શ્રી વેઙ્કટેશ્વર સહસ્રનામ સ્તોત્રમ્

ઇતિ કવચં ચક્રગદાધર ઇત્યસ્ત્રં સામગાનમિતિ હૃદયં ૐ નમો વેઙ્કટેશાયેત્યાદિર્મન્ત્રઃ શ્રી વેઙ્કટેશ પ્રીત્યર્થે જપે વિનિયોગઃ ॥ ધ્યાનમ્ ભાસ્વચ્ચન્દ્રમસૌ યદીયનયને ભાર્યા યદીયા રમા યસ્માદ્વિશ્વસૃડપ્યભૂદ્યમિકુલં યદ્ધ્યાનયુક્તં સદા નાથો યો જગતાં નગેન્દ્રદુહિતુર્નાથોઽપિ યદ્ભક્તિમાન્ તાતો યો મદનસ્ય યો દુરિતહા તં વેઙ્કટેશં ભજે ॥ ઊર્ધ્વૌ હસ્તૌ યદીયૌ સુરરિપુદલને બિભ્રતૌ શઙ્ખચક્રે સેવ્યાવઙ્ઘ્રી સ્વકીયાવભિદધદધરો દક્ષિણો યસ્ય પાણિઃ । તાવન્માત્રં ભવાબ્ધિં ગમયતિ ભજતામૂરુગો વામપાણિઃ શ્રીવત્સાઙ્કશ્ચ લક્ષ્મીર્યદુરસિ લસતસ્તં ભજે વેઙ્કટેશમ્ ॥ ઇતિ ધ્યાયન્ વેઙ્કટેશં શ્રીવત્સાઙ્કં રમાપતિમ્ । વેઙ્કટેશો વિરૂપાક્ષ ઇત્યારભ્ય જપેત્ક્રમાત્ ॥ સ્તોત્રં ૐ વેઙ્કટેશો વિરૂપાક્ષો વિશ્વેશો વિશ્વભાવનઃ । વિશ્વસૃડ્વિશ્વસંહર્તા વિશ્વપ્રાણો વિરાડ્વપુઃ ॥ 1 ॥ શેષાદ્રિનિલયોઽશેષભક્તદુઃખપ્રણાશનઃ । શેષસ્તુત્યઃ શેષશાયી વિશેષજ્ઞો વિભુઃ સ્વભૂઃ ॥ 2 ॥ વિષ્ણુર્જિષ્ણુશ્ચ વર્ધિષ્ણુરુત્સહિષ્ણુઃ સહિષ્ણુકઃ । ભ્રાજિષ્ણુશ્ચ ગ્રસિષ્ણુશ્ચ વર્તિષ્ણુશ્ચ ભરિષ્ણુકઃ ॥ 3 ॥ કાલયન્તા કાલગોપ્તા કાલઃ કાલાન્તકોઽખિલઃ । કાલગમ્યઃ કાલકણ્ઠવન્દ્યઃ કાલકલેશ્વરઃ ॥ 4 ॥ શમ્ભુઃ સ્વયમ્ભૂરમ્ભોજનાભિઃ સ્તમ્ભિતવારિધિઃ । અમ્ભોધિનન્દિનીજાનિઃ શોણામ્ભોજપદપ્રભઃ ॥ 5 ॥ કમ્બુગ્રીવઃ શમ્બરારિરૂપઃ શમ્બરજેક્ષણઃ । બિમ્બાધરો બિમ્બરૂપી પ્રતિબિમ્બક્રિયાતિગઃ ॥ 6 ॥ ગુણવાન્ ગુણગમ્યશ્ચ ગુણાતીતો ગુણપ્રિયઃ । દુર્ગુણધ્વંસકૃત્સર્વસુગુણો ગુણભાસકઃ ॥ 7 ॥ પરેશઃ પરમાત્મા ચ પરઞ્જ્યોતિઃ પરા ગતિઃ । પરં પદં વિયદ્વાસાઃ પારમ્પર્યશુભપ્રદઃ ॥ 8 ॥ બ્રહ્માણ્ડગર્ભો બ્રહ્મણ્યો બ્રહ્મસૃડ્બ્રહ્મબોધિતઃ । બ્રહ્મસ્તુત્યો બ્રહ્મવાદી બ્રહ્મચર્યપરાયણઃ ॥ 9 ॥ સત્યવ્રતાર્થસન્તુષ્ટઃ સત્યરૂપી ઝષાઙ્ગવાન્ । સોમકપ્રાણહારી ચાઽઽનીતામ્નાયોઽબ્ધિસઞ્ચરઃ ॥ 10 ॥ દેવાસુરવરસ્તુત્યઃ પતન્મન્દરધારકઃ । ધન્વન્તરિઃ કચ્છપાઙ્ગઃ પયોનિધિવિમન્થકઃ ॥ 11 ॥ અમરામૃતસન્ધાતા ધૃતસં‍મોહિનીવપુઃ । હરમોહકમાયાવી રક્ષસ્સન્દોહભઞ્જનઃ ॥ 12 ॥ હિરણ્યાક્ષવિદારી ચ યજ્ઞો યજ્ઞવિભાવનઃ । યજ્ઞીયોર્વીસમુદ્ધર્તા લીલાક્રોડઃ પ્રતાપવાન્ ॥ 13 ॥ દણ્ડકાસુરવિધ્વંસી વક્રદંષ્ટ્રઃ ક્ષમાધરઃ । ગન્ધર્વશાપહરણઃ પુણ્યગન્ધો વિચક્ષણઃ ॥ 14 ॥ કરાલવક્ત્રઃ સોમાર્કનેત્રઃ ષડ્ગુણવૈભવઃ । શ્વેતઘોણી ઘૂર્ણિતભ્રૂર્ઘુર્ઘુરધ્વનિવિભ્રમઃ ॥ 15 ॥ દ્રાઘીયાન્ નીલકેશી ચ જાગ્રદમ્બુજલોચનઃ । ઘૃણાવાન્ ઘૃણિસમ્મોહો મહાકાલાગ્નિદીધિતિઃ ॥ 16 ॥ જ્વાલાકરાલવદનો મહોલ્કાકુલવીક્ષણઃ । સટાનિર્ભિન્નમેઘૌઘો દંષ્ટ્રારુગ્વ્યાપ્તદિક્તટઃ ॥ 17 ॥ ઉચ્છ્વાસાકૃષ્ટભૂતેશો નિશ્શ્વાસત્યક્તવિશ્વસૃટ્ । અન્તર્ભ્રમજ્જગદ્ગર્ભોઽનન્તો બ્રહ્મકપાલહૃત્ ॥ 18 ॥ ઉગ્રો વીરો મહાવિષ્ણુર્જ્વલનઃ સર્વતોમુખઃ । નૃસિંહો ભીષણો ભદ્રો મૃત્યુમૃત્યુઃ સનાતનઃ ॥ 19 ॥ સભાસ્તમ્ભોદ્ભવો ભીમઃ શીરોમાલી મહેશ્વરઃ । દ્વાદશાદિત્યચૂડાલઃ કલ્પધૂમસટાચ્છવિઃ ॥ 20 ॥ હિરણ્યકોરઃસ્થલભિન્નખઃ સિંહમુખોઽનઘઃ । પ્રહ્લાદવરદો ધીમાન્ ભક્તસઙ્ઘપ્રતિષ્ઠિતઃ ॥ 21 ॥ બ્રહ્મરુદ્રાદિસંસેવ્યઃ સિદ્ધસાધ્યપ્રપૂજિતઃ । લક્ષ્મીનૃસિંહો દેવેશો જ્વાલાજિહ્વાન્ત્રમાલિકઃ ॥ 22 ॥ ખડ્ગી ખેટી મહેષ્વાસી કપાલી મુસલી હલી । પાશી શૂલી મહાબાહુર્જ્વરઘ્નો રોગલુણ્ઠકઃ ॥ 23 ॥ મૌઞ્જીયુક્ છાત્રકો દણ્ડી કૃષ્ણાજિનધરો વટુઃ । અધીતવેદો વેદાન્તોદ્ધારકો બ્રહ્મનૈષ્ઠિકઃ ॥ 24 ॥ અહીનશયનપ્રીતઃ આદિતેયોઽનઘો હરિઃ । સંવિત્પ્રિયઃ સામવેદ્યો બલિવેશ્મપ્રતિષ્ઠિતઃ ॥ 25 ॥ બલિક્ષાલિતપાદાબ્જો વિન્ધ્યાવલિવિમાનિતઃ । ત્રિપાદભૂમિસ્વીકર્તા વિશ્વરૂપપ્રદર્શકઃ ॥ 26 ॥ ધૃતત્રિવિક્રમઃ સ્વાઙ્ઘ્રિનખભિન્નાણ્ડખર્પરઃ । પજ્જાતવાહિનીધારાપવિત્રિતજગત્ત્રયઃ ॥ 27 ॥ વિધિસમ્માનિતઃ પુણ્યો દૈત્યયોદ્ધા જયોર્જિતઃ । સુરરાજ્યપ્રદઃ શુક્રમદહૃત્સુગતીશ્વરઃ ॥ 28 ॥ જામદગ્ન્યઃ કુઠારી ચ કાર્તવીર્યવિદારણઃ । રેણુકાયાઃ શિરોહારી દુષ્ટક્ષત્રિયમર્દનઃ ॥ 29 ॥ વર્ચસ્વી દાનશીલશ્ચ ધનુષ્માન્ બ્રહ્મવિત્તમઃ । અત્યુદગ્રઃ સમગ્રશ્ચ ન્યગ્રોધો દુષ્ટનિગ્રહઃ ॥ 30 ॥ રવિવંશસમુદ્ભૂતો રાઘવો ભરતાગ્રજઃ । કૌસલ્યાતનયો રામો વિશ્વામિત્રપ્રિયઙ્કરઃ ॥ 31 ॥ તાટકારિઃ સુબાહુઘ્નો બલાતિબલમન્ત્રવાન્ । અહલ્યાશાપવિચ્છેદી પ્રવિષ્ટજનકાલયઃ ॥ 32 ॥ સ્વયંવરસભાસંસ્થ ઈશચાપપ્રભઞ્જનઃ । જાનકીપરિણેતા ચ જનકાધીશસંસ્તુતઃ ॥ 33 ॥ જમદગ્નિતનૂજાતયોદ્ધાઽયોધ્યાધિપાગ્રણીઃ । પિતૃવાક્યપ્રતીપાલસ્ત્યક્તરાજ્યઃ સલક્ષ્મણઃ ॥ 34 ॥ સસીતશ્ચિત્રકૂટસ્થો ભરતાહિતરાજ્યકઃ । કાકદર્પપ્રહર્તા ચ દણ્ડકારણ્યવાસકઃ ॥ 35 ॥ પઞ્ચવટ્યાં વિહારી ચ સ્વધર્મપરિપોષકઃ । વિરાધહાઽગસ્ત્યમુખ્યમુનિસમ્માનિતઃ પુમાન્ ॥ 36 ॥ ઇન્દ્રચાપધરઃ ખડ્ગધરશ્ચાક્ષયસાયકઃ । ખરાન્તકો દૂષણારિસ્ત્રિશિરસ્કરિપુર્વૃષઃ ॥ 37 ॥ તતઃ શૂર્પણખાનાસાચ્છેત્તા વલ્કલધારકઃ । જટાવાન્ પર્ણશાલાસ્થો મારીચબલમર્દકઃ ॥ 38 ॥ પક્ષિરાટ્કૃતસંવાદો રવિતેજા મહાબલઃ । શબર્યાનીતફલભુક્ હનૂમત્પરિતોષિતઃ ॥ 39 ॥ સુગ્રીવાઽભયદો દૈત્યકાયક્ષેપણભાસુરઃ । સપ્તતાલસમુચ્છેત્તા વાલિહૃત્કપિસંવૃતઃ ॥ 40 ॥ વાયુસૂનુકૃતાસેવસ્ત્યક્તપમ્પઃ કુશાસનઃ । ઉદન્વત્તીરગઃ શૂરો વિભીષણવરપ્રદઃ ॥ 41 ॥ સેતુકૃદ્દૈત્યહા પ્રાપ્તલઙ્કોઽલઙ્કારવાન્ સ્વયમ્ । અતિકાયશિરશ્છેત્તા કુમ્ભકર્ણવિભેદનઃ ॥ 42 ॥ દશકણ્ઠશિરોધ્વંસી જામ્બવત્પ્રમુખાવૃતઃ । જાનકીશઃ સુરાધ્યક્ષઃ સાકેતેશઃ પુરાતનઃ ॥ 43 ॥ પુણ્યશ્લોકો વેદવેદ્યઃ સ્વામિતીર્થનિવાસકઃ । લક્ષ્મીસરઃકેલિલોલો લક્ષ્મીશો લોકરક્ષકઃ ॥ 44 ॥ દેવકીગર્ભસમ્ભૂતો યશોદેક્ષણલાલિતઃ । વસુદેવકૃતસ્તોત્રો નન્દગોપમનોહરઃ ॥ 45 ॥ ચતુર્ભુજઃ કોમલાઙ્ગો ગદાવાન્નીલકુન્તલઃ । પૂતનાપ્રાણસંહર્તા તૃણાવર્તવિનાશનઃ ॥ 46 ॥ ગર્ગારોપિતનામાઙ્કો વાસુદેવો હ્યધોક્ષજઃ । ગોપિકાસ્તન્યપાયી ચ બલભદ્રાનુજોઽચ્યુતઃ ॥ 47 ॥ વૈયાઘ્રનખભૂષશ્ચ વત્સજિદ્વત્સવર્ધનઃ । ક્ષીરસારાશનરતો દધિભાણ્ડપ્રમર્દનઃ ॥ 48 ॥ નવનીતાપહર્તા ચ નીલનીરદભાસુરઃ । આભીરદૃષ્ટદૌર્જન્યો નીલપદ્મનિભાનનઃ ॥ 49 ॥ માતૃદર્શિતવિશ્વાઽઽસ્ય ઉલૂખલનિબન્ધનઃ । નલકૂબરશાપાન્તો ગોધૂલિચ્છુરિતાઙ્ગકઃ ॥ 50 ॥ ગોસઙ્ઘરક્ષકઃ શ્રીશો બૃન્દારણ્યનિવાસકઃ । વત્સાન્તકો બકદ્વેષી દૈત્યામ્બુદમહાનિલઃ ॥ 51 ॥ મહાજગરચણ્ડાગ્નિઃ શકટપ્રાણકણ્ટકઃ । ઇન્દ્રસેવ્યઃ પુણ્યગાત્રઃ ખરજિચ્ચણ્ડદીધિતિઃ ॥ 52 ॥ તાલપક્વફલાશી ચ કાલીયફણિદર્પહા । નાગપત્નીસ્તુતિપ્રીતઃ પ્રલમ્બાસુરખણ્ડનઃ ॥ 53 ॥ દાવાગ્નિબલસંહારી ફલાહારી ગદાગ્રજઃ । ગોપાઙ્ગનાચેલચોરઃ પાથોલીલાવિશારદઃ ॥ 54 ॥ વંશગાનપ્રવીણશ્ચ ગોપીહસ્તામ્બુજાર્ચિતઃ । મુનિપત્ન્યાહૃતાહારો મુનિશ્રેષ્ઠો મુનિપ્રિયઃ ॥ 55 ॥ ગોવર્ધનાદ્રિસન્ધર્તા સઙ્ક્રન્દનતમોઽપહઃ । સદુદ્યાનવિલાસી ચ રાસક્રીડાપરાયણઃ ॥ 56 ॥ વરુણાભ્યર્ચિતો ગોપીપ્રાર્થિતઃ પુરુષોત્તમઃ । અક્રૂરસ્તુતિસમ્પ્રીતઃ કુબ્જાયૌવનદાયકઃ ॥ 57 ॥ મુષ્ટિકોરઃપ્રહારી ચ ચાણૂરોદરદારણઃ । મલ્લયુદ્ધાગ્રગણ્યશ્ચ પિતૃબન્ધનમોચકઃ ॥ 58 ॥ મત્તમાતઙ્ગપઞ્ચાસ્યઃ કંસગ્રીવાનિકૃન્તનઃ । ઉગ્રસેનપ્રતિષ્ઠાતા રત્નસિંહાસનસ્થિતઃ ॥ 59 ॥ કાલનેમિખલદ્વેષી મુચુકુન્દવરપ્રદઃ । સાલ્વસેવિતદુર્ધર્ષરાજસ્મયનિવારણઃ ॥ 60 ॥ રુક્મિગર્વાપહારી ચ રુક્મિણીનયનોત્સવઃ । પ્રદ્યુમ્નજનકઃ કામી પ્રદ્યુમ્નો દ્વારકાધિપઃ ॥ 61 ॥ મણ્યાહર્તા મહામાયો જામ્બવત્કૃતસઙ્ગરઃ । જામ્બૂનદામ્બરધરો ગમ્યો જામ્બવતીવિભુઃ ॥ 62 ॥ કાલિન્દીપ્રથિતારામકેલિર્ગુઞ્જાવતંસકઃ । મન્દારસુમનોભાસ્વાન્ શચીશાભીષ્ટદાયકઃ ॥ 