କୃଷ୍ଣ ଯଜୁର୍ଵେଦୀଯ ତୈତ୍ତିରୀଯ ଆରଣ୍ଯକେ ପଞ୍ଚମଃ ପ୍ରପାଠକଃ - ପ୍ରଵର୍ଗ୍ଯ ବ୍ରାହ୍ମଣମ୍
ଓ-ନ୍ନମଃ ପରମାତ୍ମନେ, ଶ୍ରୀ ମହାଗଣପତଯେ ନମଃ,
ଶ୍ରୀ ଗୁରୁଭ୍ଯୋ ନମଃ । ହ॒ରିଃ॒ ଓମ୍ ॥
ଅନୁଵାକଂ 1
ଦେ॒ଵା ଵୈ ସ॒ତ୍ରମା॑ସତ । ଋଦ୍ଧି॑ପରିମିତ॒ମ୍ ଁଯଶ॑ସ୍କାମାଃ । ତେ᳚-ଽବ୍ରୁଵନ୍ନ୍ । ଯନ୍ନଃ॑ ପ୍ରଥ॒ମଂ-ଯଁଶ॑ ଋ॒ଚ୍ଛାତ୍ । ସର୍ଵେ॑ଷା-ନ୍ନ॒ସ୍ତ-ଥ୍ସ॒ହାସ॒ଦିତି॑ ।
ତେଷା᳚-ଙ୍କୁରୁକ୍ଷେ॒ତ୍ରଂ-ଵେଁଦି॑ରାସୀତ୍ । ତସ୍ଯୈ॑ ଖାଣ୍ଡ॒ଵୋ ଦ॑କ୍ଷିଣା॒ର୍ଧ ଆ॑ସୀତ୍ । ତୂର୍ଘ୍ନ॑ମୁତ୍ତରା॒ର୍ଧଃ । ପ॒ରୀ॒ଣଜ୍ଜ॑ଘନା॒ର୍ଧଃ । ମ॒ରଵ॑ ଉତ୍କ॒ରଃ ॥ 1 ॥
ଓ-ନ୍ନମଃ ପରମାତ୍ମନେ, ଶ୍ରୀ ମହାଗଣପତଯେ ନମଃ,
ଶ୍ରୀ ଗୁରୁଭ୍ଯୋ ନମଃ । ହ॒ରିଃ॒ ଓମ୍ ॥
ଅନୁଵାକଂ 1
ଦେ॒ଵା ଵୈ ସ॒ତ୍ରମା॑ସତ । ଋଦ୍ଧି॑ପରିମିତ॒ମ୍ ଁଯଶ॑ସ୍କାମାଃ । ତେ᳚-ଽବ୍ରୁଵନ୍ନ୍ । ଯନ୍ନଃ॑ ପ୍ରଥ॒ମଂ-ଯଁଶ॑ ଋ॒ଚ୍ଛାତ୍ । ସର୍ଵେ॑ଷା-ନ୍ନ॒ସ୍ତ-ଥ୍ସ॒ହାସ॒ଦିତି॑ ।
ତେଷା᳚-ଙ୍କୁରୁକ୍ଷେ॒ତ୍ରଂ-ଵେଁଦି॑ରାସୀତ୍ । ତସ୍ଯୈ॑ ଖାଣ୍ଡ॒ଵୋ ଦ॑କ୍ଷିଣା॒ର୍ଧ ଆ॑ସୀତ୍ । ତୂର୍ଘ୍ନ॑ମୁତ୍ତରା॒ର୍ଧଃ । ପ॒ରୀ॒ଣଜ୍ଜ॑ଘନା॒ର୍ଧଃ । ମ॒ରଵ॑ ଉତ୍କ॒ରଃ ॥ 1 ॥
ତେଷା᳚-ମ୍ମ॒ଖଂ-ଵୈଁ᳚ଷ୍ଣ॒ଵଂ-ଯଁଶ॑ ଆର୍ଚ୍ଛତ୍ । ତନ୍ନ୍ଯ॑କାମଯତ । ତେନାପା᳚କ୍ରାମତ୍ । ତ-ନ୍ଦେ॒ଵା ଅନ୍ଵା॑ଯନ୍ନ୍ । ଯଶୋ॑-ଽଵ॒ରୁରୁ॑ଥ୍ସମାନାଃ । ତସ୍ଯା॒ନ୍ଵାଗ॑ତସ୍ଯ ।
ସ॒ଵ୍ଯାଦ୍ଧନୁ॒ରଜା॑ଯତ । ଦକ୍ଷି॑ଣା॒ଦିଷ॑ଵଃ । ତସ୍ମା॑ଦିଷୁଧ॒ନ୍ଵ-ମ୍ପୁଣ୍ଯ॑ଜନ୍ମ ।
ଯ॒ଜ୍ଞଜ॑ନ୍ମା॒ ହି ॥ 2 ॥
ସ॒ଵ୍ଯାଦ୍ଧନୁ॒ରଜା॑ଯତ । ଦକ୍ଷି॑ଣା॒ଦିଷ॑ଵଃ । ତସ୍ମା॑ଦିଷୁଧ॒ନ୍ଵ-ମ୍ପୁଣ୍ଯ॑ଜନ୍ମ ।
ଯ॒ଜ୍ଞଜ॑ନ୍ମା॒ ହି ॥ 2 ॥
ତମେକ॒ଗ୍ଂ॒ ସନ୍ତ᳚ମ୍ । ବ॒ହଵୋ॒ ନାଭ୍ଯ॑ଧୃଷ୍ଣୁଵନ୍ନ୍ । ତସ୍ମା॒ଦେକ॑ମିଷୁଧ॒ନ୍ଵିନ᳚ମ୍ । ବ॒ହଵୋ॑-ଽନିଷୁଧ॒ନ୍ଵା ନାଭିଧୃ॑ଷ୍ଣୁଵନ୍ତି । ସୋ᳚-ଽସ୍ମଯତ । ଏକ॑-ମ୍ମା॒ ସନ୍ତ॑-ମ୍ବ॒ହଵୋ॒ ନାଭ୍ଯ॑ଧର୍ଷିଷୁ॒ରିତି॑ ।
ତସ୍ଯ॑ ସିଷ୍ମିଯା॒ଣସ୍ଯ॒ ତେଜୋ-ଽପା᳚କ୍ରାମତ୍ । ତ-ଦ୍ଦେ॒ଵା ଓଷ॑ଧୀଷୁ॒ ନ୍ଯ॑ମୃଜୁଃ । ତେ ଶ୍ଯା॒ମାକା॑ ଅଭଵନ୍ନ୍ । ସ୍ମ॒ଯାକା॒ ଵୈ ନାମୈ॒ତେ ॥ 3 ॥
ତସ୍ଯ॑ ସିଷ୍ମିଯା॒ଣସ୍ଯ॒ ତେଜୋ-ଽପା᳚କ୍ରାମତ୍ । ତ-ଦ୍ଦେ॒ଵା ଓଷ॑ଧୀଷୁ॒ ନ୍ଯ॑ମୃଜୁଃ । ତେ ଶ୍ଯା॒ମାକା॑ ଅଭଵନ୍ନ୍ । ସ୍ମ॒ଯାକା॒ ଵୈ ନାମୈ॒ତେ ॥ 3 ॥
ତ-ଥ୍ସ୍ମ॒ଯାକା॑ନାଗ୍ ସ୍ମଯାକ॒ତ୍ଵମ୍ । ତସ୍ମା᳚-ଦ୍ଦୀକ୍ଷି॒ତେନା॑ପି॒ଗୃହ୍ଯ॑ ସ୍ମେତ॒ଵ୍ଯ᳚ମ୍ । ତେଜ॑ସୋ॒ ଧୃତ୍ଯୈ᳚ । ସ ଧନୁଃ॑ ପ୍ରତି॒ଷ୍କଭ୍ଯା॑ତିଷ୍ଠତ୍ । ତା ଉ॑ପ॒ଦୀକା॑ ଅବ୍ରୁଵ॒ନ୍-ଵର॑ମ୍ ଁଵୃଣାମହୈ । ଅଥ॑ ଵ ଇ॒ମଗ୍ଂ ର॑ନ୍ଧଯାମ ।
ଯତ୍ର॒ କ୍ଵ॑ ଚ॒ ଖନା॑ମ । ତଦ॒ପୋ॑-ଽଭିତୃ॑ଣଦା॒ମେତି॑ ।
ତସ୍ମା॑ଦୁପ॒ଦୀକା॒ ଯତ୍ର॒ କ୍ଵ॑ ଚ॒ ଖନ॑ନ୍ତି । ତଦ॒ପୋ॑-ଽଭିତୃ॑ନ୍ଦନ୍ତି ॥ 4 ॥
ଯତ୍ର॒ କ୍ଵ॑ ଚ॒ ଖନା॑ମ । ତଦ॒ପୋ॑-ଽଭିତୃ॑ଣଦା॒ମେତି॑ ।
ତସ୍ମା॑ଦୁପ॒ଦୀକା॒ ଯତ୍ର॒ କ୍ଵ॑ ଚ॒ ଖନ॑ନ୍ତି । ତଦ॒ପୋ॑-ଽଭିତୃ॑ନ୍ଦନ୍ତି ॥ 4 ॥
ଵାରେ॑ଵୃତ॒ଗ୍ଗ୍॒ ହ୍ଯା॑ସାମ୍ । ତସ୍ଯ॒ ଜ୍ଯାମପ୍ଯା॑ଦନ୍ନ୍ ।
ତସ୍ଯ॒ ଧନୁ॑ର୍ଵି॒ପ୍ରଵ॑ମାଣ॒ଗ୍ଂ॒ ଶିର॒ ଉଦ॑ଵର୍ତଯତ୍ ।
ତ-ଦ୍ଦ୍ଯାଵା॑ପୃଥି॒ଵୀ ଅନୁ॒ପ୍ରାଵ॑ର୍ତତ । ଯ-ତ୍ପ୍ରାଵ॑ର୍ତତ ।
ତ-ତ୍ପ୍ର॑ଵ॒ର୍ଗ୍ଯ॑ସ୍ଯ ପ୍ରଵର୍ଗ୍ଯ॒ତ୍ଵମ୍ । ଯଦ୍ଘ୍ରାଁ(4) ଇତ୍ଯପ॑ତତ୍ ।
ତଦ୍ଧ॒ର୍ମସ୍ଯ॑ ଘର୍ମ॒ତ୍ଵମ୍ ।
ମ॒ହ॒ତୋ ଵୀ॒ର୍ଯ॑ମପପ୍ତ॒ଦିତି॑ । ତ-ନ୍ମ॑ହାଵୀ॒ରସ୍ଯ॑ ମହାଵୀର॒ତ୍ଵମ୍ ॥ 5 ॥
ତସ୍ଯ॒ ଧନୁ॑ର୍ଵି॒ପ୍ରଵ॑ମାଣ॒ଗ୍ଂ॒ ଶିର॒ ଉଦ॑ଵର୍ତଯତ୍ ।
ତ-ଦ୍ଦ୍ଯାଵା॑ପୃଥି॒ଵୀ ଅନୁ॒ପ୍ରାଵ॑ର୍ତତ । ଯ-ତ୍ପ୍ରାଵ॑ର୍ତତ ।
ତ-ତ୍ପ୍ର॑ଵ॒ର୍ଗ୍ଯ॑ସ୍ଯ ପ୍ରଵର୍ଗ୍ଯ॒ତ୍ଵମ୍ । ଯଦ୍ଘ୍ରାଁ(4) ଇତ୍ଯପ॑ତତ୍ ।
ତଦ୍ଧ॒ର୍ମସ୍ଯ॑ ଘର୍ମ॒ତ୍ଵମ୍ ।
ମ॒ହ॒ତୋ ଵୀ॒ର୍ଯ॑ମପପ୍ତ॒ଦିତି॑ । ତ-ନ୍ମ॑ହାଵୀ॒ରସ୍ଯ॑ ମହାଵୀର॒ତ୍ଵମ୍ ॥ 5 ॥
ଯଦ॒ସ୍ଯା-ସ୍ସ॒ମଭ॑ରନ୍ନ୍ । ତ-ଥ୍ସ॒ମ୍ରାଜ୍ଞଃ॑ ସମ୍ରା॒ଟ୍ତ୍ଵମ୍ ।
ତଗ୍ଗ୍ ସ୍ତୃ॒ତ-ନ୍ଦେ॒ଵତା᳚ସ୍ତ୍ରେ॒ଧା ଵ୍ଯ॑ଗୃହ୍ଣତ । ଅ॒ଗ୍ନିଃ ପ୍ରା॑ତସ୍ସଵ॒ନମ୍ । ଇନ୍ଦ୍ରୋ॒ ମାଦ୍ଧ୍ଯ॑ନ୍ଦିନ॒ଗ୍ଂ॒ ସଵ॑ନମ୍ । ଵିଶ୍ଵେ॑ ଦେ॒ଵାସ୍ତୃ॑ତୀଯସଵ॒ନମ୍ । ତେନାପ॑ଶୀର୍ଷ୍ଣା ଯ॒ଜ୍ଞେନ॒ ଯଜ॑ମାନାଃ । ନାଶିଷୋ॒-ଽଵାରୁ॑ନ୍ଧତ ।
ନ ସୁ॑ଵ॒ର୍ଗଂ-ଲୋଁ॒କମ॒ଭ୍ଯ॑ଜଯନ୍ନ୍ ।
ତେ ଦେ॒ଵା ଅ॒ଶ୍ଵିନା॑ଵବ୍ରୁଵନ୍ନ୍ ॥ 6 ॥
ତଗ୍ଗ୍ ସ୍ତୃ॒ତ-ନ୍ଦେ॒ଵତା᳚ସ୍ତ୍ରେ॒ଧା ଵ୍ଯ॑ଗୃହ୍ଣତ । ଅ॒ଗ୍ନିଃ ପ୍ରା॑ତସ୍ସଵ॒ନମ୍ । ଇନ୍ଦ୍ରୋ॒ ମାଦ୍ଧ୍ଯ॑ନ୍ଦିନ॒ଗ୍ଂ॒ ସଵ॑ନମ୍ । ଵିଶ୍ଵେ॑ ଦେ॒ଵାସ୍ତୃ॑ତୀଯସଵ॒ନମ୍ । ତେନାପ॑ଶୀର୍ଷ୍ଣା ଯ॒ଜ୍ଞେନ॒ ଯଜ॑ମାନାଃ । ନାଶିଷୋ॒-ଽଵାରୁ॑ନ୍ଧତ ।
ନ ସୁ॑ଵ॒ର୍ଗଂ-ଲୋଁ॒କମ॒ଭ୍ଯ॑ଜଯନ୍ନ୍ ।
ତେ ଦେ॒ଵା ଅ॒ଶ୍ଵିନା॑ଵବ୍ରୁଵନ୍ନ୍ ॥ 6 ॥
ଭି॒ଷଜୌ॒ ଵୈ ସ୍ଥଃ॑ । ଇ॒ଦଂ-ଯଁ॒ଜ୍ଞସ୍ଯ॒ ଶିରଃ॒ ପ୍ରତି॑ଧତ୍ତ॒ମିତି॑ । ତାଵ॑ବ୍ରୂତାଂ॒-ଵଁର॑ମ୍ ଁଵୃଣାଵହୈ । ଗ୍ରହ॑ ଏ॒ଵ ନା॒ଵତ୍ରାପି॑ ଗୃହ୍ଯତା॒ମିତି॑ ।
ତାଭ୍ଯା॑-ମେ॒ତମା᳚ଶ୍ଵି॒ନ-ମ॑ଗୃହ୍ଣନ୍ନ୍ ।
ତାଵେ॒ତ-ଦ୍ଯ॒ଜ୍ଞସ୍ଯ॒ ଶିରଃ॒ ପ୍ରତ୍ଯ॑ଧତ୍ତାମ୍ ।
ଯ-ତ୍ପ୍ର॑ଵ॒ର୍ଗ୍ଯଃ॑ । ତେନ॒ ସଶୀ᳚ର୍ଷ୍ଣା ଯ॒ଜ୍ଞେନ॒ ଯଜ॑ମାନାଃ । ଅଵା॒ଶିଷୋ-ଽରୁ॑ନ୍ଧତ ।
ଅ॒ଭି ସୁ॑ଵ॒ର୍ଗଂ-ଲୋଁ॒କମ॑ଜଯନ୍ନ୍ । ଯ-ତ୍ପ୍ର॑ଵ॒ର୍ଗ୍ଯ॑-ମ୍ପ୍ରଵୃ॒ଣକ୍ତି॑ । ଯ॒ଜ୍ଞସ୍ଯୈ॒ଵ ତଚ୍ଛିରଃ॒ ପ୍ରତି॑ଦଧାତି ।
ତେନ॒ ସଶୀ᳚ର୍ଷ୍ଣା ଯ॒ଜ୍ଞେନ॒ ଯଜ॑ମାନଃ ।
ଅଵା॒ଶିଷୋ॑ ରୁ॒ନ୍ଧେ । ଅ॒ଭି ସୁ॑ଵ॒ର୍ଗଂ-ଲୋଁ॒କ-ଞ୍ଜ॑ଯତି ।
ତସ୍ମା॑ଦେ॒ଷ ଆ᳚ଶ୍ଵି॒ନପ୍ର॑ଵଯା ଇଵ । ଯ-ତ୍ପ୍ର॑ଵ॒ର୍ଗ୍ଯଃ॑ ॥ 7 ॥
ତାଭ୍ଯା॑-ମେ॒ତମା᳚ଶ୍ଵି॒ନ-ମ॑ଗୃହ୍ଣନ୍ନ୍ ।
ତାଵେ॒ତ-ଦ୍ଯ॒ଜ୍ଞସ୍ଯ॒ ଶିରଃ॒ ପ୍ରତ୍ଯ॑ଧତ୍ତାମ୍ ।
ଯ-ତ୍ପ୍ର॑ଵ॒ର୍ଗ୍ଯଃ॑ । ତେନ॒ ସଶୀ᳚ର୍ଷ୍ଣା ଯ॒ଜ୍ଞେନ॒ ଯଜ॑ମାନାଃ । ଅଵା॒ଶିଷୋ-ଽରୁ॑ନ୍ଧତ ।
ଅ॒ଭି ସୁ॑ଵ॒ର୍ଗଂ-ଲୋଁ॒କମ॑ଜଯନ୍ନ୍ । ଯ-ତ୍ପ୍ର॑ଵ॒ର୍ଗ୍ଯ॑-ମ୍ପ୍ରଵୃ॒ଣକ୍ତି॑ । ଯ॒ଜ୍ଞସ୍ଯୈ॒ଵ ତଚ୍ଛିରଃ॒ ପ୍ରତି॑ଦଧାତି ।
ତେନ॒ ସଶୀ᳚ର୍ଷ୍ଣା ଯ॒ଜ୍ଞେନ॒ ଯଜ॑ମାନଃ ।
ଅଵା॒ଶିଷୋ॑ ରୁ॒ନ୍ଧେ । ଅ॒ଭି ସୁ॑ଵ॒ର୍ଗଂ-ଲୋଁ॒କ-ଞ୍ଜ॑ଯତି ।
ତସ୍ମା॑ଦେ॒ଷ ଆ᳚ଶ୍ଵି॒ନପ୍ର॑ଵଯା ଇଵ । ଯ-ତ୍ପ୍ର॑ଵ॒ର୍ଗ୍ଯଃ॑ ॥ 7 ॥
(ଉ॒ତ୍କ॒ରୋ - ହ୍ଯେ॑ - ତେ - ତୃ॑ନ୍ଦନ୍ତି - ମହାଵୀର॒ତ୍ଵ - ମ॑ବ୍ରୁଵନ୍ - ନଜଯନ୍-ଥ୍ସ॒ପ୍ତ ଚ॑) (ଅ. 1)
ଅନୁଵାକଂ 2
ସା॒ଵି॒ତ୍ର-ଞ୍ଜୁ॑ହୋତି॒ ପ୍ରସୂ᳚ତ୍ଯୈ । ଚ॒ତୁ॒ର୍ଗୃ॒ହୀ॒ତେନ॑ ଜୁହୋତି ।
ଚତୁ॑ଷ୍ପାଦଃ ପ॒ଶଵଃ॑ । ପ॒ଶୂନେ॒ଵାଵ॑ରୁନ୍ଧେ । ଚତ॑ସ୍ରୋ॒ ଦିଶଃ॑ । ଦି॒କ୍ଷ୍ଵେ॑ଵ ପ୍ରତି॑ତିଷ୍ଠତି ।
ଛନ୍ଦାଗ୍ଂ॑ସି ଦେ॒ଵେଭ୍ଯୋ-ଽପା᳚କ୍ରାମନ୍ନ୍ ।
ନ ଵୋ॑-ଽଭା॒ଗାନି॑ ହ॒ଵ୍ଯଂ-ଵଁ॑କ୍ଷ୍ଯାମ॒ ଇତି॑ ।
ତେଭ୍ଯ॑ ଏ॒ତ-ଚ୍ଚ॑ତୁର୍ଗୃହୀ॒ତ-ମ॑ଧାରଯନ୍ନ୍ । ପୁ॒ରୋ॒ନୁ॒ଵା॒କ୍ଯା॑ଯୈ ଯା॒ଜ୍ଯା॑ଯୈ ॥ 8 ॥
ଅନୁଵାକଂ 2
ସା॒ଵି॒ତ୍ର-ଞ୍ଜୁ॑ହୋତି॒ ପ୍ରସୂ᳚ତ୍ଯୈ । ଚ॒ତୁ॒ର୍ଗୃ॒ହୀ॒ତେନ॑ ଜୁହୋତି ।
ଚତୁ॑ଷ୍ପାଦଃ ପ॒ଶଵଃ॑ । ପ॒ଶୂନେ॒ଵାଵ॑ରୁନ୍ଧେ । ଚତ॑ସ୍ରୋ॒ ଦିଶଃ॑ । ଦି॒କ୍ଷ୍ଵେ॑ଵ ପ୍ରତି॑ତିଷ୍ଠତି ।
ଛନ୍ଦାଗ୍ଂ॑ସି ଦେ॒ଵେଭ୍ଯୋ-ଽପା᳚କ୍ରାମନ୍ନ୍ ।
ନ ଵୋ॑-ଽଭା॒ଗାନି॑ ହ॒ଵ୍ଯଂ-ଵଁ॑କ୍ଷ୍ଯାମ॒ ଇତି॑ ।
ତେଭ୍ଯ॑ ଏ॒ତ-ଚ୍ଚ॑ତୁର୍ଗୃହୀ॒ତ-ମ॑ଧାରଯନ୍ନ୍ । ପୁ॒ରୋ॒ନୁ॒ଵା॒କ୍ଯା॑ଯୈ ଯା॒ଜ୍ଯା॑ଯୈ ॥ 8 ॥
ଦେ॒ଵତା॑ଯୈ ଵଷଟ୍କା॒ରାଯ॑ । ଯଚ୍ଚ॑ତୁର୍ଗୃହୀ॒ତ-ଞ୍ଜୁ॒ହୋତି॑ ।
ଛନ୍ଦାଗ୍॑ସ୍ଯେ॒ଵ ତ-ତ୍ପ୍ରୀ॑ଣାତି । ତାନ୍ଯ॑ସ୍ଯ ପ୍ରୀ॒ତାନି॑ ଦେ॒ଵେଭ୍ଯୋ॑ ହ॒ଵ୍ଯଂ-ଵଁ॑ହନ୍ତି । ବ୍ର॒ହ୍ମ॒ଵା॒ଦିନୋ॑ ଵଦନ୍ତି । ହୋ॒ତ॒ଵ୍ଯ॑-ନ୍ଦୀକ୍ଷି॒ତସ୍ଯ॑ ଗୃ॒ହା(3) ଇ ନ ହୋ॑ତ॒ଵ୍ଯା(3) ମିତି॑ । ହ॒ଵିର୍ଵୈ ଦୀ᳚କ୍ଷି॒ତଃ । ଯଜ୍ଜୁ॑ହୁ॒ଯାତ୍ । ହ॒ଵିଷ୍କୃ॑ତଂ॒-ଯଁଜ॑ମାନମ॒ଗ୍ନୌ ପ୍ରଦ॑ଦ୍ଧ୍ଯାତ୍ ।
ଯନ୍ନ ଜୁ॑ହୁ॒ଯାତ୍ ॥ 9 ॥
ଛନ୍ଦାଗ୍॑ସ୍ଯେ॒ଵ ତ-ତ୍ପ୍ରୀ॑ଣାତି । ତାନ୍ଯ॑ସ୍ଯ ପ୍ରୀ॒ତାନି॑ ଦେ॒ଵେଭ୍ଯୋ॑ ହ॒ଵ୍ଯଂ-ଵଁ॑ହନ୍ତି । ବ୍ର॒ହ୍ମ॒ଵା॒ଦିନୋ॑ ଵଦନ୍ତି । ହୋ॒ତ॒ଵ୍ଯ॑-ନ୍ଦୀକ୍ଷି॒ତସ୍ଯ॑ ଗୃ॒ହା(3) ଇ ନ ହୋ॑ତ॒ଵ୍ଯା(3) ମିତି॑ । ହ॒ଵିର୍ଵୈ ଦୀ᳚କ୍ଷି॒ତଃ । ଯଜ୍ଜୁ॑ହୁ॒ଯାତ୍ । ହ॒ଵିଷ୍କୃ॑ତଂ॒-ଯଁଜ॑ମାନମ॒ଗ୍ନୌ ପ୍ରଦ॑ଦ୍ଧ୍ଯାତ୍ ।
ଯନ୍ନ ଜୁ॑ହୁ॒ଯାତ୍ ॥ 9 ॥
ଯ॒ଜ୍ଞ॒ପ॒ରୁର॒ନ୍ତରି॑ଯାତ୍ । ଯଜୁ॑ରେ॒ଵ ଵ॑ଦେତ୍ ।
ନ ହ॒ଵିଷ୍କୃ॑ତଂ॒-ଯଁଜ॑ମାନମ॒ଗ୍ନୌ ପ୍ର॒ଦଧା॑ତି । ନ ଯ॑ଜ୍ଞପ॒ରୁର॒ନ୍ତରେ॑ତି । ଗା॒ଯ॒ତ୍ରୀ ଛନ୍ଦା॒ଗ୍॒ସ୍ଯତ୍ଯ॑ମନ୍ଯତ ।
ତସ୍ଯୈ॑ ଵଷଟ୍କା॒ରୋ᳚-ଽଭ୍ଯଯ୍ଯ॒ ଶିରୋ᳚-ଽଚ୍ଛିନତ୍ ।
ତସ୍ଯୈ᳚ ଦ୍ଵେ॒ଧା ରସଃ॒ ପରା॑-ଽପତତ୍ । ପୃ॒ଥି॒ଵୀମ॒ର୍ଧଃ ପ୍ରାଵି॑ଶତ୍ । ପ॒ଶୂନ॒ର୍ଧଃ । ଯଃ ପୃ॑ଥି॒ଵୀ-ମ୍ପ୍ରାଵି॑ଶତ୍ ॥ 10 ॥
ନ ହ॒ଵିଷ୍କୃ॑ତଂ॒-ଯଁଜ॑ମାନମ॒ଗ୍ନୌ ପ୍ର॒ଦଧା॑ତି । ନ ଯ॑ଜ୍ଞପ॒ରୁର॒ନ୍ତରେ॑ତି । ଗା॒ଯ॒ତ୍ରୀ ଛନ୍ଦା॒ଗ୍॒ସ୍ଯତ୍ଯ॑ମନ୍ଯତ ।
ତସ୍ଯୈ॑ ଵଷଟ୍କା॒ରୋ᳚-ଽଭ୍ଯଯ୍ଯ॒ ଶିରୋ᳚-ଽଚ୍ଛିନତ୍ ।
ତସ୍ଯୈ᳚ ଦ୍ଵେ॒ଧା ରସଃ॒ ପରା॑-ଽପତତ୍ । ପୃ॒ଥି॒ଵୀମ॒ର୍ଧଃ ପ୍ରାଵି॑ଶତ୍ । ପ॒ଶୂନ॒ର୍ଧଃ । ଯଃ ପୃ॑ଥି॒ଵୀ-ମ୍ପ୍ରାଵି॑ଶତ୍ ॥ 10 ॥
ସ ଖ॑ଦି॒ରୋ॑-ଽଭଵତ୍ । ଯଃ ପ॒ଶୂନ୍ । ସୋ॑-ଽଜାମ୍ । ଯତ୍ଖା॑ଦି॒ର୍ଯଭ୍ରି॒-ର୍ଭଵ॑ତି । ଛନ୍ଦ॑ସାମେ॒ଵ ରସେ॑ନ ଯ॒ଜ୍ଞସ୍ଯ॒ ଶିର॒-ସ୍ସମ୍ଭ॑ରତି । ଯଦୌଦୁ॑ମ୍ବରୀ ।
ଊର୍ଗ୍ଵା ଉ॑ଦୁ॒ମ୍ବରଃ॑ । ଊ॒ର୍ଜୈଵ ଯ॒ଜ୍ଞସ୍ଯ॒ ଶିର॒-ସ୍ସମ୍ଭ॑ରତି । ଯ-ଦ୍ଵୈ॑ଣ॒ଵୀ । ତେଜୋ॒ ଵୈ ଵେଣୁଃ॑ ॥ 11 ॥
ଊର୍ଗ୍ଵା ଉ॑ଦୁ॒ମ୍ବରଃ॑ । ଊ॒ର୍ଜୈଵ ଯ॒ଜ୍ଞସ୍ଯ॒ ଶିର॒-ସ୍ସମ୍ଭ॑ରତି । ଯ-ଦ୍ଵୈ॑ଣ॒ଵୀ । ତେଜୋ॒ ଵୈ ଵେଣୁଃ॑ ॥ 11 ॥
ତେଜ॑ସୈ॒ଵ ଯ॒ଜ୍ଞସ୍ଯ॒ ଶିର॒-ସ୍ସମ୍ଭ॑ରତି । ଯ-ଦ୍ଵୈକ॑ଙ୍କତୀ ।
ଭା ଏ॒ଵାଵ॑ରୁନ୍ଧେ । ଦେ॒ଵସ୍ଯ॑ ତ୍ଵା ସଵି॒ତୁଃ ପ୍ର॑ସ॒ଵ ଇତ୍ଯଭ୍ରି॒ମାଦ॑ତ୍ତେ॒ ପ୍ରସୂ᳚ତ୍ଯୈ । ଅ॒ଶ୍ଵିନୋ᳚-ର୍ବା॒ହୁଭ୍ଯା॒ମିତ୍ଯା॑ହ । ଅ॒ଶ୍ଵିନୌ॒ ହି ଦେ॒ଵାନା॑ମଦ୍ଧ୍ଵ॒ର୍ଯୂ ଆସ୍ତା᳚ମ୍ ।
ପୂ॒ଷ୍ଣୋ ହସ୍ତା᳚ଭ୍ଯା॒ମିତ୍ଯାହ॒ ଯତ୍ଯୈ᳚ । ଵଜ୍ର॑ ଇଵ॒ ଵା ଏ॒ଷା । ଯଦଭ୍ରିଃ॑ । ଅଭ୍ରି॑ରସି॒ ନାରି॑ର॒ସୀତ୍ଯା॑ହ॒ ଶାନ୍ତ୍ଯୈ᳚ ॥ 12 ॥
ଭା ଏ॒ଵାଵ॑ରୁନ୍ଧେ । ଦେ॒ଵସ୍ଯ॑ ତ୍ଵା ସଵି॒ତୁଃ ପ୍ର॑ସ॒ଵ ଇତ୍ଯଭ୍ରି॒ମାଦ॑ତ୍ତେ॒ ପ୍ରସୂ᳚ତ୍ଯୈ । ଅ॒ଶ୍ଵିନୋ᳚-ର୍ବା॒ହୁଭ୍ଯା॒ମିତ୍ଯା॑ହ । ଅ॒ଶ୍ଵିନୌ॒ ହି ଦେ॒ଵାନା॑ମଦ୍ଧ୍ଵ॒ର୍ଯୂ ଆସ୍ତା᳚ମ୍ ।
ପୂ॒ଷ୍ଣୋ ହସ୍ତା᳚ଭ୍ଯା॒ମିତ୍ଯାହ॒ ଯତ୍ଯୈ᳚ । ଵଜ୍ର॑ ଇଵ॒ ଵା ଏ॒ଷା । ଯଦଭ୍ରିଃ॑ । ଅଭ୍ରି॑ରସି॒ ନାରି॑ର॒ସୀତ୍ଯା॑ହ॒ ଶାନ୍ତ୍ଯୈ᳚ ॥ 12 ॥
ଅ॒ଦ୍ଧ୍ଵ॒ର॒କୃ-ଦ୍ଦେ॒ଵେଭ୍ଯ॒ ଇତ୍ଯା॑ହ । ଯ॒ଜ୍ଞୋ ଵା ଅ॑ଦ୍ଧ୍ଵ॒ରଃ । ଯ॒ଜ୍ଞ॒କୃ-ଦ୍ଦେ॒ଵେଭ୍ଯ॒ ଇତି॒ ଵାଵୈତଦା॑ହ । ଉତ୍ତି॑ଷ୍ଠ ବ୍ରହ୍ମଣସ୍ପତ॒ ଇତ୍ଯା॑ହ ।
ବ୍ରହ୍ମ॑ଣୈ॒ଵ ଯ॒ଜ୍ଞସ୍ଯ॒ ଶିରୋ-ଽଚ୍ଛୈ॑ତି ।
ପ୍ରୈତୁ॒ ବ୍ରହ୍ମ॑ଣ॒ସ୍ପତି॒ରିତ୍ଯା॑ହ । ପ୍ରେତ୍ଯୈ॒ଵ ଯ॒ଜ୍ଞସ୍ଯ॒ ଶିରୋ-ଽଚ୍ଛୈ॑ତି । ପ୍ର ଦେ॒ଵ୍ଯେ॑ତୁ ସୂ॒ନୃତେତ୍ଯା॑ହ ।
ଯ॒ଜ୍ଞୋ ଵୈ ସୂ॒ନୃତା᳚ । ଅଚ୍ଛା॑ ଵୀ॒ରନ୍ନର୍ଯ॑-ମ୍ପ॒ଙ୍କ୍ତିରା॑ଧସ॒ମିତ୍ଯା॑ହ ॥ 13 ॥
ବ୍ରହ୍ମ॑ଣୈ॒ଵ ଯ॒ଜ୍ଞସ୍ଯ॒ ଶିରୋ-ଽଚ୍ଛୈ॑ତି ।
ପ୍ରୈତୁ॒ ବ୍ରହ୍ମ॑ଣ॒ସ୍ପତି॒ରିତ୍ଯା॑ହ । ପ୍ରେତ୍ଯୈ॒ଵ ଯ॒ଜ୍ଞସ୍ଯ॒ ଶିରୋ-ଽଚ୍ଛୈ॑ତି । ପ୍ର ଦେ॒ଵ୍ଯେ॑ତୁ ସୂ॒ନୃତେତ୍ଯା॑ହ ।
ଯ॒ଜ୍ଞୋ ଵୈ ସୂ॒ନୃତା᳚ । ଅଚ୍ଛା॑ ଵୀ॒ରନ୍ନର୍ଯ॑-ମ୍ପ॒ଙ୍କ୍ତିରା॑ଧସ॒ମିତ୍ଯା॑ହ ॥ 13 ॥
ପାଙ୍କ୍ତୋ॒ ହି ଯ॒ଜ୍ଞଃ । ଦେ॒ଵା ଯ॒ଜ୍ଞନ୍ନ॑ଯନ୍ତୁ ନ॒ ଇତ୍ଯା॑ହ ।
ଦେ॒ଵାନେ॒ଵ ଯ॑ଜ୍ଞ॒ନିଯଃ॑ କୁରୁତେ । ଦେଵୀ᳚ ଦ୍ଯାଵାପୃଥିଵୀ॒ ଅନୁ॑ ମେ ମଗ୍ଂସାଥା॒ମିତ୍ଯା॑ହ । ଆ॒ଭ୍ଯାମେ॒ଵାନୁ॑ମତୋ ଯ॒ଜ୍ଞସ୍ଯ॒ ଶିର॒-ସ୍ସମ୍ଭ॑ରତି । ଋ॒ଦ୍ଧ୍ଯାସ॑ମ॒ଦ୍ଯ ମ॒ଖସ୍ଯ॒ ଶିର॒ ଇତ୍ଯା॑ହ । ଯ॒ଜ୍ଞୋ ଵୈ ମ॒ଖଃ ।
ଋ॒ଦ୍ଧ୍ଯାସ॑ମ॒ଦ୍ଯ ଯ॒ଜ୍ଞସ୍ଯ॒ ଶିର॒ ଇତି॒ ଵାଵୈତଦା॑ହ ।
ମ॒ଖାଯ॑ ତ୍ଵା ମ॒ଖସ୍ଯ॑ ତ୍ଵା ଶୀ॒ର୍ଷ୍ଣ ଇତ୍ଯା॑ହ ।
ନି॒ର୍ଦିଶ୍ଯୈ॒ଵୈନ॑ଦ୍ଧରତି ॥ 14 ॥
ଦେ॒ଵାନେ॒ଵ ଯ॑ଜ୍ଞ॒ନିଯଃ॑ କୁରୁତେ । ଦେଵୀ᳚ ଦ୍ଯାଵାପୃଥିଵୀ॒ ଅନୁ॑ ମେ ମଗ୍ଂସାଥା॒ମିତ୍ଯା॑ହ । ଆ॒ଭ୍ଯାମେ॒ଵାନୁ॑ମତୋ ଯ॒ଜ୍ଞସ୍ଯ॒ ଶିର॒-ସ୍ସମ୍ଭ॑ରତି । ଋ॒ଦ୍ଧ୍ଯାସ॑ମ॒ଦ୍ଯ ମ॒ଖସ୍ଯ॒ ଶିର॒ ଇତ୍ଯା॑ହ । ଯ॒ଜ୍ଞୋ ଵୈ ମ॒ଖଃ ।
