ചതുര്ഥഃ പ്രശ്നഃ
അഥ ഹൈനം സൌര്യായണീ ഗാര്ഗ്യഃ പപ്രച്ഛ।
ഭഗവന്നേതസ്മി-ന്പുരുഷേ കാനി സ്വപന്തി കാന്യസ്മിഞ്ജാഗ്രതി കതര ഏഷ ദേവ-സ്സ്വപ്നാ-ന്പശ്യതി കസ്യൈതത്സുഖ-മ്ഭവതി കസ്മിന്നു സര്വേ സമ്പ്രതിഷ്ഠിതാ ഭവന്തീതി ॥1॥
അഥ ഹൈനം സൌര്യായണീ ഗാര്ഗ്യഃ പപ്രച്ഛ।
ഭഗവന്നേതസ്മി-ന്പുരുഷേ കാനി സ്വപന്തി കാന്യസ്മിഞ്ജാഗ്രതി കതര ഏഷ ദേവ-സ്സ്വപ്നാ-ന്പശ്യതി കസ്യൈതത്സുഖ-മ്ഭവതി കസ്മിന്നു സര്വേ സമ്പ്രതിഷ്ഠിതാ ഭവന്തീതി ॥1॥
തസ്മൈ സ ഹോവാച। യഥാ ഗാര്ഗ്യ മരീചയോ-ഽര്കസ്യാസ്ത-ങ്ഗച്ഛത-സ്സര്വാ ഏതസ്മിംസ്തേജോമണ്ഡല ഏകീഭവന്തി।
താഃ പുനഃ പുനരുദയതഃ പ്രചരന്ത്യേവം ഹ വൈ ത-ഥ്സര്വ-മ്പരേ ദേവേ മനസ്യേകീഭവതി।
തേന തര്ഹ്യേഷ പുരുഷോ ന ശൃണോതി ന പശ്യതി ന ജിഘ്രതി ന രസയതേ ന സ്പൃശതേ നാഭിവദതേ നാദത്തേ നാനന്ദയതേ ന വിസൃജതേ നേയായതേ സ്വപിതീത്യാചക്ഷതേ ॥2॥
താഃ പുനഃ പുനരുദയതഃ പ്രചരന്ത്യേവം ഹ വൈ ത-ഥ്സര്വ-മ്പരേ ദേവേ മനസ്യേകീഭവതി।
തേന തര്ഹ്യേഷ പുരുഷോ ന ശൃണോതി ന പശ്യതി ന ജിഘ്രതി ന രസയതേ ന സ്പൃശതേ നാഭിവദതേ നാദത്തേ നാനന്ദയതേ ന വിസൃജതേ നേയായതേ സ്വപിതീത്യാചക്ഷതേ ॥2॥
പ്രാണാഗ്നയ ഏവൈതസ്മി-ന്പുരേ ജാഗ്രതി।
ഗാര്ഹപത്യോ ഹ വാ ഏഷോ-ഽപാനോ വ്യാനോ-ഽന്വാഹാര്യപചനോ യദ് ഗാര്ഹപത്യാ-ത്പ്രണീയതേ പ്രണയനാദാഹവനീയഃ പ്രാണഃ ॥3॥
ഗാര്ഹപത്യോ ഹ വാ ഏഷോ-ഽപാനോ വ്യാനോ-ഽന്വാഹാര്യപചനോ യദ് ഗാര്ഹപത്യാ-ത്പ്രണീയതേ പ്രണയനാദാഹവനീയഃ പ്രാണഃ ॥3॥
യദുച്ഛ്വാസനിസ്ശ്വാസാവേതാവാഹുതീ സമ-ന്നയതീതി സ സമാനഃ।
മനോ ഹ വാവ യജമാനഃ ഇഷ്ടഫലമേവോദാന-സ്സ ഏനം-യഁജമാനമഹരഹര്ബ്രഹ്മ ഗമയതി ॥4॥
മനോ ഹ വാവ യജമാനഃ ഇഷ്ടഫലമേവോദാന-സ്സ ഏനം-യഁജമാനമഹരഹര്ബ്രഹ്മ ഗമയതി ॥4॥
അത്രൈഷ ദേവ-സ്സ്വപ്നേ മഹിമാനമനുഭവതി।