63 ॥ સત્રાજિન્માનસોલ્લાસી સત્યાજાનિઃ શુભાવહઃ । શતધન્વહરઃ સિદ્ધઃ પાણ્ડવપ્રિયકોત્સવઃ ॥ 64 ॥ ભદ્રપ્રિયઃ સુભદ્રાયા ભ્રાતા નાગ્નાજિતીવિભુઃ । કિરીટકુણ્ડલધરઃ કલ્પપલ્લવલાલિતઃ ॥ 65 ॥ ભૈષ્મીપ્રણયભાષાવાન્ મિત્રવિન્દાધિપોઽભયઃ । સ્વમૂર્તિકેલિસમ્પ્રીતો લક્ષ્મણોદારમાનસઃ ॥ 66 ॥ પ્રાગ્જ્યોતિષાધિપધ્વંસી તત્સૈન્યાન્તકરોઽમૃતઃ । ભૂમિસ્તુતો ભૂરિભોગો ભૂષણામ્બરસંયુતઃ ॥ 67 ॥ બહુરામાકૃતાહ્લાદો ગન્ધમાલ્યાનુલેપનઃ । નારદાદૃષ્ટચરિતો દેવેશો વિશ્વરાડ્ગુરુઃ ॥ 68 ॥ બાણબાહુવિદારશ્ચ તાપજ્વરવિનાશકઃ । ઉષોદ્ધર્ષયિતાઽવ્યક્તઃ શિવવાક્તુષ્ટમાનસઃ ॥ 69 ॥ મહેશજ્વરસંસ્તુત્યઃ શીતજ્વરભયાન્તકઃ । નૃગરાજોદ્ધારકશ્ચ પૌણ્ડ્રકાદિવધોદ્યતઃ ॥ 70 ॥ વિવિધારિચ્છલોદ્વિગ્નબ્રાહ્મણેષુ દયાપરઃ । જરાસન્ધબલદ્વેષી કેશિદૈત્યભયઙ્કરઃ ॥ 71 ॥ ચક્રી ચૈદ્યાન્તકઃ સભ્યો રાજબન્ધવિમોચકઃ । રાજસૂયહવિર્ભોક્તા સ્નિગ્ધાઙ્ગઃ શુભલક્ષણઃ ॥ 72 ॥ ધાનાભક્ષણસમ્પ્રીતઃ કુચેલાભીષ્ટદાયકઃ । સત્ત્વાદિગુણગમ્ભીરો દ્રૌપદીમાનરક્ષકઃ ॥ 73 ॥ ભીષ્મધ્યેયો ભક્તવશ્યો ભીમપૂજ્યો દયાનિધિઃ । દન્તવક્ત્રશિરશ્છેત્તા કૃષ્ણઃ કૃષ્ણાસખઃ સ્વરાટ્ ॥ 74 ॥ વૈજયન્તીપ્રમોદી ચ બર્હિબર્હવિભૂષણઃ । પાર્થકૌરવસન્ધાનકારી દુશ્શાસનાન્તકઃ ॥ 75 ॥ બુદ્ધો વિશુદ્ધઃ સર્વજ્ઞઃ ક્રતુહિંસાવિનિન્દકઃ । ત્રિપુરસ્ત્રીમાનભઙ્ગઃ સર્વશાસ્ત્રવિશારદઃ ॥ 76 ॥ નિર્વિકારો નિર્મમશ્ચ નિરાભાસો નિરામયઃ । જગન્મોહકધર્મી ચ દિગ્વસ્ત્રો દિક્પતીશ્વરઃ ॥ 77 ॥ કલ્કી મ્લેચ્છપ્રહર્તા ચ દુષ્ટનિગ્રહકારકઃ । ધર્મપ્રતિષ્ટાકારી ચ ચાતુર્વર્ણ્યવિભાગકૃત્ ॥ 78 ॥ યુગાન્તકો યુગાક્રાન્તો યુગકૃદ્યુગભાસકઃ । કામારિઃ કામકારી ચ નિષ્કામઃ કામિતાર્થદઃ ॥ 79 ॥ ભર્ગો વરેણ્યઃ સવિતુઃ શાર્ઙ્ગી વૈકુણ્ઠમન્દિરઃ । હયગ્રીવઃ કૈટભારિઃ ગ્રાહઘ્નો ગજરક્ષકઃ ॥ 80 ॥ સર્વસંશયવિચ્છેત્તા સર્વભક્તસમુત્સુકઃ । કપર્દી કામહારી ચ કલા કાષ્ઠા સ્મૃતિર્ધૃતિઃ ॥ 81 ॥ અનાદિરપ્રમેયૌજાઃ પ્રધાનઃ સન્નિરૂપકઃ । નિર્લેપો નિઃસ્પૃહોઽસઙ્ગો નિર્ભયો નીતિપારગઃ ॥ 82 ॥ નિષ્પ્રેષ્યો નિષ્ક્રિયઃ શાન્તો નિષ્પ્રપઞ્ચો નિધિર્નયઃ કર્મ્યકર્મી વિકર્મી ચ કર્મેપ્સુઃ કર્મભાવનઃ ॥ 83 ॥ કર્માઙ્ગઃ કર્મવિન્યાસો મહાકર્મી મહાવ્રતી । કર્મભુક્કર્મફલદઃ કર્મેશઃ કર્મનિગ્રહઃ ॥ 84 ॥ નરો નારાયણો દાન્તઃ કપિલઃ કામદઃ શુચિઃ । તપ્તા જપ્તાઽક્ષમાલાવાન્ ગન્તા નેતા લયો ગતિઃ ॥ 85 ॥ શિષ્ટો દ્રષ્ટા રિપુદ્વેષ્ટા રોષ્ટા વેષ્ટા મહાનટઃ । રોદ્ધા બોદ્ધા મહાયોદ્ધા શ્રદ્ધાવાન્ સત્યધીઃ શુભઃ ॥ 86 ॥ મન્ત્રી મન્ત્રો મન્ત્રગમ્યો મન્ત્રકૃત્પરમન્ત્રહૃત્ । મન્ત્રભૃન્મન્ત્રફલદો મન્ત્રેશો મન્ત્રવિગ્રહઃ ॥ 87 ॥ મન્ત્રાઙ્ગો મન્ત્રવિન્યાસો મહામન્ત્રો મહાક્રમઃ । સ્થિરધીઃ સ્થિરવિજ્ઞાનઃ સ્થિરપ્રજ્ઞઃ સ્થિરાસનઃ ॥ 88 ॥ સ્થિરયોગઃ સ્થિરાધારઃ સ્થિરમાર્ગઃ સ્થિરાગમઃ । નિશ્શ્રેયસો નિરીહોઽગ્નિર્નિરવદ્યો નિરઞ્જનઃ ॥ 89 ॥ નિર્વૈરો નિરહઙ્કારો નિર્દમ્ભો નિરસૂયકઃ । અનન્તોઽનન્તબાહૂરુરનન્તાઙ્ઘ્રિરનન્તદૃક્ ॥ 90 ॥ અનન્તવક્ત્રોઽનન્તાઙ્ગોઽનન્તરૂપો હ્યનન્તકૃત્ । ઊર્ધ્વરેતા ઊર્ધ્વલિઙ્ગો હ્યૂર્ધ્વમૂર્ધોર્ધ્વશાખકઃ ॥ 91 ॥ ઊર્ધ્વ ઊર્ધ્વાધ્વરક્ષી ચ હ્યૂર્ધ્વજ્વાલો નિરાકુલઃ । બીજં બીજપ્રદો નિત્યો નિદાનં નિષ્કૃતિઃ કૃતી ॥ 92 ॥ મહાનણીયન્ ગરિમા સુષમા ચિત્રમાલિકઃ । નભઃ સ્પૃઙ્નભસો જ્યોતિર્નભસ્વાન્નિર્નભા નભઃ ॥ 93 ॥ અભુર્વિભુઃ પ્રભુઃ શમ્ભુર્મહીયાન્ ભૂર્ભુવાકૃતિઃ । મહાનન્દો મહાશૂરો મહોરાશિર્મહોત્સવઃ ॥ 94 ॥ મહાક્રોધો મહાજ્વાલો મહાશાન્તો મહાગુણઃ । સત્યવ્રતઃ સત્યપરઃ સત્યસન્ધઃ સતાં ગતિઃ ॥ 95 ॥ સત્યેશઃ સત્યસઙ્કલ્પઃ સત્યચારિત્રલક્ષણઃ । અન્તશ્ચરો હ્યન્તરાત્મા પરમાત્મા ચિદાત્મકઃ ॥ 96 ॥ રોચનો રોચમાનશ્ચ સાક્ષી શૌરિર્જનાર્દનઃ । મુકુન્દો નન્દનિષ્પન્દઃ સ્વર્ણબિન્દુઃ પુરન્દરઃ ॥ 97 ॥ અરિન્દમઃ સુમન્દશ્ચ કુન્દમન્દારહાસવાન્ । સ્યન્દનારૂઢચણ્ડાઙ્ગો હ્યાનન્દી નન્દનન્દનઃ ॥ 98 ॥ અનસૂયાનન્દનોઽત્રિનેત્રાનન્દઃ સુનન્દવાન્ । શઙ્ખવાન્પઙ્કજકરઃ કુઙ્કુમાઙ્કો જયાઙ્કુશઃ ॥ 99 ॥ અમ્ભોજમકરન્દાઢ્યો નિષ્પઙ્કોઽગરુપઙ્કિલઃ । ઇન્દ્રશ્ચન્દ્રરથશ્ચન્દ્રોઽતિચન્દ્રશ્ચન્દ્રભાસકઃ ॥ 100 ॥ ઉપેન્દ્ર ઇન્દ્રરાજશ્ચ વાગિન્દ્રશ્ચન્દ્રલોચનઃ । પ્રત્યક્ પરાક્ પરન્ધામ પરમાર્થઃ પરાત્પરઃ ॥ 101 ॥ અપારવાક્ પારગામી પારાવારઃ પરાવરઃ । સહસ્વાનર્થદાતા ચ સહનઃ સાહસી જયી ॥ 102 ॥ તેજસ્વી વાયુવિશિખી તપસ્વી તાપસોત્તમઃ । ઐશ્વર્યોદ્ભૂતિકૃદ્ભૂતિરૈશ્વર્યાઙ્ગકલાપવાન્ ॥ 103 ॥ અમ્ભોધિશાયી ભગવાન્ સર્વજ્ઞઃ સામપારગઃ । મહાયોગી મહાધીરો મહાભોગી મહાપ્રભુઃ ॥ 104 ॥ મહાવીરો મહાતુષ્ટિર્મહાપુષ્ટિર્મહાગુણઃ । મહાદેવો મહાબાહુર્મહાધર્મો મહેશ્વરઃ ॥ 105 ॥ સમીપગો દૂરગામી સ્વર્ગમાર્ગનિરર્ગલઃ । નગો નગધરો નાગો નાગેશો નાગપાલકઃ ॥ 106 ॥ હિરણ્મયઃ સ્વર્ણરેતા હિરણ્યાર્ચિર્હિરણ્યદઃ । ગુણગણ્યઃ શરણ્યશ્ચ પુણ્યકીર્તિઃ પુરાણગઃ ॥ 107 ॥ જન્યભૃજ્જન્યસન્નદ્ધો દિવ્યપઞ્ચાયુધો વશી । દૌર્જન્યભઙ્ગઃ પર્જન્યઃ સૌજન્યનિલયોઽલયઃ ॥ 108 ॥ જલન્ધરાન્તકો ભસ્મદૈત્યનાશી મહામનાઃ । શ્રેષ્ઠઃ શ્રવિષ્ઠો દ્રાઘિષ્ઠો ગરિષ્ઠો ગરુડધ્વજઃ ॥ 109 ॥ જ્યેષ્ઠો દ્રઢિષ્ઠો વર્ષિષ્ઠો દ્રાઘીયાન્ પ્રણવઃ ફણી । સમ્પ્રદાયકરઃ સ્વામી સુરેશો માધવો મધુઃ ॥ 110 ॥ નિર્નિમેષો વિધિર્વેધા બલવાન્ જીવનં બલી । સ્મર્તા શ્રોતા વિકર્તા ચ ધ્યાતા નેતા સમોઽસમઃ ॥ 111 ॥ હોતા પોતા મહાવક્તા રન્તા મન્તા ખલાન્તકઃ । દાતા ગ્રાહયિતા માતા નિયન્તાઽનન્તવૈભવઃ ॥ 112 ॥ ગોપ્તા ગોપયિતા હન્તા ધર્મજાગરિતા ધવઃ । કર્તા ક્ષેત્રકરઃ ક્ષેત્રપ્રદઃ ક્ષેત્રજ્ઞ આત્મવિત્ ॥ 113 ॥ ક્ષેત્રી ક્ષેત્રહરઃ ક્ષેત્રપ્રિયઃ ક્ષેમકરો મરુત્ । ભક્તિપ્રદો મુક્તિદાયી શક્તિદો યુક્તિદાયકઃ ॥ 114 ॥ શક્તિયુઙ્મૌક્તિકસ્રગ્વી સૂક્તિરામ્નાયસૂક્તિગઃ । ધનઞ્જયો ધનાધ્યક્ષો ધનિકો ધનદાધિપઃ ॥ 115 ॥ મહાધનો મહામાની દુર્યોધનવિમાનિતઃ । રત્નાકરો રત્નરોચી રત્નગર્ભાશ્રયઃ શુચિઃ ॥ 116 ॥ રત્નસાનુનિધિર્મૌલિરત્નભા રત્નકઙ્કણઃ । અન્તર્લક્ષ્યોઽન્તરભ્યાસી ચાન્તર્ધ્યેયો જિતાસનઃ ॥ 117 ॥ અન્તરઙ્ગો દયાવાંશ્ચ હ્યન્તર્માયો મહાર્ણવઃ । સરસઃ સિદ્ધરસિકઃ સિદ્ધિઃ સાધ્યઃ સદાગતિઃ ॥ 118 ॥ આયુઃપ્રદો મહાયુષ્માનર્ચિષ્માનોષધીપતિઃ । અષ્ટશ્રીરષ્ટભાગોઽષ્ટકકુબ્વ્યાપ્તયશો વ્રતી ॥ 119 ॥ અષ્ટાપદઃ સુવર્ણાભો હ્યષ્ટમૂર્તિસ્ત્રિમૂર્તિમાન્ । અસ્વપ્નઃ સ્વપ્નગઃ સ્વપ્નઃ સુસ્વપ્નફલદાયકઃ ॥ 120 ॥ દુઃસ્વપ્નધ્વંસકો ધ્વસ્તદુર્નિમિત્તઃ શિવઙ્કરઃ । સુવર્ણવર્ણઃ સમ્ભાવ્યો વર્ણિતો વર્ણસમ્મુખઃ ॥ 121 ॥ સુવર્ણમુખરીતીરશિવધ્યાતપદામ્બુજઃ । દાક્ષાયણીવચસ્તુષ્ટો દૂર્વાસોદૃષ્ટિગોચરઃ ॥ 122 ॥ અમ્બરીષવ્રતપ્રીતો મહાકૃત્તિવિભઞ્જનઃ । મહાભિચારકધ્વંસી કાલસર્પભયાન્તકઃ ॥ 123 ॥ સુદર્શનઃ કાલમેઘશ્યામઃ શ્રીમન્ત્રભાવિતઃ । હેમામ્બુજસરઃસ્નાયી શ્રીમનોભાવિતાકૃતિઃ ॥ 124 ॥ શ્રીપ્રદત્તામ્બુજસ્રગ્વી શ્રીકેલિઃ શ્રીનિધિર્ભવઃ । શ્રીપ્રદો વામનો લક્ષ્મીનાયકશ્ચ ચતુર્ભુજઃ ॥ 125 ॥ સન્તૃપ્તસ્તર્પિતસ્તીર્થસ્નાતૃસૌખ્યપ્રદર્શકઃ । અગસ્ત્યસ્તુતિસંહૃષ્ટો દર્શિતાવ્યક્તભાવનઃ ॥ 126 ॥ કપિલાર્ચિઃ કપિલવાન્ સુસ્નાતાઘવિપાટનઃ । વૃષાકપિઃ કપિસ્વામિમનોઽન્તઃસ્થિતવિગ્રહઃ ॥ 127 ॥ વહ્નિપ્રિયોઽર્થસમ્ભાવ્યો જનલોકવિધાયકઃ । વહ્નિપ્રભો વહ્નિતેજાઃ શુભાભીષ્ટપ્રદો યમી ॥ 128 ॥ વારુણક્ષેત્રનિલયો વરુણો વારણાર્ચિતઃ । વાયુસ્થાનકૃતાવાસો વાયુગો વાયુસમ્ભૃતઃ ॥ 129 ॥ યમાન્તકોઽભિજનનો યમલોકનિવારણઃ । યમિનામગ્રગણ્યશ્ચ સંયમી યમભાવિતઃ ॥ 130 ॥ ઇન્દ્રોદ્યાનસમીપસ્થઃ ઇન્દ્રદૃગ્વિષયઃ પ્રભુઃ । યક્ષરાટ્ સરસીવાસો હ્યક્ષય્યનિધિકોશકૃત્ ॥ 131 ॥ સ્વામિતીર્થકૃતાવાસઃ સ્વામિધ્યેયો હ્યધોક્ષજઃ । વરાહાદ્યષ્ટતીર્થાભિસેવિતાઙ્ઘ્રિસરોરુહઃ ॥ 132 ॥ પાણ્ડુતીર્થાભિષિક્તાઙ્ગો યુધિષ્ઠિરવરપ્રદઃ । ભીમાન્તઃકરણારૂઢઃ શ્વેતવાહનસખ્યવાન્ ॥ 133 ॥ નકુલાભયદો માદ્રીસહદેવાભિવન્દિતઃ । કૃષ્ણાશપથસન્ધાતા કુન્તીસ્તુતિરતો દમી ॥ 134 ॥ નારદાદિમુનિસ્તુત્યો નિત્યકર્મપરાયણઃ । દર્શિતાવ્યક્તરૂપશ્ચ વીણાનાદપ્રમોદિતઃ ॥ 135 ॥ ષટ્કોટિતીર્થચર્યાવાન્ દેવતીર્થકૃતાશ્રમઃ । બિલ્વામલજલસ્નાયી સરસ્વત્યમ્બુસેવિતઃ ॥ 136 ॥ તુમ્બુરૂદકસંસ્પર્શજનચિત્તતમોઽપહઃ । મત્સ્યવામનકૂર્માદિતીર્થરાજઃ પુરાણભૃત્ ॥ 137 ॥ ચક્રધ્યેયપદામ્ભોજઃ શઙ્ખપૂજિતપાદુકઃ । રામતીર્થવિહારી ચ બલભદ્રપ્રતિષ્ઠિતઃ ॥ 138 ॥ જામદગ્ન્યસરસ્તીર્થજલસેચનતર્પિતઃ । પાપાપહારિકીલાલસુસ્નાતાઘવિનાશનઃ ॥ 139 ॥ નભોગઙ્ગાભિષિક્તશ્ચ નાગતીર્થાભિષેકવાન્ । કુમારધારાતીર્થસ્થો વટુવેષઃ સુમેખલઃ ॥ 140 ॥ વૃદ્ધસ્ય સુકુમારત્વપ્રદઃ સૌન્દર્યવાન્ સુખી । પ્રિયંવદો મહાકુક્ષિરિક્ષ્વાકુકુલનન્દનઃ ॥ 141 ॥ નીલગોક્ષીરધારાભૂર્વરાહાચલનાયકઃ । ભરદ્વાજપ્રતિષ્ઠાવાન્ બૃહસ્પતિવિભાવિતઃ ॥ 142 ॥ અઞ્જનાકૃતપૂજાવાન્ આઞ્જનેયકરાર્ચિતઃ । અઞ્જનાદ્રિનિવાસશ્ચ મુઞ્જકેશઃ પુરન્દરઃ ॥ 143 ॥ કિન્નરદ્વયસમ્બન્ધિબન્ધમોક્ષપ્રદાયકઃ । વૈખાનસમખારમ્ભો વૃષજ્ઞેયો વૃષાચલઃ ॥ 144 ॥ વૃષકાયપ્રભેત્તા ચ ક્રીડનાચારસમ્ભ્રમઃ । સૌવર્ચલેયવિન્યસ્તરાજ્યો નારાયણઃ પ્રિયઃ ॥ 145 ॥ દુર્મેધોભઞ્જકઃ પ્રાજ્ઞો બ્રહ્મોત્સવમહોત્સુકઃ । ભદ્રાસુરશિરશ્છેત્તા ભદ્રક્ષેત્રી સુભદ્રવાન્ ॥ 146 ॥ મૃગયાઽક્ષીણસન્નાહઃ શઙ્ખરાજન્યતુષ્ટિદઃ । સ્થાણુસ્થો વૈનતેયાઙ્ગભાવિતો હ્યશરીરવાન્ ॥ 147 ॥ ભોગીન્દ્રભોગસંસ્થાનો બ્રહ્માદિગણસેવિતઃ । સહસ્રાર્કચ્છટાભાસ્વદ્વિમાનાન્તઃસ્થિતો ગુણી ॥ 148 ॥ વિષ્વક્સેનકૃતસ્તોત્રઃ સનન્દનવરીવૃતઃ । જાહ્નવ્યાદિનદીસેવ્યઃ સુરેશાદ્યભિવન્દિતઃ ॥ 149 ॥ સુરાઙ્ગનાનૃત્યપરો ગન્ધર્વોદ્ગાયનપ્રિયઃ । રાકેન્દુસઙ્કાશનખઃ કોમલાઙ્ઘ્રિસરોરુહઃ ॥ 150 ॥ કચ્છપપ્રપદઃ કુન્દગુલ્ફકઃ સ્વચ્છકૂર્પરઃ । મેદુરસ્વર્ણવસ્ત્રાઢ્યકટિદેશસ્થમેખલઃ ॥ 151 ॥ પ્રોલ્લસચ્છુરિકાભાસ્વત્કટિદેશઃ શુભઙ્કરઃ । અનન્તપદ્મજસ્થાનનાભિર્મૌક્તિકમાલિકઃ ॥ 152 ॥ મન્દારચામ્પેયમાલી રત્નાભરણસમ્ભૃતઃ । લમ્બયજ્ઞોપવીતી ચ ચન્દ્રશ્રીખણ્ડલેપવાન્ ॥ 