॑యై ప్రశ్నవివా॒కమ్ ॥ 6 ॥
ఋత్యై᳚ స్తే॒నహృ॑దయమ్ । వైర॑హత్యాయ॒ పిశు॑నమ్ ।
వివి॑త్త్యై క్ష॒త్తారమ్᳚ । ఔప॑ద్రష్టాయ సఙ్గ్రహీ॒తారమ్᳚ ।
బలా॑యానుచ॒రమ్ । భూ॒మ్నే ప॑రిష్క॒న్దమ్ ।
ప్రి॒యాయ॑ ప్రియవా॒దినమ్᳚ । అరి॑ష్ట్యా అశ్వసా॒దమ్ ।
మేధా॑య వాసః పల్పూ॒లీమ్ । ప్ర॒కా॒మాయ॑ రజయి॒త్రీమ్ ॥ 7 ॥
భాయై॑ దార్వాహా॒రమ్ । ప్ర॒భాయా॑ ఆగ్నే॒న్ధమ్ ।
నాక॑స్య పృ॒ష్ఠాయా॑భిషే॒క్తారమ్᳚ ।
బ్ర॒ధ్నస్య॑ వి॒ష్టపా॑య పాత్రనిర్ణే॒గమ్ ।
దే॒వ॒లో॒కాయ॑ పేశి॒తారమ్᳚ । మ॒ను॒ష్య॒లో॒కాయ॑ ప్రకరి॒తారమ్᳚ ।
సర్వే᳚భ్యో లో॒కేభ్య॑ ఉపసే॒క్తారమ్᳚ ।
అవ॑ర్త్యై వ॒ధాయో॑పమన్థి॒తారమ్᳚ । సు॒వ॒ర్గాయ॑ లో॒కాయ॑ భాగ॒దుఘమ్᳚ ।
వర్​షి॑ష్ఠాయ॒ నాకా॑య పరివే॒ష్టారమ్᳚ ॥ 8 ॥
అర్మే᳚భ్యో హస్తి॒పమ్ । జ॒వాయా᳚శ్వ॒పమ్ ।
పుష్ట్యై॑ గోపా॒లమ్ । తేజ॑సే-ఽజపా॒లమ్ ।
వీ॒ర్యా॑యావిపా॒లమ్ । ఇరా॑యై కీ॒నాశమ్᳚ ।
కీ॒లాలా॑య సురాకా॒రమ్ । భ॒ద్రాయ॑ గృహ॒పమ్ ।
శ్రేయ॑సే విత్త॒ధమ్ । అధ్య॑క్షాయానుక్ష॒త్తారమ్᳚ ॥ 9 ॥
మ॒న్యవే॑-ఽయస్తా॒పమ్ । క్రోధా॑య నిస॒రమ్ ।
శోకా॑యాభిస॒రమ్ । ఉ॒త్కూ॒ల॒వి॒కూ॒లాభ్యా᳚-న్త్రి॒స్థినమ్᳚ ।
యోగా॑య యో॒క్తారమ్᳚ । క్షేమా॑య విమో॒క్తారమ్᳚ ।
వపు॑షే మానస్కృ॒తమ్ । శీలా॑యాఞ్జనీకా॒రమ్ ।
నిర్-ఋ॑త్యై కోశకా॒రీమ్ । య॒మాయా॒సూమ్ ॥ 10 ॥
య॒మ్యై॑ యమ॒సూమ్ । అథ॑ర్వ॒భ్యో-ఽవ॑తోకామ్ ।
సం॒​వఁ॒థ్స॒రాయ॑ పర్యా॒రిణీ᳚మ్ । ప॒రి॒వ॒థ్స॒రాయావి॑జాతామ్ ।
ఇ॒దా॒వ॒థ్స॒రాయా॑ప॒స్కద్వ॑రీమ్ । ఇ॒ద్వ॒త్స॒రాయా॒తీత్వ॑రీమ్ ।
వ॒థ్స॒రాయ॒ విజ॑ర్జరామ్ । సం॒​వఁ॒థ్స॒రాయ॒ పలి॑క్నీమ్ ।
వనా॑య వన॒పమ్ । అ॒న్యతో॑-ఽరణ్యాయ దావ॒పమ్ ॥ 11 ॥
సరో᳚భ్యో ధైవ॒రమ్ । వేశ॑న్తాభ్యో॒ దాశమ్᳚ ।
ఉ॒ప॒స్థావ॑రీభ్యో॒ బైన్దమ్᳚ । న॒డ్వ॒లాభ్యః॑ శౌష్క॒లమ్ ।
పా॒ర్యా॑య కైవ॒ర్తమ్ । అ॒వా॒ర్యా॑య మార్గా॒రమ్ ।
తీ॒ర్థేభ్య॑ ఆ॒న్దమ్ । విష॑మేభ్యో మైనా॒లమ్ ।
స్వనే᳚భ్యః॒ పర్ణ॑కమ్ । గుహా᳚భ్యః॒ కిరా॑తమ్ ।
సాను॑భ్యో॒ జమ్భ॑కమ్ । పర్వ॑తేభ్యః॒ కిమ్పూ॑రుషమ్ ॥ 12 ॥
ప్ర॒తి॒శ్రుత్కా॑యా..ఋతు॒లమ్ । ఘోషా॑య భ॒షమ్ ।
అన్తా॑య బహువా॒దినమ్᳚ । అ॒న॒న్తాయ॒ మూకమ్᳚ ।