ଋ॒ଦ୍ଧ୍ଯାସ॑ମ॒ଦ୍ଯ ଯ॒ଜ୍ଞସ୍ଯ॒ ଶିର॒ ଇତି॒ ଵାଵୈତଦା॑ହ ।
ମ॒ଖାଯ॑ ତ୍ଵା ମ॒ଖସ୍ଯ॑ ତ୍ଵା ଶୀ॒ର୍ଷ୍ଣ ଇତ୍ଯା॑ହ ।
ନି॒ର୍ଦିଶ୍ଯୈ॒ଵୈନ॑ଦ୍ଧରତି ॥ 14 ॥
ତ୍ରିର୍ହ॑ରତି । ତ୍ରଯ॑ ଇ॒ମେ ଲୋ॒କାଃ । ଏ॒ଭ୍ଯ ଏ॒ଵ ଲୋ॒କେଭ୍ଯୋ॑ ଯ॒ଜ୍ଞସ୍ଯ॒ ଶିର॒-ସ୍ସମ୍ଭ॑ରତି । ତୂ॒ଷ୍ଣୀ-ଞ୍ଚ॑ତୁ॒ର୍ଥଗ୍ଂ ହ॑ରତି । ଅପ॑ରିମିତାଦେ॒ଵ ଯ॒ଜ୍ଞସ୍ଯ॒ ଶିର॒-ସ୍ସମ୍ଭ॑ରତି ।
ମୃ॒ତ୍ଖ॒ନାଦଗ୍ରେ॑ ହରତି । ତସ୍ମା᳚-ନ୍ମୃତ୍ଖ॒ନଃ କ॑ରୁ॒ଣ୍ଯ॑ତମଃ । ଇଯ॒ତ୍ଯଗ୍ର॑ ଆସୀ॒ରିତ୍ଯା॑ହ । ଅ॒ସ୍ଯାମେ॒ଵାଛ॑ମ୍ବଟ୍କାରଂ-ଯଁ॒ଜ୍ଞସ୍ଯ॒ ଶିର॒-ସ୍ସମ୍ଭ॑ରତି । ଊର୍ଜ॒ମ୍ ଁଵା ଏ॒ତଗ୍ଂ ରସ॑-ମ୍ପୃଥି॒ଵ୍ଯା ଉ॑ପ॒ଦୀକା॒ ଉଦ୍ଦି॑ହନ୍ତି ॥ 15 ॥
ମୃ॒ତ୍ଖ॒ନାଦଗ୍ରେ॑ ହରତି । ତସ୍ମା᳚-ନ୍ମୃତ୍ଖ॒ନଃ କ॑ରୁ॒ଣ୍ଯ॑ତମଃ । ଇଯ॒ତ୍ଯଗ୍ର॑ ଆସୀ॒ରିତ୍ଯା॑ହ । ଅ॒ସ୍ଯାମେ॒ଵାଛ॑ମ୍ବଟ୍କାରଂ-ଯଁ॒ଜ୍ଞସ୍ଯ॒ ଶିର॒-ସ୍ସମ୍ଭ॑ରତି । ଊର୍ଜ॒ମ୍ ଁଵା ଏ॒ତଗ୍ଂ ରସ॑-ମ୍ପୃଥି॒ଵ୍ଯା ଉ॑ପ॒ଦୀକା॒ ଉଦ୍ଦି॑ହନ୍ତି ॥ 15 ॥
ଯ-ଦ୍ଵ॒ଲ୍ମୀକ᳚ମ୍ । ଯ-ଦ୍ଵ॑ଲ୍ମୀକଵ॒ପା ସ॑ମ୍ଭା॒ରୋ ଭଵ॑ତି ।
ଊର୍ଜ॑ମେ॒ଵ ରସ॑-ମ୍ପୃଥି॒ଵ୍ଯା ଅଵ॑ରୁନ୍ଧେ । ଅଥୋ॒ ଶ୍ରୋତ୍ର॑ମେ॒ଵ । ଶ୍ରୋତ୍ର॒ଗ୍ଗ୍॒ ହ୍ଯେ॑ତ-ତ୍ପୃ॑ଥି॒ଵ୍ଯାଃ । ଯ-ଦ୍ଵ॒ଲ୍ମୀକଃ॑ । ଅବ॑ଧିରୋ ଭଵତି । ଯ ଏ॒ଵଂ-ଵେଁଦ॑ । ଇନ୍ଦ୍ରୋ॑ ଵୃ॒ତ୍ରାଯ॒ ଵଜ୍ର॒ମୁଦ॑ଯଚ୍ଛତ୍ ।
ସ ଯତ୍ର॑ଯତ୍ର ପ॒ରାକ୍ର॑ମତ ॥ 16 ॥
ଊର୍ଜ॑ମେ॒ଵ ରସ॑-ମ୍ପୃଥି॒ଵ୍ଯା ଅଵ॑ରୁନ୍ଧେ । ଅଥୋ॒ ଶ୍ରୋତ୍ର॑ମେ॒ଵ । ଶ୍ରୋତ୍ର॒ଗ୍ଗ୍॒ ହ୍ଯେ॑ତ-ତ୍ପୃ॑ଥି॒ଵ୍ଯାଃ । ଯ-ଦ୍ଵ॒ଲ୍ମୀକଃ॑ । ଅବ॑ଧିରୋ ଭଵତି । ଯ ଏ॒ଵଂ-ଵେଁଦ॑ । ଇନ୍ଦ୍ରୋ॑ ଵୃ॒ତ୍ରାଯ॒ ଵଜ୍ର॒ମୁଦ॑ଯଚ୍ଛତ୍ ।
ସ ଯତ୍ର॑ଯତ୍ର ପ॒ରାକ୍ର॑ମତ ॥ 16 ॥
ତନ୍ନାଦ୍ଧ୍ରି॑ଯତ । ସ ପୂ॑ତୀକସ୍ତ॒ମ୍ବେ ପରା᳚କ୍ରମତ । ସୋ᳚-ଽଦ୍ଧ୍ରିଯତ । ସୋ᳚-ଽବ୍ରଵୀତ୍ । ଊ॒ତିଂ-ଵୈଁ ମେ॑ ଧା॒ ଇତି॑ । ତଦୂ॒ତୀକା॑ନା-ମୂତୀକ॒ତ୍ଵମ୍ । ଯଦୂ॒ତୀକା॒ ଭଵ॑ନ୍ତି ।
ଯ॒ଜ୍ଞାଯୈ॒ଵୋତି-ନ୍ଦ॑ଧତି । ଅ॒ଗ୍ନି॒ଜା ଅ॑ସି ପ୍ର॒ଜାପ॑ତେ॒ ରେତ॒ ଇତ୍ଯା॑ହ । ଯ ଏ॒ଵ ରସଃ॑ ପ॒ଶୂ-ନ୍ପ୍ରାଵି॑ଶତ୍ ॥ 17 ॥
ଯ॒ଜ୍ଞାଯୈ॒ଵୋତି-ନ୍ଦ॑ଧତି । ଅ॒ଗ୍ନି॒ଜା ଅ॑ସି ପ୍ର॒ଜାପ॑ତେ॒ ରେତ॒ ଇତ୍ଯା॑ହ । ଯ ଏ॒ଵ ରସଃ॑ ପ॒ଶୂ-ନ୍ପ୍ରାଵି॑ଶତ୍ ॥ 17 ॥
ତମେ॒ଵାଵ॑ରୁନ୍ଧେ । ପଞ୍ଚୈ॒ତେ ସ॑ମ୍ଭା॒ରା ଭ॑ଵନ୍ତି । ପାଙ୍କ୍ତୋ॑ ଯ॒ଜ୍ଞଃ । ଯାଵା॑ନେ॒ଵ ଯ॒ଜ୍ଞଃ । ତସ୍ଯ॒ ଶିର॒-ସ୍ସମ୍ଭ॑ରତି । ଯଦ୍ଗ୍ରା॒ମ୍ଯାଣା᳚-ମ୍ପଶୂ॒ନାଞ୍ଚର୍ମ॑ଣା ସ॒ମ୍ଭରେ᳚ତ୍ । ଗ୍ରା॒ମ୍ଯା-ନ୍ପ॒ଶୂଞ୍ଛୁ॒ଚା-ଽର୍ପ॑ଯେତ୍ । କୃ॒ଷ୍ଣା॒ଜି॒ନେନ॒ ସମ୍ଭ॑ରତି । ଆ॒ର॒ଣ୍ଯାନେ॒ଵ ପ॒ଶୂଞ୍ଛୁ॒ଚା-ଽର୍ପ॑ଯତି । ତସ୍ମା᳚-ଥ୍ସ॒ମାଵ॑ତ୍-ପଶୂ॒ନା-ମ୍ପ୍ର॒ଜାଯ॑ମାନାନାମ୍ ॥ 18 ॥
ଆ॒ର॒ଣ୍ଯାଃ ପ॒ଶଵଃ॒ କନୀ॑ଯାଗ୍ଂସଃ । ଶୁ॒ଚା ହ୍ଯୃ॑ତାଃ ।
ଲୋ॒ମ॒ତ-ସ୍ସମ୍ଭ॑ରତି । ଅତୋ॒ ହ୍ଯ॑ସ୍ଯ॒ ମେଦ୍ଧ୍ଯ᳚ମ୍ । ପ॒ରି॒ଗୃହ୍ଯା ଯ॑ନ୍ତି । ରକ୍ଷ॑ସା॒ମପ॑ହତ୍ଯୈ ।
ବ॒ହଵୋ॑ ହରନ୍ତି । ଅପ॑ଚିତିମେ॒ଵାସ୍ମି॑-ନ୍ଦଧତି ।
ଉଦ୍ଧ॑ତେ॒ ସିକ॑ତୋପୋପ୍ତେ॒ ପରି॑ଶ୍ରିତେ॒ ନିଦ॑ଧତି॒ ଶାନ୍ତ୍ଯୈ᳚ ।
ମଦ॑ନ୍ତୀଭି॒ରୁପ॑ ସୃଜତି ॥ 19 ॥
ଲୋ॒ମ॒ତ-ସ୍ସମ୍ଭ॑ରତି । ଅତୋ॒ ହ୍ଯ॑ସ୍ଯ॒ ମେଦ୍ଧ୍ଯ᳚ମ୍ । ପ॒ରି॒ଗୃହ୍ଯା ଯ॑ନ୍ତି । ରକ୍ଷ॑ସା॒ମପ॑ହତ୍ଯୈ ।
ବ॒ହଵୋ॑ ହରନ୍ତି । ଅପ॑ଚିତିମେ॒ଵାସ୍ମି॑-ନ୍ଦଧତି ।
ଉଦ୍ଧ॑ତେ॒ ସିକ॑ତୋପୋପ୍ତେ॒ ପରି॑ଶ୍ରିତେ॒ ନିଦ॑ଧତି॒ ଶାନ୍ତ୍ଯୈ᳚ ।
ମଦ॑ନ୍ତୀଭି॒ରୁପ॑ ସୃଜତି ॥ 19 ॥
ତେଜ॑ ଏ॒ଵାସ୍ମି॑-ନ୍ଦଧାତି । ମଧୁ॑ ତ୍ଵା ମଧୁ॒ଲା କ॑ରୋ॒ତ୍ଵିତ୍ଯା॑ହ । ବ୍ରହ୍ମ॑ଣୈ॒ଵାସ୍ମି॒ନ୍ -ତେଜୋ॑ ଦଧାତି ।
ଯଦ୍ଗ୍ରା॒ମ୍ଯାଣା॒-ମ୍ପାତ୍ରା॑ଣା-ଙ୍କ॒ପାଲୈ᳚-ସ୍ସଗ୍ଂସୃ॒ଜେତ୍ ।
ଗ୍ରା॒ମ୍ଯାଣି॒ ପାତ୍ରା॑ଣି ଶୁ॒ଚା-ଽର୍ପ॑ଯେତ୍ । ଅ॒ର୍ମ॒କ॒ପା॒ଲୈ-ସ୍ସଗ୍ଂସୃ॑ଜତି । ଏ॒ତାନି॒ ଵା ଅ॑ନୁପଜୀଵନୀ॒ଯାନି॑ । ତାନ୍ଯେ॒ଵ ଶୁ॒ଚା-ଽର୍ପ॑ଯତି ।
ଶର୍କ॑ରାଭି॒-ସ୍ସଗ୍ଂସୃ॑ଜତି॒ ଧୃତ୍ଯୈ᳚ । ଅଥୋ॑ ଶ॒ନ୍ତ୍ଵାଯ॑ । ଅ॒ଜ॒ଲୋ॒ମୈ-ସ୍ସଗ୍ଂସୃ॑ଜତି । ଏ॒ଷା ଵା ଅ॒ଗ୍ନେଃ ପ୍ରି॒ଯା ତ॒ନୂଃ । ଯଦ॒ଜା । ପ୍ରି॒ଯଯୈ॒ଵୈନ॑-ନ୍ତ॒ନୁଵା॒ ସଗ୍ଂସୃ॑ଜତି । ଅଥୋ॒ ତେଜ॑ସା । କୃ॒ଷ୍ଣା॒ଜି॒ନସ୍ଯ॒ ଲୋମ॑ଭି॒-ସ୍ସଗ୍ଂସୃ॑ଜତି । ଯ॒ଜ୍ଞୋ ଵୈ କୃ॑ଷ୍ଣାଜି॒ନମ୍ ।
ଯ॒ଜ୍ଞେନୈ॒ଵ ଯ॒ଜ୍ଞଗ୍ଂ ସଗ୍ଂସୃ॑ଜତି ॥ 20 ॥
ଯଦ୍ଗ୍ରା॒ମ୍ଯାଣା॒-ମ୍ପାତ୍ରା॑ଣା-ଙ୍କ॒ପାଲୈ᳚-ସ୍ସଗ୍ଂସୃ॒ଜେତ୍ ।
ଗ୍ରା॒ମ୍ଯାଣି॒ ପାତ୍ରା॑ଣି ଶୁ॒ଚା-ଽର୍ପ॑ଯେତ୍ । ଅ॒ର୍ମ॒କ॒ପା॒ଲୈ-ସ୍ସଗ୍ଂସୃ॑ଜତି । ଏ॒ତାନି॒ ଵା ଅ॑ନୁପଜୀଵନୀ॒ଯାନି॑ । ତାନ୍ଯେ॒ଵ ଶୁ॒ଚା-ଽର୍ପ॑ଯତି ।
ଶର୍କ॑ରାଭି॒-ସ୍ସଗ୍ଂସୃ॑ଜତି॒ ଧୃତ୍ଯୈ᳚ । ଅଥୋ॑ ଶ॒ନ୍ତ୍ଵାଯ॑ । ଅ॒ଜ॒ଲୋ॒ମୈ-ସ୍ସଗ୍ଂସୃ॑ଜତି । ଏ॒ଷା ଵା ଅ॒ଗ୍ନେଃ ପ୍ରି॒ଯା ତ॒ନୂଃ । ଯଦ॒ଜା । ପ୍ରି॒ଯଯୈ॒ଵୈନ॑-ନ୍ତ॒ନୁଵା॒ ସଗ୍ଂସୃ॑ଜତି । ଅଥୋ॒ ତେଜ॑ସା । କୃ॒ଷ୍ଣା॒ଜି॒ନସ୍ଯ॒ ଲୋମ॑ଭି॒-ସ୍ସଗ୍ଂସୃ॑ଜତି । ଯ॒ଜ୍ଞୋ ଵୈ କୃ॑ଷ୍ଣାଜି॒ନମ୍ ।
ଯ॒ଜ୍ଞେନୈ॒ଵ ଯ॒ଜ୍ଞଗ୍ଂ ସଗ୍ଂସୃ॑ଜତି ॥ 20 ॥
(ଯା॒ଜା॑ଯୈ॒ - ନ ଜୁ॑ହୁ॒ଯା - ଦଵି॑ଶ॒-ଦ୍- ଵେଣଃ॒ - ଶାନ୍ତ୍ଯୈ॑ - ପ॒ଙ୍କ୍ତିରା॑ଧସ॒ମିତ୍ଯା॑ହ - ହରତି - ଦିହନ୍ତି - ପ॒ରାକ୍ର॑ମ॒ - ତାଵି॑ଶତ୍ - ପ୍ର॒ଜାଯ॑ମାନାନାଗ୍ଂ - ସୃଜତି - ଶ॒ନ୍ତ୍ଵାଯା॒ ଷ୍ଟୌ ଚ॑) (ଅ. 2)
ଅନୁଵାକଂ 3
ପରି॑ଶ୍ରିତେ କରୋତି । ବ୍ର॒ହ୍ମ॒ଵ॒ର୍ଚ॒ସସ୍ଯ॒ ପରି॑ଗୃହୀତ୍ଯୈ । ନ କୁ॒ର୍ଵନ୍ନ॒ଭି ପ୍ରା᳚ଣ୍ଯାତ୍ । ଯ-ତ୍କୁ॒ର୍ଵନ୍ନ॑ଭି ପ୍ରା॒ଣ୍ଯାତ୍ । ପ୍ରା॒ଣାଞ୍ଛୁ॒ଚା-ଽର୍ପ॑ଯେତ୍ । ଅ॒ପ॒ହାଯ॒ ପ୍ରାଣି॑ତି ।
ପ୍ରା॒ଣାନା᳚-ଙ୍ଗୋପୀ॒ଥାଯ॑ । ନ ପ୍ର॑ଵ॒ର୍ଗ୍ଯ॑ମ୍-ଚାଦି॒ତ୍ଯମ୍-ଚା॒ନ୍ତରେ॑ଯାତ୍ । ଯଦ॑ନ୍ତରେ॒ଯାତ୍ । ଦୁ॒ଶ୍ଚର୍ମା᳚ ସ୍ଯାତ୍ ॥ 21 ॥
ଅନୁଵାକଂ 3
ପରି॑ଶ୍ରିତେ କରୋତି । ବ୍ର॒ହ୍ମ॒ଵ॒ର୍ଚ॒ସସ୍ଯ॒ ପରି॑ଗୃହୀତ୍ଯୈ । ନ କୁ॒ର୍ଵନ୍ନ॒ଭି ପ୍ରା᳚ଣ୍ଯାତ୍ । ଯ-ତ୍କୁ॒ର୍ଵନ୍ନ॑ଭି ପ୍ରା॒ଣ୍ଯାତ୍ । ପ୍ରା॒ଣାଞ୍ଛୁ॒ଚା-ଽର୍ପ॑ଯେତ୍ । ଅ॒ପ॒ହାଯ॒ ପ୍ରାଣି॑ତି ।
ପ୍ରା॒ଣାନା᳚-ଙ୍ଗୋପୀ॒ଥାଯ॑ । ନ ପ୍ର॑ଵ॒ର୍ଗ୍ଯ॑ମ୍-ଚାଦି॒ତ୍ଯମ୍-ଚା॒ନ୍ତରେ॑ଯାତ୍ । ଯଦ॑ନ୍ତରେ॒ଯାତ୍ । ଦୁ॒ଶ୍ଚର୍ମା᳚ ସ୍ଯାତ୍ ॥ 21 ॥
ତସ୍ମା॒ନ୍ନାନ୍ତ॒ରାଯ୍ଯ᳚ମ୍ । ଆ॒ତ୍ମନୋ॑ ଗୋପୀ॒ଥାଯ॑ । ଵେଣୁ॑ନା କରୋତି । ତେଜୋ॒ ଵୈ ଵେଣୁଃ॑ । ତେଜଃ॑ ପ୍ରଵ॒ର୍ଗ୍ଯଃ॑ । ତେଜ॑ସୈ॒ଵ ତେଜ॒-ସ୍ସମ॑ର୍ଧଯତି । ମ॒ଖସ୍ଯ॒ ଶିରୋ॒-ଽସୀତ୍ଯା॑ହ । ଯ॒ଜ୍ଞୋ ଵୈ ମ॒ଖଃ । ତସ୍ଯୈ॒ତଚ୍ଛିରଃ॑ । ଯ-ତ୍ପ୍ର॑ଵ॒ର୍ଗ୍ଯଃ॑ ॥ 22 ॥
ତସ୍ମା॑ଦେ॒ଵମା॑ହ । ଯ॒ଜ୍ଞସ୍ଯ॑ ପ॒ଦେ ସ୍ଥ॒ ଇତ୍ଯା॑ହ । ଯ॒ଜ୍ଞସ୍ଯ॒ ହ୍ଯେ॑ତେ ପ॒ଦେ । ଅଥୋ॒ ପ୍ରତି॑ଷ୍ଠିତ୍ଯୈ । ଗା॒ଯ॒ତ୍ରେଣ॑ ତ୍ଵା॒ ଛନ୍ଦ॑ସା କରୋ॒ମୀତ୍ଯା॑ହ ।
ଛନ୍ଦୋ॑ଭିରେ॒ଵୈନ॑-ଙ୍କରୋତି । ତ୍ର୍ଯୁ॑ଦ୍ଧି-ଙ୍କରୋତି । ତ୍ରଯ॑ ଇ॒ମେ ଲୋ॒କାଃ । ଏ॒ଷାମ୍ ଁଲୋ॒କାନା॒ମାପ୍ତ୍ଯୈ᳚ । ଛନ୍ଦୋ॑ଭିଃ କରୋତି ॥ 23 ॥
ଛନ୍ଦୋ॑ଭିରେ॒ଵୈନ॑-ଙ୍କରୋତି । ତ୍ର୍ଯୁ॑ଦ୍ଧି-ଙ୍କରୋତି । ତ୍ରଯ॑ ଇ॒ମେ ଲୋ॒କାଃ । ଏ॒ଷାମ୍ ଁଲୋ॒କାନା॒ମାପ୍ତ୍ଯୈ᳚ । ଛନ୍ଦୋ॑ଭିଃ କରୋତି ॥ 23 ॥
ଵୀ॒ର୍ଯ॑ମ୍ ଁଵୈ ଛନ୍ଦାଗ୍ଂ॑ସି । ଵୀ॒ର୍ଯେ॑ଣୈ॒ଵୈନ॑-ଙ୍କରୋତି ।
ଯଜୁ॑ଷା॒ ବିଲ॑-ଙ୍କରୋତି॒ ଵ୍ଯାଵୃ॑ଯୈ । ଇଯ॑ନ୍ତ-ଙ୍କରୋତି ।
ପ୍ର॒ଜାପ॑ତିନା ଯଜ୍ଞମୁ॒ଖେନ॒ ସମ୍ମି॑ତମ୍ । ଇଯ॑ନ୍ତ-ଙ୍କରୋତି ।
ଯ॒ଜ୍ଞ॒ପ॒ରୁଷା॒ ସମ୍ମି॑ତମ୍ । ଇଯ॑ନ୍ତ-ଙ୍କରୋତି ।
ଏ॒ତାଵ॒ଦ୍ଵୈ ପୁରୁ॑ଷେ ଵୀ॒ର୍ଯ᳚ମ୍ । ଵୀ॒ର୍ଯ॑ସମ୍ମିତମ୍ ॥ 24 ॥
ଯଜୁ॑ଷା॒ ବିଲ॑-ଙ୍କରୋତି॒ ଵ୍ଯାଵୃ॑ଯୈ । ଇଯ॑ନ୍ତ-ଙ୍କରୋତି ।
ପ୍ର॒ଜାପ॑ତିନା ଯଜ୍ଞମୁ॒ଖେନ॒ ସମ୍ମି॑ତମ୍ । ଇଯ॑ନ୍ତ-ଙ୍କରୋତି ।
ଯ॒ଜ୍ଞ॒ପ॒ରୁଷା॒ ସମ୍ମି॑ତମ୍ । ଇଯ॑ନ୍ତ-ଙ୍କରୋତି ।
ଏ॒ତାଵ॒ଦ୍ଵୈ ପୁରୁ॑ଷେ ଵୀ॒ର୍ଯ᳚ମ୍ । ଵୀ॒ର୍ଯ॑ସମ୍ମିତମ୍ ॥ 24 ॥
ଅପ॑ରିମିତ-ଙ୍କରୋତି । ଅପ॑ରିମିତ॒ସ୍ଯାଵ॑ରୁଦ୍ଧ୍ଯୈ । ପ॒ରି॒ଗ୍ରୀ॒ଵ-ଙ୍କ॑ରୋତି॒ ଧୃତ୍ଯୈ᳚ । ସୂର୍ଯ॑ସ୍ଯ॒ ହର॑ସା ଶ୍ରା॒ଯେତ୍ଯା॑ହ । ଯ॒ଥା॒ଯ॒ଜୁରେ॒ଵୈତତ୍ । ଅ॒ଶ୍ଵ॒ଶ॒କେନ॑ ଧୂପଯତି । ପ୍ରା॒ଜା॒ପ॒ତ୍ଯୋ ଵା ଅଶ୍ଵଃ॑ ସଯୋନି॒ତ୍ଵାଯ॑ । ଵୃଷ୍ଣୋ॒ ଅଶ୍ଵ॑ସ୍ଯ ନି॒ଷ୍ପଦ॒ସୀତ୍ଯା॑ହ ।
ଅ॒ସୌ ଵା ଆ॑ଦି॒ତ୍ଯୋ ଵୃଷା-ଽଶ୍ଵଃ॑ । ତସ୍ଯ॒ ଛନ୍ଦାଗ୍ଂ॑ସି ନି॒ଷ୍ପତ୍ ॥ 25 ॥
ଅ॒ସୌ ଵା ଆ॑ଦି॒ତ୍ଯୋ ଵୃଷା-ଽଶ୍ଵଃ॑ । ତସ୍ଯ॒ ଛନ୍ଦାଗ୍ଂ॑ସି ନି॒ଷ୍ପତ୍ ॥ 25 ॥
ଛନ୍ଦୋ॑ଭିରେ॒ଵୈନ॑-ନ୍ଧୂପଯତି । ଅ॒ର୍ଚିଷେ᳚ ତ୍ଵା ଶୋ॒ଚିଷେ॒ ତ୍ଵେତ୍ଯା॑ହ । ତେଜ॑ ଏ॒ଵାସ୍ମି॑-ନ୍ଦଧାତି । ଵା॒ରୁ॒ଣୋ॑-ଽଭୀଦ୍ଧଃ॑ । ମୈ॒ତ୍ରିଯୋପୈ॑ତି॒ ଶାନ୍ତ୍ଯୈ᳚ । ସିଦ୍ଧ୍ଯୈ॒ ତ୍ଵେତ୍ଯା॑ହ । ଯ॒ଥା॒ଯ॒ଜୁରେ॒ଵୈତତ୍ । ଦେ॒ଵସ୍ତ୍ଵା॑ ସଵି॒ତୋଦ୍ଵ॑ପ॒ତ୍ଵିତ୍ଯା॑ହ ।
ସ॒ଵି॒ତୃପ୍ର॑ସୂତ ଏ॒ଵୈନ॒-ମ୍ବ୍ରହ୍ମ॑ଣା ଦେ॒ଵତା॑ଭି॒ରୁଦ୍ଵ॑ପତି । ଅପ॑ଦ୍ଯମାନଃ ପୃଥି॒ଵ୍ଯାମାଶା॒ ଦିଶ॒ ଆପୃ॒ଣେତ୍ଯା॑ହ ॥ 26 ॥
ସ॒ଵି॒ତୃପ୍ର॑ସୂତ ଏ॒ଵୈନ॒-ମ୍ବ୍ରହ୍ମ॑ଣା ଦେ॒ଵତା॑ଭି॒ରୁଦ୍ଵ॑ପତି । ଅପ॑ଦ୍ଯମାନଃ ପୃଥି॒ଵ୍ଯାମାଶା॒ ଦିଶ॒ ଆପୃ॒ଣେତ୍ଯା॑ହ ॥ 26 ॥
ତସ୍ମା॑ଦ॒ଗ୍ନି-ସ୍ସର୍ଵା॒ ଦିଶୋ-ଽନୁ॒ ଵିଭା॑ତି ।
ଉତ୍ତି॑ଷ୍ଠ ବୃ॒ହନ୍-ଭ॑ଵୋ॒ର୍ଧ୍ଵସ୍ତି॑ଷ୍ଠ ଧ୍ରୁ॒ଵସ୍ତ୍ଵମିତ୍ଯା॑ହ॒ ପ୍ରତି॑ଷ୍ଠିତ୍ଯୈ ।
ଈ॒ଶ୍ଵ॒ରୋ ଵା ଏ॒ଷୋ᳚-ଽନ୍ଧୋ ଭଵି॑ତୋଃ ।
ଯଃ ପ୍ର॑ଵ॒ର୍ଗ୍ଯ॑ମ॒ନ୍ଵୀକ୍ଷ॑ତେ । ସୂର୍ଯ॑ସ୍ଯ ତ୍ଵା॒ ଚକ୍ଷୁ॒ଷା-ଽନ୍ଵୀ᳚କ୍ଷ॒ ଇତ୍ଯା॑ହ ।
ଚକ୍ଷୁ॑ଷୋ ଗୋପୀ॒ଥାଯ॑ । ଋ॒ଜଵେ᳚ ତ୍ଵା ସା॒ଧଵେ᳚ ତ୍ଵା ସୁକ୍ଷି॒ତ୍ଯୈ ତ୍ଵା॒ ଭୂତ୍ଯୈ॒ ତ୍ଵେତ୍ଯା॑ହ । ଇ॒ଯଂ-ଵାଁ ଋ॒ଜୁଃ । ଅ॒ନ୍ତରି॑କ୍ଷଗ୍ଂ ସା॒ଧୁ । ଅ॒ସୌ ସୁ॑କ୍ଷି॒ତିଃ ॥ 27 ॥
ଉତ୍ତି॑ଷ୍ଠ ବୃ॒ହନ୍-ଭ॑ଵୋ॒ର୍ଧ୍ଵସ୍ତି॑ଷ୍ଠ ଧ୍ରୁ॒ଵସ୍ତ୍ଵମିତ୍ଯା॑ହ॒ ପ୍ରତି॑ଷ୍ଠିତ୍ଯୈ ।
ଈ॒ଶ୍ଵ॒ରୋ ଵା ଏ॒ଷୋ᳚-ଽନ୍ଧୋ ଭଵି॑ତୋଃ ।
ଯଃ ପ୍ର॑ଵ॒ର୍ଗ୍ଯ॑ମ॒ନ୍ଵୀକ୍ଷ॑ତେ । ସୂର୍ଯ॑ସ୍ଯ ତ୍ଵା॒ ଚକ୍ଷୁ॒ଷା-ଽନ୍ଵୀ᳚କ୍ଷ॒ ଇତ୍ଯା॑ହ ।
ଚକ୍ଷୁ॑ଷୋ ଗୋପୀ॒ଥାଯ॑ । ଋ॒ଜଵେ᳚ ତ୍ଵା ସା॒ଧଵେ᳚ ତ୍ଵା ସୁକ୍ଷି॒ତ୍ଯୈ ତ୍ଵା॒ ଭୂତ୍ଯୈ॒ ତ୍ଵେତ୍ଯା॑ହ । ଇ॒ଯଂ-ଵାଁ ଋ॒ଜୁଃ । ଅ॒ନ୍ତରି॑କ୍ଷଗ୍ଂ ସା॒ଧୁ । ଅ॒ସୌ ସୁ॑କ୍ଷି॒ତିଃ ॥ 27 ॥
ଦିଶୋ॒ ଭୂତିଃ॑ । ଇ॒ମାନେ॒ଵାସ୍ମୈ॑ ଲୋ॒କାନ୍ କ॑ଲ୍ପଯତି । ଅଥୋ॒ ପ୍ରତି॑ଷ୍ଠିତ୍ଯୈ । ଇ॒ଦ-ମ॒ହ-ମ॒ମୁମା॑ମୁଷ୍ଯାଯ॒ଣମ୍ ଁଵି॒ଶା ପ॒ଶୁଭି॑-ର୍ବ୍ରହ୍ମଵର୍ଚ॒ସେନ॒ ପର୍ଯୂ॑ହା॒ମୀତ୍ଯା॑ହ ।
ଵି॒ଶୈଵୈନ॑-ମ୍ପ॒ଶୁଭି॑-ର୍ବ୍ରହ୍ମଵର୍ଚ॒ସେନ॒ ପର୍ଯୂ॑ହତି ।
ଵି॒ଶେତି॑ ରାଜ॒ନ୍ଯ॑ସ୍ଯ ବ୍ରୂଯାତ୍ । ଵି॒ଶୈଵୈନ॒-ମ୍ପର୍ଯୂ॑ହତି । ପ॒ଶୁଭି॒ରିତି॒ ଵୈଶ୍ଯ॑ସ୍ଯ । ପ॒ଶୁଭି॑ରେ॒ଵୈନ॒-ମ୍ପର୍ଯୂ॑ହତି । ଅ॒ସୁ॒ର୍ଯ॑-ମ୍ପାତ୍ର॒ମନା᳚ଚ୍ଛୃଣ୍ଣମ୍ ॥ 28 ॥
ଵି॒ଶୈଵୈନ॑-ମ୍ପ॒ଶୁଭି॑-ର୍ବ୍ରହ୍ମଵର୍ଚ॒ସେନ॒ ପର୍ଯୂ॑ହତି ।
ଵି॒ଶେତି॑ ରାଜ॒ନ୍ଯ॑ସ୍ଯ ବ୍ରୂଯାତ୍ । ଵି॒ଶୈଵୈନ॒-ମ୍ପର୍ଯୂ॑ହତି । ପ॒ଶୁଭି॒ରିତି॒ ଵୈଶ୍ଯ॑ସ୍ଯ । ପ॒ଶୁଭି॑ରେ॒ଵୈନ॒-ମ୍ପର୍ଯୂ॑ହତି । ଅ॒ସୁ॒ର୍ଯ॑-ମ୍ପାତ୍ର॒ମନା᳚ଚ୍ଛୃଣ୍ଣମ୍ ॥ 28 ॥
ଆଚ୍ଛୃ॑ଣତ୍ତି । ଦେ॒ଵ॒ତ୍ରା-ଽକଃ॑ । ଅ॒ଜ॒କ୍ଷୀ॒ରେଣାଚ୍ଛୃ॑ଣତ୍ତି ।
ପ॒ର॒ମଂ-ଵାଁ ଏ॒ତ-ତ୍ପଯଃ॑ । ଯଦ॑ଜକ୍ଷୀ॒ରମ୍ । ପ॒ର॒ମେଣୈ॒ଵୈନ॒-ମ୍ପଯ॒ସା-ଽଽଚ୍ଛୃ॑ଣତ୍ତି ।
ଯଜୁ॑ଷା॒ ଵ୍ଯାଵୃ॑ତ୍ତ୍ଯୈ । ଛନ୍ଦୋ॑ଭି॒ରାଚ୍ଛୃ॑ଣତ୍ତି । ଛନ୍ଦୋ॑ଭି॒ର୍ଵା ଏ॒ଷ କ୍ରି॑ଯତେ । ଛନ୍ଦୋ॑ଭିରେ॒ଵ ଛନ୍ଦା॒ଗ୍॒ସ୍ଯାଚ୍ଛୃ॑ଣତ୍ତି । ଛୃ॒ନ୍ଧି ଵାଚ॒ମିତ୍ଯା॑ହ ।
ଵାଚ॑ମେ॒ଵାଵ॑ରୁନ୍ଧେ । ଛୃ॒ନ୍ଧ୍ଯୂର୍ଜ॒ମିତ୍ଯା॑ହ । ଊର୍ଜ॑ମେ॒ଵାଵ॑ରୁନ୍ଧେ । ଛୃ॒ନ୍ଧି ହ॒ଵିରିତ୍ଯା॑ହ । ହ॒ଵିରେ॒ଵାକଃ॑ । ଦେଵ॑ ପୁରଶ୍ଚର ସ॒ଘ୍ଯାସ॒ନ୍ତ୍ଵେତ୍ଯା॑ହ ।
ଯ॒ଥା॒ଯ॒ଜୁରେ॒ଵୈତତ୍ ॥ 29 ॥
ପ॒ର॒ମଂ-ଵାଁ ଏ॒ତ-ତ୍ପଯଃ॑ । ଯଦ॑ଜକ୍ଷୀ॒ରମ୍ । ପ॒ର॒ମେଣୈ॒ଵୈନ॒-ମ୍ପଯ॒ସା-ଽଽଚ୍ଛୃ॑ଣତ୍ତି ।
ଯଜୁ॑ଷା॒ ଵ୍ଯାଵୃ॑ତ୍ତ୍ଯୈ । ଛନ୍ଦୋ॑ଭି॒ରାଚ୍ଛୃ॑ଣତ୍ତି । ଛନ୍ଦୋ॑ଭି॒ର୍ଵା ଏ॒ଷ କ୍ରି॑ଯତେ । ଛନ୍ଦୋ॑ଭିରେ॒ଵ ଛନ୍ଦା॒ଗ୍॒ସ୍ଯାଚ୍ଛୃ॑ଣତ୍ତି । ଛୃ॒ନ୍ଧି ଵାଚ॒ମିତ୍ଯା॑ହ ।
ଵାଚ॑ମେ॒ଵାଵ॑ରୁନ୍ଧେ । ଛୃ॒ନ୍ଧ୍ଯୂର୍ଜ॒ମିତ୍ଯା॑ହ । ଊର୍ଜ॑ମେ॒ଵାଵ॑ରୁନ୍ଧେ । ଛୃ॒ନ୍ଧି ହ॒ଵିରିତ୍ଯା॑ହ । ହ॒ଵିରେ॒ଵାକଃ॑ । ଦେଵ॑ ପୁରଶ୍ଚର ସ॒ଘ୍ଯାସ॒ନ୍ତ୍ଵେତ୍ଯା॑ହ ।