153 ॥ વરદોઽભયદશ્ચક્રી શઙ્ખી કૌસ્તુભદીપ્તિમાન્ । શ્રીવત્સાઙ્કિતવક્ષસ્કો લક્ષ્મીસંશ્રિતહૃત્તટઃ ॥ 154 ॥ નીલોત્પલનિભાકારઃ શોણામ્ભોજસમાનનઃ । કોટિમન્મથલાવણ્યશ્ચન્દ્રિકાસ્મિતપૂરિતઃ ॥ 155 ॥ સુધાસ્વચ્છોર્ધ્વપુણ્ડ્રશ્ચ કસ્તૂરીતિલકાઞ્ચિતઃ । પુણ્ડરીકેક્ષણઃ સ્વચ્છો મૌલિશોભાવિરાજિતઃ ॥ 156 ॥ પદ્મસ્થઃ પદ્મનાભશ્ચ સોમમણ્ડલગો બુધઃ । વહ્નિમણ્ડલગઃ સૂર્યઃ સૂર્યમણ્ડલસંસ્થિતઃ ॥ 157 ॥ શ્રીપતિર્ભૂમિજાનિશ્ચ વિમલાદ્યભિસંવૃતઃ । જગત્કુટુમ્બજનિતા રક્ષકઃ કામિતપ્રદઃ ॥ 158 ॥ અવસ્થાત્રયયન્તા ચ વિશ્વતેજસ્સ્વરૂપવાન્ । જ્ઞપ્તિર્જ્ઞેયો જ્ઞાનગમ્યો જ્ઞાનાતીતઃ સુરાતિગઃ ॥ 159 ॥ બ્રહ્માણ્ડાન્તર્બહિર્વ્યાપ્તો વેઙ્કટાદ્રિગદાધરઃ । વેઙ્કટાદ્રિગદાધર ૐ નમઃ ઇતિ ॥ એવં શ્રીવેઙ્કટેશસ્ય કીર્તિતં પરમાદ્ભુતમ્ ॥ 160 ॥ નામ્નાં સહસ્રં સંશ્રાવ્યં પવિત્રં પુણ્યવર્ધનમ્ । શ્રવણાત્સર્વદોષઘ્નં રોગઘ્નં મૃત્યુનાશનમ્ ॥ 1 ॥ દારિદ્ર્યભેદનં ધર્મ્યં સર્વૈશ્વર્યફલપ્રદમ્ । કાલાહિવિષવિચ્છેદિ જ્વરાપસ્મારભઞ્જનમ્ ॥ 2 ॥ [શત્રુક્ષયકરં રાજગ્રહપીડાનિવારણમ્ । બ્રહ્મરાક્ષસકૂષ્માણ્ડભેતાલભયભઞ્જનમ્ ॥] વિદ્યાભિલાષી વિદ્યાવાન્ ધનાર્થી ધનવાન્ ભવેત્ । અનન્તકલ્પજીવી સ્યાદાયુષ્કામો મહાયશાઃ ॥ 3 ॥ પુત્રાર્થી સુગુણાન્પુત્રાન્ લભેતાઽઽયુષ્મતસ્તતઃ । સઙ્ગ્રામે શત્રુવિજયી સભાયાં પ્રતિવાદિજિત્ ॥ 4 ॥ દિવ્યૈર્નામભિરેભિસ્તુ તુલસીપૂજનાત્સકૃત્ । વૈકુણ્ઠવાસી ભગવત્સદૃશો વિષ્ણુસન્નિધૌ ॥ 5 ॥ કલ્હારપૂજનાન્માસાત્ દ્વિતીય ઇવ યક્ષરાટ્ । નીલોત્પલાર્ચનાત્સર્વરાજપૂજ્યઃ સદા ભવેત્ ॥ 6 ॥ હૃત્સંસ્થિતૈર્નામભિસ્તુ ભૂયાદ્દૃગ્વિષયો હરિઃ । વાઞ્છિતાર્થં તદા દત્વા વૈકુણ્ઠં ચ પ્રયચ્છતિ ॥ 7 ॥ ત્રિસન્ધ્યં યો જપેન્નિત્યં સમ્પૂજ્ય વિધિના વિભુમ્ । ત્રિવારં પઞ્ચવારં વા પ્રત્યહં ક્રમશો યમી ॥ 8 ॥ માસાદલક્ષ્મીનાશઃ સ્યાત્ દ્વિમાસાત્ સ્યાન્નરેન્દ્રતા । ત્રિમાસાન્મહદૈશ્વર્યં તતઃ સમ્ભાષણં ભવેત્ ॥ 9 ॥ માસં પઠન્ન્યૂનકર્મપૂર્તિં ચ સમવાપ્નુયાત્ । માર્ગભ્રષ્ટશ્ચ સન્માર્ગં ગતસ્વઃ સ્વં સ્વકીયકમ્ ॥ 10 ॥ ચાઞ્ચલ્યચિત્તોઽચાઞ્ચલ્યં મનસ્સ્વાસ્થ્યં ચ ગચ્છતિ । આયુરારોગ્યમૈશ્વર્યં જ્ઞાનં મોક્ષં ચ વિન્દતિ ॥ 11 ॥ સર્વાન્કામાનવાપ્નોતિ શાશ્વતં ચ પદં તથા । સત્યં સત્યં પુનસ્સત્યં સત્યં સત્યં ન સંશયઃ ॥ 12 ॥ ઇતિ શ્રી બ્રહ્માણ્ડપુરાણે વસિષ્ઠનારદસંવાદે શ્રીવેઙ્કટાચલમાહાત્મ્યે શ્રી વેઙ્કટેશ સહસ્રનામ સ્તોત્રં સમાપ્તમ્ ।