Brahman (The Supreme Reality)

taittirīya upaniṣad - ānandavallī

(Taittiriya Upanishad - Anandavalli in English (IAST))

From Taittiriya Upanishad (Krishna Yajurveda)

Anandavalli, the second chapter of the Taittiriya Upanishad, is a profound philosophical treatise centered on the nature of Brahman as absolute bliss. It explores the five sheaths of the human self, guiding the seeker from the material body to the blissful core of existence. By chanting these verses, one transcends the limitations of worldly suffering, moving toward self-realization and ultimate liberation. It is highly valued for providing a systematic map of spiritual evolution, helping the practitioner attain inner peace and deep understanding of the unity between the individual soul and the universal consciousness.

(tai. ā. 8-1-1)
oṃ sa॒ha nā̭vavatu | sa॒ha naṷ bhunaktu | sa॒ha vī॒rya̭-ṅkaravāvahai | te॒ja॒svinā॒vadhī̭tamastu॒ mā vi̭dviṣā॒vahai᳚ | oṃ śānti॒-śśānti॒-śśāntiḥ̭ ||
bra॒hma॒vidā᳚pnoti॒ param᳚ | tade॒ṣā-'bhyṷktā | sa॒tya-ñjñā॒nama̭na॒nta-mbrahma̭ | yo veda॒ nihi̭ta॒-ṅguhā̭yā-mpara॒me vyo̭mann | so᳚-'śnu॒te sarvā॒nkāmā᳚n​thsa॒ha | brahma̭ṇā vipa॒ściteti̭ || tasmā॒dvā e॒tasmā̭dā॒tmana̭ ākā॒śassambhṷ̄taḥ | ā॒kā॒śādvā॒yuḥ | vā॒yora॒gniḥ | a॒gnerāpaḥ̭ | a॒dbhyaḥ pṛ̭thi॒vī | pṛ॒thi॒vyā oṣa̭dhayaḥ | oṣa̭dhī॒bhyo-'nnam᳚ | annā॒tpurṷṣaḥ | sa vā eṣa puruṣo-'nna̭rasa॒mayaḥ | tasyeda̭meva॒ śiraḥ | aya-ndakṣi̭ṇaḥ pa॒kṣaḥ | ayamutta̭raḥ pa॒kṣaḥ | ayamātmā᳚ | ida-mpuccha̭-mprati॒ṣṭhā | tadapyeṣa ślo̭ko bha॒vati || 1 ||
iti prathamo-'nuvākaḥ || annā॒dvai pra॒jāḥ pra॒jāya̭nte | yāḥ kāśca̭ pṛthi॒vīg śri॒tāḥ | atho॒ annḙnai॒va jī̭vanti | athai̭na॒dapi̭ yantyanta॒taḥ | anna॒gṃ॒ hi bhū॒tānā॒-ñjyeṣṭham᳚ | tasmā᳚thsarvauṣa॒dhamṷcyate | sarvaṃ॒-vai~ te-'nna̭māpnuvanti | ye-'nna॒-mbrahmo॒pāsa̭te | anna॒gṃ॒ hi bhū॒tānā॒-ñjyeṣṭham᳚ | tasmā᳚thsarvauṣa॒dhamṷcyate | annā᳚dbhū॒tāni॒ jāya̭nte | jātā॒nyannḙna vardhante | adyate-'tti ca̭ bhūtā॒ni | tasmādanna-ntaducya̭ta i॒ti | tasmādvā etasmādanna̭rasa॒mayāt | anyo-'ntara ātmā᳚ prāṇa॒mayaḥ | tenai̭ṣa pū॒rṇaḥ | sa vā eṣa puruṣavi̭dha e॒va | tasya purṷṣavi॒dhatām | anvaya̭-mpuruṣa॒vidhaḥ | tasya prāṇa̭ eva॒ śiraḥ | vyāno dakṣi̭ṇaḥ pa॒kṣaḥ | apāna utta̭raḥ pa॒kṣaḥ | ākā̭śa ā॒tmā | pṛthivī puccha̭-mprati॒ṣṭhā | tadapyeṣa ślo̭ko bha॒vati || 1 || iti dvitīyo-'nuvākaḥ || prā॒ṇa-nde॒vā anu॒prāṇa̭nti | ma॒nu॒ṣyāḥ᳚ pa॒śava̭śca॒ ye | prā॒ṇo hi bhū॒tānā॒māyuḥ̭ | tasmā᳚thsarvāyu॒ṣamṷcyate | sarva̭me॒va ta॒ āyṷryanti | ye prā॒ṇa-mbrahmo॒pāsa̭te | prāṇo hi bhūtā̭nāmā॒yuḥ | tasmāthsarvāyuṣamucya̭ta