ଯ॒ଥା॒ଯ॒ଜୁରେ॒ଵୈତତ୍ ॥ 29 ॥
(ସ୍ଯା॒-ଦ୍ଯ-ତ୍ପ୍ର॑ଵ॒ର୍ଗ୍ଯଃ॑ - ଛନ୍ଦୋ॑ଭିଃ କରୋତି - ଵୀ॒ର୍ଯ॑ ସମ୍ମିତ॒ମ୍ - ଛନ୍ଦାଗ୍ଂ॑ସି ନି॒ଷ୍ପତ୍ - ପୃ॒ଣେତ୍ଯା॑ହ - ସୁକ୍ଷି॒ତି - ରନା᳚ଚ୍ଛୃଣ୍ଣ॒ମ୍ - ଛନ୍ଦା॒ଗ୍॒ସ୍ଯାଚ୍ଛୃ॑ଣ ତ୍ତ୍ଯ॒ଷ୍ଟୌ ଚ॑) (ଅ. 3)
ଅନୁଵାକଂ 4
ବ୍ରହ୍ମ॒-ନ୍ପ୍ରଚ॑ରିଷ୍ଯାମୋ॒ ହୋତ॑-ର୍ଘ॒ର୍ମମ॒ଭିଷ୍ଟୁ॒ହୀତ୍ଯା॑ହ ।
ଏ॒ଷ ଵା ଏ॒ତର୍ହି॒ ବୃହ॒ସ୍ପତିଃ॑ । ଯଦ୍ବ୍ର॒ହ୍ମା ।
ତସ୍ମା॑ ଏ॒ଵ ପ୍ର॑ତି॒ପ୍ରୋଚ୍ଯ॒ ପ୍ରଚ॑ରତି ।
ଆ॒ତ୍ମନୋ-ଽନା᳚ର୍ତ୍ଯୈ । ଯ॒ମାଯ॑ ତ୍ଵା ମ॒ଖାଯ॒ ତ୍ଵେତ୍ଯା॑ହ ।
ଏ॒ତା ଵା ଏ॒ତସ୍ଯ॑ ଦେ॒ଵତାଃ᳚ । ତାଭି॑ରେ॒ଵୈନ॒ଗ୍ଂ॒ ସମ॑ର୍ଧଯତି । ମଦ॑ନ୍ତୀଭିଃ॒ ପ୍ରୋକ୍ଷ॑ତି । ତେଜ॑ ଏ॒ଵାସ୍ମି॑-ନ୍ଦଧାତି ॥ 30 ॥
ଅନୁଵାକଂ 4
ବ୍ରହ୍ମ॒-ନ୍ପ୍ରଚ॑ରିଷ୍ଯାମୋ॒ ହୋତ॑-ର୍ଘ॒ର୍ମମ॒ଭିଷ୍ଟୁ॒ହୀତ୍ଯା॑ହ ।
ଏ॒ଷ ଵା ଏ॒ତର୍ହି॒ ବୃହ॒ସ୍ପତିଃ॑ । ଯଦ୍ବ୍ର॒ହ୍ମା ।
ତସ୍ମା॑ ଏ॒ଵ ପ୍ର॑ତି॒ପ୍ରୋଚ୍ଯ॒ ପ୍ରଚ॑ରତି ।
ଆ॒ତ୍ମନୋ-ଽନା᳚ର୍ତ୍ଯୈ । ଯ॒ମାଯ॑ ତ୍ଵା ମ॒ଖାଯ॒ ତ୍ଵେତ୍ଯା॑ହ ।
ଏ॒ତା ଵା ଏ॒ତସ୍ଯ॑ ଦେ॒ଵତାଃ᳚ । ତାଭି॑ରେ॒ଵୈନ॒ଗ୍ଂ॒ ସମ॑ର୍ଧଯତି । ମଦ॑ନ୍ତୀଭିଃ॒ ପ୍ରୋକ୍ଷ॑ତି । ତେଜ॑ ଏ॒ଵାସ୍ମି॑-ନ୍ଦଧାତି ॥ 30 ॥
ଅ॒ଭି॒ପୂ॒ର୍ଵ-ମ୍ପ୍ରୋକ୍ଷ॑ତି । ଅ॒ଭି॒ପୂ॒ର୍ଵ-ମେ॒ଵାସ୍ମି॒ନ୍-ତେଜୋ॑ ଦଧାତି । ତ୍ରିଃ ପ୍ରୋକ୍ଷ॑ତି । ତ୍ର୍ଯା॑ଵୃ॒ଦ୍ଧି ଯ॒ଜ୍ଞଃ । ଅଥୋ॑ ମେଦ୍ଧ୍ଯ॒ତ୍ଵାଯ॑ । ହୋତା-ଽନ୍ଵା॑ହ । ରକ୍ଷ॑ସା॒ମପ॑ହତ୍ଯୈ । ଅନ॑ଵାନମ୍ । ପ୍ରା॒ଣାନା॒ଗ୍ଂ॒ ସନ୍ତ॑ତ୍ଯୈ ।
ତ୍ରି॒ଷ୍ଟୁଭଃ॑ ସ॒ତୀ-ର୍ଗା॑ଯ॒ତ୍ରୀରି॒ଵାନ୍ଵା॑ହ ॥ 31 ॥
ତ୍ରି॒ଷ୍ଟୁଭଃ॑ ସ॒ତୀ-ର୍ଗା॑ଯ॒ତ୍ରୀରି॒ଵାନ୍ଵା॑ହ ॥ 31 ॥
ଗା॒ଯ॒ତ୍ରୋ ହି ପ୍ରା॒ଣଃ । ପ୍ରା॒ଣମେ॒ଵ ଯଜ॑ମାନେ ଦଧାତି । ସନ୍ତ॑ତ॒ମନ୍ଵା॑ହ । ପ୍ରା॒ଣାନା॑ମ॒ନ୍ନାଦ୍ଯ॑ସ୍ଯ॒ ସନ୍ତ॑ତ୍ଯୈ । ଅଥୋ॒ ରକ୍ଷ॑ସା॒ମପ॑ହତ୍ଯୈ । ଯ-ତ୍ପରି॑ମିତା ଅନୁବ୍ରୂ॒ଯାତ୍ । ପରି॑ମିତ॒ମଵ॑ରୁନ୍ଧୀତ । ଅପ॑ରିମିତା॒ ଅନ୍ଵା॑ହ ।
ଅପ॑ରିମିତ॒ସ୍ଯାଵ॑ରୁଦ୍ଧ୍ଯୈ । ଶିରୋ॒ ଵା ଏ॒ତ-ଦ୍ଯ॒ଜ୍ଞସ୍ଯ॑ ॥ 32 ॥
ଅପ॑ରିମିତ॒ସ୍ଯାଵ॑ରୁଦ୍ଧ୍ଯୈ । ଶିରୋ॒ ଵା ଏ॒ତ-ଦ୍ଯ॒ଜ୍ଞସ୍ଯ॑ ॥ 32 ॥
ଯ-ତ୍ପ୍ର॑ଵ॒ର୍ଗ୍ଯଃ॑ । ଊଂର୍ମୁଞ୍ଜାଃ᳚ । ଯ-ନ୍ମୌ॒ଞ୍ଜୋ ଵେ॒ଦୋ ଭଵ॑ତି । ଊ॒ର୍ଜୈଵ ଯ॒ଜ୍ଞସ୍ଯ॒ ଶିର॒-ସ୍ସମ॑ର୍ଧଯତି । ପ୍ରା॒ଣା॒ହୁ॒ତୀ-ର୍ଜୁ॑ହୋତି । ପ୍ରା॒ଣାନେ॒ଵ ଯଜ॑ମାନେ ଦଧାତି । ସ॒ପ୍ତ ଜୁ॑ହୋତି । ସ॒ପ୍ତ ଵୈ ଶୀ॑ର୍ଷ॒ଣ୍ଯାଃ᳚ ପ୍ରା॒ଣାଃ । ପ୍ରା॒ଣାନେ॒ଵାସ୍ମି॑-ନ୍ଦଧାତି । ଦେ॒ଵସ୍ତ୍ଵା॑ ସଵି॒ତା ମଦ୍ଧ୍ଵା॑-ଽନ॒କ୍ତ୍ଵିତ୍ଯା॑ହ ॥ 33 ॥
ତେଜ॑ସୈ॒ଵୈନ॑ମନକ୍ତି । ପୃ॒ଥି॒ଵୀ-ନ୍ତପ॑ସସ୍ତ୍ରାଯ॒ସ୍ଵେତି॒ ହିର॑ଣ୍ଯ॒ମୁପା᳚ସ୍ଯତି । ଅ॒ସ୍ଯା ଅନ॑ତିଦାହାଯ । ଶିରୋ॒ ଵା ଏ॒ତ-ଦ୍ଯ॒ଜ୍ଞସ୍ଯ॑ । ଯ-ତ୍ପ୍ର॑ଵ॒ର୍ଗ୍ଯଃ॑ । ଅ॒ଗ୍ନି-ସ୍ସର୍ଵା॑ ଦେ॒ଵତାଃ᳚ । ପ୍ର॒ଲ॒ଵାନା॒ଦୀପ୍ଯୋପା᳚ସ୍ଯତି । ଦେ॒ଵତା᳚ସ୍ଵେ॒ଵ ଯ॒ଜ୍ଞସ୍ଯ॒ ଶିରଃ॒ ପ୍ରତି॑ଦଧାତି । ଅପ୍ର॑ତିଶୀର୍ଣାଗ୍ର-ମ୍ଭଵତି ।
ଏ॒ତ-ଦ୍ବ॑ର୍ହି॒ର୍ହ୍ଯେ॑ଷଃ ॥ 34 ॥
ଏ॒ତ-ଦ୍ବ॑ର୍ହି॒ର୍ହ୍ଯେ॑ଷଃ ॥ 34 ॥
ଅ॒ର୍ଚିର॑ସି ଶୋ॒ଚିର॒ସୀତ୍ଯା॑ହ । ତେଜ॑ ଏ॒ଵାସ୍ମି॑-ନ୍ବ୍ରହ୍ମଵର୍ଚ॒ସ-ନ୍ଦ॑ଧାତି । ସଗ୍ଂସୀ॑ଦସ୍ଵ ମ॒ହାଗ୍ଂ ଅ॒ସୀତ୍ଯା॑ହ । ମ॒ହାନ୍. ହ୍ଯେ॑ଷଃ । ବ୍ର॒ହ୍ମ॒ଵା॒ଦିନୋ॑ ଵଦନ୍ତି ।
ଏ॒ତେ ଵାଵ ତ ଋ॒ତ୍ଵିଜଃ॑ । ଯେ ଦ॑ର୍ଶପୂର୍ଣମା॒ସଯୋଃ᳚ ।
ଅଥ॑ କ॒ଥା ହୋତା॒ ଯଜ॑ମାନାଯା॒ଶିଷୋ॒ ନାଶା᳚ସ୍ତ॒ ଇତି॑ ।
ପୁ॒ରସ୍ତା॑ଦାଶୀଃ॒ ଖଲୁ॒ ଵା ଅ॒ନ୍ଯୋ ଯ॒ଜ୍ଞଃ । ଉ॒ପରି॑ଷ୍ଟାଦାଶୀର॒ନ୍ଯଃ ॥ 35 ॥
ଏ॒ତେ ଵାଵ ତ ଋ॒ତ୍ଵିଜଃ॑ । ଯେ ଦ॑ର୍ଶପୂର୍ଣମା॒ସଯୋଃ᳚ ।
ଅଥ॑ କ॒ଥା ହୋତା॒ ଯଜ॑ମାନାଯା॒ଶିଷୋ॒ ନାଶା᳚ସ୍ତ॒ ଇତି॑ ।
ପୁ॒ରସ୍ତା॑ଦାଶୀଃ॒ ଖଲୁ॒ ଵା ଅ॒ନ୍ଯୋ ଯ॒ଜ୍ଞଃ । ଉ॒ପରି॑ଷ୍ଟାଦାଶୀର॒ନ୍ଯଃ ॥ 35 ॥
ଅ॒ନା॒ଧୃ॒ଷ୍ଯା ପୁ॒ରସ୍ତା॒ଦିତି॒ ଯଦେ॒ତାନି॒ ଯଜୂ॒ଗ୍॒ଷ୍ଯାହ॑ । ଶୀ॒ର୍॒ଷ॒ତ ଏ॒ଵ ଯ॒ଜ୍ଞସ୍ଯ॒ ଯଜ॑ମାନ ଆ॒ଶିଷୋ-ଽଵ॑ରୁନ୍ଧେ । ଆଯୁଃ॑ ପୁ॒ରସ୍ତା॑ଦାହ । ପ୍ର॒ଜା-ନ୍ଦ॑କ୍ଷିଣ॒ତଃ । ପ୍ରା॒ଣ-ମ୍ପ॒ଶ୍ଚାତ୍ ।
ଶ୍ରୋତ୍ର॑ମୁତ୍ତର॒ତଃ । ଵିଧୃ॑ତିମୁ॒ପରି॑ଷ୍ଟାତ୍ । ପ୍ରା॒ଣାନେ॒ଵାସ୍ମୈ॑ ସ॒ମୀଚୋ॑ ଦଧାତି ।
ଈ॒ଶ୍ଵ॒ରୋ ଵା ଏ॒ଷ ଦିଶୋ-ଽନୂନ୍ମ॑ଦିତୋଃ ।
ଯନ୍ଦିଶୋ-ଽନୁ॑ ଵ୍ଯାସ୍ଥା॒ପଯ॑ନ୍ତି ॥ 36 ॥
ଶ୍ରୋତ୍ର॑ମୁତ୍ତର॒ତଃ । ଵିଧୃ॑ତିମୁ॒ପରି॑ଷ୍ଟାତ୍ । ପ୍ରା॒ଣାନେ॒ଵାସ୍ମୈ॑ ସ॒ମୀଚୋ॑ ଦଧାତି ।
ଈ॒ଶ୍ଵ॒ରୋ ଵା ଏ॒ଷ ଦିଶୋ-ଽନୂନ୍ମ॑ଦିତୋଃ ।
ଯନ୍ଦିଶୋ-ଽନୁ॑ ଵ୍ଯାସ୍ଥା॒ପଯ॑ନ୍ତି ॥ 36 ॥
ମନୋ॒ରଶ୍ଵା॑-ଽସି॒ ଭୂରି॑ପୁ॒ତ୍ରେତୀ॒ମା-ମ॒ଭିମୃ॑ଶତି ।
ଇ॒ଯଂ-ଵୈଁ ମନୋ॒ରଶ୍ଵା॒ ଭୂରି॑ପୁତ୍ରା । ଅ॒ସ୍ଯାମେ॒ଵ ପ୍ରତି॑ତିଷ୍ଠ॒ତ୍ଯନୁ॑ନ୍ମାଦାଯ । ସୂ॒ପ॒ସଦା॑ ମେ ଭୂଯା॒ ମା ମା॑ ହିଗ୍ଂସୀ॒ରିତ୍ଯା॒ହାହିଗ୍ଂ॑ସାଯୈ ।
ଚିତଃ॑ ସ୍ଥ ପରି॒ଚିତ॒ ଇତ୍ଯା॑ହ । ଅପ॑ଚିତିମେ॒ଵାସ୍ମି॑-ନ୍ଦଧାତି । ଶିରୋ॒ ଵା ଏ॒ତ-ଦ୍ଯ॒ଜ୍ଞସ୍ଯ॑ । ଯ-ତ୍ପ୍ର॑ଵ॒ର୍ଗ୍ଯଃ॑ ।
ଅ॒ସୌ ଖଲୁ॒ ଵା ଆ॑ଦି॒ତ୍ଯଃ ପ୍ର॑ଵ॒ର୍ଗ୍ଯଃ॑ । ତସ୍ଯ॑ ମ॒ରୁତୋ॑ ର॒ଶ୍ମଯଃ॑ ॥ 37 ॥
ଇ॒ଯଂ-ଵୈଁ ମନୋ॒ରଶ୍ଵା॒ ଭୂରି॑ପୁତ୍ରା । ଅ॒ସ୍ଯାମେ॒ଵ ପ୍ରତି॑ତିଷ୍ଠ॒ତ୍ଯନୁ॑ନ୍ମାଦାଯ । ସୂ॒ପ॒ସଦା॑ ମେ ଭୂଯା॒ ମା ମା॑ ହିଗ୍ଂସୀ॒ରିତ୍ଯା॒ହାହିଗ୍ଂ॑ସାଯୈ ।
ଚିତଃ॑ ସ୍ଥ ପରି॒ଚିତ॒ ଇତ୍ଯା॑ହ । ଅପ॑ଚିତିମେ॒ଵାସ୍ମି॑-ନ୍ଦଧାତି । ଶିରୋ॒ ଵା ଏ॒ତ-ଦ୍ଯ॒ଜ୍ଞସ୍ଯ॑ । ଯ-ତ୍ପ୍ର॑ଵ॒ର୍ଗ୍ଯଃ॑ ।
ଅ॒ସୌ ଖଲୁ॒ ଵା ଆ॑ଦି॒ତ୍ଯଃ ପ୍ର॑ଵ॒ର୍ଗ୍ଯଃ॑ । ତସ୍ଯ॑ ମ॒ରୁତୋ॑ ର॒ଶ୍ମଯଃ॑ ॥ 37 ॥
ସ୍ଵାହା॑ ମ॒ରୁଦ୍ଭିଃ॒ ପରି॑ଶ୍ରଯ॒ସ୍ଵେତ୍ଯା॑ହ । ଅ॒ମୁମେ॒ଵାଦି॒ତ୍ଯଗ୍ଂ ର॒ଶ୍ମିଭିଃ॒ ପର୍ଯୂ॑ହତି ।
ତସ୍ମା॑-ଦ॒ସାଵା॑ଦି॒ତ୍ଯୋ॑-ଽମୁଷ୍ମି॑ନ୍ ଁଲୋ॒କେ ର॒ଶ୍ମିଭିଃ॒ ପର୍ଯୂ॑ଢଃ । ତସ୍ମା॒-ଦ୍ରାଜା॑ ଵି॒ଶା ପର୍ଯୂ॑ଢଃ । ତସ୍ମା᳚-ଦ୍ଗ୍ରାମ॒ଣୀ-ସ୍ସ॑ଜା॒ତୈଃ ପର୍ଯୂ॑ଢଃ । ଅ॒ଗ୍ନେ-ସ୍ସୃ॒ଷ୍ଟସ୍ଯ॑ ଯ॒ତଃ । ଵିକ॑ଙ୍କତ॒-ମ୍ଭା ଆ᳚ର୍ଚ୍ଛତ୍ ।
ଯ-ଦ୍ଵୈକ॑ଙ୍କତାଃ ପରି॒ଧଯୋ॒ ଭଵ॑ନ୍ତି ।
ଭା ଏ॒ଵାଵ॑ରୁନ୍ଧେ । ଦ୍ଵାଦ॑ଶ ଭଵନ୍ତି ॥ 38 ॥
ତସ୍ମା॑-ଦ॒ସାଵା॑ଦି॒ତ୍ଯୋ॑-ଽମୁଷ୍ମି॑ନ୍ ଁଲୋ॒କେ ର॒ଶ୍ମିଭିଃ॒ ପର୍ଯୂ॑ଢଃ । ତସ୍ମା॒-ଦ୍ରାଜା॑ ଵି॒ଶା ପର୍ଯୂ॑ଢଃ । ତସ୍ମା᳚-ଦ୍ଗ୍ରାମ॒ଣୀ-ସ୍ସ॑ଜା॒ତୈଃ ପର୍ଯୂ॑ଢଃ । ଅ॒ଗ୍ନେ-ସ୍ସୃ॒ଷ୍ଟସ୍ଯ॑ ଯ॒ତଃ । ଵିକ॑ଙ୍କତ॒-ମ୍ଭା ଆ᳚ର୍ଚ୍ଛତ୍ ।
ଯ-ଦ୍ଵୈକ॑ଙ୍କତାଃ ପରି॒ଧଯୋ॒ ଭଵ॑ନ୍ତି ।
ଭା ଏ॒ଵାଵ॑ରୁନ୍ଧେ । ଦ୍ଵାଦ॑ଶ ଭଵନ୍ତି ॥ 38 ॥
ଦ୍ଵାଦ॑ଶ॒ ମାସା᳚-ସ୍ସଂଵଁଥ୍ସ॒ରଃ । ସଂ॒ଵଁ॒ଥ୍ସ॒ରମେ॒ଵାଵ॑ରୁନ୍ଧେ ।
ଅସ୍ତି॑ ତ୍ରଯୋଦ॒ଶୋ ମାସ॒ ଇତ୍ଯା॑ହୁଃ । ଯ-ତ୍ତ୍ର॑ଯୋଦ॒ଶଃ ପ॑ରି॒ଧିର୍ଭଵ॑ତି । ତେନୈ॒ଵ ତ୍ର॑ଯୋଦ॒ଶ-ମ୍ମାସ॒ମଵ॑ରୁନ୍ଧେ । ଅ॒ନ୍ତରି॑କ୍ଷସ୍ଯାନ୍ତ॒-ର୍ଧିର॒ସୀତ୍ଯା॑ହ॒ ଵ୍ଯାଵୃ॑ତ୍ତ୍ଯୈ । ଦିଵ॒-ନ୍ତପ॑ସସ୍ତ୍ରାଯ॒ସ୍ଵେ-ତ୍ଯୁ॒ପରି॑ଷ୍ଟା॒-ଦ୍ଧିର॑ଣ୍ଯ॒ମଧି॒ ନିଦ॑ଧାତି । ଅ॒ମୁଷ୍ଯା॒ ଅନ॑ତିଦାହାଯ । ଅଥୋ॑ ଆ॒ଭ୍ଯାମେ॒ଵୈନ॑ମୁଭ॒ଯତଃ॒ ପରି॑ଗୃହ୍ଣାତି ।
ଅର୍ହ॑-ନ୍ବିଭର୍ଷି॒ ସାଯ॑କାନି॒ ଧନ୍ଵେତ୍ଯା॑ହ ॥ 39 ॥
ଅସ୍ତି॑ ତ୍ରଯୋଦ॒ଶୋ ମାସ॒ ଇତ୍ଯା॑ହୁଃ । ଯ-ତ୍ତ୍ର॑ଯୋଦ॒ଶଃ ପ॑ରି॒ଧିର୍ଭଵ॑ତି । ତେନୈ॒ଵ ତ୍ର॑ଯୋଦ॒ଶ-ମ୍ମାସ॒ମଵ॑ରୁନ୍ଧେ । ଅ॒ନ୍ତରି॑କ୍ଷସ୍ଯାନ୍ତ॒-ର୍ଧିର॒ସୀତ୍ଯା॑ହ॒ ଵ୍ଯାଵୃ॑ତ୍ତ୍ଯୈ । ଦିଵ॒-ନ୍ତପ॑ସସ୍ତ୍ରାଯ॒ସ୍ଵେ-ତ୍ଯୁ॒ପରି॑ଷ୍ଟା॒-ଦ୍ଧିର॑ଣ୍ଯ॒ମଧି॒ ନିଦ॑ଧାତି । ଅ॒ମୁଷ୍ଯା॒ ଅନ॑ତିଦାହାଯ । ଅଥୋ॑ ଆ॒ଭ୍ଯାମେ॒ଵୈନ॑ମୁଭ॒ଯତଃ॒ ପରି॑ଗୃହ୍ଣାତି ।
ଅର୍ହ॑-ନ୍ବିଭର୍ଷି॒ ସାଯ॑କାନି॒ ଧନ୍ଵେତ୍ଯା॑ହ ॥ 39 ॥
ସ୍ତୌତ୍ଯେ॒ଵୈନ॑ମେ॒ତତ୍ । ଗା॒ଯ॒ତ୍ରମ॑ସି॒ ତ୍ରୈଷ୍ଟୁ॑ଭମସି॒ ଜାଗ॑ତମ॒ସୀତି॑ ଧ॒ଵିତ୍ରା॒ଣ୍ଯାଦ॑ତ୍ତେ । ଛନ୍ଦୋ॑ଭିରେ॒ଵୈନା॒ନ୍ଯାଦ॑ତ୍ତେ । ମଧୁ॒ ମଦ୍ଧ୍ଵିତି॑ ଧୂନୋତି । ପ୍ରା॒ଣୋ ଵୈ ମଧୁ॑ । ପ୍ରା॒ଣମେ॒ଵ ଯଜ॑ମାନେ ଦଧାତି । ତ୍ରିଃ ପରି॑ଯନ୍ତି । ତ୍ରି॒ଵୃଦ୍ଧି ପ୍ରା॒ଣଃ ।
ତ୍ରିଃ ପରି॑ଯନ୍ତି । ତ୍ର୍ଯା॑ଵୃ॒ଦ୍ଧି ଯ॒ଜ୍ଞଃ ॥ 40 ॥
ତ୍ରିଃ ପରି॑ଯନ୍ତି । ତ୍ର୍ଯା॑ଵୃ॒ଦ୍ଧି ଯ॒ଜ୍ଞଃ ॥ 40 ॥
ଅଥୋ॒ ରକ୍ଷ॑ସା॒ମପ॑ହତ୍ଯୈ । ତ୍ରିଃ ପୁନଃ॒ ପରି॑ଯନ୍ତି ।
ଷଟ୍-ଥ୍ସମ୍ପ॑ଦ୍ଯନ୍ତେ । ଷଡ୍ଵା ଋ॒ତଵଃ॑ । ଋ॒ତୁଷ୍ଵେ॒ଵ ପ୍ରତି॑ତିଷ୍ଠନ୍ତି । ଯୋ ଵୈ ଘ॒ର୍ମସ୍ଯ॑ ପ୍ରି॒ଯାନ୍-ତ॒ନୁଵ॑ମା॒କ୍ରାମ॑ତି । ଦୁ॒ଶ୍ଚର୍ମା॒ ଵୈ ସ ଭ॑ଵତି ।
ଏ॒ଷ ହ॒ ଵା ଅ॑ସ୍ଯ ପ୍ରି॒ଯା-ନ୍ତ॒ନୁଵ॒ମାକ୍ରା॑ମତି ।
ଯ ସ୍ତ୍ରିଃ ପ॒ରୀତ୍ଯ॑ ଚତୁ॒ର୍ଥ-ମ୍ପର୍ଯେ॑ତି ।
ଏ॒ତାଗ୍ଂ ହ॒ ଵା ଅ॑ସ୍ଯୋ॒ଗ୍ରଦେ॑ଵୋ॒ ରାଜ॑ନି॒ରାଚ॑କ୍ରାମ ॥ 41 ॥
ଷଟ୍-ଥ୍ସମ୍ପ॑ଦ୍ଯନ୍ତେ । ଷଡ୍ଵା ଋ॒ତଵଃ॑ । ଋ॒ତୁଷ୍ଵେ॒ଵ ପ୍ରତି॑ତିଷ୍ଠନ୍ତି । ଯୋ ଵୈ ଘ॒ର୍ମସ୍ଯ॑ ପ୍ରି॒ଯାନ୍-ତ॒ନୁଵ॑ମା॒କ୍ରାମ॑ତି । ଦୁ॒ଶ୍ଚର୍ମା॒ ଵୈ ସ ଭ॑ଵତି ।
ଏ॒ଷ ହ॒ ଵା ଅ॑ସ୍ଯ ପ୍ରି॒ଯା-ନ୍ତ॒ନୁଵ॒ମାକ୍ରା॑ମତି ।
ଯ ସ୍ତ୍ରିଃ ପ॒ରୀତ୍ଯ॑ ଚତୁ॒ର୍ଥ-ମ୍ପର୍ଯେ॑ତି ।
ଏ॒ତାଗ୍ଂ ହ॒ ଵା ଅ॑ସ୍ଯୋ॒ଗ୍ରଦେ॑ଵୋ॒ ରାଜ॑ନି॒ରାଚ॑କ୍ରାମ ॥ 41 ॥
ତତୋ॒ ଵୈ ସ ଦୁ॒ଶ୍ଚର୍ମା॑-ଽଭଵତ୍ । ତସ୍ମା॒-ତ୍ତ୍ରିଃ ପ॒ରୀତ୍ଯ॒ ନ ଚ॑ତୁ॒ର୍ଥ-ମ୍ପରୀ॑ଯାତ୍ । ଆ॒ତ୍ମନୋ॑ ଗୋପୀ॒ଥାଯ॑ । ପ୍ରା॒ଣା ଵୈ ଧ॒ଵିତ୍ରା॑ଣି । ଅଵ୍ଯ॑ତିଷଙ୍ଗ-ନ୍ଧୂନ୍ଵନ୍ତି ।
ପ୍ରା॒ଣାନା॒-ମଵ୍ଯ॑ତିଷଙ୍ଗାଯ॒ କ୍ଲୃପ୍ତ୍ଯୈ᳚ । ଵି॒ନି॒ଷଦ୍ଯ॑ ଧୂନ୍ଵନ୍ତି । ଦି॒କ୍ଷ୍ଵେ॑ଵ ପ୍ରତି॑ତିଷ୍ଠନ୍ତି । ଊ॒ର୍ଧ୍ଵନ୍ଧୂ᳚ନ୍ଵନ୍ତି । ସୁ॒ଵ॒ର୍ଗସ୍ଯ॑ ଲୋ॒କସ୍ଯ॒ ସମ॑ଷ୍ଟ୍ଯୈ । ସ॒ର୍ଵତୋ॑ ଧୂନ୍ଵନ୍ତି ।
ତସ୍ମା॑ଦ॒ଯଗ୍ଂ ସ॒ର୍ଵତଃ॑ ପଵତେ ॥ 42 ॥
ପ୍ରା॒ଣାନା॒-ମଵ୍ଯ॑ତିଷଙ୍ଗାଯ॒ କ୍ଲୃପ୍ତ୍ଯୈ᳚ । ଵି॒ନି॒ଷଦ୍ଯ॑ ଧୂନ୍ଵନ୍ତି । ଦି॒କ୍ଷ୍ଵେ॑ଵ ପ୍ରତି॑ତିଷ୍ଠନ୍ତି । ଊ॒ର୍ଧ୍ଵନ୍ଧୂ᳚ନ୍ଵନ୍ତି । ସୁ॒ଵ॒ର୍ଗସ୍ଯ॑ ଲୋ॒କସ୍ଯ॒ ସମ॑ଷ୍ଟ୍ଯୈ । ସ॒ର୍ଵତୋ॑ ଧୂନ୍ଵନ୍ତି ।
ତସ୍ମା॑ଦ॒ଯଗ୍ଂ ସ॒ର୍ଵତଃ॑ ପଵତେ ॥ 42 ॥
(ଦ॒ଧା॒- ତୀ॒ଵାନ୍ଵା॑ହ - ଯ॒ଜ୍ଞ - ସ୍ଯା॑ହୈ॒ - ଷ - ଉ॒ପରି॑ଷ୍ଟାଦାଶୀର॒ନ୍ଯୋ - ଵ୍ଯା᳚ସ୍ଥା॒ପଯ॑ନ୍ତି - ର॒ଶ୍ମଯୋ॑ - ଭଵନ୍ତି॒ - ଧନ୍ଵେତ୍ଯା॑ହ - ଯ॒ଜ୍ଞ - ଶ୍ଚ॑କ୍ରାମ॒ - ସମ॑ଷ୍ଟ୍ଯୈ॒ ଦ୍ଵେ ଚ॑) (ଅ. 4)
ଅନୁଵାକଂ 5
ଅ॒ଗ୍ନିଷ୍ଟ୍ଵା॒ ଵସୁ॑ଭିଃ ପୁ॒ରସ୍ତା᳚-ଦ୍ରୋଚଯତୁ ଗାଯ॒ତ୍ରେଣ॒ ଛନ୍ଦ॒ସେତ୍ଯା॑ହ । ଅ॒ଗ୍ନିରେ॒ଵୈନଂ॒-ଵଁସୁ॑ଭିଃ ପୁ॒ରସ୍ତା᳚-ଦ୍ରୋଚଯତି ଗାଯ॒ତ୍ରେଣ॒ ଛନ୍ଦ॑ସା । ସ ମା॑ ରୁଚି॒ତୋ ରୋ॑ଚ॒ଯେତ୍ଯା॑ହ । ଆ॒ଶିଷ॑ମେ॒ଵୈତାମାଶା᳚ସ୍ତେ ।
ଇନ୍ଦ୍ର॑ସ୍ତ୍ଵା ରୁ॒ଦ୍ରୈ-ର୍ଦ॑କ୍ଷିଣ॒ତୋ ରୋ॑ଚଯତୁ॒ ତ୍ରୈଷ୍ଟୁ॑ଭେନ॒
ଛନ୍ଦ॒ସେତ୍ଯା॑ହ । ଇନ୍ଦ୍ର॑ ଏ॒ଵୈନଗ୍ଂ॑ ରୁ॒ଦ୍ରୈ-ର୍ଦ॑କ୍ଷିଣ॒ତୋ ରୋ॑ଚଯତି॒ ତ୍ରୈଷ୍ଟୁ॑ଭେନ॒ ଛନ୍ଦ॑ସା । ସ ମା॑ ରୁଚି॒ତୋ ରୋ॑ଚ॒ଯେତ୍ଯା॑ହ । ଆ॒ଶିଷ॑ମେ॒ଵୈତାମାଶା᳚ସ୍ତେ ।
ଵରୁ॑ଣସ୍ତ୍ଵା-ଽଽଦି॒ତ୍ଯୈଃ ପ॒ଶ୍ଚା-ଦ୍ରୋ॑ଚଯତୁ॒ ଜାଗ॑ତେନ॒ ଛନ୍ଦ॒ସେତ୍ଯା॑ହ । ଵରୁ॑ଣ ଏ॒ଵୈନ॑ମାଦି॒ତ୍ଯୈଃ ପ॒ଶ୍ଚା-ଦ୍ରୋ॑ଚଯତି॒ ଜାଗ॑ତେନ॒ ଛନ୍ଦ॑ସା ॥ 43 ॥
ଅନୁଵାକଂ 5
ଅ॒ଗ୍ନିଷ୍ଟ୍ଵା॒ ଵସୁ॑ଭିଃ ପୁ॒ରସ୍ତା᳚-ଦ୍ରୋଚଯତୁ ଗାଯ॒ତ୍ରେଣ॒ ଛନ୍ଦ॒ସେତ୍ଯା॑ହ । ଅ॒ଗ୍ନିରେ॒ଵୈନଂ॒-ଵଁସୁ॑ଭିଃ ପୁ॒ରସ୍ତା᳚-ଦ୍ରୋଚଯତି ଗାଯ॒ତ୍ରେଣ॒ ଛନ୍ଦ॑ସା । ସ ମା॑ ରୁଚି॒ତୋ ରୋ॑ଚ॒ଯେତ୍ଯା॑ହ । ଆ॒ଶିଷ॑ମେ॒ଵୈତାମାଶା᳚ସ୍ତେ ।
ଇନ୍ଦ୍ର॑ସ୍ତ୍ଵା ରୁ॒ଦ୍ରୈ-ର୍ଦ॑କ୍ଷିଣ॒ତୋ ରୋ॑ଚଯତୁ॒ ତ୍ରୈଷ୍ଟୁ॑ଭେନ॒
ଛନ୍ଦ॒ସେତ୍ଯା॑ହ । ଇନ୍ଦ୍ର॑ ଏ॒ଵୈନଗ୍ଂ॑ ରୁ॒ଦ୍ରୈ-ର୍ଦ॑କ୍ଷିଣ॒ତୋ ରୋ॑ଚଯତି॒ ତ୍ରୈଷ୍ଟୁ॑ଭେନ॒ ଛନ୍ଦ॑ସା । ସ ମା॑ ରୁଚି॒ତୋ ରୋ॑ଚ॒ଯେତ୍ଯା॑ହ । ଆ॒ଶିଷ॑ମେ॒ଵୈତାମାଶା᳚ସ୍ତେ ।
ଵରୁ॑ଣସ୍ତ୍ଵା-ଽଽଦି॒ତ୍ଯୈଃ ପ॒ଶ୍ଚା-ଦ୍ରୋ॑ଚଯତୁ॒ ଜାଗ॑ତେନ॒ ଛନ୍ଦ॒ସେତ୍ଯା॑ହ । ଵରୁ॑ଣ ଏ॒ଵୈନ॑ମାଦି॒ତ୍ଯୈଃ ପ॒ଶ୍ଚା-ଦ୍ରୋ॑ଚଯତି॒ ଜାଗ॑ତେନ॒ ଛନ୍ଦ॑ସା ॥ 43 ॥
ସ ମା॑ ରୁଚି॒ତୋ ରୋ॑ଚ॒ଯେତ୍ଯା॑ହ । ଆ॒ଶିଷ॑ମେ॒ଵୈତାମାଶା᳚ସ୍ତେ ।
ଦ୍ଯୁ॒ତା॒ନସ୍ତ୍ଵା॑ ମାରୁ॒ତୋ ମ॒ରୁଦ୍ଭି॑ରୁତ୍ତର॒ତୋ ରୋ॑ଚଯ॒ତ୍ଵାନୁ॑ଷ୍ଟୁଭେନ॒ ଛନ୍ଦ॒ସେତ୍ଯା॑ହ ।