మహ॑సే వీణావా॒దమ్ । క్రోశా॑య తూణవ॒ధ్మమ్ ।
ఆ॒క్ర॒న్దాయ॑ దున్దుభ్యాఘా॒తమ్ । అ॒వ॒ర॒స్ప॒రాయ॑ శఙ్ఖ॒ధ్మమ్ ।
ఋ॒భుభ్యో॑-ఽజినసన్ధా॒యమ్ । సా॒ధ్యేభ్య॑శ్చర్మ॒మ్ణమ్ ॥ 13 ॥
బీ॒భ॒థ్సాయై॑ పౌల్క॒సమ్ । భూత్యై॑ జాగర॒ణమ్ ।
అభూ᳚త్యై స్వప॒నమ్ । తు॒లాయై॑ వాణి॒జమ్ ।
వర్ణా॑య హిరణ్యకా॒రమ్ । విశ్వే᳚భ్యో దే॒వేభ్యః॑ సిధ్మ॒లమ్ ।
ప॒శ్చా॒ద్దో॒షాయ॑ గ్లా॒వమ్ । ఋత్యై॑ జనవా॒దినమ్᳚ ।
వ్యృ॑ద్ధ్యా అపగ॒ల్భమ్ । స॒గ్ం॒‍శ॒రాయ॑ ప్ర॒చ్ఛిదమ్᳚ ॥ 14 ॥
హసా॑య పుగ్గ్‍శ్చ॒లూమాల॑భతే । వీ॒ణా॒వా॒ద-ఙ్గణ॑క-ఙ్గీ॒తాయ॑ ।
యాద॑సే శాబు॒ల్యామ్ । న॒ర్మాయ॑ భద్రవ॒తీమ్ ।
తూ॒ష్ణ॒వ॒ధ్మ-ఙ్గ్రా॑మ॒ణ్య॑-మ్పాణిసఙ్ఘా॒త-న్నృ॒త్తాయ॑ ।
మోదా॑యాను॒క్రోశ॑కమ్ । ఆ॒న॒న్దాయ॑ తల॒వమ్ ॥ 15 ॥
అ॒క్ష॒రా॒జాయ॑ కిత॒వమ్ । కృ॒తాయ॑ సభా॒వినమ్᳚ ।
త్రేతా॑యా ఆదినవద॒ర్​శమ్ । ద్వా॒ప॒రాయ॑ బహి॒-స్సదమ్᳚ ।
కల॑యే సభాస్థా॒ణుమ్ । దు॒ష్కృ॒తాయ॑ చ॒రకా॑చార్యమ్ ।
అధ్వ॑నే బ్రహ్మచా॒రిణమ్᳚ । పి॒శా॒చేభ్యః॑ సైల॒గమ్ ।
పి॒పా॒సాయై॑ గోవ్య॒చ్ఛమ్ । నిర్-ఋ॑త్యై గోఘా॒తమ్ ।
క్షు॒ధే గో॑విక॒ర్తమ్ । క్షు॒త్తృ॒ష్ణాభ్యా॒-న్తమ్ ।
యో గాం-విఁ॒కృన్త॑న్త-మ్మా॒గ్ం॒స-మ్భిక్ష॑మాణ ఉప॒తిష్ఠ॑తే ॥ 16 ॥
భూమ్యై॑ పీఠస॒ర్పిణ॒మాల॑భతే । అ॒గ్నయే-ఽగ్ం॑స॒లమ్ ।
వా॒యవే॑ చాణ్డా॒లమ్ । అ॒న్తరి॑క్షాయ వగ్ంశన॒ర్తినమ్᳚ ।
ది॒వే ఖ॑ల॒తిమ్ । సూర్యా॑య హర్య॒క్షమ్ ।
చ॒న్ద్రమ॑సే మిర్మి॒రమ్ । నక్ష॑త్రేభ్యః కి॒లాసమ్᳚ ।
అహ్నే॑ శు॒క్ల-మ్పి॑ఙ్గ॒లమ్ । రాత్రి॑యై కృ॒ష్ణ-మ్పి॑ఙ్గా॒క్షమ్ ॥ 17 ॥
వా॒చే పురు॑ష॒మాల॑భతే । ప్రా॒ణమ॑పా॒నం-వ్యాఁ॒నము॑దా॒నగ్ం స॑మా॒న-న్తాన్వా॒యవే᳚ ।
సూర్యా॑య॒ చక్షు॒రాల॑భతే । మన॑శ్చ॒న్ద్రమ॑సే ।
ది॒గ్భ్య-శ్శ్రోత్రమ్᳚ । ప్ర॒జాప॑తయే॒ పురు॑షమ్ ॥ 18 ॥
అథై॒తానరూ॑పేభ్య॒ ఆల॑భతే । అతి॑హ్రస్వ॒మతి॑దీర్ఘమ్ ।
అతి॑కృశ॒మత్యగ్ం॑సలమ్ । అతి॑శుక్ల॒మతి॑కృష్ణమ్ ।
అతి॑శ్లక్ష్ణ॒మతి॑లోమశమ్ । అతి॑కిరిట॒మతి॑దన్తురమ్ ।
అతి॑మిర్మిర॒మతి॑మేమిషమ్ । ఆ॒శాయై॑ జా॒మిమ్ । ప్ర॒తీ॒క్షాయై॑ కుమా॒రీమ్ ॥ 19 ॥

Explore More