i॒ti | tasyaiṣa eva śārī̭ra ā॒tmā | yaḥ̭ pūrva॒sya | tasmādvā etasmā᳚tprāṇa॒mayāt | anyo-'ntara ātmā̭ mano॒mayaḥ | tenai̭ṣa pū॒rṇaḥ | sa vā eṣa puruṣavi̭dha e॒va | tasya purṷṣavi॒dhatām | anvaya̭-mpuruṣa॒vidhaḥ | tasya yajṷreva॒ śiraḥ | ṛgdakṣi̭ṇaḥ pa॒kṣaḥ | sāmotta̭raḥ pa॒kṣaḥ | ādḙśa ā॒tmā | atharvāṅgirasaḥ puccha̭-mprati॒ṣṭhā | tadapyeṣa ślo̭ko bha॒vati || 1 || iti tṛtīyo-'nuvākaḥ || yato॒ vāco॒ niva̭rtante | aprā᳚pya॒ mana̭sā sa॒ha | ānanda-mbrahma̭ṇo vi॒dvān | na bibheti kadā̭cane॒ti | tasyaiṣa eva śārī̭ra ā॒tmā | yaḥ̭ pūrva॒sya | tasmādvā etasmā᳚nmano॒mayāt | anyo-'ntara ātmā vi̭jñāna॒mayaḥ | tenai̭ṣa pū॒rṇaḥ | sa vā eṣa puruṣavi̭dha e॒va | tasya purṷṣavi॒dhatām | anvaya̭-mpuruṣa॒vidhaḥ | tasya śra̭ddhaiva॒ śiraḥ | ṛta-ndakṣi̭ṇaḥ pa॒kṣaḥ | satyamutta̭raḥ pa॒kṣaḥ | yo̭ga ā॒tmā | mahaḥ puccha̭-mprati॒ṣṭhā | tadapyeṣa ślo̭ko bha॒vati || 1 || iti caturtho-'nuvākaḥ || vi॒jñānaṃ̭-ya~॒jña-nta̭nute | karmā̭ṇi tanu॒te-'pi̭ ca | vi॒jñāna̭-nde॒vāssarve᳚ | brahma॒ jyeṣṭha॒mupā̭sate | vi॒jñāna॒-mbrahma॒ cedveda̭ | tasmā॒ccenna pra॒mādya̭ti | śa॒rīrḙ pāpma̭no hi॒tvā | sarvānkāmān​thsamaśnṷta i॒ti | tasyaiṣa eva śārī̭ra ā॒tmā | yaḥ̭ pūrva॒sya | tasmādvā etasmādvi̭jñāna॒mayāt | anyo-'ntara ātmā̭-''nanda॒mayaḥ | tenai̭ṣa pū॒rṇaḥ | sa vā eṣa puruṣavi̭dha e॒va | tasya purṷṣavi॒dhatām | anvaya̭-mpuruṣa॒vidhaḥ | tasya priya̭meva॒ śiraḥ | modo dakṣi̭ṇaḥ pa॒kṣaḥ | pramoda utta̭raḥ pa॒kṣaḥ | āna̭nda ā॒tmā | brahma puccha̭-mprati॒ṣṭhā | tadapyeṣa ślo̭ko bha॒vati || 1 || iti pañcamo-'nuvākaḥ || asa̭nne॒va sa̭ bhavati | asa॒dbrahmeti॒ veda॒ cet | asti brahmeti̭ cedve॒da | santamena-ntato vi̭duri॒ti | tasyaiṣa eva śārī̭ra ā॒tmā | yaḥ̭ pūrva॒sya | athāto̭-'nupra॒śnāḥ | u॒tāvi॒dvāna॒muṃ-lo~॒ka-mpretya̭ | kaśca॒na ga̭ccha॒tī(3) | āho̭ vi॒dvāna॒muṃ-lo~॒ka-mpretya̭ | kaści॒thsama̭śnu॒tā(3) u॒ | so̭-'kāmayata | ba॒husyā॒-mprajā̭ye॒yeti̭ | sa tapo̭-'tapyata | sa tapa̭sta॒ptvā | i॒dagṃ sarva̭masṛjata | yadi॒da-ṅkiñca̭ | tathsṛ॒ṣṭvā | tade॒vānu॒prāvi̭śat | tada̭nu pra॒viśya̭ | sacca॒ tyaccā̭bhavat | ni॒rukta॒-ñcāni̭rukta-ñca | ni॒laya̭na॒-ñcāni̭layana-ñca | vi॒jñāna॒-ñcāvi̭jñāna-ñca | satya-ñcānṛta-ñca sa̭tyama॒bhavat | yadi̭da-ṅki॒ñca | tatsatyami̭tyāca॒kṣate | tadapyeṣa ślo̭ko bha॒vati || 1 || iti ṣaṣṭho-'nuvākaḥ || asa॒dvā i॒damagra̭ āsīt | tato॒ vai sada̭jāyata | tadātmānagg svaya̭maku॒ruta | tasmāttathsukṛtamucya̭ta i॒ti | yadvai̭ tathsu॒kṛtam | ra̭so vai॒ saḥ | rasagg hyevāyaṃ-la~bdhvā-''na̭ndī bha॒vati | ko hyevānyā᳚tkaḥ prā॒ṇyāt | yadeṣa ākāśa āna̭ndo na॒ syāt | eṣa hyevā-''na̭ndayā॒ti | ya॒dā hyḙvaiṣa॒ etasminnadṛśye-'nātmye-'nirukte-'nilayane-'bhayaṃ prati̭ṣṭhāṃ-vi~॒ndate | atha so-'bhaya-ṅga̭to bha॒vati | ya॒dā hyḙvaiṣa॒ etasminnudaramanta̭ra-ṅku॒rute | atha tasya bha̭ya-mbha॒vati | tattveva bhayaṃ-vi~duṣo-'ma̭nvāna॒sya | tadapyeṣa ślo̭ko bha॒vati || 1 || iti saptamo-'nuvākaḥ || bhī॒ṣā-'smā॒dvātaḥ̭ pavate | bhī॒ṣodḙti॒ sūryaḥ̭ | bhīṣā-'smādagni̭ścendra॒śca | mṛtyurdhāvati pañca̭ma i॒ti | saiṣā-''nandasya mīmāgṃ̭sā bha॒vati | yuvā syāthsādhuyṷvā-'dhyā॒yakaḥ | āśiṣṭho dṛḍhiṣṭho̭ bali॒ṣṭhaḥ | tasyeya-mpṛthivī sarvā vittasya̭ pūrṇā॒ syāt | sa eko mānuṣa̭ āna॒ndaḥ | te ye śata-mmānuṣā̭ āna॒ndāḥ || 1 || sa eko manuṣyagandharvāṇā̭māna॒ndaḥ | śrotriyasya cākāma̭hata॒sya | te ye śata-mmanuṣyagandharvāṇā̭māna॒ndāḥ | sa eko devagandharvāṇā̭māna॒ndaḥ | śrotriyasya cākāma̭hata॒sya | te ye śata-ndevagandharvāṇā̭māna॒ndāḥ | sa ekaḥ pitṛṇā-ñciralokalokānā̭māna॒ndaḥ | śrotriyasya cākāma̭hata॒sya | te ye śata-mpitṛṇā-ñciralokalokānā̭māna॒ndāḥ | sa eka ājānajānā-ndevānā̭māna॒ndaḥ || 2 || śrotriyasya cākāma̭hata॒sya | te ye śatamājānajānā-ndevānā̭māna॒ndāḥ | sa ekaḥ karmadevānā-ndevānā̭māna॒ndaḥ | ye karmaṇā devāna̭piya॒nti | śrotriyasya cākāma̭hata॒sya | te ye śata-ṅkarmadevānā-ndevānā̭māna॒ndāḥ | sa eko devānā̭māna॒ndaḥ | śrotriyasya cākāma̭hata॒sya | te ye śata-ndevānā̭māna॒ndāḥ | sa eka indra̭syā-''na॒ndaḥ || 3 || śrotriyasya cākāma̭hata॒sya | te ye śatamindra̭syā-''na॒ndāḥ | sa eko bṛhaspatḙrāna॒ndaḥ | śrotriyasya cākāma̭hata॒sya | te ye śata-mbṛhaspatḙrāna॒ndāḥ | sa ekaḥ prajāpatḙrāna॒ndaḥ | śrotriyasya cākāma̭hata॒sya | te ye śata-mprajāpatḙrāna॒ndāḥ | sa eko brahmaṇa̭ āna॒ndaḥ | śrotriyasya cākāma̭hata॒sya || 4 || sa yaścā̭ya-mpu॒ruṣe | yaścāsā̭vādi॒tye | sa ekaḥ̭ | sa ya̭ evaṃ॒​vi~t | asmāllo̭kātpre॒tya | etamannamayamātmānamupa̭saṅkrā॒mati | eta-mprāṇamayamātmānamupa̭saṅkrā॒mati | eta-mmanomayamātmānamupa̭saṅkrā॒mati | etaṃ-vi~jñānamayamātmānamupa̭saṅkrā॒mati | etamānandamayamātmānamupa̭saṅkrā॒mati | tadapyeṣa ślo̭ko bha॒vati || 5 || ityaṣṭamo-'nuvākaḥ || yato॒ vāco॒ niva̭rtante | aprā᳚pya॒ mana̭sā sa॒ha | ānanda-mbrahma̭ṇo vi॒dvān | na bibheti kuta̭ścane॒ti | etagṃ ha vāva̭ na ta॒pati | kimahagṃ sādhṷ nāka॒ravam | kimaha-mpāpamakara̭vami॒ti | sa ya evaṃ-vi~dvānete ātmā̭nagg spṛ॒ṇute | u॒bhe hyḙvaiṣa॒ ete ātmā̭nagg spṛ॒ṇute | ya e॒vaṃ-ve~da̭ | ityṷpa॒niṣa̭t || 1 || iti navamo-'nuvākaḥ || oṃ sa॒ha nā̭vavatu | sa॒ha naṷ bhunaktu | sa॒ha vī॒rya̭-ṅkaravāvahai | te॒ja॒svinā॒vadhī̭tamastu॒ mā vi̭dviṣā॒vahai᳚ | oṃ śānti॒-śśānti॒-śśāntiḥ̭ || || hariḥ̭ om || || śrī kṛṣṇārpaṇamastu ||

Explore More