ଦ୍ଯୁ॒ତା॒ନ ଏ॒ଵୈନ॑-ମ୍ମାରୁ॒ତୋ ମ॒ରୁଦ୍ଭି॑ରୁତ୍ତର॒ତୋ ରୋ॑ଚଯ॒ତ୍ଯାନୁ॑ଷ୍ଟୁଭେନ॒ ଛନ୍ଦ॑ସା ।
ସ ମା॑ ରୁଚି॒ତୋ ରୋ॑ଚ॒ଯେତ୍ଯା॑ହ । ଆ॒ଶିଷ॑ମେ॒ଵୈତାମାଶା᳚ସ୍ତେ ।
ବୃହ॒ସ୍ପତି॑ସ୍ତ୍ଵା॒ ଵିଶ୍ଵୈ᳚-ର୍ଦେ॒ଵୈରୁ॒ପରି॑ଷ୍ଟା-ଦ୍ରୋଚଯତୁ॒ ପାଙ୍କ୍ତେ॑ନ॒ ଛନ୍ଦ॒ସେତ୍ଯା॑ହ ।
ବୃହ॒ସ୍ପତି॑ରେ॒ଵୈନ॒ମ୍ ଁଵିଶ୍ଵୈ᳚-ର୍ଦେ॒ଵୈରୁ॒ପରି॑ଷ୍ଟା-ଦ୍ରୋଚଯତି॒ ପାଙ୍କ୍ତେ॑ନ॒ ଛନ୍ଦ॑ସା ।
ସ ମା॑ ରୁଚି॒ତୋ ରୋ॑ଚ॒ଯେତ୍ଯା॑ହ । ଆ॒ଶିଷ॑ମେ॒ଵୈତାମାଶା᳚ସ୍ତେ ॥ 44 ॥
ଦ୍ଯୁ॒ତା॒ନସ୍ତ୍ଵା॑ ମାରୁ॒ତୋ ମ॒ରୁଦ୍ଭି॑ରୁତ୍ତର॒ତୋ ରୋ॑ଚଯ॒ତ୍ଵାନୁ॑ଷ୍ଟୁଭେନ॒ ଛନ୍ଦ॒ସେତ୍ଯା॑ହ ।
ଦ୍ଯୁ॒ତା॒ନ ଏ॒ଵୈନ॑-ମ୍ମାରୁ॒ତୋ ମ॒ରୁଦ୍ଭି॑ରୁତ୍ତର॒ତୋ ରୋ॑ଚଯ॒ତ୍ଯାନୁ॑ଷ୍ଟୁଭେନ॒ ଛନ୍ଦ॑ସା ।
ସ ମା॑ ରୁଚି॒ତୋ ରୋ॑ଚ॒ଯେତ୍ଯା॑ହ । ଆ॒ଶିଷ॑ମେ॒ଵୈତାମାଶା᳚ସ୍ତେ ।
ବୃହ॒ସ୍ପତି॑ସ୍ତ୍ଵା॒ ଵିଶ୍ଵୈ᳚-ର୍ଦେ॒ଵୈରୁ॒ପରି॑ଷ୍ଟା-ଦ୍ରୋଚଯତୁ॒ ପାଙ୍କ୍ତେ॑ନ॒ ଛନ୍ଦ॒ସେତ୍ଯା॑ହ ।
ବୃହ॒ସ୍ପତି॑ରେ॒ଵୈନ॒ମ୍ ଁଵିଶ୍ଵୈ᳚-ର୍ଦେ॒ଵୈରୁ॒ପରି॑ଷ୍ଟା-ଦ୍ରୋଚଯତି॒ ପାଙ୍କ୍ତେ॑ନ॒ ଛନ୍ଦ॑ସା ।
ସ ମା॑ ରୁଚି॒ତୋ ରୋ॑ଚ॒ଯେତ୍ଯା॑ହ । ଆ॒ଶିଷ॑ମେ॒ଵୈତାମାଶା᳚ସ୍ତେ ॥ 44 ॥
ରୋ॒ଚି॒ତସ୍ତ୍ଵ-ନ୍ଦେ॑ଵ ଘର୍ମ ଦେ॒ଵେଷ୍ଵସୀତ୍ଯା॑ହ । ରୋ॒ଚି॒ତୋ ହ୍ଯେ॑ଷ ଦେ॒ଵେଷୁ॑ । ରୋ॒ଚି॒ଷୀ॒ଯାହ-ମ୍ମ॑ନୁ॒ଷ୍ଯେ᳚ଷ୍ଵିତ୍ଯା॑ହ । ରୋଚ॑ତ ଏ॒ଵୈଷ ମ॑ନୁ॒ଷ୍ଯେ॑ଷୁ । ସମ୍ରା᳚ଡ୍ ଘର୍ମ ରୁଚି॒ତସ୍ତ୍ଵ-ନ୍ଦେ॒ଵେଷ୍ଵାଯୁ॑ଷ୍ମାଗ୍ ସ୍ତେଜ॒ସ୍ଵୀ ବ୍ର॑ହ୍ମଵର୍ଚ॒ସ୍ଯ॑ସୀତ୍ଯା॑ହ ।
ରୁ॒ଚି॒ତୋ ହ୍ଯେ॑ଷ ଦେ॒ଵେଷ୍ଵାଯୁ॑ଷ୍ମାଗ୍ ସ୍ତେଜ॒ସ୍ଵୀ ବ୍ର॑ହ୍ମଵର୍ଚ॒ସୀ ।
ରୁ॒ଚି॒ତୋ॑-ଽହ-ମ୍ମ॑ନୁ॒ଷ୍ଯେ᳚ଷ୍ଵାଯୁ॑ଷ୍ମାଗ୍ ସ୍ତେଜ॒ସ୍ଵୀ ବ୍ର॑ହ୍ମଵର୍ଚ॒ସୀ ଭୂ॑ଯାସ॒ମିତ୍ଯା॑ହ ।
ରୁ॒ଚି॒ତ ଏ॒ଵୈଷ ମ॑ନୁ॒ଷ୍ଯେ᳚ଷ୍ଵାଯୁ॑ଷ୍ମାଗ୍ ସ୍ତେଜ॒ସ୍ଵୀ ବ୍ର॑ହ୍ମଵର୍ଚ॒ସୀ ଭ॑ଵତି । ରୁଗ॑ସି॒ ରୁଚ॒-ମ୍ମଯି॑ ଧେହି॒ ମଯି॒ ରୁଗିତ୍ଯା॑ହ । ଆ॒ଶିଷ॑ମେ॒ଵୈତାମାଶା᳚ସ୍ତେ ।
ତଂ-ଯଁଦେ॒ତୈ-ର୍ଯଜୁ॑ର୍ଭି॒ରରୋ॑ଚଯିତ୍ଵା । ରୁ॒ଚି॒ତୋ ଘ॒ର୍ମ ଇତି॑ ପ୍ରବ୍ରୂ॒ଯାତ୍ । ଅରୋ॑ଚୁକୋ-ଽଦ୍ଧ୍ଵ॒ର୍ଯୁ-ସ୍ସ୍ଯାତ୍ ।
ଅରୋ॑ଚୁକୋ॒ ଯଜ॑ମାନଃ । ଅଥ॒ ଯଦେ॑ନମେ॒ତୈର୍ଯଜୁ॑ର୍ଭୀ ରୋଚଯି॒ତ୍ଵା । ରୁ॒ଚି॒ତୋ ଘର୍ମ॒ ଇତି॒ ପ୍ରାହ॑ । ରୋଚୁ॑କୋ-ଽଦ୍ଧ୍ଵ॒ର୍ଯୁ-ର୍ଭଵ॑ତି । ରୋଚୁ॑କୋ॒ ଯଜ॑ମାନଃ ॥ 45 ॥
ରୁ॒ଚି॒ତୋ ହ୍ଯେ॑ଷ ଦେ॒ଵେଷ୍ଵାଯୁ॑ଷ୍ମାଗ୍ ସ୍ତେଜ॒ସ୍ଵୀ ବ୍ର॑ହ୍ମଵର୍ଚ॒ସୀ ।
ରୁ॒ଚି॒ତୋ॑-ଽହ-ମ୍ମ॑ନୁ॒ଷ୍ଯେ᳚ଷ୍ଵାଯୁ॑ଷ୍ମାଗ୍ ସ୍ତେଜ॒ସ୍ଵୀ ବ୍ର॑ହ୍ମଵର୍ଚ॒ସୀ ଭୂ॑ଯାସ॒ମିତ୍ଯା॑ହ ।
ରୁ॒ଚି॒ତ ଏ॒ଵୈଷ ମ॑ନୁ॒ଷ୍ଯେ᳚ଷ୍ଵାଯୁ॑ଷ୍ମାଗ୍ ସ୍ତେଜ॒ସ୍ଵୀ ବ୍ର॑ହ୍ମଵର୍ଚ॒ସୀ ଭ॑ଵତି । ରୁଗ॑ସି॒ ରୁଚ॒-ମ୍ମଯି॑ ଧେହି॒ ମଯି॒ ରୁଗିତ୍ଯା॑ହ । ଆ॒ଶିଷ॑ମେ॒ଵୈତାମାଶା᳚ସ୍ତେ ।
ତଂ-ଯଁଦେ॒ତୈ-ର୍ଯଜୁ॑ର୍ଭି॒ରରୋ॑ଚଯିତ୍ଵା । ରୁ॒ଚି॒ତୋ ଘ॒ର୍ମ ଇତି॑ ପ୍ରବ୍ରୂ॒ଯାତ୍ । ଅରୋ॑ଚୁକୋ-ଽଦ୍ଧ୍ଵ॒ର୍ଯୁ-ସ୍ସ୍ଯାତ୍ ।
ଅରୋ॑ଚୁକୋ॒ ଯଜ॑ମାନଃ । ଅଥ॒ ଯଦେ॑ନମେ॒ତୈର୍ଯଜୁ॑ର୍ଭୀ ରୋଚଯି॒ତ୍ଵା । ରୁ॒ଚି॒ତୋ ଘର୍ମ॒ ଇତି॒ ପ୍ରାହ॑ । ରୋଚୁ॑କୋ-ଽଦ୍ଧ୍ଵ॒ର୍ଯୁ-ର୍ଭଵ॑ତି । ରୋଚୁ॑କୋ॒ ଯଜ॑ମାନଃ ॥ 45 ॥
(ପ॒ଶ୍ଚା-ଦ୍ରୋ॑ଚଯତି॒ ଜଗ॑ତେନ॒ ଛନ୍ଦ॑ସା॒ - ପାଙ୍କ୍ତେ॑ନ॒ ଛନ୍ଦ॑ସା॒ ସ ମା॑ ରୁଚି॒ତୋ ରୋ॑ଚ॒ଯେତ୍ଯା॑ହା॒ଶିଷ॑ମେ॒ଵୈତାମାଶା᳚ସ୍ତେ - ଶାସ୍ତେ॒ ଽଷ୍ଟୌ ଚ॑) (ଅ. 5)
ଅନୁଵାକଂ 6
ଶିରୋ॒ ଵା ଏ॒ତ-ଦ୍ଯ॒ଜ୍ଞସ୍ଯ॑ । ଯ-ତ୍ପ୍ର॑ଵ॒ର୍ଗ୍ଯଃ॑ । ଗ୍ରୀ॒ଵା ଉ॑ପ॒ସଦଃ॑ । ପୁ॒ରସ୍ତା॑ଦୁପ॒ସଦା᳚-ମ୍ପ୍ରଵ॒ର୍ଗ୍ଯ॑-ମ୍ପ୍ରଵୃ॑ଣକ୍ତି । ଗ୍ରୀ॒ଵାସ୍ଵେ॒ଵ ଯ॒ଜ୍ଞସ୍ଯ॒ ଶିରଃ॒ ପ୍ରତି॑ଦଧାତି । ତ୍ରିଃ ପ୍ରଵୃ॑ଣକ୍ତି । ତ୍ରଯ॑ ଇ॒ମେ ଲୋ॒କାଃ । ଏ॒ଭ୍ଯ ଏ॒ଵ ଲୋ॒କେଭ୍ଯୋ॑ ଯ॒ଜ୍ଞସ୍ଯ॒ ଶିରୋ-ଽଵ॑ରୁନ୍ଧେ ।
ଷଟ୍-ଥ୍ସମ୍ପ॑ଦ୍ଯନ୍ତେ । ଷଡ୍ଵା ଋ॒ତଵଃ॑ ॥ 46 ॥
ଅନୁଵାକଂ 6
ଶିରୋ॒ ଵା ଏ॒ତ-ଦ୍ଯ॒ଜ୍ଞସ୍ଯ॑ । ଯ-ତ୍ପ୍ର॑ଵ॒ର୍ଗ୍ଯଃ॑ । ଗ୍ରୀ॒ଵା ଉ॑ପ॒ସଦଃ॑ । ପୁ॒ରସ୍ତା॑ଦୁପ॒ସଦା᳚-ମ୍ପ୍ରଵ॒ର୍ଗ୍ଯ॑-ମ୍ପ୍ରଵୃ॑ଣକ୍ତି । ଗ୍ରୀ॒ଵାସ୍ଵେ॒ଵ ଯ॒ଜ୍ଞସ୍ଯ॒ ଶିରଃ॒ ପ୍ରତି॑ଦଧାତି । ତ୍ରିଃ ପ୍ରଵୃ॑ଣକ୍ତି । ତ୍ରଯ॑ ଇ॒ମେ ଲୋ॒କାଃ । ଏ॒ଭ୍ଯ ଏ॒ଵ ଲୋ॒କେଭ୍ଯୋ॑ ଯ॒ଜ୍ଞସ୍ଯ॒ ଶିରୋ-ଽଵ॑ରୁନ୍ଧେ ।
ଷଟ୍-ଥ୍ସମ୍ପ॑ଦ୍ଯନ୍ତେ । ଷଡ୍ଵା ଋ॒ତଵଃ॑ ॥ 46 ॥
ଋ॒ତୁଭ୍ଯ॑ ଏ॒ଵ ଯ॒ଜ୍ଞସ୍ଯ॒ ଶିରୋ-ଽଵ॑ରୁନ୍ଧେ । ଦ୍ଵାଦ॑ଶ॒ କୃତ୍ଵଃ॒ ପ୍ରଵୃ॑ଣକ୍ତି । ଦ୍ଵାଦ॑ଶ॒ ମାସା᳚-ସ୍ସଂଵଁଥ୍ସ॒ରଃ । ସଂ॒ଵଁ॒ଥ୍ସ॒ରାଦେ॒ଵ ଯ॒ଜ୍ଞସ୍ଯ॒ ଶିରୋ-ଽଵ॑ରୁନ୍ଧେ । ଚତୁ॑ର୍ଵିଗ୍ଂଶତି॒-ସ୍ସମ୍ପ॑ଦ୍ଯନ୍ତେ । ଚତୁ॑ର୍ଵିଗ୍ଂଶତିରର୍ଧମା॒ସାଃ ।
ଅ॒ର୍ଧ॒ମା॒ସେଭ୍ଯ॑ ଏ॒ଵ ଯ॒ଜ୍ଞସ୍ଯ॒ ଶିରୋ-ଽଵ॑ରୁନ୍ଧେ । ଅଥୋ॒ ଖଲୁ॑ । ସ॒କୃଦେ॒ଵ ପ୍ର॒ଵୃଜ୍ଯଃ॑ । ଏକ॒ଗ୍ଂ॒ ହି ଶିରଃ॑ ॥ 47 ॥
ଅ॒ର୍ଧ॒ମା॒ସେଭ୍ଯ॑ ଏ॒ଵ ଯ॒ଜ୍ଞସ୍ଯ॒ ଶିରୋ-ଽଵ॑ରୁନ୍ଧେ । ଅଥୋ॒ ଖଲୁ॑ । ସ॒କୃଦେ॒ଵ ପ୍ର॒ଵୃଜ୍ଯଃ॑ । ଏକ॒ଗ୍ଂ॒ ହି ଶିରଃ॑ ॥ 47 ॥
ଅ॒ଗ୍ନି॒ଷ୍ଟୋ॒ମେ ପ୍ରଵୃ॑ଣକ୍ତି । ଏ॒ତାଵା॒ନ୍॒. ଵୈ ଯ॒ଜ୍ଞଃ । ଯାଵା॑ନଗ୍ନିଷ୍ଟୋ॒ମଃ । ଯାଵା॑ନେ॒ଵ ଯ॒ଜ୍ଞଃ । ତସ୍ଯ॒ ଶିରଃ॒ ପ୍ରତି॑ଦଧାତି । ନୋକ୍ଥ୍ଯେ᳚ ପ୍ରଵୃ॑ଞ୍ଜ୍ଯାତ୍ ।
ପ୍ର॒ଜା ଵୈ ପ॒ଶଵ॑ ଉ॒କ୍ଥାନି॑ । ଯଦୁ॒କ୍ଥ୍ଯେ᳚ ପ୍ରଵୃ॒ଞ୍ଜ୍ଯାତ୍ ।
ପ୍ର॒ଜା-ମ୍ପ॒ଶୂନ॑ସ୍ଯ॒ ନିର୍ଦ॑ହେତ୍ । ଵି॒ଶ୍ଵ॒ଜିତି॒ ସର୍ଵ॑ପୃଷ୍ଠେ॒ ପ୍ରଵୃ॑ଣକ୍ତି ॥ 48 ॥
ପ୍ର॒ଜା ଵୈ ପ॒ଶଵ॑ ଉ॒କ୍ଥାନି॑ । ଯଦୁ॒କ୍ଥ୍ଯେ᳚ ପ୍ରଵୃ॒ଞ୍ଜ୍ଯାତ୍ ।
ପ୍ର॒ଜା-ମ୍ପ॒ଶୂନ॑ସ୍ଯ॒ ନିର୍ଦ॑ହେତ୍ । ଵି॒ଶ୍ଵ॒ଜିତି॒ ସର୍ଵ॑ପୃଷ୍ଠେ॒ ପ୍ରଵୃ॑ଣକ୍ତି ॥ 48 ॥
ପୃ॒ଷ୍ଠାନି॒ ଵା ଅଚ୍ଯୁ॑ତଞ୍ଚ୍ଯାଵଯନ୍ତି ।
ପୃ॒ଷ୍ଠୈରେ॒ଵାସ୍ମା॒ ଅଚ୍ଯୁ॑ତଞ୍ଚ୍ଯାଵଯି॒ତ୍ଵା-ଽଵ॑ରୁନ୍ଧେ । ଅପ॑ଶ୍ଯ-ଙ୍ଗୋ॒ପାମିତ୍ଯା॑ହ । ପ୍ରା॒ଣୋ ଵୈ ଗୋ॒ପାଃ । ପ୍ରା॒ଣମେ॒ଵ ପ୍ର॒ଜାସୁ॒ ଵିଯା॑ତଯତି ।
ଅପ॑ଶ୍ଯ-ଙ୍ଗୋ॒ପାମିତ୍ଯା॑ହ । ଅ॒ସୌ ଵା ଆ॑ଦି॒ତ୍ଯୋ ଗୋ॒ପାଃ । ସ ହୀମାଃ ପ୍ର॒ଜା ଗୋ॑ପା॒ଯତି॑ । ତମେ॒ଵ ପ୍ର॒ଜାନା᳚-ଙ୍ଗୋ॒ପ୍ତାର॑-ଙ୍କୁରୁତେ । ଅନି॑ପଦ୍ଯମାନ॒ମିତ୍ଯା॑ହ ॥ 49 ॥
ପୃ॒ଷ୍ଠୈରେ॒ଵାସ୍ମା॒ ଅଚ୍ଯୁ॑ତଞ୍ଚ୍ଯାଵଯି॒ତ୍ଵା-ଽଵ॑ରୁନ୍ଧେ । ଅପ॑ଶ୍ଯ-ଙ୍ଗୋ॒ପାମିତ୍ଯା॑ହ । ପ୍ରା॒ଣୋ ଵୈ ଗୋ॒ପାଃ । ପ୍ରା॒ଣମେ॒ଵ ପ୍ର॒ଜାସୁ॒ ଵିଯା॑ତଯତି ।
ଅପ॑ଶ୍ଯ-ଙ୍ଗୋ॒ପାମିତ୍ଯା॑ହ । ଅ॒ସୌ ଵା ଆ॑ଦି॒ତ୍ଯୋ ଗୋ॒ପାଃ । ସ ହୀମାଃ ପ୍ର॒ଜା ଗୋ॑ପା॒ଯତି॑ । ତମେ॒ଵ ପ୍ର॒ଜାନା᳚-ଙ୍ଗୋ॒ପ୍ତାର॑-ଙ୍କୁରୁତେ । ଅନି॑ପଦ୍ଯମାନ॒ମିତ୍ଯା॑ହ ॥ 49 ॥
ନ ହ୍ଯେ॑ଷ ନି॒ପଦ୍ଯ॑ତେ । ଆ ଚ॒ ପରା॑ ଚ ପ॒ଥିଭି॒ଶ୍ଚର॑ନ୍ତ॒ମିତ୍ଯା॑ହ । ଆ ଚ॒ ହ୍ଯେ॑ଷ ପରା॑ ଚ ପ॒ଥିଭି॒ଶ୍ଚର॑ତି । ସ ସ॒ଦ୍ଧ୍ରୀଚୀ॒-ସ୍ସ ଵିଷୂ॑ଚୀ॒ର୍ଵସା॑ନ॒ ଇତ୍ଯା॑ହ । ସ॒ଦ୍ଧ୍ରୀଚୀ᳚ଶ୍ଚ॒ ହ୍ଯେ॑ଷ ଵିଷୂ॑ଚୀଶ୍ଚ॒ ଵସା॑ନଃ ପ୍ର॒ଜା ଅ॒ଭି ଵି॒ପଶ୍ଯ॑ତି । ଆ ଵ॑ରୀଵର୍ତି॒ ଭୁଵ॑ନେଷ୍ଵ॒ନ୍ତରିତ୍ଯା॑ହ । ଆ ହ୍ଯେ॑ଷ ଵ॑ରୀ॒ଵର୍ତି॒ ଭୁଵ॑ନେଷ୍ଵ॒ନ୍ତଃ । ଅତ୍ର॑ ପ୍ରା॒ଵୀର୍ମଧୁ॒ ମାଦ୍ଧ୍ଵୀ᳚ଭ୍ଯା॒-ମ୍ମଧୁ॒ ମାଧୂ॑ଚୀଭ୍ଯା॒ମିତ୍ଯା॑ହ ।
ଵାସ॑ନ୍ତିକାଵେ॒ଵାସ୍ମା॑ ଋ॒ତୂ କ॑ଲ୍ପଯତି ।
ସମ॒ଗ୍ନିର॒ଗ୍ନିନା॑ ଗ॒ତେତ୍ଯା॑ହ ॥ 50 ॥
ଵାସ॑ନ୍ତିକାଵେ॒ଵାସ୍ମା॑ ଋ॒ତୂ କ॑ଲ୍ପଯତି ।
ସମ॒ଗ୍ନିର॒ଗ୍ନିନା॑ ଗ॒ତେତ୍ଯା॑ହ ॥ 50 ॥
ଗ୍ରୈଷ୍ମା॑ଵେ॒ଵାସ୍ମା॑ ଋ॒ତୂ କ॑ଲ୍ପଯତି । ସମ॒ଗ୍ନିର॒ଗ୍ନିନା॑ ଗ॒ତେତ୍ଯା॑ହ । ଅ॒ଗ୍ନିର୍ହ୍ଯେ॑ଵୈଷୋ᳚-ଽଗ୍ନିନା॑ ସ॒ଙ୍ଗଚ୍ଛ॑ତେ । ସ୍ଵାହା॒ ସମ॒ଗ୍ନିସ୍ତପ॑ସା ଗ॒ତେତ୍ଯା॑ହ ।
ପୂର୍ଵ॑ମେ॒ଵୋଦି॒ତମ୍ । ଉତ୍ତ॑ରେଣା॒ଭିଗୃ॑ଣାତି ।
ଧ॒ର୍ତା ଦି॒ଵୋ ଵିଭା॑ସି॒ ରଜ॑ସଃ ପୃଥି॒ଵ୍ଯା ଇତ୍ଯା॑ହ ।
ଵାର୍ଷି॑କାଵେ॒ଵାସ୍ମା॑ ଋ॒ତୂ କ॑ଲ୍ପଯତି ।
ହୃ॒ଦେ ତ୍ଵା॒ ମନ॑ସେ॒ ତ୍ଵେତ୍ଯା॑ହ । ଶା॒ର॒ଦାଵେ॒ଵାସ୍ମା॑ ଋ॒ତୂ କ॑ଲ୍ପଯତି ॥ 51 ॥
ପୂର୍ଵ॑ମେ॒ଵୋଦି॒ତମ୍ । ଉତ୍ତ॑ରେଣା॒ଭିଗୃ॑ଣାତି ।
ଧ॒ର୍ତା ଦି॒ଵୋ ଵିଭା॑ସି॒ ରଜ॑ସଃ ପୃଥି॒ଵ୍ଯା ଇତ୍ଯା॑ହ ।
ଵାର୍ଷି॑କାଵେ॒ଵାସ୍ମା॑ ଋ॒ତୂ କ॑ଲ୍ପଯତି ।
ହୃ॒ଦେ ତ୍ଵା॒ ମନ॑ସେ॒ ତ୍ଵେତ୍ଯା॑ହ । ଶା॒ର॒ଦାଵେ॒ଵାସ୍ମା॑ ଋ॒ତୂ କ॑ଲ୍ପଯତି ॥ 51 ॥
ଦି॒ଵି ଦେ॒ଵେଷୁ॒ ହୋତ୍ରା॑ ଯ॒ଚ୍ଛେତ୍ଯା॑ହ । ହୋତ୍ରା॑ଭିରେ॒ଵେମାନ୍ ଁଲୋ॒କାନ୍-ଥ୍ସ-ନ୍ଦ॑ଧାତି । ଵିଶ୍ଵା॑ସା-ମ୍ଭୁଵା-ମ୍ପତ॒ ଇତ୍ଯା॑ହ । ହୈମ॑ନ୍ତିକାଵେ॒ଵାସ୍ମା॑ ଋ॒ତୂ କ॑ଲ୍ପଯତି ।
ଦେ॒ଵ॒ଶ୍ରୂସ୍ତ୍ଵ-ନ୍ଦେ॑ଵ ଘର୍ମ ଦେ॒ଵା-ନ୍ପା॒ହୀତ୍ଯା॑ହ ।
ଶୈ॒ଶି॒ରାଵେ॒ଵାସ୍ମା॑ ଋ॒ତୂ କ॑ଲ୍ପଯତି ।
ତ॒ପୋ॒ଜାଂ-ଵାଁଚ॑ମ॒ସ୍ମେ ନିଯ॑ଚ୍ଛ ଦେଵା॒ଯୁଵ॒ମିତ୍ଯା॑ହ ।
ଯା ଵୈ ମେଦ୍ଧ୍ଯା॒ ଵାକ୍ । ସା ତ॑ପୋ॒ଜାଃ । ତାମେ॒ଵାଵ॑ରୁନ୍ଧେ ॥ 52 ॥
ଦେ॒ଵ॒ଶ୍ରୂସ୍ତ୍ଵ-ନ୍ଦେ॑ଵ ଘର୍ମ ଦେ॒ଵା-ନ୍ପା॒ହୀତ୍ଯା॑ହ ।
ଶୈ॒ଶି॒ରାଵେ॒ଵାସ୍ମା॑ ଋ॒ତୂ କ॑ଲ୍ପଯତି ।
ତ॒ପୋ॒ଜାଂ-ଵାଁଚ॑ମ॒ସ୍ମେ ନିଯ॑ଚ୍ଛ ଦେଵା॒ଯୁଵ॒ମିତ୍ଯା॑ହ ।
ଯା ଵୈ ମେଦ୍ଧ୍ଯା॒ ଵାକ୍ । ସା ତ॑ପୋ॒ଜାଃ । ତାମେ॒ଵାଵ॑ରୁନ୍ଧେ ॥ 52 ॥
ଗର୍ଭୋ॑ ଦେ॒ଵାନା॒ମିତ୍ଯା॑ହ । ଗର୍ଭୋ॒ ହ୍ଯେ॑ଷ ଦେ॒ଵାନା᳚ମ୍ । ପି॒ତା ମ॑ତୀ॒ନାମିତ୍ଯା॑ହ । ପ୍ର॒ଜା ଵୈ ମ॒ତଯଃ॑ । ତାସା॑ମେ॒ଷ ଏ॒ଵ ପି॒ତା । ଯ-ତ୍ପ୍ର॑ଵ॒ର୍ଗ୍ଯଃ॑ ।
ତସ୍ମା॑ଦେ॒ଵମା॑ହ । ପତିଃ॑ ପ୍ର॒ଜାନା॒ମିତ୍ଯା॑ହ । ପତି॒ର୍ହ୍ଯେ॑ଷ ପ୍ର॒ଜାନା᳚ମ୍ । ମତିଃ॑ କଵୀ॒ନାମିତ୍ଯା॑ହ ॥ 53 ॥
ତସ୍ମା॑ଦେ॒ଵମା॑ହ । ପତିଃ॑ ପ୍ର॒ଜାନା॒ମିତ୍ଯା॑ହ । ପତି॒ର୍ହ୍ଯେ॑ଷ ପ୍ର॒ଜାନା᳚ମ୍ । ମତିଃ॑ କଵୀ॒ନାମିତ୍ଯା॑ହ ॥ 53 ॥
ମତି॒ର୍ହ୍ଯେ॑ଷ କ॑ଵୀ॒ନାମ୍ । ସ-ନ୍ଦେ॒ଵୋ ଦେ॒ଵେନ॑ ସଵି॒ତ୍ରା ଽଯ॑ତିଷ୍ଟ॒ ସଗ୍ଂ ସୂର୍ଯେ॑ଣାରୁ॒କ୍ତେତ୍ଯା॑ହ ।
ଅ॒ମୁଞ୍ଚୈ॒ଵାଦି॒ତ୍ଯ-ମ୍ପ୍ର॑ଵ॒ର୍ଗ୍ଯ॑ଞ୍ଚ॒ ସଗ୍ଂଶା᳚ସ୍ତି ।
ଆ॒ଯୁ॒ର୍ଦାସ୍ତ୍ଵମ॒ସ୍ମଭ୍ଯ॑-ଙ୍ଘର୍ମ ଵର୍ଚୋ॒ଦା ଅ॒ସୀତ୍ଯା॑ହ ।
ଆ॒ଶିଷ॑ମେ॒ଵୈତାମାଶା᳚ସ୍ତେ । ପି॒ତା ନୋ॑-ଽସି ପି॒ତା ନୋ॑ ବୋ॒ଧେତ୍ଯା॑ହ । ବୋ॒ଧଯ॑ତ୍ଯେ॒ଵୈନ᳚ମ୍ । ନ ଵୈ॒ ତେ॑-ଽଵକା॒ଶା ଭ॑ଵନ୍ତି । ପତ୍ନି॑ଯୈ ଦଶ॒ମଃ ।
ନଵ॒ ଵୈ ପୁରୁ॑ଷେ ପ୍ରା॒ଣାଃ ॥ 54 ॥
ଅ॒ମୁଞ୍ଚୈ॒ଵାଦି॒ତ୍ଯ-ମ୍ପ୍ର॑ଵ॒ର୍ଗ୍ଯ॑ଞ୍ଚ॒ ସଗ୍ଂଶା᳚ସ୍ତି ।
ଆ॒ଯୁ॒ର୍ଦାସ୍ତ୍ଵମ॒ସ୍ମଭ୍ଯ॑-ଙ୍ଘର୍ମ ଵର୍ଚୋ॒ଦା ଅ॒ସୀତ୍ଯା॑ହ ।
ଆ॒ଶିଷ॑ମେ॒ଵୈତାମାଶା᳚ସ୍ତେ । ପି॒ତା ନୋ॑-ଽସି ପି॒ତା ନୋ॑ ବୋ॒ଧେତ୍ଯା॑ହ । ବୋ॒ଧଯ॑ତ୍ଯେ॒ଵୈନ᳚ମ୍ । ନ ଵୈ॒ ତେ॑-ଽଵକା॒ଶା ଭ॑ଵନ୍ତି । ପତ୍ନି॑ଯୈ ଦଶ॒ମଃ ।
ନଵ॒ ଵୈ ପୁରୁ॑ଷେ ପ୍ରା॒ଣାଃ ॥ 54 ॥
ନାଭି॑ର୍ଦଶ॒ମୀ । ପ୍ରା॒ଣାନେ॒ଵ ଯଜ॑ମାନେ ଦଧାତି । ଅଥୋ॒ ଦଶା᳚କ୍ଷରା ଵି॒ରାଟ୍ । ଅନ୍ନଂ॑-ଵିଁ॒ରାଟ୍ । ଵି॒ରାଜୈ॒ଵାନ୍ନାଦ୍ଯ॒ମଵ॑ରୁନ୍ଧେ । ଯ॒ଜ୍ଞସ୍ଯ॒ ଶିରୋ᳚-ଽଚ୍ଛିଦ୍ଯତ । ତ-ଦ୍ଦେ॒ଵା ହୋତ୍ରା॑ଭିଃ॒ ପ୍ରତ୍ଯ॑ଦଧୁଃ । ଋ॒ତ୍ଵିଜୋ-ଽଵେ᳚କ୍ଷନ୍ତେ । ଏ॒ତା ଵୈ ହୋତ୍ରାଃ᳚ । ହୋତ୍ରା॑ଭିରେ॒ଵ ଯ॒ଜ୍ଞସ୍ଯ॒ ଶିରଃ॒ ପ୍ରତି॑ଦଧାତି ॥ 55 ॥
ରୁ॒ଚି॒ତମଵେ᳚କ୍ଷନ୍ତେ । ରୁ॒ଚି॒ତାଦ୍ଵୈ ପ୍ର॒ଜାପ॑ତିଃ ପ୍ର॒ଜା ଅ॑ସୃଜତ । ପ୍ର॒ଜାନା॒ଗ୍ଂ॒ ସୃଷ୍ଟ୍ଯୈ᳚ । ରୁ॒ଚି॒ତମଵେ᳚କ୍ଷନ୍ତେ । ରୁ॒ଚି॒ତାଦ୍ଵୈ ପ॒ର୍ଜନ୍ଯୋ॑ ଵର୍ଷତି । ଵର୍ଷୁ॑କଃ ପ॒ର୍ଜନ୍ଯୋ॑ ଭଵତି । ସ-ମ୍ପ୍ର॒ଜା ଏ॑ଧନ୍ତେ । ରୁ॒ଚି॒ତମଵେ᳚କ୍ଷନ୍ତେ । ରୁ॒ଚି॒ତମ୍ ଁଵୈ ବ୍ର॑ହ୍ମଵର୍ଚ॒ସମ୍ । ବ୍ର॒ହ୍ମ॒ଵ॒ର୍ଚ॒ସିନୋ॑ ଭଵନ୍ତି ॥ 56 ॥
ଅ॒ଧୀ॒ଯନ୍ତୋ-ଽଵେ᳚କ୍ଷନ୍ତେ । ସର୍ଵ॒ମାଯୁ॑ର୍ଯନ୍ତି । ନ ପତ୍ନ୍ଯଵେ᳚କ୍ଷେତ । ଯ-ତ୍ପନ୍ତ୍ଯ॒ଵେକ୍ଷେ॑ତ । ପ୍ରଜା॑ଯେତ । ପ୍ର॒ଜାନ୍ତ୍ଵ॑ସ୍ଯୈ॒ ନିର୍ଦ॑ହେତ୍ । ଯନ୍ନାଵେକ୍ଷେ॑ତ । ନ ପ୍ରଜା॑ଯେତ ।
ନାସ୍ଯୈ᳚ ପ୍ର॒ଜାନ୍ନିର୍ଦ॑ହେତ୍ । ତି॒ର॒ସ୍କୃତ୍ଯ॒ ଯଜୁ॑-ର୍ଵାଚଯତି । ପ୍ରଜା॑ଯତେ । ନାସ୍ଯୈ᳚ ପ୍ର॒ଜାନ୍ନିର୍ଦ॑ହତି । ତ୍ଵଷ୍ଟୀ॑ମତୀ ତେ ସପେ॒ଯେତ୍ଯା॑ହ । ସପା॒ଦ୍ଧି ପ୍ର॒ଜାଃ ପ୍ର॒ଜାଯ॑ନ୍ତେ ॥ 57 ॥
ନାସ୍ଯୈ᳚ ପ୍ର॒ଜାନ୍ନିର୍ଦ॑ହେତ୍ । ତି॒ର॒ସ୍କୃତ୍ଯ॒ ଯଜୁ॑-ର୍ଵାଚଯତି । ପ୍ରଜା॑ଯତେ । ନାସ୍ଯୈ᳚ ପ୍ର॒ଜାନ୍ନିର୍ଦ॑ହତି । ତ୍ଵଷ୍ଟୀ॑ମତୀ ତେ ସପେ॒ଯେତ୍ଯା॑ହ । ସପା॒ଦ୍ଧି ପ୍ର॒ଜାଃ ପ୍ର॒ଜାଯ॑ନ୍ତେ ॥ 57 ॥
