ദ്വിതീയഃ പ്രശ്നഃ
അഥ ഹൈന-മ്ഭാര്ഗവോ വൈദര്ഭിഃ പപ്രച്ഛ।
ഭഗവന് കത്യേവ ദേവാഃ പ്രജാം-വിഁധാരയന്തേ കതര ഏതത്പ്രകാശയന്തേ കഃ പുനരേഷാം-വഁരിഷ്ഠഃ ഇതി ॥1॥
അഥ ഹൈന-മ്ഭാര്ഗവോ വൈദര്ഭിഃ പപ്രച്ഛ।
ഭഗവന് കത്യേവ ദേവാഃ പ്രജാം-വിഁധാരയന്തേ കതര ഏതത്പ്രകാശയന്തേ കഃ പുനരേഷാം-വഁരിഷ്ഠഃ ഇതി ॥1॥
തസ്മൈ സ ഹോവാചാകാശോ ഹ വാ ഏഷ ദേവോ വായുരഗ്നിരാപഃ പൃഥിവീ വാങ്മനശ്ചക്ഷു-ശ്ശ്രോത്ര-ഞ്ച।
തേ പ്രകാശ്യാഭിവദന്തി വയമേതദ്ബാണമവഷ്ടഭ്യ വിധാരയാമഃ ॥2॥
തേ പ്രകാശ്യാഭിവദന്തി വയമേതദ്ബാണമവഷ്ടഭ്യ വിധാരയാമഃ ॥2॥
താന് വരിഷ്ഠഃ പ്രാണ ഉവാച।
മാ മോഹമാപദ്യഥ അഹമേവൈതത്പഞ്ചധാത്മാന-മ്പ്രവിഭജ്യൈതദ്ബാണമവഷ്ടഭ്യ വിധാരയാമീതി തേ-ഽശ്രദ്ദധാനാ ബഭൂവുഃ ॥3॥
മാ മോഹമാപദ്യഥ അഹമേവൈതത്പഞ്ചധാത്മാന-മ്പ്രവിഭജ്യൈതദ്ബാണമവഷ്ടഭ്യ വിധാരയാമീതി തേ-ഽശ്രദ്ദധാനാ ബഭൂവുഃ ॥3॥
സോ-ഽഭിമാനാദൂര്ധ്വമുത്ക്രാമത ഇവ തസ്മിന്നുത്ക്രാമത്യഥേതരേ സര്വ ഏവോത്ക്രാമന്തേ തസ്മിംശ്ച പ്രതിഷ്ഠമാനേ സര്വ ഏവ പ്രാതിഷ്ഠന്തേ।
തദ്യഥാ മക്ഷികാ മധുകരരാജാനമുത്ക്രാമന്തം സര്വ ഏവോത്ക്രാമന്തേ തസ്മിംശ്ച പ്രതിഷ്ഠമാനേ സര്വ ഏവ പ്രാതിഷ്ഠന്ത ഏവം-വാഁങ്മനഷ്ചക്ഷു-ശ്ശ്രോത്ര-ഞ്ച തേ പ്രീതാഃ പ്രാണം സ്തുന്വന്തി ॥4॥
തദ്യഥാ മക്ഷികാ മധുകരരാജാനമുത്ക്രാമന്തം സര്വ ഏവോത്ക്രാമന്തേ തസ്മിംശ്ച പ്രതിഷ്ഠമാനേ സര്വ ഏവ പ്രാതിഷ്ഠന്ത ഏവം-വാഁങ്മനഷ്ചക്ഷു-ശ്ശ്രോത്ര-ഞ്ച തേ പ്രീതാഃ പ്രാണം സ്തുന്വന്തി ॥4॥
ഏഷോ-ഽഗ്നിസ്തപത്യേഷ സൂര്യ ഏഷ പര്ജന്യോ മഘവാനേഷ വായുഃ।
ഏഷ പൃഥിവീ രയിര്ദേവ-സ്സദസച്ചാമൃത-ഞ്ച യത് ॥5॥