യദ് ദൃഷ്ട-ന്ദൃഷ്ടമനുപശ്യതി ശ്രുതം ശ്രുതമേവാര്ഥമനുശൃണോതി ദേശദിഗന്തരൈശ്ച പ്രത്യനുഭൂത-മ്പുനഃ പുനഃ പ്രത്യനുഭവതി ദൃഷ്ട-ഞ്ചാദൃഷ്ട-ഞ്ച ശ്രുത-ഞ്ചാശ്രുത-ഞ്ചാനുഭൂത-ഞ്ചാനനുഭൂത-ഞ്ച സച്ചാസച്ച സര്വ-മ്പശ്യതി സര്വഃ പശ്യതി ॥5॥
യദ് ദൃഷ്ട-ന്ദൃഷ്ടമനുപശ്യതി ശ്രുതം ശ്രുതമേവാര്ഥമനുശൃണോതി ദേശദിഗന്തരൈശ്ച പ്രത്യനുഭൂത-മ്പുനഃ പുനഃ പ്രത്യനുഭവതി ദൃഷ്ട-ഞ്ചാദൃഷ്ട-ഞ്ച ശ്രുത-ഞ്ചാശ്രുത-ഞ്ചാനുഭൂത-ഞ്ചാനനുഭൂത-ഞ്ച സച്ചാസച്ച സര്വ-മ്പശ്യതി സര്വഃ പശ്യതി ॥5॥
സ യദാ തേജസാഭിഭൂതോ ഭവത്യത്രൈഷ ദേവ-സ്സ്വപ്നാ-ന്ന പശ്യത്യഥ യദൈതസ്മിഞ്ശരീരേ ഏതത്സുഖ-മ്ഭവതി ॥6॥
സ യഥാ സോമ്യ വയാംസി വാസോവൃക്ഷം സമ്പ്രതിഷ്ഠന്തേ ഏവം ഹ വൈ ത-ഥ്സര്വ-മ്പര ആത്മനി സമ്പ്രതിഷ്ഠതേ ॥7॥
പൃഥിവീ ച പൃഥിവീമാത്രാ ചാപശ്ചാപോമാത്രാ ച തേജശ്ച തേജോമാത്രാ ച വായുശ്ച വായുമാത്രാ ചാകാശശ്ചാകാശമാത്രാ ച ചക്ഷുശ്ച ദ്രഷ്ടവ്യ-ഞ്ച ശ്രോത്ര-ഞ്ച ശ്രോതവ്യ-ഞ്ച ഘ്രാണ-ഞ്ച ഘ്രാതവ്യ-ഞ്ച രസശ്ച രസയിതവ്യ-ഞ്ച ത്വക്ച സ്പര്ശയിതവ്യ-ഞ്ച വാക്ച വക്തവ്യ-ഞ്ച ഹസ്തൌ ചാദാതവ്യ-ഞ്ചോപസ്ഥശ്ചാനന്ദയിതവ്യ-ഞ്ച പായുശ്ച വിസര്ജയിതവ്യ-ഞ്ച പാദൌ ച ഗന്തവ്യ-ഞ്ച മനശ്ച മന്തവ്യ-ഞ്ച ബുദ്ധിശ്ച ബോദ്ധവ്യ-ഞ്ചാഹങ്കാരശ്ചാഹങ്കര്തവ്യ-ഞ്ച ചിത്ത-ഞ്ച ചേതയിതവ്യ-ഞ്ച തേജശ്ച വിദ്യോതയിതവ്യ-ഞ്ച പ്രാണശ്ച വിധാരയിതവ്യ-ഞ്ച ॥8॥
ഏഷ ഹി ദ്രഷ്ടാ സ്പ്രഷ്ടാ ശ്രോതാ ഘ്രാതാ രസയിതാ മന്താ ബോദ്ധാ കര്താ വിജ്ഞാനാത്മാ പുരുഷഃ।
സ പരേ-ഽക്ഷര ആത്മനി സമ്പ്രതിഷ്ഠതേ ॥9॥
സ പരേ-ഽക്ഷര ആത്മനി സമ്പ്രതിഷ്ഠതേ ॥9॥
പരമേവാക്ഷര-മ്പ്രതിപദ്യതേ സ യോ ഹ വൈ തദച്ഛായമശരീരമലോഹിതം ശുഭ്രമക്ഷരം-വേഁദയതേ യസ്തു സോമ്യ സ സര്വജ്ഞ-സ്സര്വോ ഭവതി തദേഷ ശ്ലോകഃ ॥10॥
വിജ്ഞാനാത്മാ സഹ ദേവൈശ്ച സര്വൈഃ പ്രാണാ ഭൂതാനി സമ്പ്രതിഷ്ഠന്തി യത്ര।
തദക്ഷരം-വേഁദയതേ യസ്തു സോമ്യ സ സര്വജ്ഞ-സ്സര്വമേവാവിവേശേതി ॥11॥
തദക്ഷരം-വേഁദയതേ യസ്തു സോമ്യ സ സര്വജ്ഞ-സ്സര്വമേവാവിവേശേതി ॥11॥