(ଋ॒ତଵୋ॒ - ହି ଶିରଃ॒ - ସର୍ଵ॑ପୃଷ୍ଠେ॒ ପ୍ରଵୃ॑ଣ॒ - କ୍ତ୍ଯନି॑ପଦ୍ଯମାନ॒ମିତ୍ଯା॑ହ - ଗ॒ତେତ୍ଯା॑ହ - ଶାର॒ଦାଵେ॒ଵାସ୍ମା॑ ଋ॒ତୂ କ॑ଲ୍ପଯତି - ରୁନ୍ଧେ - କଵି॒ନାମିତ୍ଯା॑ହ - ପ୍ରା॒ଣାଃ - ପ୍ରତି॑ଦଧାତି - ଭଵନ୍ତି - ଵାଚଯତି ଚ॒ତ୍ଵାରି॑ ଚ) (ଅ. 6)
ଅନୁଵାକଂ 7
ଦେ॒ଵସ୍ଯ॑ ତ୍ଵା ସଵି॒ତୁଃ ପ୍ର॑ସ॒ଵ ଇତି॑ ରଶ॒ନାମାଦ॑ତ୍ତେ॒ ପ୍ରସୂ᳚ତ୍ଯୈ । ଅ॒ଶ୍ଵିନୋ᳚-ର୍ବା॒ହୁଭ୍ଯା॒ମିତ୍ଯା॑ହ । ଅ॒ଶ୍ଵିନୌ॒ ହି ଦେ॒ଵାନା॑ମଦ୍ଧ୍ଵ॒ର୍ଯୂ ଆସ୍ତା᳚ମ୍ । ପୂ॒ଷ୍ଣୋ ହସ୍ତା᳚ଭ୍ଯା॒ମିତ୍ଯା॑ହ॒ ଯତ୍ଯୈ᳚ । ଆଦ॒ଦେ-ଽଦି॑ତ୍ଯୈ॒ ରାସ୍ନା॒-ଽସୀତ୍ଯା॑ହ॒ ଯଜୁ॑ଷ୍କୃତ୍ଯୈ । ଇଡ॒ ଏହ୍ଯଦି॑ତ॒ ଏହି॒ ସର॑ସ୍ଵ॒ତ୍ଯେହୀତ୍ଯା॑ହ । ଏ॒ତାନି॒ ଵା ଅ॑ସ୍ଯୈ ଦେଵନା॒ମାନି॑ ।
ଦେ॒ଵ॒ନା॒ମୈରେ॒ଵୈନା॒-ମାହ୍ଵ॑ଯତି । ଅସା॒ଵେହ୍ଯ-ସା॒ଵେହ୍ଯ-ସା॒ଵେହୀତ୍ଯା॑ହ । ଏ॒ତାନି॒ ଵା ଅ॑ସ୍ଯୈ ମନୁଷ୍ଯନା॒ମାନି॑ ॥ 58 ॥
ଅନୁଵାକଂ 7
ଦେ॒ଵସ୍ଯ॑ ତ୍ଵା ସଵି॒ତୁଃ ପ୍ର॑ସ॒ଵ ଇତି॑ ରଶ॒ନାମାଦ॑ତ୍ତେ॒ ପ୍ରସୂ᳚ତ୍ଯୈ । ଅ॒ଶ୍ଵିନୋ᳚-ର୍ବା॒ହୁଭ୍ଯା॒ମିତ୍ଯା॑ହ । ଅ॒ଶ୍ଵିନୌ॒ ହି ଦେ॒ଵାନା॑ମଦ୍ଧ୍ଵ॒ର୍ଯୂ ଆସ୍ତା᳚ମ୍ । ପୂ॒ଷ୍ଣୋ ହସ୍ତା᳚ଭ୍ଯା॒ମିତ୍ଯା॑ହ॒ ଯତ୍ଯୈ᳚ । ଆଦ॒ଦେ-ଽଦି॑ତ୍ଯୈ॒ ରାସ୍ନା॒-ଽସୀତ୍ଯା॑ହ॒ ଯଜୁ॑ଷ୍କୃତ୍ଯୈ । ଇଡ॒ ଏହ୍ଯଦି॑ତ॒ ଏହି॒ ସର॑ସ୍ଵ॒ତ୍ଯେହୀତ୍ଯା॑ହ । ଏ॒ତାନି॒ ଵା ଅ॑ସ୍ଯୈ ଦେଵନା॒ମାନି॑ ।
ଦେ॒ଵ॒ନା॒ମୈରେ॒ଵୈନା॒-ମାହ୍ଵ॑ଯତି । ଅସା॒ଵେହ୍ଯ-ସା॒ଵେହ୍ଯ-ସା॒ଵେହୀତ୍ଯା॑ହ । ଏ॒ତାନି॒ ଵା ଅ॑ସ୍ଯୈ ମନୁଷ୍ଯନା॒ମାନି॑ ॥ 58 ॥
ମ॒ନୁ॒ଷ୍ଯ॒ନା॒ମୈରେ॒ଵୈନା॒ମାହ୍ଵ॑ଯତି ।
ଷଟ୍-ଥ୍ସମ୍ପ॑ଦ୍ଯନ୍ତେ । ଷଡ୍ଵା ଋ॒ତଵଃ॑ ।
ଋ॒ତୁଭି॑ରେ॒ଵୈନା॒ମାହ୍ଵ॑ଯତି । ଅଦି॑ତ୍ଯା ଉ॒ଷ୍ଣୀଷ॑ମ॒ସୀତ୍ଯା॑ହ । ଯ॒ଥା॒ଯ॒ଜୁରେ॒ଵୈତତ୍ ।
ଵା॒ଯୁର॑ସ୍ଯୈ॒ଡ ଇତ୍ଯା॑ହ । ଵା॒ଯୁ॒ଦେ॒ଵ॒ତ୍ଯୋ॑ ଵୈ ଵ॒ଥ୍ସଃ ।
ପୂ॒ଷା ତ୍ଵୋ॒ପାଵ॑ସୃଜ॒ତ୍ଵିତ୍ଯା॑ହ । ପୌ॒ଷ୍ଣା ଵୈ ଦେ॒ଵତ॑ଯା ପ॒ଶଵଃ॑ ॥ 59 ॥
ଷଟ୍-ଥ୍ସମ୍ପ॑ଦ୍ଯନ୍ତେ । ଷଡ୍ଵା ଋ॒ତଵଃ॑ ।
ଋ॒ତୁଭି॑ରେ॒ଵୈନା॒ମାହ୍ଵ॑ଯତି । ଅଦି॑ତ୍ଯା ଉ॒ଷ୍ଣୀଷ॑ମ॒ସୀତ୍ଯା॑ହ । ଯ॒ଥା॒ଯ॒ଜୁରେ॒ଵୈତତ୍ ।
ଵା॒ଯୁର॑ସ୍ଯୈ॒ଡ ଇତ୍ଯା॑ହ । ଵା॒ଯୁ॒ଦେ॒ଵ॒ତ୍ଯୋ॑ ଵୈ ଵ॒ଥ୍ସଃ ।
ପୂ॒ଷା ତ୍ଵୋ॒ପାଵ॑ସୃଜ॒ତ୍ଵିତ୍ଯା॑ହ । ପୌ॒ଷ୍ଣା ଵୈ ଦେ॒ଵତ॑ଯା ପ॒ଶଵଃ॑ ॥ 59 ॥
ସ୍ଵଯୈ॒ଵୈନ॑-ନ୍ଦେ॒ଵତ॑ଯୋ॒ପାଵ॑ସୃଜତି । ଅ॒ଶ୍ଵିଭ୍ଯା॒-ମ୍ପ୍ରଦା॑ପ॒ଯେତ୍ଯା॑ହ । ଅ॒ଶ୍ଵିନୌ॒ ଵୈ ଦେ॒ଵାନା᳚-ମ୍ଭି॒ଷଜୌ᳚ । ତାଭ୍ଯା॑ମେ॒ଵାସ୍ମୈ॑ ଭେଷ॒ଜ-ଙ୍କ॑ରୋତି । ଯସ୍ତେ॒ ସ୍ତନଃ॑ ଶଶ॒ଯ ଇତ୍ଯା॑ହ । ସ୍ତୌତ୍ଯେ॒ଵୈନା᳚ମ୍ । ଉସ୍ର॑ ଘ॒ର୍ମଗ୍ଂ ଶି॒ଗ୍ଂ॒ଷୋସ୍ର॑ ଘ॒ର୍ମ-ମ୍ପା॑ହି ଘ॒ର୍ମାଯ॑ ଶି॒ଗ୍ଂ॒ଷେତ୍ଯା॑ହ । ଯଥା᳚ ବ୍ରୂ॒ଯାଦ॒ମୁଷ୍ମୈ॑ ଦେ॒ହୀତି॑ । ତା॒ଦୃଗେ॒ଵ ତତ୍ । ବୃହ॒ସ୍ପତି॒ସ୍ତ୍ଵୋପ॑ସୀଦ॒ତ୍ଵିତ୍ଯା॑ହ ॥ 60 ॥
ବ୍ରହ୍ମ॒ ଵୈ ଦେ॒ଵାନା॒-ମ୍ବୃହ॒ସ୍ପତିଃ॑ । ବ୍ରହ୍ମ॑ଣୈ॒ଵୈନା॒ମୁପ॑ସୀଦତି ।
ଦାନ॑ଵ-ସ୍ସ୍ଥ॒ ପେର॑ଵ॒ ଇତ୍ଯା॑ହ । ମେଦ୍ଧ୍ଯା॑ନେ॒ଵୈନା᳚ନ୍କରୋତି ।
ଵି॒ଷ୍ଵ॒ଗ୍ଵୃତୋ॒ ଲୋହି॑ତେ॒ନେତ୍ଯା॑ହ॒ ଵ୍ଯାଵୃ॑ତ୍ତ୍ଯୈ ।
ଅ॒ଶ୍ଵିଭ୍ଯା᳚-ମ୍ପିନ୍ଵସ୍ଵ॒ ସର॑ସ୍ଵତ୍ଯୈ ପିନ୍ଵସ୍ଵ ପୂ॒ଷ୍ଣେ ପି॑ନ୍ଵସ୍ଵ॒ ବୃହ॒ସ୍ପତ॑ଯେ ପିନ୍ଵ॒ସ୍ଵେତ୍ଯା॑ହ ।
ଏ॒ତାଭ୍ଯୋ॒ ହ୍ଯେ॑ଷା ଦେ॒ଵତା᳚ଭ୍ଯଃ॒ ପିନ୍ଵ॑ତେ ।
ଇନ୍ଦ୍ରା॑ଯ ପିନ୍ଵ॒ସ୍ଵେନ୍ଦ୍ରା॑ଯ ପିନ୍ଵ॒ସ୍ଵେତ୍ଯା॑ହ ।
ଇନ୍ଦ୍ର॑ମେ॒ଵ ଭା॑ଗ॒ଧେଯେ॑ନ॒ ସମ॑ର୍ଧଯତି । ଦ୍ଵିରିନ୍ଦ୍ରା॒ଯେତ୍ଯା॑ହ ॥ 61 ॥
ଦାନ॑ଵ-ସ୍ସ୍ଥ॒ ପେର॑ଵ॒ ଇତ୍ଯା॑ହ । ମେଦ୍ଧ୍ଯା॑ନେ॒ଵୈନା᳚ନ୍କରୋତି ।
ଵି॒ଷ୍ଵ॒ଗ୍ଵୃତୋ॒ ଲୋହି॑ତେ॒ନେତ୍ଯା॑ହ॒ ଵ୍ଯାଵୃ॑ତ୍ତ୍ଯୈ ।
ଅ॒ଶ୍ଵିଭ୍ଯା᳚-ମ୍ପିନ୍ଵସ୍ଵ॒ ସର॑ସ୍ଵତ୍ଯୈ ପିନ୍ଵସ୍ଵ ପୂ॒ଷ୍ଣେ ପି॑ନ୍ଵସ୍ଵ॒ ବୃହ॒ସ୍ପତ॑ଯେ ପିନ୍ଵ॒ସ୍ଵେତ୍ଯା॑ହ ।
ଏ॒ତାଭ୍ଯୋ॒ ହ୍ଯେ॑ଷା ଦେ॒ଵତା᳚ଭ୍ଯଃ॒ ପିନ୍ଵ॑ତେ ।
ଇନ୍ଦ୍ରା॑ଯ ପିନ୍ଵ॒ସ୍ଵେନ୍ଦ୍ରା॑ଯ ପିନ୍ଵ॒ସ୍ଵେତ୍ଯା॑ହ ।
ଇନ୍ଦ୍ର॑ମେ॒ଵ ଭା॑ଗ॒ଧେଯେ॑ନ॒ ସମ॑ର୍ଧଯତି । ଦ୍ଵିରିନ୍ଦ୍ରା॒ଯେତ୍ଯା॑ହ ॥ 61 ॥
ତସ୍ମା॒ଦିନ୍ଦ୍ରୋ॑ ଦେ॒ଵତା॑ନା-ମ୍ଭୂଯିଷ୍ଠ॒ଭାକ୍ତ॑ମଃ ।
ଗା॒ଯ॒ତ୍ରୋ॑-ଽସି॒ ତ୍ରୈଷ୍ଟୁ॑ଭୋ-ଽସି॒ ଜାଗ॑ତମ॒ସୀତି॑ ଶଫୋପଯ॒ମାନାଦ॑ତ୍ତେ ।
ଛନ୍ଦୋ॑ଭିରେ॒ଵୈନା॒ନାଦ॑ତ୍ତେ । ସ॒ହୋର୍ଜୋ ଭା॒ଗେନୋପ॒ମେହୀତ୍ଯା॑ହ ।
ଊ॒ର୍ଜ ଏ॒ଵୈନ॑-ମ୍ଭା॒ଗମ॑କଃ ।
ଅ॒ଶ୍ଵିନୌ॒ ଵା ଏ॒ତ-ଦ୍ଯ॒ଜ୍ଞସ୍ଯ॒ ଶିରଃ॑ ପ୍ରତି॒ଦଧ॑ତାଵବ୍ରୂତାମ୍ ।
ଆ॒ଵାଭ୍ଯା॑ମେ॒ଵ ପୂର୍ଵା᳚ଭ୍ଯାଂ॒-ଵଁଷ॑ଟ୍କ୍ରିଯାତା॒ ଇତି॑ ।
ଇନ୍ଦ୍ରା᳚ଶ୍ଵିନା॒ ମଧୁ॑ନ-ସ୍ସାର॒ଘସ୍ଯେତ୍ଯା॑ହ ।
ଅ॒ଶ୍ଵିଭ୍ଯା॑ମେ॒ଵ ପୂର୍ଵା᳚ଭ୍ଯାଂ॒-ଵଁଷ॑ଟ୍କରୋତି ।
ଅଥୋ॑ ଅ॒ଶ୍ଵିନା॑ଵେ॒ଵ ଭା॑ଗ॒ଧେଯେ॑ନ॒ ସମ॑ର୍ଧଯତି ॥ 62 ॥
ଗା॒ଯ॒ତ୍ରୋ॑-ଽସି॒ ତ୍ରୈଷ୍ଟୁ॑ଭୋ-ଽସି॒ ଜାଗ॑ତମ॒ସୀତି॑ ଶଫୋପଯ॒ମାନାଦ॑ତ୍ତେ ।
ଛନ୍ଦୋ॑ଭିରେ॒ଵୈନା॒ନାଦ॑ତ୍ତେ । ସ॒ହୋର୍ଜୋ ଭା॒ଗେନୋପ॒ମେହୀତ୍ଯା॑ହ ।
ଊ॒ର୍ଜ ଏ॒ଵୈନ॑-ମ୍ଭା॒ଗମ॑କଃ ।
ଅ॒ଶ୍ଵିନୌ॒ ଵା ଏ॒ତ-ଦ୍ଯ॒ଜ୍ଞସ୍ଯ॒ ଶିରଃ॑ ପ୍ରତି॒ଦଧ॑ତାଵବ୍ରୂତାମ୍ ।
ଆ॒ଵାଭ୍ଯା॑ମେ॒ଵ ପୂର୍ଵା᳚ଭ୍ଯାଂ॒-ଵଁଷ॑ଟ୍କ୍ରିଯାତା॒ ଇତି॑ ।
ଇନ୍ଦ୍ରା᳚ଶ୍ଵିନା॒ ମଧୁ॑ନ-ସ୍ସାର॒ଘସ୍ଯେତ୍ଯା॑ହ ।
ଅ॒ଶ୍ଵିଭ୍ଯା॑ମେ॒ଵ ପୂର୍ଵା᳚ଭ୍ଯାଂ॒-ଵଁଷ॑ଟ୍କରୋତି ।
ଅଥୋ॑ ଅ॒ଶ୍ଵିନା॑ଵେ॒ଵ ଭା॑ଗ॒ଧେଯେ॑ନ॒ ସମ॑ର୍ଧଯତି ॥ 62 ॥
ଘ॒ର୍ମ-ମ୍ପା॑ତ ଵସଵୋ॒ ଯଜ॑ତା॒ ଵଡିତ୍ଯା॑ହ ।
ଵସୂ॑ନେ॒ଵ ଭା॑ଗ॒ଧେଯେ॑ନ॒ ସମ॑ର୍ଧଯତି । ଯ-ଦ୍ଵ॑ଷଟ୍କୁ॒ର୍ଯାତ୍ । ଯା॒ତଯା॑ମା-ଽସ୍ଯ ଵଷଟ୍କା॒ର-ସ୍ସ୍ଯା᳚ତ୍ ।
ଯନ୍ନ ଵ॑ଷଟ୍କୁ॒ର୍ଯାତ୍ । ରକ୍ଷାଗ୍ଂ॑ସି ଯ॒ଜ୍ଞଗ୍ଂ ହ॑ନ୍ଯୁଃ । ଵଡିତ୍ଯା॑ହ । ପ॒ରୋକ୍ଷ॑ମେ॒ଵ ଵଷ॑ଟ୍କରୋତି । ନାସ୍ଯ॑ ଯା॒ତଯା॑ମା ଵଷଟ୍କା॒ରୋ ଭଵ॑ତି ।
ନ ଯ॒ଜ୍ଞଗ୍ଂ ରକ୍ଷାଗ୍ଂ॑ସି ଘ୍ନନ୍ତି ॥ 63 ॥
ଵସୂ॑ନେ॒ଵ ଭା॑ଗ॒ଧେଯେ॑ନ॒ ସମ॑ର୍ଧଯତି । ଯ-ଦ୍ଵ॑ଷଟ୍କୁ॒ର୍ଯାତ୍ । ଯା॒ତଯା॑ମା-ଽସ୍ଯ ଵଷଟ୍କା॒ର-ସ୍ସ୍ଯା᳚ତ୍ ।
ଯନ୍ନ ଵ॑ଷଟ୍କୁ॒ର୍ଯାତ୍ । ରକ୍ଷାଗ୍ଂ॑ସି ଯ॒ଜ୍ଞଗ୍ଂ ହ॑ନ୍ଯୁଃ । ଵଡିତ୍ଯା॑ହ । ପ॒ରୋକ୍ଷ॑ମେ॒ଵ ଵଷ॑ଟ୍କରୋତି । ନାସ୍ଯ॑ ଯା॒ତଯା॑ମା ଵଷଟ୍କା॒ରୋ ଭଵ॑ତି ।
ନ ଯ॒ଜ୍ଞଗ୍ଂ ରକ୍ଷାଗ୍ଂ॑ସି ଘ୍ନନ୍ତି ॥ 63 ॥
ସ୍ଵାହା᳚ ତ୍ଵା॒ ସୂର୍ଯ॑ସ୍ଯ ର॒ଶ୍ମଯେ॑ ଵୃଷ୍ଟି॒ଵନ॑ଯେ ଜୁହୋ॒ମୀତ୍ଯା॑ହ । ଯୋ ଵା ଅ॑ସ୍ଯ॒ ପୁଣ୍ଯୋ॑ ର॒ଶ୍ମିଃ । ସ ଵୃ॑ଷ୍ଟି॒ଵନିଃ॑ । ତସ୍ମା॑ ଏ॒ଵୈନ॑-ଞ୍ଜୁହୋତି ।
ମଧୁ॑ ହ॒ଵିର॒ସୀତ୍ଯା॑ହ । ସ୍ଵ॒ଦଯ॑ତ୍ଯେ॒ଵୈନ᳚ମ୍ । ସୂର୍ଯ॑ସ୍ଯ॒ ତପ॑ସ୍ତ॒ପେତ୍ଯା॑ହ ।
ଯ॒ଥା॒ଯ॒ଜୁରେ॒ଵୈତତ୍ । ଦ୍ଯାଵା॑ପୃଥି॒ଵୀଭ୍ଯା᳚-ନ୍ତ୍ଵା॒ ପରି॑ଗୃହ୍ଣା॒ମୀତ୍ଯା॑ହ ।
ଦ୍ଯାଵା॑ପୃଥି॒ଵୀଭ୍ଯା॑-ମେ॒ଵୈନ॒-ମ୍ପରି॑ଗୃହ୍ଣାତି ॥ 64 ॥
ମଧୁ॑ ହ॒ଵିର॒ସୀତ୍ଯା॑ହ । ସ୍ଵ॒ଦଯ॑ତ୍ଯେ॒ଵୈନ᳚ମ୍ । ସୂର୍ଯ॑ସ୍ଯ॒ ତପ॑ସ୍ତ॒ପେତ୍ଯା॑ହ ।
ଯ॒ଥା॒ଯ॒ଜୁରେ॒ଵୈତତ୍ । ଦ୍ଯାଵା॑ପୃଥି॒ଵୀଭ୍ଯା᳚-ନ୍ତ୍ଵା॒ ପରି॑ଗୃହ୍ଣା॒ମୀତ୍ଯା॑ହ ।
ଦ୍ଯାଵା॑ପୃଥି॒ଵୀଭ୍ଯା॑-ମେ॒ଵୈନ॒-ମ୍ପରି॑ଗୃହ୍ଣାତି ॥ 64 ॥
ଅ॒ନ୍ତରି॑କ୍ଷେଣ॒ ତ୍ଵୋପ॑ଯଚ୍ଛା॒ମୀତ୍ଯା॑ହ । ଅ॒ନ୍ତରି॑କ୍ଷେଣୈ॒ଵୈନ॒-ମୁପ॑ଯଚ୍ଛତି ।
ନ ଵା ଏ॒ତ-ମ୍ମ॑ନୁ॒ଷ୍ଯୋ॑ ଭର୍ତୁ॑ମର୍ହତି ।
ଦେ॒ଵାନା᳚-ନ୍ତ୍ଵା ପିତୃ॒ଣାମନୁ॑ମତୋ॒ ଭର୍ତୁଗ୍ଂ॑ ଶକେଯ॒ମିତ୍ଯା॑ହ । ଦେ॒ଵୈରେ॒ଵୈନ॑-ମ୍ପି॒ତୃଭି॒ରନୁ॑ମତ॒ ଆଦ॑ତ୍ତେ । ଵି ଵା ଏ॑ନମେ॒ତଦ॑ର୍ଧଯନ୍ତି । ଯ-ତ୍ପ॒ଶ୍ଚା-ତ୍ପ୍ର॒ଵୃଜ୍ଯ॑ ପୁ॒ରୋ ଜୁହ୍ଵ॑ତି । ତେଜୋ॑-ଽସି॒ ତେଜୋ-ଽନୁ॒ ପ୍ରେହୀତ୍ଯା॑ହ । ତେଜ॑ ଏ॒ଵାସ୍ମି॑-ନ୍ଦଧାତି । ଦି॒ଵି॒ସ୍ପୃମ୍ମା ମା॑ ହିଗ୍ଂସୀ-ରନ୍ତରିକ୍ଷ॒ସ୍ପୃମ୍ମା ମା॑ ହିଗ୍ଂସୀଃ
ପୃଥିଵି॒ସ୍ପୃମ୍ମା ମା॑ ହିଗ୍ଂସୀ॒ରିତ୍ଯା॒ହାହିଗ୍ଂ॑ସାଯୈ ॥ 65 ॥
ନ ଵା ଏ॒ତ-ମ୍ମ॑ନୁ॒ଷ୍ଯୋ॑ ଭର୍ତୁ॑ମର୍ହତି ।
ଦେ॒ଵାନା᳚-ନ୍ତ୍ଵା ପିତୃ॒ଣାମନୁ॑ମତୋ॒ ଭର୍ତୁଗ୍ଂ॑ ଶକେଯ॒ମିତ୍ଯା॑ହ । ଦେ॒ଵୈରେ॒ଵୈନ॑-ମ୍ପି॒ତୃଭି॒ରନୁ॑ମତ॒ ଆଦ॑ତ୍ତେ । ଵି ଵା ଏ॑ନମେ॒ତଦ॑ର୍ଧଯନ୍ତି । ଯ-ତ୍ପ॒ଶ୍ଚା-ତ୍ପ୍ର॒ଵୃଜ୍ଯ॑ ପୁ॒ରୋ ଜୁହ୍ଵ॑ତି । ତେଜୋ॑-ଽସି॒ ତେଜୋ-ଽନୁ॒ ପ୍ରେହୀତ୍ଯା॑ହ । ତେଜ॑ ଏ॒ଵାସ୍ମି॑-ନ୍ଦଧାତି । ଦି॒ଵି॒ସ୍ପୃମ୍ମା ମା॑ ହିଗ୍ଂସୀ-ରନ୍ତରିକ୍ଷ॒ସ୍ପୃମ୍ମା ମା॑ ହିଗ୍ଂସୀଃ
ପୃଥିଵି॒ସ୍ପୃମ୍ମା ମା॑ ହିଗ୍ଂସୀ॒ରିତ୍ଯା॒ହାହିଗ୍ଂ॑ସାଯୈ ॥ 65 ॥
ସୁଵ॑ରସି॒ ସୁଵ॑ର୍ମେ ଯଚ୍ଛ॒ ଦିଵଂ॑-ଯଁଚ୍ଛ ଦି॒ଵୋ ମା॑ ପା॒ହୀତ୍ଯା॑ହ । ଆ॒ଶିଷ॑ମେ॒ଵୈତାମାଶା᳚ସ୍ତେ । ଶିରୋ॒ ଵା ଏ॒ତ-ଦ୍ଯ॒ଜ୍ଞସ୍ଯ॑ । ଯ-ତ୍ପ୍ର॑ଵ॒ର୍ଗ୍ଯଃ॑ ।
ଆ॒ତ୍ମା ଵା॒ଯୁଃ । ଉ॒ଦ୍ଯତ୍ଯ॑ ଵାତନା॒ମାନ୍ଯା॑ହ ।
ଆ॒ତ୍ମନ୍ନେ॒ଵ ଯ॒ଜ୍ଞସ୍ଯ॒ ଶିରଃ॒ ପ୍ରତି॑ଦଧାତି ।
ଅନ॑ଵାନମ୍ । ପ୍ରା॒ଣାନା॒ଗ୍ଂ॒ ସନ୍ତ॑ତ୍ଯୈ । ପଞ୍ଚା॑ହ ॥ 66 ॥
ଆ॒ତ୍ମା ଵା॒ଯୁଃ । ଉ॒ଦ୍ଯତ୍ଯ॑ ଵାତନା॒ମାନ୍ଯା॑ହ ।
ଆ॒ତ୍ମନ୍ନେ॒ଵ ଯ॒ଜ୍ଞସ୍ଯ॒ ଶିରଃ॒ ପ୍ରତି॑ଦଧାତି ।
ଅନ॑ଵାନମ୍ । ପ୍ରା॒ଣାନା॒ଗ୍ଂ॒ ସନ୍ତ॑ତ୍ଯୈ । ପଞ୍ଚା॑ହ ॥ 66 ॥
ପାଙ୍କ୍ତୋ॑ ଯ॒ଜ୍ଞଃ । ଯାଵା॑ନେ॒ଵ ଯ॒ଜ୍ଞଃ । ତସ୍ଯ॒ ଶିରଃ॒ ପ୍ରତି॑ଦଧାତି । ଅ॒ଗ୍ନଯେ᳚ ତ୍ଵା॒ ଵସୁ॑ମତେ॒ ସ୍ଵାହେତ୍ଯା॑ହ ।
ଅ॒ସୌ ଵା ଆ॑ଦି॒ତ୍ଯୋ᳚-ଽଗ୍ନି-ର୍ଵସୁ॑ମାନ୍ । ତସ୍ମା॑ ଏ॒ଵୈନ॑ଞ୍ଜୁହୋତି । ସୋମା॑ଯ ତ୍ଵା ରୁ॒ଦ୍ରଵ॑ତେ॒ ସ୍ଵାହେତ୍ଯା॑ହ ।
ଚ॒ନ୍ଦ୍ରମା॒ ଵୈ ସୋମୋ॑ ରୁ॒ଦ୍ରଵାନ୍॑ । ତସ୍ମା॑ ଏ॒ଵୈନ॑ଞ୍ଜୁହୋତି । ଵରୁ॑ଣାଯ ତ୍ଵା-ଽଽଦି॒ତ୍ଯଵ॑ତେ॒ ସ୍ଵାହେତ୍ଯା॑ହ ॥ 67 ॥
ଅ॒ସୌ ଵା ଆ॑ଦି॒ତ୍ଯୋ᳚-ଽଗ୍ନି-ର୍ଵସୁ॑ମାନ୍ । ତସ୍ମା॑ ଏ॒ଵୈନ॑ଞ୍ଜୁହୋତି । ସୋମା॑ଯ ତ୍ଵା ରୁ॒ଦ୍ରଵ॑ତେ॒ ସ୍ଵାହେତ୍ଯା॑ହ ।
ଚ॒ନ୍ଦ୍ରମା॒ ଵୈ ସୋମୋ॑ ରୁ॒ଦ୍ରଵାନ୍॑ । ତସ୍ମା॑ ଏ॒ଵୈନ॑ଞ୍ଜୁହୋତି । ଵରୁ॑ଣାଯ ତ୍ଵା-ଽଽଦି॒ତ୍ଯଵ॑ତେ॒ ସ୍ଵାହେତ୍ଯା॑ହ ॥ 67 ॥
ଅ॒ଫ୍ସୁ ଵୈ ଵରୁ॑ଣ ଆଦି॒ତ୍ଯଵାନ୍॑ । ତସ୍ମା॑ ଏ॒ଵୈନ॑ଞ୍ଜୁହୋତି ।
ବୃହ॒ସ୍ପତ॑ଯେ ତ୍ଵା ଵି॒ଶ୍ଵଦେ᳚ଵ୍ଯାଵତେ॒ ସ୍ଵାହେତ୍ଯା॑ହ ।
ବ୍ରହ୍ମ॒ ଵୈ ଦେ॒ଵାନା॒-ମ୍ବୃହ॒ସ୍ପତିଃ॑ ।
ବ୍ରହ୍ମ॑ଣ ଏ॒ଵୈନ॑ଞ୍ଜୁହୋତି ।
ସ॒ଵି॒ତ୍ରେ ତ୍ଵ॑ର୍ଭୁ॒ମତେ॑ ଵିଭୁ॒ମତେ᳚ ପ୍ରଭୁ॒ମତେ॒ ଵାଜ॑ଵତେ॒ ସ୍ଵାହେତ୍ଯା॑ହ । ସଂ॒ଵଁ॒ଥ୍ସ॒ରୋ ଵୈ ସ॑ଵି॒ତର୍ଭୁ॒ମାନ୍. ଵି॑ଭୁ॒ମା-ନ୍ପ୍ର॑ଭୁ॒ମାନ୍. ଵାଜ॑ଵାନ୍ । ତସ୍ମା॑ ଏ॒ଵୈନ॑ଞ୍ଜୁହୋତି । ଯ॒ମାଯ॒ ତ୍ଵା-ଽଙ୍ଗି॑ରସ୍ଵତେ ପିତୃ॒ମତେ॒ ସ୍ଵାହେତ୍ଯା॑ହ ।
ପ୍ରା॒ଣୋ ଵୈ ଯ॒ମୋ-ଽଙ୍ଗି॑ରସ୍ଵା-ନ୍ପିତୃ॒ମାନ୍ ॥ 68 ॥
ବୃହ॒ସ୍ପତ॑ଯେ ତ୍ଵା ଵି॒ଶ୍ଵଦେ᳚ଵ୍ଯାଵତେ॒ ସ୍ଵାହେତ୍ଯା॑ହ ।
ବ୍ରହ୍ମ॒ ଵୈ ଦେ॒ଵାନା॒-ମ୍ବୃହ॒ସ୍ପତିଃ॑ ।
ବ୍ରହ୍ମ॑ଣ ଏ॒ଵୈନ॑ଞ୍ଜୁହୋତି ।
ସ॒ଵି॒ତ୍ରେ ତ୍ଵ॑ର୍ଭୁ॒ମତେ॑ ଵିଭୁ॒ମତେ᳚ ପ୍ରଭୁ॒ମତେ॒ ଵାଜ॑ଵତେ॒ ସ୍ଵାହେତ୍ଯା॑ହ । ସଂ॒ଵଁ॒ଥ୍ସ॒ରୋ ଵୈ ସ॑ଵି॒ତର୍ଭୁ॒ମାନ୍. ଵି॑ଭୁ॒ମା-ନ୍ପ୍ର॑ଭୁ॒ମାନ୍. ଵାଜ॑ଵାନ୍ । ତସ୍ମା॑ ଏ॒ଵୈନ॑ଞ୍ଜୁହୋତି । ଯ॒ମାଯ॒ ତ୍ଵା-ଽଙ୍ଗି॑ରସ୍ଵତେ ପିତୃ॒ମତେ॒ ସ୍ଵାହେତ୍ଯା॑ହ ।
ପ୍ରା॒ଣୋ ଵୈ ଯ॒ମୋ-ଽଙ୍ଗି॑ରସ୍ଵା-ନ୍ପିତୃ॒ମାନ୍ ॥ 68 ॥
ତସ୍ମା॑ ଏ॒ଵୈନ॑ଞ୍ଜୁହୋତି । ଏ॒ତାଭ୍ଯ॑ ଏ॒ଵୈନ॑-ନ୍ଦେ॒ଵତା᳚ଭ୍ଯୋ ଜୁହୋତି । ଦଶ॒ ସମ୍ପ॑ଦ୍ଯନ୍ତେ । ଦଶା᳚କ୍ଷରା ଵି॒ରାଟ୍ । ଅନ୍ନଂ॑-ଵିଁ॒ରାଟ୍ । ଵି॒ରାଜୈ॒ଵାନ୍ନାଦ୍ଯ॒ମଵ॑ରୁନ୍ଧେ । ରୌ॒ହି॒ଣାଭ୍ଯାଂ॒-ଵୈଁ ଦେ॒ଵା-ସ୍ସୁ॑ଵ॒ର୍ଗଂ-ଲୋଁ॒କମା॑ଯନ୍ନ୍ । ତ-ଦ୍ରୌ॑ହି॒ଣଯୋ॑ ରୌହିଣ॒ତ୍ଵମ୍ । ଯ-ଦ୍ରୌ॑ହି॒ଣୌ ଭଵ॑ତଃ । ରୌ॒ହି॒ଣାଭ୍ଯା॑ମେ॒ଵ ତ-ଦ୍ଯଜ॑ମାନ-ସ୍ସୁଵ॒ର୍ଗଂ-ଲୋଁ॒କମେ॑ତି ।
ଅହ॒ର୍ଜ୍ଯୋତିଃ॑ କେ॒ତୁନା॑ ଜୁଷତାଗ୍ଂ ସୁଜ୍ଯୋ॒ତିର୍ଜ୍ଯୋତି॑ଷା॒ଗ୍॒ ସ୍ଵାହା॒ ରାତ୍ରି॒ର୍ଜ୍ଯୋତିଃ॑ କେ॒ତୁନା॑ ଜୁଷତାଗ୍ଂ ସୁଜ୍ଯୋ॒ତିର୍ଜ୍ଯୋତି॑ଷା॒ଗ୍॒ ସ୍ଵାହେତ୍ଯା॑ହ ।
ଆ॒ଦି॒ତ୍ଯମେ॒ଵ ତଦ॒ମୁଷ୍ମି॑ନ୍ ଁଲୋ॒କେ-ଽହ୍ନା॑ ପ॒ରସ୍ତା᳚-ଦ୍ଦାଧାର । ରାତ୍ରି॑ଯା ଅ॒ଵସ୍ତା᳚ତ୍ ।
ତସ୍ମା॑ଦ॒ସାଵା॑ଦି॒ତ୍ଯୋ॑ ଽମୁଷ୍ମି॑ନ୍ ଁଲୋ॒କେ॑-ଽହୋରା॒ତ୍ରାଭ୍ଯା᳚-ନ୍ଧୃ॒ତଃ ॥ 69 ॥
ଅହ॒ର୍ଜ୍ଯୋତିଃ॑ କେ॒ତୁନା॑ ଜୁଷତାଗ୍ଂ ସୁଜ୍ଯୋ॒ତିର୍ଜ୍ଯୋତି॑ଷା॒ଗ୍॒ ସ୍ଵାହା॒ ରାତ୍ରି॒ର୍ଜ୍ଯୋତିଃ॑ କେ॒ତୁନା॑ ଜୁଷତାଗ୍ଂ ସୁଜ୍ଯୋ॒ତିର୍ଜ୍ଯୋତି॑ଷା॒ଗ୍॒ ସ୍ଵାହେତ୍ଯା॑ହ ।
ଆ॒ଦି॒ତ୍ଯମେ॒ଵ ତଦ॒ମୁଷ୍ମି॑ନ୍ ଁଲୋ॒କେ-ଽହ୍ନା॑ ପ॒ରସ୍ତା᳚-ଦ୍ଦାଧାର । ରାତ୍ରି॑ଯା ଅ॒ଵସ୍ତା᳚ତ୍ ।