ഏഷ പൃഥിവീ രയിര്ദേവ-സ്സദസച്ചാമൃത-ഞ്ച യത് ॥5॥
അരാ ഇവ രഥനാഭൌ പ്രാണേ സര്വ-മ്പ്രതിഷ്ഠിതമ്।
ഋചോ യജൂംഷി സാമാനി യജ്ഞഃ, ക്ഷത്ര-മ്ബ്രഹ്മ ച ॥6॥
ഋചോ യജൂംഷി സാമാനി യജ്ഞഃ, ക്ഷത്ര-മ്ബ്രഹ്മ ച ॥6॥
പ്രജാപതിശ്ചരസി ഗര്ഭേ ത്വമേവ പ്രതിജായസേ।
തുഭ്യ-മ്പ്രാണ പ്രജാസ്ത്വിമാ ബലിം ഹരന്തി യഃ പ്രാണൈഃ പ്രതിതിഷ്ഠസി ॥7॥
തുഭ്യ-മ്പ്രാണ പ്രജാസ്ത്വിമാ ബലിം ഹരന്തി യഃ പ്രാണൈഃ പ്രതിതിഷ്ഠസി ॥7॥
ദേവാനാമസി വഹ്നിതമഃ പിതൃണാ-മ്പ്രഥമാ സ്വധാ।
ഋഷീണാ-ഞ്ചരിതം സത്യമഥര്വാങ്ഗിരസാമസി ॥8॥
ഋഷീണാ-ഞ്ചരിതം സത്യമഥര്വാങ്ഗിരസാമസി ॥8॥
ഇന്ദ്രസ്ത്വ-മ്പ്രാണ തേജസാ രുദ്രോ-ഽസി പരിരക്ഷിതാ।
ത്വമന്തരിക്ഷേ ചരസി സൂര്യസ്ത്വ-ഞ്ജ്യോതിഷാ-മ്പതിഃ ॥9॥
ത്വമന്തരിക്ഷേ ചരസി സൂര്യസ്ത്വ-ഞ്ജ്യോതിഷാ-മ്പതിഃ ॥9॥
യദാ ത്വമഭിവര്ഷസ്യഥേമാഃ പ്രാണ തേ പ്രജാഃ।
ആനന്ദരൂപാസ്തിഷ്ഠന്തി കാമായാന്ന-മ്ഭവിഷ്യതീതി ॥10॥
ആനന്ദരൂപാസ്തിഷ്ഠന്തി കാമായാന്ന-മ്ഭവിഷ്യതീതി ॥10॥
വ്രാത്യസ്ത്വ-മ്പ്രാണൈകര്ഷിരത്താ വിശ്വസ്യ സത്പതിഃ।
വയമാദ്യസ്യ ദാതാരഃ പിതാ ത്വ-മ്മാതരിശ്വ നഃ ॥11॥
വയമാദ്യസ്യ ദാതാരഃ പിതാ ത്വ-മ്മാതരിശ്വ നഃ ॥11॥
യാ തേ തനൂര്വാചി പ്രതിഷ്ഠിതാ യാ ശ്രോത്രേ യാ ച ചക്ഷുഷി।
യാ ച മനസി സന്തതാ ശിവാ-ന്താ-ങ്കുരു മോത്ക്രമീഃ ॥12॥
യാ ച മനസി സന്തതാ ശിവാ-ന്താ-ങ്കുരു മോത്ക്രമീഃ ॥12॥
പ്രാണസ്യേദം-വഁശേ സര്വ-ന്ത്രിദിവേ യ-ത്പ്രതിഷ്ഠിതമ്।
മാതേവ പുത്രാ-ന്രക്ഷസ്വ ശ്രീശ്ച പ്രജ്ഞാ-ഞ്ച വിധേഹി ന ഇതി ॥13॥
മാതേവ പുത്രാ-ന്രക്ഷസ്വ ശ്രീശ്ച പ്രജ്ഞാ-ഞ്ച വിധേഹി ന ഇതി ॥13॥