ତସ୍ମା॑ଦ॒ସାଵା॑ଦି॒ତ୍ଯୋ॑ ଽମୁଷ୍ମି॑ନ୍ ଁଲୋ॒କେ॑-ଽହୋରା॒ତ୍ରାଭ୍ଯା᳚-ନ୍ଧୃ॒ତଃ ॥ 69 ॥
(ମ॒ନୁ॒ଷ୍ଯ॒ନା॒ମାନି॑ - ପ॒ଶଵଃ॑ - ସୀଦ॒ତ୍ଵିତ୍ଯା॒ - ହେନ୍ଦ୍ରା॒ଯେତ୍ଯା॑ହା - ର୍ଧଯତି - ଘ୍ନନ୍ତି - ଗୃହ୍ଣା॒ - ତ୍ଯହିଗ୍ଂ॑ସାଯୈ॒ - ପଞ୍ଚା॑ହା - ଦି॒ତ୍ଯଵ॑ତେ॒ ସ୍ଵାହେତ୍ଯା॑ହ - ପିତୃ॒ମା - ନେ॑ତି ଚ॒ତ୍ଵାରି॑ ଚ) (ଅ. 7)
ଅନୁଵାକଂ 8
ଵିଶ୍ଵା॒ ଆଶା॑ ଦକ୍ଷିଣ॒ସଦିତ୍ଯା॑ହ । ଵିଶ୍ଵା॑ନେ॒ଵ ଦେ॒ଵା-ନ୍ପ୍ରୀ॑ଣାତି । ଅଥୋ॒ ଦୁରି॑ଷ୍ଟ୍ଯା ଏ॒ଵୈନ॑-ମ୍ପାତି । ଵିଶ୍ଵା᳚-ନ୍ଦେ॒ଵାନ॑ଯାଡି॒ହେତ୍ଯା॑ହ । ଵିଶ୍ଵା॑ନେ॒ଵ ଦେ॒ଵା-ନ୍ଭା॑ଗ॒ଧେଯେ॑ନ॒ ସମ॑ର୍ଧଯତି । ସ୍ଵାହା॑କୃତସ୍ଯ ଘ॒ର୍ମସ୍ଯ॒ ମଧୋଃ᳚ ପିବତମଶ୍ଵି॒ନେତ୍ଯା॑ହ ।
ଅ॒ଶ୍ଵିନା॑ଵେ॒ଵ ଭା॑ଗ॒ଧେଯେ॑ନ॒ ସମ॑ର୍ଧଯତି ।
ସ୍ଵାହା॒-ଽଗ୍ନଯେ॑ ଯ॒ଜ୍ଞିଯା॑ଯ॒ ଶଂଯଁଜୁ॑ର୍ଭି॒ରିତ୍ଯା॑ହ । ଅ॒ଭ୍ଯେ॑ଵୈନ॑-ଙ୍ଘାରଯତି । ଅଥୋ॑ ହ॒ଵିରେ॒ଵାକଃ॑ ॥ 70 ॥
ଅନୁଵାକଂ 8
ଵିଶ୍ଵା॒ ଆଶା॑ ଦକ୍ଷିଣ॒ସଦିତ୍ଯା॑ହ । ଵିଶ୍ଵା॑ନେ॒ଵ ଦେ॒ଵା-ନ୍ପ୍ରୀ॑ଣାତି । ଅଥୋ॒ ଦୁରି॑ଷ୍ଟ୍ଯା ଏ॒ଵୈନ॑-ମ୍ପାତି । ଵିଶ୍ଵା᳚-ନ୍ଦେ॒ଵାନ॑ଯାଡି॒ହେତ୍ଯା॑ହ । ଵିଶ୍ଵା॑ନେ॒ଵ ଦେ॒ଵା-ନ୍ଭା॑ଗ॒ଧେଯେ॑ନ॒ ସମ॑ର୍ଧଯତି । ସ୍ଵାହା॑କୃତସ୍ଯ ଘ॒ର୍ମସ୍ଯ॒ ମଧୋଃ᳚ ପିବତମଶ୍ଵି॒ନେତ୍ଯା॑ହ ।
ଅ॒ଶ୍ଵିନା॑ଵେ॒ଵ ଭା॑ଗ॒ଧେଯେ॑ନ॒ ସମ॑ର୍ଧଯତି ।
ସ୍ଵାହା॒-ଽଗ୍ନଯେ॑ ଯ॒ଜ୍ଞିଯା॑ଯ॒ ଶଂଯଁଜୁ॑ର୍ଭି॒ରିତ୍ଯା॑ହ । ଅ॒ଭ୍ଯେ॑ଵୈନ॑-ଙ୍ଘାରଯତି । ଅଥୋ॑ ହ॒ଵିରେ॒ଵାକଃ॑ ॥ 70 ॥
ଅଶ୍ଵି॑ନା ଘ॒ର୍ମ-ମ୍ପା॑ତଗ୍ଂ ହାର୍ଦିଵା॒ନ-ମହ॑ର୍ଦି॒ଵାଭି॑-ରୂ॒ତିଭି॒ରିତ୍ଯା॑ହ । ଅ॒ଶ୍ଵିନା॑ଵେ॒ଵ ଭା॑ଗ॒ଧେଯେ॑ନ॒ ସମ॑ର୍ଧଯତି । ଅନୁ॑ ଵା॒-ନ୍ଦ୍ଯାଵା॑ପୃଥି॒ଵୀ ମଗ୍ଂ॑ସାତା॒ମିତ୍ଯା॒ହାନୁ॑ମତ୍ଯୈ ।
ସ୍ଵାହେନ୍ଦ୍ରା॑ଯ॒ ସ୍ଵାହେନ୍ଦ୍ରା॒ ଵଡିତ୍ଯା॑ହ ।
ଇନ୍ଦ୍ରା॑ଯ॒ ହି ପୁ॒ରୋ ହୂ॒ଯତେ᳚ । ଆ॒ଶ୍ରାଵ୍ଯା॑ହ ଘ॒ର୍ମସ୍ଯ॑ ଯ॒ଜେତି॑ । ଵଷ॑ଟ୍କୃତେ ଜୁହୋତି । ରକ୍ଷ॑ସା॒ମପ॑ହତ୍ଯୈ । ଅନୁ॑ଯଜତି ସ୍ଵ॒ଗାକୃ॑ତ୍ଯୈ ।
ଘ॒ର୍ମମ॑ପାତମଶ୍ଵି॒ନେତ୍ଯା॑ହ ॥ 71 ॥
ସ୍ଵାହେନ୍ଦ୍ରା॑ଯ॒ ସ୍ଵାହେନ୍ଦ୍ରା॒ ଵଡିତ୍ଯା॑ହ ।
ଇନ୍ଦ୍ରା॑ଯ॒ ହି ପୁ॒ରୋ ହୂ॒ଯତେ᳚ । ଆ॒ଶ୍ରାଵ୍ଯା॑ହ ଘ॒ର୍ମସ୍ଯ॑ ଯ॒ଜେତି॑ । ଵଷ॑ଟ୍କୃତେ ଜୁହୋତି । ରକ୍ଷ॑ସା॒ମପ॑ହତ୍ଯୈ । ଅନୁ॑ଯଜତି ସ୍ଵ॒ଗାକୃ॑ତ୍ଯୈ ।
ଘ॒ର୍ମମ॑ପାତମଶ୍ଵି॒ନେତ୍ଯା॑ହ ॥ 71 ॥
ପୂର୍ଵ॑ମେ॒ଵୋଦି॒ତମ୍ । ଉତ୍ତ॑ରେଣା॒ଭିଗୃ॑ଣାତି ।
ଅନୁ॑ ଵା॒ନ୍-ଦ୍ଯାଵା॑ପୃଥି॒ଵୀ ଅ॑ମଗ୍ଂସାତା॒ମିତ୍ଯା॒ହାନୁ॑ମତ୍ଯୈ ।
ତ-ମ୍ପ୍ରା॒ଵ୍ଯ॑ମ୍ ଁଯଥା॒ଵଣ୍ଣମୋ॑ ଦି॒ଵେ ନମଃ॑ ପୃଥି॒ଵ୍ଯା ଇତ୍ଯା॑ହ । ଯ॒ଥା॒ଯ॒ଜୁରେ॒ଵୈତତ୍ । ଦି॒ଵି ଧା॑ ଇ॒ମଂ-ଯଁ॒ଜ୍ଞଂ-ଯଁ॒ଜ୍ଞମି॒ମ-ନ୍ଦି॒ଵି ଧା॒ ଇତ୍ଯା॑ହ ।
ସୁ॒ଵ॒ର୍ଗମେ॒ଵୈନ॑ମ୍ ଁଲୋ॒କ-ଙ୍ଗ॑ମଯତି ।
ଦିଵ॑-ଙ୍ଗଚ୍ଛା॒ନ୍ତରି॑କ୍ଷ-ଙ୍ଗଚ୍ଛ ପୃଥି॒ଵୀ-ଙ୍ଗ॒ଚ୍ଛେତ୍ଯା॑ହ ।
ଏ॒ଷ୍ଵେ॑ଵୈନ॑ମ୍ ଁଲୋ॒କେଷୁ॒ ପ୍ରତି॑ଷ୍ଠାପଯତି । ପଞ୍ଚ॑ ପ୍ର॒ଦିଶୋ॑ ଗ॒ଚ୍ଛେତ୍ଯା॑ହ ॥ 72 ॥
ଅନୁ॑ ଵା॒ନ୍-ଦ୍ଯାଵା॑ପୃଥି॒ଵୀ ଅ॑ମଗ୍ଂସାତା॒ମିତ୍ଯା॒ହାନୁ॑ମତ୍ଯୈ ।
ତ-ମ୍ପ୍ରା॒ଵ୍ଯ॑ମ୍ ଁଯଥା॒ଵଣ୍ଣମୋ॑ ଦି॒ଵେ ନମଃ॑ ପୃଥି॒ଵ୍ଯା ଇତ୍ଯା॑ହ । ଯ॒ଥା॒ଯ॒ଜୁରେ॒ଵୈତତ୍ । ଦି॒ଵି ଧା॑ ଇ॒ମଂ-ଯଁ॒ଜ୍ଞଂ-ଯଁ॒ଜ୍ଞମି॒ମ-ନ୍ଦି॒ଵି ଧା॒ ଇତ୍ଯା॑ହ ।
ସୁ॒ଵ॒ର୍ଗମେ॒ଵୈନ॑ମ୍ ଁଲୋ॒କ-ଙ୍ଗ॑ମଯତି ।
ଦିଵ॑-ଙ୍ଗଚ୍ଛା॒ନ୍ତରି॑କ୍ଷ-ଙ୍ଗଚ୍ଛ ପୃଥି॒ଵୀ-ଙ୍ଗ॒ଚ୍ଛେତ୍ଯା॑ହ ।
ଏ॒ଷ୍ଵେ॑ଵୈନ॑ମ୍ ଁଲୋ॒କେଷୁ॒ ପ୍ରତି॑ଷ୍ଠାପଯତି । ପଞ୍ଚ॑ ପ୍ର॒ଦିଶୋ॑ ଗ॒ଚ୍ଛେତ୍ଯା॑ହ ॥ 72 ॥
ଦି॒କ୍ଷ୍ଵେ॑ଵୈନ॒-ମ୍ପ୍ରତି॑ଷ୍ଠାପଯତି ।
ଦେ॒ଵା-ନ୍ଘ॑ର୍ମ॒ପା-ନ୍ଗ॑ଚ୍ଛ ପି॒ତୄ-ନ୍ଘ॑ର୍ମ॒ପା-ନ୍ଗ॒ଚ୍ଛେତ୍ଯା॑ହ । ଉ॒ଭଯେ᳚ଷ୍ଵେ॒ଵୈନ॒-ମ୍ପ୍ରତି॑ଷ୍ଠାପଯତି । ଯ-ତ୍ପିନ୍ଵ॑ତେ । ଵର୍ଷୁ॑କଃ ପ॒ର୍ଜନ୍ଯୋ॑ ଭଵତି । ତସ୍ମା॒-ତ୍ପିନ୍ଵ॑ମାନଃ॒ ପୁଣ୍ଯଃ॑ । ଯ-ତ୍ପ୍ରାମ୍ପିନ୍ଵ॑ତେ । ତ-ଦ୍ଦେ॒ଵାନା᳚ମ୍ । ଯ-ଦ୍ଦ॑କ୍ଷି॒ଣା । ତତ୍-ପି॑ତୃ॒ଣାମ୍ ॥ 73 ॥
ଦେ॒ଵା-ନ୍ଘ॑ର୍ମ॒ପା-ନ୍ଗ॑ଚ୍ଛ ପି॒ତୄ-ନ୍ଘ॑ର୍ମ॒ପା-ନ୍ଗ॒ଚ୍ଛେତ୍ଯା॑ହ । ଉ॒ଭଯେ᳚ଷ୍ଵେ॒ଵୈନ॒-ମ୍ପ୍ରତି॑ଷ୍ଠାପଯତି । ଯ-ତ୍ପିନ୍ଵ॑ତେ । ଵର୍ଷୁ॑କଃ ପ॒ର୍ଜନ୍ଯୋ॑ ଭଵତି । ତସ୍ମା॒-ତ୍ପିନ୍ଵ॑ମାନଃ॒ ପୁଣ୍ଯଃ॑ । ଯ-ତ୍ପ୍ରାମ୍ପିନ୍ଵ॑ତେ । ତ-ଦ୍ଦେ॒ଵାନା᳚ମ୍ । ଯ-ଦ୍ଦ॑କ୍ଷି॒ଣା । ତତ୍-ପି॑ତୃ॒ଣାମ୍ ॥ 73 ॥
ଯ-ତ୍ପ୍ର॒ତ୍ଯକ୍ । ତ-ନ୍ମ॑ନୁ॒ଷ୍ଯା॑ଣାମ୍ । ଯଦୁଦଙ୍ଙ୍॑ । ତ-ଦ୍ରୁ॒ଦ୍ରାଣା᳚ମ୍ । ପ୍ରାଞ୍ଚ॒ମୁଦ॑ଞ୍ଚ-ମ୍ପିନ୍ଵଯତି । ଦେ॒ଵ॒ତ୍ରା-ଽକଃ॑ । ଅଥୋ॒ ଖଲୁ॑ । ସର୍ଵା॒ ଅନୁ॒ ଦିଶଃ॑ ପିନ୍ଵଯତି । ସର୍ଵା॒ ଦିଶ॒-ସ୍ସମେ॑ଧନ୍ତେ । ଅ॒ନ୍ତଃ॒ପ॒ରି॒ଧି ପି॑ନ୍ଵଯତି ॥ 74 ॥
ତେଜ॒ସୋ-ଽସ୍କ॑ନ୍ଦାଯ । ଇ॒ଷେ ପୀ॑ପିହ୍ଯୂ॒ର୍ଜେ ପୀ॑ପି॒ହୀତ୍ଯା॑ହ ।
ଇଷ॑ମେ॒ଵୋର୍ଜଂ॒-ଯଁଜ॑ମାନେ ଦଧାତି । ଯଜ॑ମାନାଯ ପୀପି॒ହୀତ୍ଯା॑ହ । ଯଜ॑ମାନାଯୈ॒ଵୈତା-ମା॒ଶିଷ॒ମାଶା᳚ସ୍ତେ ।
ମହ୍ଯ॒ଞ୍ଜ୍ଯୈଷ୍ଠ୍ଯା॑ଯ ପୀପି॒ହୀତ୍ଯା॑ହ ।
ଆ॒ତ୍ମନ॑ ଏ॒ଵୈତାମା॒ଶିଷ॒ମାଶା᳚ସ୍ତେ ।
ତ୍ଵିଷ୍ଯୈ᳚ ତ୍ଵା ଦ୍ଯୁ॒ମ୍ନାଯ॑ ତ୍ଵେନ୍ଦ୍ରି॒ଯାଯ॑ ତ୍ଵା॒ ଭୂତ୍ଯୈ॒ ତ୍ଵେତ୍ଯା॑ହ । ଯ॒ଥା॒ଯ॒ଜୁରେ॒ଵୈତତ୍ । ଧର୍ମା॑-ଽସି ସୁ॒ଧର୍ମା ମେ᳚ ନ୍ଯ॒ସ୍ମେ ବ୍ରହ୍ମା॑ଣି ଧାର॒ଯେତ୍ଯା॑ହ ॥ 75 ॥
ଇଷ॑ମେ॒ଵୋର୍ଜଂ॒-ଯଁଜ॑ମାନେ ଦଧାତି । ଯଜ॑ମାନାଯ ପୀପି॒ହୀତ୍ଯା॑ହ । ଯଜ॑ମାନାଯୈ॒ଵୈତା-ମା॒ଶିଷ॒ମାଶା᳚ସ୍ତେ ।
ମହ୍ଯ॒ଞ୍ଜ୍ଯୈଷ୍ଠ୍ଯା॑ଯ ପୀପି॒ହୀତ୍ଯା॑ହ ।
ଆ॒ତ୍ମନ॑ ଏ॒ଵୈତାମା॒ଶିଷ॒ମାଶା᳚ସ୍ତେ ।
ତ୍ଵିଷ୍ଯୈ᳚ ତ୍ଵା ଦ୍ଯୁ॒ମ୍ନାଯ॑ ତ୍ଵେନ୍ଦ୍ରି॒ଯାଯ॑ ତ୍ଵା॒ ଭୂତ୍ଯୈ॒ ତ୍ଵେତ୍ଯା॑ହ । ଯ॒ଥା॒ଯ॒ଜୁରେ॒ଵୈତତ୍ । ଧର୍ମା॑-ଽସି ସୁ॒ଧର୍ମା ମେ᳚ ନ୍ଯ॒ସ୍ମେ ବ୍ରହ୍ମା॑ଣି ଧାର॒ଯେତ୍ଯା॑ହ ॥ 75 ॥
ବ୍ରହ୍ମ॑ନ୍ନେ॒ଵୈନ॒-ମ୍ପ୍ରତି॑ଷ୍ଠାପଯତି । ନେତ୍ତ୍ଵା॒ ଵାତଃ॑ ସ୍କ॒ନ୍ଦଯା॒ଦିତି॒ ଯଦ୍ଯ॑ଭି॒ଚରେ᳚ତ୍ । ଅ॒ମୁଷ୍ଯ॑ ତ୍ଵା ପ୍ରା॒ଣେ ସା॑ଦଯାମ୍ଯ॒ମୁନା॑ ସ॒ହ ନି॑ର॒ର୍ଥ-ଙ୍ଗ॒ଚ୍ଛେତି॑ ବ୍ରୂଯା॒-ଦ୍ଯ-ନ୍ଦ୍ଵି॒ଷ୍ଯାତ୍ । ଯମେ॒ଵ ଦ୍ଵେଷ୍ଟି॑ । ତେନୈ॑ନଗ୍ଂ ସ॒ହ ନି॑ର॒ର୍ଥ-ଙ୍ଗ॑ମଯତି । ପୂ॒ଷ୍ଣେ ଶର॑ସେ॒ ସ୍ଵାହେତ୍ଯା॑ହ । ଯା ଏ॒ଵ ଦେ॒ଵତା॑ ହୁ॒ତଭା॑ଗାଃ । ତାଭ୍ଯ॑ ଏ॒ଵୈନ॑ଞ୍ଜୁହୋତି । ଗ୍ରାଵ॑ଭ୍ଯ॒-ସ୍ସ୍ଵାହେତ୍ଯା॑ହ । ଯା ଏ॒ଵାନ୍ତରି॑କ୍ଷେ॒ ଵାଚଃ॑ ॥ 76 ॥
ତାଭ୍ଯ॑ ଏ॒ଵୈନ॑ଞ୍ଜୁହୋତି । ପ୍ର॒ତି॒ରେଭ୍ଯ॒-ସ୍ସ୍ଵାହେତ୍ଯା॑ହ । ପ୍ରା॒ଣା ଵୈ ଦେ॒ଵାଃ ପ୍ର॑ତି॒ରାଃ । ତେଭ୍ଯ॑ ଏ॒ଵୈନ॑ଞ୍ଜୁହୋତି । ଦ୍ଯାଵା॑ପୃଥି॒ଵୀଭ୍ଯା॒ଗ୍॒ ସ୍ଵାହେତ୍ଯା॑ହ ।
ଦ୍ଯାଵା॑ପୃଥି॒ଵୀଭ୍ଯା॑-ମେ॒ଵୈନ॑ଞ୍ଜୁହୋତି । ପି॒ତୃଭ୍ଯୋ॑ ଘର୍ମ॒ପେଭ୍ଯ॒-ସ୍ସ୍ଵାହେତ୍ଯା॑ହ । ଯେ ଵୈ ଯଜ୍ଵା॑ନଃ । ତେ ପି॒ତରୋ॑ ଘର୍ମ॒ପାଃ । ତେଭ୍ଯ॑ ଏ॒ଵୈନ॑ଞ୍ଜୁହୋତି ॥ 77 ॥
ଦ୍ଯାଵା॑ପୃଥି॒ଵୀଭ୍ଯା॑-ମେ॒ଵୈନ॑ଞ୍ଜୁହୋତି । ପି॒ତୃଭ୍ଯୋ॑ ଘର୍ମ॒ପେଭ୍ଯ॒-ସ୍ସ୍ଵାହେତ୍ଯା॑ହ । ଯେ ଵୈ ଯଜ୍ଵା॑ନଃ । ତେ ପି॒ତରୋ॑ ଘର୍ମ॒ପାଃ । ତେଭ୍ଯ॑ ଏ॒ଵୈନ॑ଞ୍ଜୁହୋତି ॥ 77 ॥
ରୁ॒ଦ୍ରାଯ॑ ରୁ॒ଦ୍ରହୋ᳚ତ୍ରେ॒ ସ୍ଵାହେତ୍ଯା॑ହ । ରୁ॒ଦ୍ରମେ॒ଵ ଭା॑ଗ॒ଧେଯେ॑ନ॒ ସମ॑ର୍ଧଯତି । ସ॒ର୍ଵତ॒-ସ୍ସମ॑ନକ୍ତି । ସ॒ର୍ଵତ॑ ଏ॒ଵ ରୁ॒ଦ୍ରନ୍ନି॒ରଵ॑ଦଯତେ । ଉଦ॑ଞ୍ଚ॒ନ୍ନିର॑ସ୍ଯତି ।
ଏ॒ଷା ଵୈ ରୁ॒ଦ୍ରସ୍ଯ॒ ଦିକ୍ । ସ୍ଵାଯା॑ମେ॒ଵ ଦି॒ଶି ରୁ॒ଦ୍ରନ୍ନି॒ରଵ॑ଦଯତେ । ଅ॒ପ ଉପ॑ସ୍ପୃଶତି ମେଦ୍ଧ୍ଯ॒ତ୍ଵାଯ॑ । ନାନ୍ଵୀ᳚କ୍ଷେତ । ଯଦ॒ନ୍ଵୀକ୍ଷେ॑ତ ॥ 78 ॥
ଏ॒ଷା ଵୈ ରୁ॒ଦ୍ରସ୍ଯ॒ ଦିକ୍ । ସ୍ଵାଯା॑ମେ॒ଵ ଦି॒ଶି ରୁ॒ଦ୍ରନ୍ନି॒ରଵ॑ଦଯତେ । ଅ॒ପ ଉପ॑ସ୍ପୃଶତି ମେଦ୍ଧ୍ଯ॒ତ୍ଵାଯ॑ । ନାନ୍ଵୀ᳚କ୍ଷେତ । ଯଦ॒ନ୍ଵୀକ୍ଷେ॑ତ ॥ 78 ॥
ଚକ୍ଷୁ॑ରସ୍ଯ ପ୍ର॒ମାଯୁ॑କଗ୍ଗ୍ ସ୍ଯାତ୍ । ତସ୍ମା॒ନ୍ନାନ୍ଵୀକ୍ଷ୍ଯଃ॑ ।
ଅପୀ॑ପରୋ॒ ମା-ଽହ୍ନୋ॒ ରାତ୍ରି॑ଯୈ ମା ପାହ୍ଯେ॒ଷା ତେ॑ ଅଗ୍ନେ ସ॒ମିତ୍ତଯା॒ ସମି॑ଦ୍ଧ୍ଯ॒ସ୍ଵାଯୁ॑ର୍ମେ ଦା॒ ଵର୍ଚ॑ସା ମା-ଽଞ୍ଜୀ॒ରିତ୍ଯା॑ହ । ଆଯୁ॑ରେ॒ଵାସ୍ମି॒ନ୍ ଵର୍ଚୋ॑ ଦଧାତି ।
ଅପୀ॑ପରୋ ମା॒ ରାତ୍ରି॑ଯା॒ ଅହ୍ନୋ॑ ମା ପାହ୍ଯେ॒ଷା ତେ॑ ଅଗ୍ନେ ସ॒ମିତ୍ତଯା॒ ସମି॑ଦ୍ଧ୍ଯ॒ସ୍ଵାଯୁ॑ର୍ମେ ଦା॒ ଵର୍ଚ॑ସା ମା-ଽଞ୍ଜୀ॒ରିତ୍ଯା॑ହ । ଆଯୁ॑ରେ॒ଵାସ୍ମି॒ନ୍ ଵର୍ଚୋ॑ ଦଧାତି ।
ଅ॒ଗ୍ନି-ର୍ଜ୍ଯୋତି॒-ର୍ଜ୍ଯୋତି॑ର॒ଗ୍ନି-ସ୍ସ୍ଵାହା॒ ସୂର୍ଯୋ॒ ଜ୍ଯୋତି॒ର୍ଜ୍ଯୋତି॒-ସ୍ସୂର୍ଯ॒-ସ୍ସ୍ଵାହେତ୍ଯା॑ହ । ଯ॒ଥା॒ଯ॒ଜୁରେ॒ଵୈତତ୍ । ବ୍ର॒ହ୍ମ॒ଵା॒ଦିନୋ॑ ଵଦନ୍ତି । ହୋ॒ତ॒ଵ୍ଯ॑ମଗ୍ନିହୋ॒ତ୍ରା(3) ନ୍ନ ହୋ॑ତ॒ଵ୍ଯା(3) ମିତି॑ ॥ 79 ॥
ଅପୀ॑ପରୋ॒ ମା-ଽହ୍ନୋ॒ ରାତ୍ରି॑ଯୈ ମା ପାହ୍ଯେ॒ଷା ତେ॑ ଅଗ୍ନେ ସ॒ମିତ୍ତଯା॒ ସମି॑ଦ୍ଧ୍ଯ॒ସ୍ଵାଯୁ॑ର୍ମେ ଦା॒ ଵର୍ଚ॑ସା ମା-ଽଞ୍ଜୀ॒ରିତ୍ଯା॑ହ । ଆଯୁ॑ରେ॒ଵାସ୍ମି॒ନ୍ ଵର୍ଚୋ॑ ଦଧାତି ।
ଅପୀ॑ପରୋ ମା॒ ରାତ୍ରି॑ଯା॒ ଅହ୍ନୋ॑ ମା ପାହ୍ଯେ॒ଷା ତେ॑ ଅଗ୍ନେ ସ॒ମିତ୍ତଯା॒ ସମି॑ଦ୍ଧ୍ଯ॒ସ୍ଵାଯୁ॑ର୍ମେ ଦା॒ ଵର୍ଚ॑ସା ମା-ଽଞ୍ଜୀ॒ରିତ୍ଯା॑ହ । ଆଯୁ॑ରେ॒ଵାସ୍ମି॒ନ୍ ଵର୍ଚୋ॑ ଦଧାତି ।
ଅ॒ଗ୍ନି-ର୍ଜ୍ଯୋତି॒-ର୍ଜ୍ଯୋତି॑ର॒ଗ୍ନି-ସ୍ସ୍ଵାହା॒ ସୂର୍ଯୋ॒ ଜ୍ଯୋତି॒ର୍ଜ୍ଯୋତି॒-ସ୍ସୂର୍ଯ॒-ସ୍ସ୍ଵାହେତ୍ଯା॑ହ । ଯ॒ଥା॒ଯ॒ଜୁରେ॒ଵୈତତ୍ । ବ୍ର॒ହ୍ମ॒ଵା॒ଦିନୋ॑ ଵଦନ୍ତି । ହୋ॒ତ॒ଵ୍ଯ॑ମଗ୍ନିହୋ॒ତ୍ରା(3) ନ୍ନ ହୋ॑ତ॒ଵ୍ଯା(3) ମିତି॑ ॥ 79 ॥
ଯ-ଦ୍ଯଜୁ॑ଷା ଜୁହୁ॒ଯାତ୍ । ଅଯ॑ଥାପୂର୍ଵ॒ମାହୁ॑ତୀ ଜୁହୁଯାତ୍ । ଯନ୍ନ ଜୁ॑ହୁ॒ଯାତ୍ । ଅ॒ଗ୍ନିଃ ପରା॑ଭଵେତ୍ । ଭୂ-ସ୍ସ୍ଵାହେତ୍ଯେ॒ଵ ହୋ॑ତ॒ଵ୍ଯ᳚ମ୍ । ଯ॒ଥା॒ପୂ॒ର୍ଵମାହୁ॑ତୀ ଜୁ॒ହୋତି॑ । ନାଗ୍ନିଃ ପରା॑ଭଵତି । ହୁ॒ତଗ୍ଂ ହ॒ଵିର୍ମଧୁ॑ ହ॒ଵିରିତ୍ଯା॑ହ ।
ସ୍ଵ॒ଦଯ॑ତ୍ଯେ॒ଵୈନ᳚ମ୍ । ଇନ୍ଦ୍ର॑ତମେ॒-ଽଗ୍ନାଵିତ୍ଯା॑ହ ॥ 80 ॥
ସ୍ଵ॒ଦଯ॑ତ୍ଯେ॒ଵୈନ᳚ମ୍ । ଇନ୍ଦ୍ର॑ତମେ॒-ଽଗ୍ନାଵିତ୍ଯା॑ହ ॥ 80 ॥
ପ୍ରା॒ଣୋ ଵା ଇନ୍ଦ୍ର॑ତମୋ॒-ଽଗ୍ନିଃ ।
ପ୍ରା॒ଣ ଏ॒ଵୈନ॒ମିନ୍ଦ୍ର॑ତମେ॒-ଽଗ୍ନୌ ଜୁ॑ହୋତି ।
ପି॒ତା ନୋ॑-ଽସି॒ ମା ମା॑ ହିଗ୍ଂସୀ॒ରିତ୍ଯା॒ହାହିଗ୍ଂ॑ସାଯୈ ।
ଅ॒ଶ୍ଯାମ॑ ତେ ଦେଵ ଘର୍ମ॒ ମଧୁ॑ମତୋ॒ ଵାଜ॑ଵତଃ ପିତୁ॒ମତ॒ ଇତ୍ଯା॑ହ । ଆ॒ଶିଷ॑ମେ॒ଵୈତାମାଶା᳚ସ୍ତେ ।
ସ୍ଵ॒ଧା॒ଵିନୋ॑-ଽଶୀ॒ମହି॑ ତ୍ଵା॒ ମା ମା॑ ହିଗ୍ଂସୀ॒-ରିତ୍ଯା॒ହାହିଗ୍ଂ॑ସାଯୈ । ତେଜ॑ସା॒ ଵା ଏ॒ତେ ଵ୍ଯୃ॑ଦ୍ଧ୍ଯନ୍ତେ । ଯେ ପ୍ର॑ଵ॒ର୍ଗ୍ଯେ॑ଣ॒ ଚର॑ନ୍ତି । ପ୍ରାଶ୍ଞ॑ନ୍ତି ।
ତେଜ॑ ଏ॒ଵାତ୍ମନ୍-ଦ॑ଧତେ ॥ 81 ॥
ପ୍ରା॒ଣ ଏ॒ଵୈନ॒ମିନ୍ଦ୍ର॑ତମେ॒-ଽଗ୍ନୌ ଜୁ॑ହୋତି ।
ପି॒ତା ନୋ॑-ଽସି॒ ମା ମା॑ ହିଗ୍ଂସୀ॒ରିତ୍ଯା॒ହାହିଗ୍ଂ॑ସାଯୈ ।
ଅ॒ଶ୍ଯାମ॑ ତେ ଦେଵ ଘର୍ମ॒ ମଧୁ॑ମତୋ॒ ଵାଜ॑ଵତଃ ପିତୁ॒ମତ॒ ଇତ୍ଯା॑ହ । ଆ॒ଶିଷ॑ମେ॒ଵୈତାମାଶା᳚ସ୍ତେ ।
ସ୍ଵ॒ଧା॒ଵିନୋ॑-ଽଶୀ॒ମହି॑ ତ୍ଵା॒ ମା ମା॑ ହିଗ୍ଂସୀ॒-ରିତ୍ଯା॒ହାହିଗ୍ଂ॑ସାଯୈ । ତେଜ॑ସା॒ ଵା ଏ॒ତେ ଵ୍ଯୃ॑ଦ୍ଧ୍ଯନ୍ତେ । ଯେ ପ୍ର॑ଵ॒ର୍ଗ୍ଯେ॑ଣ॒ ଚର॑ନ୍ତି । ପ୍ରାଶ୍ଞ॑ନ୍ତି ।
ତେଜ॑ ଏ॒ଵାତ୍ମନ୍-ଦ॑ଧତେ ॥ 81 ॥
ସଂ॒ଵଁ॒ଥ୍ସ॒ରନ୍ନ ମା॒ଗ୍ଂ॒ସମ॑ଶ୍ଞୀଯାତ୍ । ନ ରା॒ମାମୁପେ॑ଯାତ୍ । ନ ମୃ॒ନ୍ମଯେ॑ନ ପିବେତ୍ । ନାସ୍ଯ॑ ରା॒ମ ଉଚ୍ଛି॑ଷ୍ଟ-ମ୍ପିବେତ୍ । ତେଜ॑ ଏ॒ଵ ତଥ୍ସଗ୍ଂଶ୍ଯ॑ତି ।
ଦେ॒ଵା॒ସୁ॒ରା-ସ୍ସଂଯଁ॑ତ୍ତା ଆସନ୍ନ୍ । ତେ ଦେ॒ଵା ଵି॑ଜ॒ଯମୁ॑ପ॒ଯନ୍ତଃ॑ । ଵି॒ଭ୍ରାଜି॑ ସୌ॒ର୍ଯେ ବ୍ରହ୍ମ॒ ସନ୍ନ୍ଯ॑ଦଧତ । ଯ-ତ୍କିଞ୍ଚ॑ ଦିଵାକୀ॒ର୍ତ୍ଯ᳚ମ୍ ।
ତଦେ॒ତେନୈ॒ଵ ଵ୍ର॒ତେନା॑ଗୋପାଯତ୍ । ତସ୍ମା॑ଦେ॒ତ-ଦ୍ଵ୍ର॒ତ-ଞ୍ଚା॒ର୍ଯ᳚ମ୍ । ତେଜ॑ସୋ ଗୋପୀ॒ଥାଯ॑ । ତସ୍ମା॑ଦେ॒ତାନି॒ ଯଜୂଗ୍ଂ॑ଷି ଵି॒ଭ୍ରାଜଃ॑ ସୌ॒ର୍ଯସ୍ଯେତ୍ଯା॑ହୁଃ ।
ସ୍ଵାହା᳚ ତ୍ଵା॒ ସୂର୍ଯ॑ସ୍ଯ ର॒ଶ୍ମିଭ୍ଯ॒ ଇତି॑ ପ୍ରା॒ତ-ସ୍ସଗ୍ଂସା॑ଦଯତି । ସ୍ଵାହା᳚ ତ୍ଵା॒ ନକ୍ଷ॑ତ୍ରେଭ୍ଯ॒ ଇତି॑ ସା॒ଯମ୍ ।
ଏ॒ତା ଵା ଏ॒ତସ୍ଯ॑ ଦେ॒ଵତାଃ᳚ । ତାଭି॑ରେ॒ଵୈନ॒ଗ୍ଂ॒ ସମ॑ର୍ଧଯତି ॥ 82 ॥
ଦେ॒ଵା॒ସୁ॒ରା-ସ୍ସଂଯଁ॑ତ୍ତା ଆସନ୍ନ୍ । ତେ ଦେ॒ଵା ଵି॑ଜ॒ଯମୁ॑ପ॒ଯନ୍ତଃ॑ । ଵି॒ଭ୍ରାଜି॑ ସୌ॒ର୍ଯେ ବ୍ରହ୍ମ॒ ସନ୍ନ୍ଯ॑ଦଧତ । ଯ-ତ୍କିଞ୍ଚ॑ ଦିଵାକୀ॒ର୍ତ୍ଯ᳚ମ୍ ।
ତଦେ॒ତେନୈ॒ଵ ଵ୍ର॒ତେନା॑ଗୋପାଯତ୍ । ତସ୍ମା॑ଦେ॒ତ-ଦ୍ଵ୍ର॒ତ-ଞ୍ଚା॒ର୍ଯ᳚ମ୍ । ତେଜ॑ସୋ ଗୋପୀ॒ଥାଯ॑ । ତସ୍ମା॑ଦେ॒ତାନି॒ ଯଜୂଗ୍ଂ॑ଷି ଵି॒ଭ୍ରାଜଃ॑ ସୌ॒ର୍ଯସ୍ଯେତ୍ଯା॑ହୁଃ ।
ସ୍ଵାହା᳚ ତ୍ଵା॒ ସୂର୍ଯ॑ସ୍ଯ ର॒ଶ୍ମିଭ୍ଯ॒ ଇତି॑ ପ୍ରା॒ତ-ସ୍ସଗ୍ଂସା॑ଦଯତି । ସ୍ଵାହା᳚ ତ୍ଵା॒ ନକ୍ଷ॑ତ୍ରେଭ୍ଯ॒ ଇତି॑ ସା॒ଯମ୍ ।
ଏ॒ତା ଵା ଏ॒ତସ୍ଯ॑ ଦେ॒ଵତାଃ᳚ । ତାଭି॑ରେ॒ଵୈନ॒ଗ୍ଂ॒ ସମ॑ର୍ଧଯତି ॥ 82 ॥
(ଅ॒କ॒ - ର॒ଶ୍ଵି॒ନେତ୍ଯା॑ହ - ପ୍ର॒ଦିଶୋ॑ ଗ॒ଚ୍ଛେତ୍ଯା॑ହ - ପିତୃ॒ଣା - ମ॑ନ୍ତଃ ପରି॒ଧି ପି॑ନ୍ଵଯତି - ଧାର॒ଯେତ୍ଯା॑ହ॒ - ଵାଚୋ॑ - ଧର୍ମ॒ପା ସ୍ତେଭ୍ଯ॑ ଏ॒ଵୈନ॑-ଞ୍ଜୁହୋ - ତ୍ଯ॒ନ୍ଵୀକ୍ଷେ॑ତ - ହୋତ॒ଵ୍ଯା (3) ମି - ତ୍ଯ॒ଗ୍ରାଵିତ୍ଯା॑ହ - ଦଧତେ - ଽଗୋପାଯ-ଥ୍ସ॒ପ୍ତ ଚ॑) (ଅ. 8)
ଅନୁଵାକଂ 9
ଘର୍ମ॒ ଯା ତେ॑ ଦି॒ଵି ଶୁଗିତି॑ ତି॒ସ୍ର ଆହୁ॑ତୀ-ର୍ଜୁହୋତି ।
ଛନ୍ଦୋ॑ଭିରେ॒ଵାସ୍ଯୈ॒ଭ୍ଯୋ ଲୋ॒କେଭ୍ଯ॒-ଶ୍ଶୁଚ॒ମଵ॑ ଯଜତେ । ଇଯ॒ତ୍ଯଗ୍ରେ॑ ଜୁହୋତି । ଅଥେଯ॒ତ୍ଯଥେଯ॑ତି । ତ୍ରଯ॑ ଇ॒ମେ ଲୋ॒କାଃ ।
ଏ॒ଭ୍ଯ ଏ॒ଵ ଲୋ॒କେଭ୍ଯ॒-ଶ୍ଶୁଚ॒ମଵ॑ ଯଜତେ ।
ଅନୁ॑ ନୋ॒-ଽଦ୍ଯାନୁ॑ମତି॒ରିତ୍ଯା॒ହାନୁ॑ମତ୍ଯୈ । ଦି॒ଵସ୍ତ୍ଵା॑ ପର॒ସ୍ପାଯା॒ ଇତ୍ଯା॑ହ । ଦି॒ଵ ଏ॒ଵେମାନ୍ ଁଲୋ॒କା-ନ୍ଦା॑ଧାର ।
ବ୍ରହ୍ମ॑ଣସ୍ତ୍ଵା ପର॒ସ୍ପାଯା॒ ଇତ୍ଯା॑ହ ॥ 83 ॥
ଅନୁଵାକଂ 9
ଘର୍ମ॒ ଯା ତେ॑ ଦି॒ଵି ଶୁଗିତି॑ ତି॒ସ୍ର ଆହୁ॑ତୀ-ର୍ଜୁହୋତି ।
ଛନ୍ଦୋ॑ଭିରେ॒ଵାସ୍ଯୈ॒ଭ୍ଯୋ ଲୋ॒କେଭ୍ଯ॒-ଶ୍ଶୁଚ॒ମଵ॑ ଯଜତେ । ଇଯ॒ତ୍ଯଗ୍ରେ॑ ଜୁହୋତି । ଅଥେଯ॒ତ୍ଯଥେଯ॑ତି । ତ୍ରଯ॑ ଇ॒ମେ ଲୋ॒କାଃ ।
ଏ॒ଭ୍ଯ ଏ॒ଵ ଲୋ॒କେଭ୍ଯ॒-ଶ୍ଶୁଚ॒ମଵ॑ ଯଜତେ ।
ଅନୁ॑ ନୋ॒-ଽଦ୍ଯାନୁ॑ମତି॒ରିତ୍ଯା॒ହାନୁ॑ମତ୍ଯୈ । ଦି॒ଵସ୍ତ୍ଵା॑ ପର॒ସ୍ପାଯା॒ ଇତ୍ଯା॑ହ । ଦି॒ଵ ଏ॒ଵେମାନ୍ ଁଲୋ॒କା-ନ୍ଦା॑ଧାର ।
ବ୍ରହ୍ମ॑ଣସ୍ତ୍ଵା ପର॒ସ୍ପାଯା॒ ଇତ୍ଯା॑ହ ॥ 83 ॥
ଏ॒ଷ୍ଵେ॑ଵ ଲୋ॒କେଷୁ॑ ପ୍ର॒ଜା ଦା॑ଧାର । ପ୍ରା॒ଣସ୍ଯ॑ ତ୍ଵା ପର॒ସ୍ପାଯା॒ ଇତ୍ଯା॑ହ । ପ୍ର॒ଜାସ୍ଵେ॒ଵ ପ୍ରା॒ଣା-ନ୍ଦା॑ଧାର । ଶିରୋ॒ ଵା ଏ॒ତ-ଦ୍ଯ॒ଜ୍ଞସ୍ଯ॑ । ଯ-ତ୍ପ୍ର॑ଵ॒ର୍ଗ୍ଯଃ॑ । ଅ॒ସୌ ଖଲୁ॒ ଵା ଆ॑ଦି॒ତ୍ଯଃ ପ୍ର॑ଵ॒ର୍ଗ୍ଯଃ॑ । ତଂ-ଯଁ-ଦ୍ଦ॑କ୍ଷି॒ଣା ପ୍ର॒ତ୍ଯଞ୍ଚ॒-ମୁଦ॑ଞ୍ଚ-ମୁଦ୍ଵା॒ସଯେ᳚ତ୍ ।
ଜି॒ହ୍ମଂ-ଯଁ॒ଜ୍ଞସ୍ଯ॒ ଶିରୋ॑ ହରେତ୍ ।
ପ୍ରାଞ୍ଚ॒ମୁଦ୍ଵା॑ସଯତି । ପୁ॒ରସ୍ତା॑ଦେ॒ଵ ଯ॒ଜ୍ଞସ୍ଯ॒ ଶିରଃ॒ ପ୍ରତି॑ଦଧାତି ॥ 84 ॥
ଜି॒ହ୍ମଂ-ଯଁ॒ଜ୍ଞସ୍ଯ॒ ଶିରୋ॑ ହରେତ୍ ।
ପ୍ରାଞ୍ଚ॒ମୁଦ୍ଵା॑ସଯତି । ପୁ॒ରସ୍ତା॑ଦେ॒ଵ ଯ॒ଜ୍ଞସ୍ଯ॒ ଶିରଃ॒ ପ୍ରତି॑ଦଧାତି ॥ 84 ॥
ପ୍ରାଞ୍ଚ॒ମୁଦ୍ଵା॑ସଯତି । ତସ୍ମା॑ଦ॒ସାଵା॑ଦି॒ତ୍ଯଃ ପୁ॒ରସ୍ତା॒ଦୁଦେ॑ତି । ଶ॒ଫୋ॒ପ॒ଯ॒ମାନ୍ଧ॒ଵିତ୍ରା॑ଣି॒ ଧୃଷ୍ଟୀ॒ ଇତ୍ଯ॒ନ୍ଵଵ॑ହରନ୍ତି ।
ସାତ୍ମା॑ନମେ॒ଵୈନ॒ଗ୍ଂ॒ ସତ॑ନୁ-ଙ୍କରୋତି । ସାତ୍ମା॒-ଽମୁଷ୍ମି॑ନ୍ ଁଲୋ॒କେ ଭ॑ଵତି ।
ଯ ଏ॒ଵଂ-ଵେଁଦ॑ । ଔଦୁ॑ମ୍ବରାଣି ଭଵନ୍ତି । ଊର୍ଗ୍ଵା ଉ॑ଦୁ॒ମ୍ବରଃ॑ । ଊର୍ଜ॑ମେ॒ଵାଵ॑ରୁନ୍ଧେ । ଵର୍ତ୍ମ॑ନା॒ ଵା ଅ॒ନ୍ଵିତ୍ଯ॑ ॥ 85 ॥
ସାତ୍ମା॑ନମେ॒ଵୈନ॒ଗ୍ଂ॒ ସତ॑ନୁ-ଙ୍କରୋତି । ସାତ୍ମା॒-ଽମୁଷ୍ମି॑ନ୍ ଁଲୋ॒କେ ଭ॑ଵତି ।
ଯ ଏ॒ଵଂ-ଵେଁଦ॑ । ଔଦୁ॑ମ୍ବରାଣି ଭଵନ୍ତି । ଊର୍ଗ୍ଵା ଉ॑ଦୁ॒ମ୍ବରଃ॑ । ଊର୍ଜ॑ମେ॒ଵାଵ॑ରୁନ୍ଧେ । ଵର୍ତ୍ମ॑ନା॒ ଵା ଅ॒ନ୍ଵିତ୍ଯ॑ ॥ 85 ॥
ଯ॒ଜ୍ଞଗ୍ଂ ରକ୍ଷାଗ୍ଂ॑ସି ଜିଘାଗ୍ଂସନ୍ତି । ସାମ୍ନା᳚ ପ୍ରସ୍ତୋ॒ତା-ଽନ୍ଵଵୈ॑ତି । ସାମ॒ ଵୈ ର॑କ୍ଷୋ॒ହା । ରକ୍ଷ॑ସା॒ମପ॑ହତ୍ଯୈ । ତ୍ରିର୍ନି॒ଧନ॒ମୁପୈ॑ତି । ତ୍ରଯ॑ ଇ॒ମେ ଲୋ॒କାଃ । ଏ॒ଭ୍ଯ ଏ॒ଵ ଲୋ॒କେଭ୍ଯୋ॒ ରକ୍ଷା॒ଗ୍॒ସ୍ଯପ॑ହନ୍ତି । ପୁରୁ॑ଷଃପୁରୁଷୋ ନି॒ଧନ॒ମୁପୈ॑ତି । ପୁରୁ॑ଷଃପୁରୁଷୋ॒ ହି ର॑କ୍ଷ॒ସ୍ଵୀ । ରକ୍ଷ॑ସା॒ମପ॑ହତ୍ଯୈ ॥ 86 ॥
ଯ-ତ୍ପୃ॑ଥି॒ଵ୍ଯାମୁ॑ଦ୍ଵା॒ସଯେ᳚ତ୍ । ପୃ॒ଥି॒ଵୀଗ୍ଂ ଶୁ॒ଚା-ଽର୍ପ॑ଯେତ୍ । ଯଦ॒ଫ୍ସୁ । ଅ॒ପ-ଶ୍ଶୁ॒ଚାର୍ପ॑ଯେତ୍ । ଯଦୋଷ॑ଧୀଷୁ । ଓଷ॑ଧୀ-ଶ୍ଶୁ॒ଚା-ଽର୍ପ॑ଯେତ୍ ।
ଯ-ଦ୍ଵନ॒ସ୍ପତି॑ଷୁ । ଵନ॒ସ୍ପତୀ᳚ଞ୍ଛୁ॒ଚା-ଽର୍ପ॑ଯେତ୍ । ହିର॑ଣ୍ଯନ୍ନି॒ଧାଯୋଦ୍ଵା॑ସଯତି ।
ଅ॒ମୃତଂ॒-ଵୈଁ ହିର॑ଣ୍ଯମ୍ ॥ 87 ॥
ଯ-ଦ୍ଵନ॒ସ୍ପତି॑ଷୁ । ଵନ॒ସ୍ପତୀ᳚ଞ୍ଛୁ॒ଚା-ଽର୍ପ॑ଯେତ୍ । ହିର॑ଣ୍ଯନ୍ନି॒ଧାଯୋଦ୍ଵା॑ସଯତି ।
ଅ॒ମୃତଂ॒-ଵୈଁ ହିର॑ଣ୍ଯମ୍ ॥ 87 ॥
ଅ॒ମୃତ॑ ଏ॒ଵୈନ॒-ମ୍ପ୍ରତି॑ଷ୍ଠାପଯତି ।
ଵ॒ଲ୍ଗୁର॑ସି ଶଂ॒-ଯୁଁଧା॑ଯା॒ ଇତି॒ ତ୍ରିଃ ପ॑ରିଷି॒ଞ୍ଚନ୍ପର୍ଯେ॑ତି । ତ୍ରି॒ଵୃଦ୍ଵା ଅ॒ଗ୍ନିଃ । ଯାଵା॑ନେ॒ଵାଗ୍ନିଃ । ତସ୍ଯ॒ ଶୁଚଗ୍ଂ॑ ଶମଯତି । ତ୍ରିଃ ପୁନଃ॒ ପର୍ଯେ॑ତି । ଷଟ୍-ଥ୍ସମ୍ପ॑ଦ୍ଯନ୍ତେ । ଷଡ୍ଵା ଋ॒ତଵଃ॑ । ଋ॒ତୁଭି॑ରେ॒ଵାସ୍ଯ॒ ଶୁଚଗ୍ଂ॑ ଶମଯତି । ଚତୁଃ॑ ସ୍ରକ୍ତି॒ର୍ନାଭି॑ର୍-ଋ॒ତସ୍ଯେତ୍ଯା॑ହ ॥ 88 ॥
ଵ॒ଲ୍ଗୁର॑ସି ଶଂ॒-ଯୁଁଧା॑ଯା॒ ଇତି॒ ତ୍ରିଃ ପ॑ରିଷି॒ଞ୍ଚନ୍ପର୍ଯେ॑ତି । ତ୍ରି॒ଵୃଦ୍ଵା ଅ॒ଗ୍ନିଃ । ଯାଵା॑ନେ॒ଵାଗ୍ନିଃ । ତସ୍ଯ॒ ଶୁଚଗ୍ଂ॑ ଶମଯତି । ତ୍ରିଃ ପୁନଃ॒ ପର୍ଯେ॑ତି । ଷଟ୍-ଥ୍ସମ୍ପ॑ଦ୍ଯନ୍ତେ । ଷଡ୍ଵା ଋ॒ତଵଃ॑ । ଋ॒ତୁଭି॑ରେ॒ଵାସ୍ଯ॒ ଶୁଚଗ୍ଂ॑ ଶମଯତି । ଚତୁଃ॑ ସ୍ରକ୍ତି॒ର୍ନାଭି॑ର୍-ଋ॒ତସ୍ଯେତ୍ଯା॑ହ ॥ 88 ॥
ଇ॒ଯଂ-ଵାଁ ଋ॒ତମ୍ । ତସ୍ଯା॑ ଏ॒ଷ ଏ॒ଵ ନାଭିଃ॑ । ଯ-ତ୍ପ୍ର॑ଵ॒ର୍ଗ୍ଯଃ॑ । ତସ୍ମା॑ଦେ॒ଵମା॑ହ । ସଦୋ॑ ଵି॒ଶ୍ଵାଯୁ॒ରିତ୍ଯା॑ହ । ସଦୋ॒ ହୀଯମ୍ । ଅପ॒ ଦ୍ଵେଷୋ॒ ଅପ॒ ହ୍ଵର॒ ଇତ୍ଯା॑ହ॒ ଭ୍ରାତୃ॑ଵ୍ଯାପନୁତ୍ତ୍ଯୈ । ଘର୍ମୈ॒ତତ୍ତେ-ଽନ୍ନ॑ମେ॒ତ-ତ୍ପୁରୀ॑ଷ॒ମିତି॑ ଦ॒ଦ୍ଧ୍ନା ମ॑ଧୁମି॒ଶ୍ରେଣ॑ ପୂରଯତି ।
ଊର୍ଗ୍ଵା ଅ॒ନ୍ନାଦ୍ଯ॒ନ୍ଦଧି॑ । ଊ॒ର୍ଜୈଵୈନ॑ମ॒ନ୍ନାଦ୍ଯେ॑ନ॒ ସମ॑ର୍ଧଯତି ॥ 89 ॥
ଊର୍ଗ୍ଵା ଅ॒ନ୍ନାଦ୍ଯ॒ନ୍ଦଧି॑ । ଊ॒ର୍ଜୈଵୈନ॑ମ॒ନ୍ନାଦ୍ଯେ॑ନ॒ ସମ॑ର୍ଧଯତି ॥ 89 ॥
ଅନ॑ଶନାଯୁକୋ ଭଵତି । ଯ ଏ॒ଵଂ-ଵେଁଦ॑ ।
ରନ୍ତି॒ର୍ନାମା॑ସି ଦି॒ଵ୍ଯୋ ଗ॑ନ୍ଧ॒ର୍ଵ ଇତ୍ଯା॑ହ ।
ରୂ॒ପମେ॒ଵାସ୍ଯୈ॒-ତ-ନ୍ମ॑ହି॒ମାନ॒ଗ୍ଂ॒ ରନ୍ତି॑-ମ୍ବ॒ନ୍ଧୁତାଂ॒-ଵ୍ଯାଁଚ॑ଷ୍ଟେ । ସମ॒ହମାଯୁ॑ଷା॒ ସ-ମ୍ପ୍ରା॒ଣେନେତ୍ଯା॑ହ । ଆ॒ଶିଷ॑ମେ॒ଵୈତାମାଶା᳚ସ୍ତେ ।
ଵ୍ଯ॑ସୌ ଯୋ᳚-ଽସ୍ମା-ନ୍ଦ୍ଵେଷ୍ଟି॒ ଯଞ୍ଚ॑ ଵ॒ଯ-ନ୍ଦ୍ଵି॒ଷ୍ମ ଇତ୍ଯା॑ହ । ଅ॒ଭି॒ଚା॒ର ଏ॒ଵାସ୍ଯୈ॒ଷଃ । ଅଚି॑କ୍ରଦ॒-ଦ୍ଵୃଷା॒ ହରି॒ରିତ୍ଯା॑ହ । ଵୃଷା॒ ହ୍ଯେ॑ଷଃ ॥ 90 ॥
ରନ୍ତି॒ର୍ନାମା॑ସି ଦି॒ଵ୍ଯୋ ଗ॑ନ୍ଧ॒ର୍ଵ ଇତ୍ଯା॑ହ ।
ରୂ॒ପମେ॒ଵାସ୍ଯୈ॒-ତ-ନ୍ମ॑ହି॒ମାନ॒ଗ୍ଂ॒ ରନ୍ତି॑-ମ୍ବ॒ନ୍ଧୁତାଂ॒-ଵ୍ଯାଁଚ॑ଷ୍ଟେ । ସମ॒ହମାଯୁ॑ଷା॒ ସ-ମ୍ପ୍ରା॒ଣେନେତ୍ଯା॑ହ । ଆ॒ଶିଷ॑ମେ॒ଵୈତାମାଶା᳚ସ୍ତେ ।
ଵ୍ଯ॑ସୌ ଯୋ᳚-ଽସ୍ମା-ନ୍ଦ୍ଵେଷ୍ଟି॒ ଯଞ୍ଚ॑ ଵ॒ଯ-ନ୍ଦ୍ଵି॒ଷ୍ମ ଇତ୍ଯା॑ହ । ଅ॒ଭି॒ଚା॒ର ଏ॒ଵାସ୍ଯୈ॒ଷଃ । ଅଚି॑କ୍ରଦ॒-ଦ୍ଵୃଷା॒ ହରି॒ରିତ୍ଯା॑ହ । ଵୃଷା॒ ହ୍ଯେ॑ଷଃ ॥ 90 ॥
ଵୃଷା॒ ହରିଃ॑ । ମ॒ହା-ନ୍ମି॒ତ୍ରୋ ନ ଦ॑ର୍ଶ॒ତ ଇତ୍ଯା॑ହ । ସ୍ତୌତ୍ଯେ॒ଵୈନ॑ମେ॒ତତ୍ । ଚିଦ॑ସି ସମୁ॒ଦ୍ରଯୋ॑ନି॒ରିତ୍ଯା॑ହ । ସ୍ଵାମେ॒ଵୈନଂ॒-ଯୋଁନି॑ଙ୍ଗମଯତି ।
ନମ॑ସ୍ତେ ଅସ୍ତୁ॒ ମା ମା॑ ହିଗ୍ଂସୀ॒ରିତ୍ଯା॒ହାହିଗ୍ଂ॑ସାଯୈ ।
ଵି॒ଶ୍ଵାଵ॑ସୁଗ୍ଂ ସୋମଗନ୍ଧ॒ର୍ଵମିତ୍ଯା॑ହ । ଯଦେ॒ଵାସ୍ଯ॑ କ୍ରି॒ଯମା॑ଣସ୍ଯାନ୍ତ॒ର୍ଯନ୍ତି॑ । ତଦେ॒ଵାସ୍ଯୈ॒ତେନା ପ୍ଯା॑ଯଯତି ।
ଵି॒ଶ୍ଵାଵ॑ସୁର॒ଭି ତନ୍ନୋ॑ ଗୃଣା॒ତ୍ଵିତ୍ଯା॑ହ ॥ 91 ॥
ନମ॑ସ୍ତେ ଅସ୍ତୁ॒ ମା ମା॑ ହିଗ୍ଂସୀ॒ରିତ୍ଯା॒ହାହିଗ୍ଂ॑ସାଯୈ ।
ଵି॒ଶ୍ଵାଵ॑ସୁଗ୍ଂ ସୋମଗନ୍ଧ॒ର୍ଵମିତ୍ଯା॑ହ । ଯଦେ॒ଵାସ୍ଯ॑ କ୍ରି॒ଯମା॑ଣସ୍ଯାନ୍ତ॒ର୍ଯନ୍ତି॑ । ତଦେ॒ଵାସ୍ଯୈ॒ତେନା ପ୍ଯା॑ଯଯତି ।
ଵି॒ଶ୍ଵାଵ॑ସୁର॒ଭି ତନ୍ନୋ॑ ଗୃଣା॒ତ୍ଵିତ୍ଯା॑ହ ॥ 91 ॥
ପୂର୍ଵ॑ମେ॒ଵୋଦି॒ତମ୍ । ଉତ୍ତ॑ରେଣା॒ଭିଗୃ॑ଣାତି ।
ଧିଯୋ॑ ହିନ୍ଵା॒ନୋ ଧିଯ॒ ଇନ୍ନୋ॑ ଅଵ୍ଯା॒ଦିତ୍ଯା॑ହ । ଋ॒ତୂନେ॒ଵାସ୍ମୈ॑ କଲ୍ପଯତି । ପ୍ରାସା᳚-ଙ୍ଗନ୍ଧ॒ର୍ଵୋ ଅ॒ମୃତା॑ନି ଵୋଚ॒ଦିତ୍ଯା॑ହ । ପ୍ରା॒ଣା ଵା ଅ॒ମୃତାଃ᳚ ।
ପ୍ରା॒ଣାନେ॒ଵାସ୍ମୈ॑ କଲ୍ପଯତି । ଏ॒ତତ୍ତ୍ଵନ୍ଦେ॑ଵ ଘର୍ମ ଦେ॒ଵୋ ଦେ॒ଵାନୁପା॑ଗା॒ ଇତ୍ଯା॑ହ । ଦେ॒ଵୋ ହ୍ଯେ॑ଷ ସନ୍ଦେ॒ଵାନୁ॒ପୈତି॑ । ଇ॒ଦମ॒ହ-ମ୍ମ॑ନୁ॒ଷ୍ଯୋ॑ ମନୁ॒ଷ୍ଯା॑ନିତ୍ଯା॑ହ ॥ 92 ॥
ଧିଯୋ॑ ହିନ୍ଵା॒ନୋ ଧିଯ॒ ଇନ୍ନୋ॑ ଅଵ୍ଯା॒ଦିତ୍ଯା॑ହ । ଋ॒ତୂନେ॒ଵାସ୍ମୈ॑ କଲ୍ପଯତି । ପ୍ରାସା᳚-ଙ୍ଗନ୍ଧ॒ର୍ଵୋ ଅ॒ମୃତା॑ନି ଵୋଚ॒ଦିତ୍ଯା॑ହ । ପ୍ରା॒ଣା ଵା ଅ॒ମୃତାଃ᳚ ।
ପ୍ରା॒ଣାନେ॒ଵାସ୍ମୈ॑ କଲ୍ପଯତି । ଏ॒ତତ୍ତ୍ଵନ୍ଦେ॑ଵ ଘର୍ମ ଦେ॒ଵୋ ଦେ॒ଵାନୁପା॑ଗା॒ ଇତ୍ଯା॑ହ । ଦେ॒ଵୋ ହ୍ଯେ॑ଷ ସନ୍ଦେ॒ଵାନୁ॒ପୈତି॑ । ଇ॒ଦମ॒ହ-ମ୍ମ॑ନୁ॒ଷ୍ଯୋ॑ ମନୁ॒ଷ୍ଯା॑ନିତ୍ଯା॑ହ ॥ 92 ॥
ମ॒ନୁ॒ଷ୍ଯୋ॑ ହି । ଏ॒ଷ ସ-ନ୍ମ॑ନୁ॒ଷ୍ଯା॑ନୁ॒ପୈତି॑ ।
ଈ॒ଶ୍ଵ॒ରୋ ଵୈ ପ୍ର॑ଵ॒ର୍ଗ୍ଯ॑ମୁଦ୍ଵା॒ସଯନ୍ନ୍॑ । ପ୍ର॒ଜା-ମ୍ପ॒ଶୂନ୍-ଥ୍ସୋ॑ମପୀ॒ଥମ॑ନୂ॒ଦ୍ଵାସ॒-ସ୍ସୋମ॑ପୀ॒ଥାନୁ॒ମେହି॑ । ସ॒ହ ପ୍ର॒ଜଯା॑ ସ॒ହ ରା॒ଯସ୍ପୋଷେ॒ଣେତ୍ଯା॑ହ । ପ୍ର॒ଜାମେ॒ଵ ପ॒ଶୂନ୍-ଥ୍ସୋ॑ମପୀ॒ଥମା॒ତ୍ମ-ନ୍ଧ॑ତ୍ତେ । ସୁ॒ମି॒ତ୍ରା ନ॒ ଆପ॒ ଓଷ॑ଧଯ-ସ୍ସ॒ନ୍ତ୍ଵିତ୍ଯା॑ହ । ଆ॒ଶିଷ॑ମେ॒ଵୈତାମାଶା᳚ସ୍ତେ ।
ଦୁ॒ର୍ମି॒ତ୍ରାସ୍ତସ୍ମୈ॑ ଭୂଯାସୁ॒-ର୍ଯୋ᳚-ଽସ୍ମାନ୍-ଦ୍ଵେଷ୍ଟି॒ ଯଞ୍ଚ॑ ଵ॒ଯ-ନ୍ଦ୍ଵି॒ଷ୍ମ ଇତ୍ଯା॑ହ । ଅ॒ଭି॒ଚା॒ର ଏ॒ଵାସ୍ଯୈ॒ଷଃ । ପ୍ର ଵା ଏ॒ଷୋ᳚-ଽସ୍ମା-ଲ୍ଲୋ॒କାଚ୍ଚ୍ଯ॑ଵତେ ।
ଯଃ ପ୍ର॑ଵ॒ର୍ଗ୍ଯ॑ମୁଦ୍ଵା॒ସଯ॑ତି । ଉଦୁ॒ ତ୍ଯ-ଞ୍ଚି॒ତ୍ରମିତି॑ ସୌ॒ରୀଭ୍ଯା॑ମୃ॒ଗ୍ଭ୍ଯା-ମ୍ପୁନ॒ରେତ୍ଯ॒ ଗାର୍ହ॑ପତ୍ଯେ ଜୁହୋତି ।
ଅ॒ଯମ୍ ଁଵୈ ଲୋ॒କୋ ଗାର୍ହ॑ପତ୍ଯଃ । ଅ॒ସ୍ମିନ୍ନେ॒ଵ ଲୋ॒କେ ପ୍ରତି॑ତିଷ୍ଠତି ।
ଅ॒ସୌ ଖଲୁ॒ ଵା ଆ॑ଦି॒ତ୍ଯ-ସ୍ସୁ॑ଵ॒ର୍ଗୋ ଲୋ॒କଃ ।
ଯ-ଥ୍ସୌ॒ରୀ ଭଵ॑ତଃ । ତେନୈ॒ଵ ସୁ॑ଵ॒ର୍ଗା-ଲ୍ଲୋ॒କାନ୍ନୈତି॑ ॥ 93 ॥
ଈ॒ଶ୍ଵ॒ରୋ ଵୈ ପ୍ର॑ଵ॒ର୍ଗ୍ଯ॑ମୁଦ୍ଵା॒ସଯନ୍ନ୍॑ । ପ୍ର॒ଜା-ମ୍ପ॒ଶୂନ୍-ଥ୍ସୋ॑ମପୀ॒ଥମ॑ନୂ॒ଦ୍ଵାସ॒-ସ୍ସୋମ॑ପୀ॒ଥାନୁ॒ମେହି॑ । ସ॒ହ ପ୍ର॒ଜଯା॑ ସ॒ହ ରା॒ଯସ୍ପୋଷେ॒ଣେତ୍ଯା॑ହ । ପ୍ର॒ଜାମେ॒ଵ ପ॒ଶୂନ୍-ଥ୍ସୋ॑ମପୀ॒ଥମା॒ତ୍ମ-ନ୍ଧ॑ତ୍ତେ । ସୁ॒ମି॒ତ୍ରା ନ॒ ଆପ॒ ଓଷ॑ଧଯ-ସ୍ସ॒ନ୍ତ୍ଵିତ୍ଯା॑ହ । ଆ॒ଶିଷ॑ମେ॒ଵୈତାମାଶା᳚ସ୍ତେ ।
ଦୁ॒ର୍ମି॒ତ୍ରାସ୍ତସ୍ମୈ॑ ଭୂଯାସୁ॒-ର୍ଯୋ᳚-ଽସ୍ମାନ୍-ଦ୍ଵେଷ୍ଟି॒ ଯଞ୍ଚ॑ ଵ॒ଯ-ନ୍ଦ୍ଵି॒ଷ୍ମ ଇତ୍ଯା॑ହ । ଅ॒ଭି॒ଚା॒ର ଏ॒ଵାସ୍ଯୈ॒ଷଃ । ପ୍ର ଵା ଏ॒ଷୋ᳚-ଽସ୍ମା-ଲ୍ଲୋ॒କାଚ୍ଚ୍ଯ॑ଵତେ ।
ଯଃ ପ୍ର॑ଵ॒ର୍ଗ୍ଯ॑ମୁଦ୍ଵା॒ସଯ॑ତି । ଉଦୁ॒ ତ୍ଯ-ଞ୍ଚି॒ତ୍ରମିତି॑ ସୌ॒ରୀଭ୍ଯା॑ମୃ॒ଗ୍ଭ୍ଯା-ମ୍ପୁନ॒ରେତ୍ଯ॒ ଗାର୍ହ॑ପତ୍ଯେ ଜୁହୋତି ।
ଅ॒ଯମ୍ ଁଵୈ ଲୋ॒କୋ ଗାର୍ହ॑ପତ୍ଯଃ । ଅ॒ସ୍ମିନ୍ନେ॒ଵ ଲୋ॒କେ ପ୍ରତି॑ତିଷ୍ଠତି ।
ଅ॒ସୌ ଖଲୁ॒ ଵା ଆ॑ଦି॒ତ୍ଯ-ସ୍ସୁ॑ଵ॒ର୍ଗୋ ଲୋ॒କଃ ।
ଯ-ଥ୍ସୌ॒ରୀ ଭଵ॑ତଃ । ତେନୈ॒ଵ ସୁ॑ଵ॒ର୍ଗା-ଲ୍ଲୋ॒କାନ୍ନୈତି॑ ॥ 93 ॥
(ବ୍ରହ୍ମ॑ଣସ୍ତ୍ଵା ପର॒ସ୍ପାଯା॒ ଇତ୍ଯା॑ହ - ଦଧା - ତ୍ଯ॒ନ୍ଵିତ୍ଯ॑ - ରକ୍ଷ॒ସ୍ଵୀ ରକ୍ଷ॑ସା॒ମପ॑ହତ୍ଯୈ॒ - ଵୈ ହିର॑ଣ୍ଯ - ମାହା - ର୍ଧଯତି॒ - ହ୍ଯେ॑ଷ - ଗୃ॑ଣା॒ତ୍ଵିତ୍ଯା॑ହ - ମନୁ॒ଷ୍ଯା॑ନିତ୍ଯା॑ହା - ସ୍ଯୈ॒ଷୋ᳚ ଽଷ୍ଟୌ ଚ॑) (ଅ. 9)
ଅନୁଵାକଂ 10
ପ୍ର॒ଜାପ॑ତିଂ॒-ଵୈଁ ଦେ॒ଵା-ଶ୍ଶୁ॒କ୍ର-ମ୍ପଯୋ॑-ଽଦୁହ୍ରନ୍ନ୍ । ତଦେ᳚ଭ୍ଯୋ॒ ନ ଵ୍ଯ॑ଭଵତ୍ । ତଦ॒ଗ୍ନିର୍ଵ୍ଯ॑କରୋତ୍ । ତାନି॒ ଶୁକ୍ରି॑ଯାଣି॒ ସାମା᳚ନ୍ଯଭଵନ୍ନ୍ । ତେଷାଂ॒-ଯୋଁ ରସୋ॒-ଽତ୍ଯକ୍ଷ॑ରତ୍ । ତାନି॑ ଶୁକ୍ରଯ॒ଜୂଗ୍ଷ୍ଯ॑ଭଵନ୍ନ୍ ।
ଶୁକ୍ରି॑ଯାଣାଂ॒-ଵାଁ ଏ॒ତାନି॒ ଶୁକ୍ରି॑ଯାଣି । ସା॒ମ॒ପ॒ଯ॒ସଂଵାଁ ଏ॒ତଯୋ॑ର॒ନ୍ଯତ୍ ।
ଦେ॒ଵାନା॑ମ॒ନ୍ଯତ୍ପଯଃ॑ । ଯଦ୍ଗୋଃ ପଯଃ॑ ॥ 94 ॥
ଅନୁଵାକଂ 10
ପ୍ର॒ଜାପ॑ତିଂ॒-ଵୈଁ ଦେ॒ଵା-ଶ୍ଶୁ॒କ୍ର-ମ୍ପଯୋ॑-ଽଦୁହ୍ରନ୍ନ୍ । ତଦେ᳚ଭ୍ଯୋ॒ ନ ଵ୍ଯ॑ଭଵତ୍ । ତଦ॒ଗ୍ନିର୍ଵ୍ଯ॑କରୋତ୍ । ତାନି॒ ଶୁକ୍ରି॑ଯାଣି॒ ସାମା᳚ନ୍ଯଭଵନ୍ନ୍ । ତେଷାଂ॒-ଯୋଁ ରସୋ॒-ଽତ୍ଯକ୍ଷ॑ରତ୍ । ତାନି॑ ଶୁକ୍ରଯ॒ଜୂଗ୍ଷ୍ଯ॑ଭଵନ୍ନ୍ ।
ଶୁକ୍ରି॑ଯାଣାଂ॒-ଵାଁ ଏ॒ତାନି॒ ଶୁକ୍ରି॑ଯାଣି । ସା॒ମ॒ପ॒ଯ॒ସଂଵାଁ ଏ॒ତଯୋ॑ର॒ନ୍ଯତ୍ ।
ଦେ॒ଵାନା॑ମ॒ନ୍ଯତ୍ପଯଃ॑ । ଯଦ୍ଗୋଃ ପଯଃ॑ ॥ 94 ॥
ତ-ଥ୍ସାମ୍ନଃ॒ ପଯଃ॑ । ଯଦ॒ଜାଯୈ॒ ପଯଃ॑ । ତ-ଦ୍ଦେ॒ଵାନା॒-ମ୍ପଯଃ॑ । ତସ୍ମା॒-ଦ୍ଯତ୍ରୈ॒ତୈ-ର୍ଯଜୁ॑ର୍ଭି॒ଶ୍ଚର॑ନ୍ତି । ତ-ତ୍ପଯ॑ସା ଚରନ୍ତି । ପ୍ର॒ଜାପ॑ତିମେ॒ଵ ତ-ଦ୍ଦେ॒ଵାନ୍ପଯ॑ସା॒-ଽନ୍ନାଦ୍ଯେ॑ନ॒ ସମ॑ର୍ଧଯନ୍ତି । ଏ॒ଷ ହ॒ ତ୍ଵୈ ସା॒କ୍ଷା-ତ୍ପ୍ର॑ଵ॒ର୍ଗ୍ଯ॑-ମ୍ଭକ୍ଷଯତି । ଯସ୍ଯୈ॒ଵଂ-ଵିଁ॒ଦୁଷଃ॑ ପ୍ରଵ॒ର୍ଗ୍ଯଃ॑ ପ୍ରଵୃ॒ଜ୍ଯତେ᳚ । ଉ॒ତ୍ତ॒ର॒ଵେ॒ଦ୍ଯା-ମୁଦ୍ଵା॑ସଯେ॒ତ୍-ତେଜ॑ସ୍କାମସ୍ଯ । ତେଜୋ॒ ଵା ଉ॑ତ୍ତରଵେ॒ଦିଃ ॥ 95 ॥
ତେଜଃ॑ ପ୍ରଵ॒ର୍ଗ୍ଯଃ॑ । ତେଜ॑ସୈ॒ଵ ତେଜ॒-ସ୍ସମ॑ର୍ଧଯତି ।
ଉ॒ତ୍ତ॒ର॒ଵେ॒ଦ୍ଯା-ମୁଦ୍ଵା॑ସଯେ॒-ଦନ୍ନ॑କାମସ୍ଯ । ଶିରୋ॒ ଵା ଏ॒ତ-ଦ୍ଯ॒ଜ୍ଞସ୍ଯ॑ । ଯ-ତ୍ପ୍ର॑ଵ॒ର୍ଗ୍ଯଃ॑ । ମୁଖ॑ମୁତ୍ତରଵେ॒ଦିଃ ।
ଶୀ॒ର୍ଷ୍ଣୈଵ ମୁଖ॒ଗ୍ଂ॒ ସନ୍ଦ॑ଧାତ୍ଯ॒ନ୍ନାଦ୍ଯା॑ଯ । ଅ॒ନ୍ନା॒ଦ ଏ॒ଵ ଭ॑ଵତି । ଯତ୍ର॒ ଖଲୁ॒ ଵା ଏ॒ତମୁଦ୍ଵା॑ସିତଂ॒-ଵଁଯାଗ୍ଂ॑ସି ପ॒ର୍ଯାସ॑ତେ । ପରି॒ ଵୈ ତାଗ୍ଂ ସମା᳚-ମ୍ପ୍ର॒ଜା ଵଯାଗ୍॑ସ୍ଯାସତେ ॥ 96 ॥
ଉ॒ତ୍ତ॒ର॒ଵେ॒ଦ୍ଯା-ମୁଦ୍ଵା॑ସଯେ॒-ଦନ୍ନ॑କାମସ୍ଯ । ଶିରୋ॒ ଵା ଏ॒ତ-ଦ୍ଯ॒ଜ୍ଞସ୍ଯ॑ । ଯ-ତ୍ପ୍ର॑ଵ॒ର୍ଗ୍ଯଃ॑ । ମୁଖ॑ମୁତ୍ତରଵେ॒ଦିଃ ।
ଶୀ॒ର୍ଷ୍ଣୈଵ ମୁଖ॒ଗ୍ଂ॒ ସନ୍ଦ॑ଧାତ୍ଯ॒ନ୍ନାଦ୍ଯା॑ଯ । ଅ॒ନ୍ନା॒ଦ ଏ॒ଵ ଭ॑ଵତି । ଯତ୍ର॒ ଖଲୁ॒ ଵା ଏ॒ତମୁଦ୍ଵା॑ସିତଂ॒-ଵଁଯାଗ୍ଂ॑ସି ପ॒ର୍ଯାସ॑ତେ । ପରି॒ ଵୈ ତାଗ୍ଂ ସମା᳚-ମ୍ପ୍ର॒ଜା ଵଯାଗ୍॑ସ୍ଯାସତେ ॥ 96 ॥
ତସ୍ମା॑-ଦୁତ୍ତରଵେ॒ଦ୍ଯା-ମେ॒ଵୋଦ୍ଵା॑ସଯେତ୍ । ପ୍ର॒ଜାନା᳚-ଙ୍ଗୋପୀ॒ଥାଯ॑ । ପୁ॒ରୋ ଵା॑ ପ॒ଶ୍ଚାଦ୍ଵୋଦ୍ଵା॑ସଯେତ୍ । ପୁ॒ରସ୍ତା॒ଦ୍ଵା ଏ॒ତଜ୍ଜ୍ଯୋତି॒ରୁଦେ॑ତି । ତ-ତ୍ପ॒ଶ୍ଚାନ୍ନିମ୍ରୋ॑ଚତି । ସ୍ଵାମେ॒ଵୈନ॒ମ୍ ଁଯୋନି॒ମନୂଦ୍ଵା॑ସଯତି ।
ଅ॒ପା-ମ୍ମଦ୍ଧ୍ଯ॒ ଉଦ୍ଵା॑ସଯେତ୍ । ଅ॒ପାଂ-ଵାଁ ଏ॒ତନ୍ମଦ୍ଧ୍ଯା॒-ଜ୍ଜ୍ଯୋତି॑ରଜାଯତ । ଜ୍ଯୋତିଃ॑ ପ୍ରଵ॒ର୍ଗ୍ଯଃ॑ । ସ୍ଵ ଏ॒ଵୈନଂ॒-ଯୋଁନୌ॒ ପ୍ରତି॑ଷ୍ଠାପଯତି ॥ 97 ॥
ଅ॒ପା-ମ୍ମଦ୍ଧ୍ଯ॒ ଉଦ୍ଵା॑ସଯେତ୍ । ଅ॒ପାଂ-ଵାଁ ଏ॒ତନ୍ମଦ୍ଧ୍ଯା॒-ଜ୍ଜ୍ଯୋତି॑ରଜାଯତ । ଜ୍ଯୋତିଃ॑ ପ୍ରଵ॒ର୍ଗ୍ଯଃ॑ । ସ୍ଵ ଏ॒ଵୈନଂ॒-ଯୋଁନୌ॒ ପ୍ରତି॑ଷ୍ଠାପଯତି ॥ 97 ॥
ଯ-ନ୍ଦ୍ଵି॒ଷ୍ଯାତ୍ । ଯତ୍ର॒ ସ ସ୍ଯାତ୍ । ତସ୍ଯା᳚-ନ୍ଦି॒ଶ୍ଯୁଦ୍ଵା॑ସଯେତ୍ ।
ଏ॒ଷ ଵା ଅ॒ଗ୍ନି-ର୍ଵୈ᳚ଶ୍ଵାନ॒ରଃ । ଯତ୍-ପ୍ର॑ଵ॒ର୍ଗ୍ଯଃ॑ ।
ଅ॒ଗ୍ନିନୈ॒ଵୈନଂ॑-ଵୈଁଶ୍ଵାନ॒ରେଣା॒ଭି ପ୍ରଵ॑ର୍ତଯତି ।
ଔଦୁ॑ମ୍ବର୍ଯା॒ଗ୍ଂ॒ ଶାଖା॑ଯା॒ମୁଦ୍ଵା॑ସଯେତ୍ ।
ଊର୍ଗ୍ଵା ଉ॑ଦୁ॒ମ୍ବରଃ॑ । ଅନ୍ନ॑-ମ୍ପ୍ରା॒ଣଃ । ଶୁଗ୍ଘ॒ର୍ମଃ ॥ 98 ॥
ଏ॒ଷ ଵା ଅ॒ଗ୍ନି-ର୍ଵୈ᳚ଶ୍ଵାନ॒ରଃ । ଯତ୍-ପ୍ର॑ଵ॒ର୍ଗ୍ଯଃ॑ ।
ଅ॒ଗ୍ନିନୈ॒ଵୈନଂ॑-ଵୈଁଶ୍ଵାନ॒ରେଣା॒ଭି ପ୍ରଵ॑ର୍ତଯତି ।
ଔଦୁ॑ମ୍ବର୍ଯା॒ଗ୍ଂ॒ ଶାଖା॑ଯା॒ମୁଦ୍ଵା॑ସଯେତ୍ ।
ଊର୍ଗ୍ଵା ଉ॑ଦୁ॒ମ୍ବରଃ॑ । ଅନ୍ନ॑-ମ୍ପ୍ରା॒ଣଃ । ଶୁଗ୍ଘ॒ର୍ମଃ ॥ 98 ॥
ଇ॒ଦମ॒ହ-ମ॒ମୁଷ୍ଯା॑ମୁଷ୍ଯାଯ॒ଣସ୍ଯ॑ ଶୁ॒ଚା ପ୍ରା॒ଣମପି॑ ଦହା॒ମୀତ୍ଯା॑ହ । ଶୁ॒ଚୈଵାସ୍ଯ॑ ପ୍ରା॒ଣମପି॑ ଦହତି । ତା॒ଜଗାର୍ତି॒ମାର୍ଚ୍ଛ॑ତି । ଯତ୍ର॑ ଦ॒ର୍ଭା ଉ॑ପ॒ଦୀକ॑ସନ୍ତତା॒-ସ୍ସ୍ଯୁଃ । ତଦୁଦ୍ଵା॑ସଯେ॒-ଦ୍ଵୃଷ୍ଟି॑କାମସ୍ଯ । ଏ॒ତା ଵା ଅ॒ପାମ॑ନୂ॒ଜ୍ଝାଵ॑ର୍ଯୋ॒ ନାମ॑ ।
ଯ-ଦ୍ଦ॒ର୍ଭାଃ । ଅ॒ସୌ ଖଲୁ॒ ଵା ଆ॑ଦି॒ତ୍ଯ ଇ॒ତୋ ଵୃଷ୍ଟି॒ମୁଦୀ॑ରଯତି । ଅ॒ସାଵେ॒ଵାସ୍ମା॑ ଆଦି॒ତ୍ଯୋ ଵୃଷ୍ଟି॒ନ୍ନିଯ॑ଚ୍ଛତି । ତା ଆପୋ॒ ନିଯ॑ତା॒ ଧନ୍ଵ॑ନା ଯନ୍ତି ॥ 99 ॥
ଯ-ଦ୍ଦ॒ର୍ଭାଃ । ଅ॒ସୌ ଖଲୁ॒ ଵା ଆ॑ଦି॒ତ୍ଯ ଇ॒ତୋ ଵୃଷ୍ଟି॒ମୁଦୀ॑ରଯତି । ଅ॒ସାଵେ॒ଵାସ୍ମା॑ ଆଦି॒ତ୍ଯୋ ଵୃଷ୍ଟି॒ନ୍ନିଯ॑ଚ୍ଛତି । ତା ଆପୋ॒ ନିଯ॑ତା॒ ଧନ୍ଵ॑ନା ଯନ୍ତି ॥ 99 ॥
(ଗୋଃ ପଯ॑ - ଉତ୍ତରଵେ॒ଦି - ରା॑ସତେ - ସ୍ଥାପଯତି - ଘ॒ର୍ମୋ - ଯ॑ନ୍ତି) (ଅ. 10)
ଅନୁଵାକଂ 11
ପ୍ର॒ଜାପ॑ତି-ସ୍ସମ୍ଭ୍ରି॒ଯମା॑ଣଃ । ସ॒ମ୍ରାଟ୍-ଥ୍ସମ୍ଭୃ॑ତଃ । ଘ॒ର୍ମଃ ପ୍ରଵୃ॑କ୍ତଃ । ମ॒ହା॒ଵୀ॒ର ଉଦ୍ଵା॑ସିତଃ । ଅ॒ସୌ ଖଲୁ॒ ଵାଵୈଷ ଆ॑ଦି॒ତ୍ଯଃ । ଯ-ତ୍ପ୍ର॑ଵ॒ର୍ଗ୍ଯଃ॑ ।
ସ ଏ॒ତାନି॒ ନାମା᳚ନ୍ଯକୁରୁତ । ଯ ଏ॒ଵଂ-ଵେଁଦ॑ । ଵି॒ଦୁରେ॑ନ॒ନ୍ନାମ୍ନା᳚ । ବ୍ର॒ହ୍ମ॒ଵା॒ଦିନୋ॑ ଵଦନ୍ତି ॥ 100 ॥
ଅନୁଵାକଂ 11
ପ୍ର॒ଜାପ॑ତି-ସ୍ସମ୍ଭ୍ରି॒ଯମା॑ଣଃ । ସ॒ମ୍ରାଟ୍-ଥ୍ସମ୍ଭୃ॑ତଃ । ଘ॒ର୍ମଃ ପ୍ରଵୃ॑କ୍ତଃ । ମ॒ହା॒ଵୀ॒ର ଉଦ୍ଵା॑ସିତଃ । ଅ॒ସୌ ଖଲୁ॒ ଵାଵୈଷ ଆ॑ଦି॒ତ୍ଯଃ । ଯ-ତ୍ପ୍ର॑ଵ॒ର୍ଗ୍ଯଃ॑ ।
ସ ଏ॒ତାନି॒ ନାମା᳚ନ୍ଯକୁରୁତ । ଯ ଏ॒ଵଂ-ଵେଁଦ॑ । ଵି॒ଦୁରେ॑ନ॒ନ୍ନାମ୍ନା᳚ । ବ୍ର॒ହ୍ମ॒ଵା॒ଦିନୋ॑ ଵଦନ୍ତି ॥ 100 ॥
ଯୋ ଵୈ ଵସୀ॑ଯାଗ୍ଂ ସଂଯଁଥାନା॒ମମୁ॑ପ॒ଚର॑ତି ।
ପୁଣ୍ଯା᳚ର୍ତିଂ॒-ଵୈଁ ସ ତସ୍ମୈ॑ କାମଯତେ । ପୁଣ୍ଯା᳚ର୍ତିମସ୍ମୈ କାମଯନ୍ତେ । ଯ ଏ॒ଵଂ-ଵେଁଦ॑ । ତସ୍ମା॑ଦେ॒ଵଂ-ଵିଁ॒ଦ୍ଵାନ୍ । ଘ॒ର୍ମ ଇତି॒ ଦିଵା-ଽଽଚ॑କ୍ଷୀତ । ସ॒ମ୍ରାଡିତି॒ ନକ୍ତ᳚ମ୍ । ଏ॒ତେ ଵା ଏ॒ତସ୍ଯ॑ ପ୍ରି॒ଯେ ତ॒ନୁଵୌ᳚ । ଏ॒ତେ ଅ॑ସ୍ଯ ପ୍ରି॒ଯେ ନାମ॑ନୀ । ପ୍ରି॒ଯଯୈ॒ଵୈନ॑-ନ୍ତ॒ନୁଵା᳚ ॥ 101 ॥
ପୁଣ୍ଯା᳚ର୍ତିଂ॒-ଵୈଁ ସ ତସ୍ମୈ॑ କାମଯତେ । ପୁଣ୍ଯା᳚ର୍ତିମସ୍ମୈ କାମଯନ୍ତେ । ଯ ଏ॒ଵଂ-ଵେଁଦ॑ । ତସ୍ମା॑ଦେ॒ଵଂ-ଵିଁ॒ଦ୍ଵାନ୍ । ଘ॒ର୍ମ ଇତି॒ ଦିଵା-ଽଽଚ॑କ୍ଷୀତ । ସ॒ମ୍ରାଡିତି॒ ନକ୍ତ᳚ମ୍ । ଏ॒ତେ ଵା ଏ॒ତସ୍ଯ॑ ପ୍ରି॒ଯେ ତ॒ନୁଵୌ᳚ । ଏ॒ତେ ଅ॑ସ୍ଯ ପ୍ରି॒ଯେ ନାମ॑ନୀ । ପ୍ରି॒ଯଯୈ॒ଵୈନ॑-ନ୍ତ॒ନୁଵା᳚ ॥ 101 ॥
ପ୍ରି॒ଯେଣ॒ ନାମ୍ନା॒ ସମ॑ର୍ଧଯତି । କୀ॒ର୍ତିର॑ସ୍ଯ॒ ପୂର୍ଵା ଗ॑ଚ୍ଛତି ଜ॒ନତା॑ମାଯ॒ତଃ । ଗା॒ଯ॒ତ୍ରୀ ଦେ॒ଵେଭ୍ଯୋ-ଽପା᳚କ୍ରାମତ୍ । ତାନ୍ଦେ॒ଵାଃ ପ୍ର॑ଵ॒ର୍ଗ୍ଯେ॑ଣୈ॒ଵାନୁ॒ ଵ୍ଯ॑ଭଵନ୍ନ୍ ।
ପ୍ର॒ଵ॒ର୍ଗ୍ଯେ॑ଣାପ୍ନୁଵନ୍ନ୍ । ଯଚ୍ଚ॑ତୁର୍ଵିଗ୍ଂଶତିଃ॒ କୃତ୍ଵଃ॑ ପ୍ରଵ॒ର୍ଗ୍ଯ॑-ମ୍ପ୍ରଵୃ॒ଣକ୍ତି॑ । ଗା॒ଯ॒ତ୍ରୀମେ॒ଵ ତଦନୁ॒ ଵିଭ॑ଵତି । ଗା॒ଯ॒ତ୍ରୀମା᳚ପ୍ନୋତି । ପୂର୍ଵା᳚-ଽସ୍ଯ॒ ଜନଂ॑-ଯଁ॒ତଃ କୀ॒ର୍ତିର୍ଗ॑ଚ୍ଛତି । ଵୈ॒ଶ୍ଵ॒ଦେ॒ଵ-ସ୍ସଗ୍ଂସ॑ନ୍ନଃ ॥ 102 ॥
ପ୍ର॒ଵ॒ର୍ଗ୍ଯେ॑ଣାପ୍ନୁଵନ୍ନ୍ । ଯଚ୍ଚ॑ତୁର୍ଵିଗ୍ଂଶତିଃ॒ କୃତ୍ଵଃ॑ ପ୍ରଵ॒ର୍ଗ୍ଯ॑-ମ୍ପ୍ରଵୃ॒ଣକ୍ତି॑ । ଗା॒ଯ॒ତ୍ରୀମେ॒ଵ ତଦନୁ॒ ଵିଭ॑ଵତି । ଗା॒ଯ॒ତ୍ରୀମା᳚ପ୍ନୋତି । ପୂର୍ଵା᳚-ଽସ୍ଯ॒ ଜନଂ॑-ଯଁ॒ତଃ କୀ॒ର୍ତିର୍ଗ॑ଚ୍ଛତି । ଵୈ॒ଶ୍ଵ॒ଦେ॒ଵ-ସ୍ସଗ୍ଂସ॑ନ୍ନଃ ॥ 102 ॥
ଵସ॑ଵଃ॒ ପ୍ରଵୃ॑କ୍ତଃ । ସୋମୋ॑-ଽଭିକୀ॒ର୍ଯମା॑ଣଃ । ଆ॒ଶ୍ଵି॒ନଃ ପଯ॑ସ୍ଯାନୀ॒ଯମା॑ନେ ।
ମାରୁ॒ତଃ କ୍ଵଥନ୍ନ୍॑ । ପୌ॒ଷ୍ଣ ଉଦ॑ନ୍ତଃ । ସା॒ର॒ସ୍ଵ॒ତୋ ଵି॒ଷ୍ଯନ୍ଦ॑ମାନଃ । ମୈ॒ତ୍ର-ଶ୍ଶରୋ॑ ଗୃହୀତଃ । ତେଜ॒ ଉଦ୍ଯ॑ତୋ ଵା॒ଯୁଃ । ହ୍ରି॒ଯମା॑ଣଃ ପ୍ର॒ଜାପ॑ତିଃ ।
ହୂ॒ଯମା॑ନୋ॒ ଵାଘୁ॒ତଃ ॥ 103 ॥
ମାରୁ॒ତଃ କ୍ଵଥନ୍ନ୍॑ । ପୌ॒ଷ୍ଣ ଉଦ॑ନ୍ତଃ । ସା॒ର॒ସ୍ଵ॒ତୋ ଵି॒ଷ୍ଯନ୍ଦ॑ମାନଃ । ମୈ॒ତ୍ର-ଶ୍ଶରୋ॑ ଗୃହୀତଃ । ତେଜ॒ ଉଦ୍ଯ॑ତୋ ଵା॒ଯୁଃ । ହ୍ରି॒ଯମା॑ଣଃ ପ୍ର॒ଜାପ॑ତିଃ ।
ହୂ॒ଯମା॑ନୋ॒ ଵାଘୁ॒ତଃ ॥ 103 ॥
ଅ॒ସୌ ଖଲୁ॒ ଵାଵୈଷ ଆ॑ଦି॒ତ୍ଯଃ । ଯ-ତ୍ପ୍ର॑ଵ॒ର୍ଗ୍ଯଃ॑ ।
ସ ଏ॒ତାନି॒ ନାମା᳚ନ୍ଯକୁରୁତ । ଯ ଏ॒ଵଂ-ଵେଁଦ॑ । ଵି॒ଦୁରେ॑ନ॒ନ୍ନାମ୍ନା᳚ । ବ୍ର॒ହ୍ମ॒ଵା॒ଦିନୋ॑ ଵଦନ୍ତି ।
ଯନ୍ମୃ॒ନ୍ମଯ॒-ମାହୁ॑ତି॒ନ୍ନାଶ୍ଞୁ॒ତେ-ଽଥ॑ । କସ୍ମା॑ଦେ॒ଷୋ᳚-ଽଶ୍ଞୁତ॒ ଇତି॑ । ଵାଗେ॒ଷ ଇତି॑ ବ୍ରୂଯାତ୍ । ଵା॒ଚ୍ଯେ॑ଵ ଵାଚ॑-ନ୍ଦଧାତି ॥ 104 ॥
ସ ଏ॒ତାନି॒ ନାମା᳚ନ୍ଯକୁରୁତ । ଯ ଏ॒ଵଂ-ଵେଁଦ॑ । ଵି॒ଦୁରେ॑ନ॒ନ୍ନାମ୍ନା᳚ । ବ୍ର॒ହ୍ମ॒ଵା॒ଦିନୋ॑ ଵଦନ୍ତି ।
ଯନ୍ମୃ॒ନ୍ମଯ॒-ମାହୁ॑ତି॒ନ୍ନାଶ୍ଞୁ॒ତେ-ଽଥ॑ । କସ୍ମା॑ଦେ॒ଷୋ᳚-ଽଶ୍ଞୁତ॒ ଇତି॑ । ଵାଗେ॒ଷ ଇତି॑ ବ୍ରୂଯାତ୍ । ଵା॒ଚ୍ଯେ॑ଵ ଵାଚ॑-ନ୍ଦଧାତି ॥ 104 ॥
ତସ୍ମା॑ଦଶ୍ଞୁତେ । ପ୍ର॒ଜାପ॑ତି॒ର୍ଵା ଏ॒ଷ ଦ୍ଵା॑ଦଶ॒ଧା ଵିହି॑ତଃ । ଯ-ତ୍ପ୍ର॑ଵ॒ର୍ଗ୍ଯଃ॑ । ଯ-ତ୍ପ୍ରାଗ॑ଵକା॒ଶେଭ୍ଯଃ॑ । ତେନ॑ ପ୍ର॒ଜା ଅ॑ସୃଜତ । ଅ॒ଵ॒କା॒ଶୈ-ର୍ଦେ॑ଵାସୁ॒ରାନ॑ସୃଜତ । ଯଦୂ॒ର୍ଧ୍ଵମ॑ଵକା॒ଶେଭ୍ଯଃ॑ ।
ତେନାନ୍ନ॑ମସୃଜତ । ଅନ୍ନ॑-ମ୍ପ୍ର॒ଜାପ॑ତିଃ । ପ୍ର॒ଜାପ॑ତି॒ର୍ଵାଵୈଷଃ ॥ 105 ॥
ତେନାନ୍ନ॑ମସୃଜତ । ଅନ୍ନ॑-ମ୍ପ୍ର॒ଜାପ॑ତିଃ । ପ୍ର॒ଜାପ॑ତି॒ର୍ଵାଵୈଷଃ ॥ 105 ॥
(ଵ॒ଦ॒ନ୍ତି॒ - ତ॒ନୁଵା॒ - ସଗ୍ଂସ॑ନ୍ନୋ - ହୂ॒ଯମା॑ନୋ॒ ଵାଘୁ॒ତୋ - ଦ॑ଧା - ତ୍ଯେ॒ଷଃ) (ଅ. 11)
ଅନୁଵାକଂ 12
ସ॒ଵି॒ତା ଭୂ॒ତ୍ଵା ପ୍ର॑ଥ॒ମେ-ଽହ॒-ନ୍ପ୍ରଵୃ॑ଜ୍ଯତେ । ତେନ॒ କାମାଗ୍ଂ॑ ଏତି । ଯ-ଦ୍ଦ୍ଵି॒ତୀଯେ-ଽହ॑ନ୍-ପ୍ରଵୃ॒ଜ୍ଯତେ᳚ । ଅ॒ଗ୍ନି-ର୍ଭୂ॒ତ୍ଵା ଦେ॒ଵାନେ॑ତି । ଯତ୍-ତୃ॒ତୀଯେ-ଽହ॑ନ୍-ପ୍ରଵୃ॒ଜ୍ଯତେ᳚ । ଵା॒ଯୁ-ର୍ଭୂ॒ତ୍ଵା ପ୍ରା॒ଣାନେ॑ତି ।
ଯଚ୍ଚ॑ତୁ॒ର୍ଥେ-ଽହ॑ନ୍-ପ୍ରଵୃ॒ଜ୍ଯତେ᳚ । ଆ॒ଦି॒ତ୍ଯୋ ଭୂ॒ତ୍ଵା ର॒ଶ୍ମୀନେ॑ତି । ଯ-ତ୍ପ॑ଞ୍ଚ॒ମେ-ଽହ॑ନ୍-ପ୍ରଵୃ॒ଜ୍ଯତେ᳚ । ଚ॒ନ୍ଦ୍ରମା॑ ଭୂ॒ତ୍ଵା ନକ୍ଷ॑ତ୍ରାଣ୍ଯେତି ॥ 106 ॥
ଅନୁଵାକଂ 12
ସ॒ଵି॒ତା ଭୂ॒ତ୍ଵା ପ୍ର॑ଥ॒ମେ-ଽହ॒-ନ୍ପ୍ରଵୃ॑ଜ୍ଯତେ । ତେନ॒ କାମାଗ୍ଂ॑ ଏତି । ଯ-ଦ୍ଦ୍ଵି॒ତୀଯେ-ଽହ॑ନ୍-ପ୍ରଵୃ॒ଜ୍ଯତେ᳚ । ଅ॒ଗ୍ନି-ର୍ଭୂ॒ତ୍ଵା ଦେ॒ଵାନେ॑ତି । ଯତ୍-ତୃ॒ତୀଯେ-ଽହ॑ନ୍-ପ୍ରଵୃ॒ଜ୍ଯତେ᳚ । ଵା॒ଯୁ-ର୍ଭୂ॒ତ୍ଵା ପ୍ରା॒ଣାନେ॑ତି ।
ଯଚ୍ଚ॑ତୁ॒ର୍ଥେ-ଽହ॑ନ୍-ପ୍ରଵୃ॒ଜ୍ଯତେ᳚ । ଆ॒ଦି॒ତ୍ଯୋ ଭୂ॒ତ୍ଵା ର॒ଶ୍ମୀନେ॑ତି । ଯ-ତ୍ପ॑ଞ୍ଚ॒ମେ-ଽହ॑ନ୍-ପ୍ରଵୃ॒ଜ୍ଯତେ᳚ । ଚ॒ନ୍ଦ୍ରମା॑ ଭୂ॒ତ୍ଵା ନକ୍ଷ॑ତ୍ରାଣ୍ଯେତି ॥ 106 ॥
ଯ-ଥ୍ଷ॒ଷ୍ଠେ-ଽହ॑ନ୍-ପ୍ରଵୃ॒ଜ୍ଯତେ᳚ । ଋ॒ତୁ-ର୍ଭୂ॒ତ୍ଵା ସଂ॑ଵଁଥ୍ସ॒ରମେ॑ତି । ଯ-ଥ୍ସ॑ପ୍ତ॒ମେ-ଽହ॑ନ୍-ପ୍ରଵୃ॒ଜ୍ଯତେ᳚ । ଧା॒ତା ଭୂ॒ତ୍ଵା ଶକ୍ଵ॑ରୀମେତି । ଯଦ॑ଷ୍ଟ॒ମେ-ଽହ॑ନ୍-ପ୍ରଵୃ॒ଜ୍ଯତେ᳚ । ବୃହ॒ସ୍ପତି॑-ର୍ଭୂ॒ତ୍ଵା ଗା॑ଯ॒ତ୍ରୀମେ॑ତି ।
ଯ-ନ୍ନ॑ଵ॒ମେ-ଽହ॑ନ୍-ପ୍ରଵୃ॒ଜ୍ଯତେ᳚ । ମି॒ତ୍ରୋ ଭୂ॒ତ୍ଵା ତ୍ରି॒ଵୃତ॑ ଇ॒ମାନ୍ ଁଲୋ॒କାନେ॑ତି । ଯ-ଦ୍ଦ॑ଶ॒ମେ-ଽହ॑ନ୍-ପ୍ରଵୃ॒ଜ୍ଯତେ᳚ । ଵରୁ॑ଣୋ ଭୂ॒ତ୍ଵା ଵି॒ରାଜ॑ମେତି ॥ 107 ॥
ଯ-ନ୍ନ॑ଵ॒ମେ-ଽହ॑ନ୍-ପ୍ରଵୃ॒ଜ୍ଯତେ᳚ । ମି॒ତ୍ରୋ ଭୂ॒ତ୍ଵା ତ୍ରି॒ଵୃତ॑ ଇ॒ମାନ୍ ଁଲୋ॒କାନେ॑ତି । ଯ-ଦ୍ଦ॑ଶ॒ମେ-ଽହ॑ନ୍-ପ୍ରଵୃ॒ଜ୍ଯତେ᳚ । ଵରୁ॑ଣୋ ଭୂ॒ତ୍ଵା ଵି॒ରାଜ॑ମେତି ॥ 107 ॥
ଯଦେ॑କାଦ॒ଶେ-ଽହ॑ନ୍-ପ୍ରଵୃ॒ଜ୍ଯତେ᳚ । ଇନ୍ଦ୍ରୋ॑ ଭୂ॒ତ୍ଵା ତ୍ରି॒ଷ୍ଟୁଭ॑ମେତି । ଯ-ଦ୍ଦ୍ଵା॑ଦ॒ଶେ-ଽହ॑ନ୍-ପ୍ରଵୃ॒ଜ୍ଯତେ᳚ । ସୋମୋ॑ ଭୂ॒ତ୍ଵା ସୁ॒ତ୍ଯାମେ॑ତି । ଯତ୍-ପୁ॒ରସ୍ତା॑ଦୁପ॒ସଦା᳚-ମ୍ପ୍ରଵୃ॒ଜ୍ଯତେ᳚ । ତସ୍ମା॑ଦି॒ତଃ ପରାଂ॑ଅ॒ମୂଂ-ଲୋଁ॒କାଗ୍ସ୍ତପ॑ନ୍ନେତି । ଯଦୁ॒ପରି॑ଷ୍ଟା-ଦୁପ॒ସଦା᳚-ମ୍ପ୍ରଵୃ॒ଜ୍ଯତେ᳚ । ତସ୍ମା॑ଦ॒ମୁତୋ॒-ଽର୍ଵାଂଇ॒ମାଂ-ଲୋଁ॒କାଗ୍ସ୍ତପ॑ନ୍ନେତି । ଯ ଏ॒ଵଂ-ଵେଁଦ॑ ।
ଐଵ ତ॑ପତି ॥ 108 ॥
(ନକ୍ଷ॑ତ୍ରାଣ୍ଯେତି - ଵି॒ରାଜ॑ମେତି - ତପତି) (ଅ. 12)
ଦେ॒ଵା ଵୈ ସ॒ତ୍ରଗ୍ଂ - ସା॑ଵି॒ତ୍ରମ୍ - ପରି॑ଶ୍ରିତେ॒ - ବ୍ରହ୍ମ॒-ନ୍ପ୍ରଚ॑ରିଷ୍ଯାମୋ॒ - ଽଗ୍ନିଷ୍ଟ୍ଵା॒ - ଶିରୋ᳚ ଗ୍ରୀ॒ଵା - ଦେ॒ଵସ୍ଯ॑ ରଶ॒ନାଂ - ଁଵିଶ୍ଵା॒ ଆଶା॒ - ଧର୍ମ॒ ଯା ତ᳚ - ପ୍ର॒ଜାପ॑ତିଗ୍ଂ ଶୁ॒କ୍ରମ୍ - ପ୍ର॒ଜାପ॑ତି-ସ୍ସମ୍ଭ୍ରି॒ଯମା॑ଣଃ -
ସଵି॒ତା ଭୂ॒ତ୍ଵା ଦ୍ଵାଦ॑ଶ)
(ଦେ॒ଵା ଵୈ ସ॒ତ୍ରଗ୍ଂ - ସ ଖ॑ଦି॒ରଃ - ପରି॑ଶ୍ରିତେ - ଽଭିପୂ॒ର୍ଵ - ମଥୋ॒ ରକ୍ଷ॑ସା॒ମ୍ - ଗ୍ରୈଷ୍ମା॑ଵେ॒ଵାସ୍ମୈ॒ - ବ୍ରହ୍ମ॒ ଵୈ ଦେ॒ଵାନା॒ - ମଶ୍ଵି॑ନା ଘ॒ର୍ମ-ମ୍ପା॑ତମ୍ - ପ୍ରା॒ଣୋ ଵୈ - ଵୃଷା॒ ହରି॒--ର୍ ଯୋ ଵୈ ଵସୀ॑ଯାଗ୍ଂ ସଂଯଁଥାନା॒ମ
ମ॒ଷ୍ଟୋତ୍ତ॑ରଶ॒ତମ୍)
(ଦେ॒ଵା ଵୈ ସ॒ତ୍ର - ମୈଵ ତ॑ପତି)
॥ ହରିଃ॑ ଓମ୍ ॥
॥ କୃଷ୍ଣ ଯଜୁର୍ଵେଦୀଯ ତୈତ୍ତିରୀଯ ଆରଣ୍ଯକେ ପଞ୍ଚମଃ ପ୍ରପାଠକ-ସ୍ସମାପ୍ତଃ ॥
ଐଵ ତ॑ପତି ॥ 108 ॥
(ନକ୍ଷ॑ତ୍ରାଣ୍ଯେତି - ଵି॒ରାଜ॑ମେତି - ତପତି) (ଅ. 12)
ଦେ॒ଵା ଵୈ ସ॒ତ୍ରଗ୍ଂ - ସା॑ଵି॒ତ୍ରମ୍ - ପରି॑ଶ୍ରିତେ॒ - ବ୍ରହ୍ମ॒-ନ୍ପ୍ରଚ॑ରିଷ୍ଯାମୋ॒ - ଽଗ୍ନିଷ୍ଟ୍ଵା॒ - ଶିରୋ᳚ ଗ୍ରୀ॒ଵା - ଦେ॒ଵସ୍ଯ॑ ରଶ॒ନାଂ - ଁଵିଶ୍ଵା॒ ଆଶା॒ - ଧର୍ମ॒ ଯା ତ᳚ - ପ୍ର॒ଜାପ॑ତିଗ୍ଂ ଶୁ॒କ୍ରମ୍ - ପ୍ର॒ଜାପ॑ତି-ସ୍ସମ୍ଭ୍ରି॒ଯମା॑ଣଃ -
ସଵି॒ତା ଭୂ॒ତ୍ଵା ଦ୍ଵାଦ॑ଶ)
(ଦେ॒ଵା ଵୈ ସ॒ତ୍ରଗ୍ଂ - ସ ଖ॑ଦି॒ରଃ - ପରି॑ଶ୍ରିତେ - ଽଭିପୂ॒ର୍ଵ - ମଥୋ॒ ରକ୍ଷ॑ସା॒ମ୍ - ଗ୍ରୈଷ୍ମା॑ଵେ॒ଵାସ୍ମୈ॒ - ବ୍ରହ୍ମ॒ ଵୈ ଦେ॒ଵାନା॒ - ମଶ୍ଵି॑ନା ଘ॒ର୍ମ-ମ୍ପା॑ତମ୍ - ପ୍ରା॒ଣୋ ଵୈ - ଵୃଷା॒ ହରି॒--ର୍ ଯୋ ଵୈ ଵସୀ॑ଯାଗ୍ଂ ସଂଯଁଥାନା॒ମ
ମ॒ଷ୍ଟୋତ୍ତ॑ରଶ॒ତମ୍)
(ଦେ॒ଵା ଵୈ ସ॒ତ୍ର - ମୈଵ ତ॑ପତି)
॥ ହରିଃ॑ ଓମ୍ ॥
॥ କୃଷ୍ଣ ଯଜୁର୍ଵେଦୀଯ ତୈତ୍ତିରୀଯ ଆରଣ୍ଯକେ ପଞ୍ଚମଃ ପ୍ରପାଠକ-ସ୍ସମାପ୍ତଃ ॥