ଜନକ ଉଵାଚ ॥
ଅହୋ ନିରଞ୍ଜନଃ ଶାନ୍ତୋ ବୋଧୋଽହଂ ପ୍ରକୃତେଃ ପରଃ ।
ଏତାଵନ୍ତମହଂ କାଲଂ ମୋହେନୈଵ ଵିଡମ୍ବିତଃ ॥ 2-1॥
ଯଥା ପ୍ରକାଶଯାମ୍ଯେକୋ ଦେହମେନଂ ତଥା ଜଗତ୍ ।
ଯଥା ପ୍ରକାଶଯାମ୍ଯେକୋ ଦେହମେନଂ ତଥା ଜଗତ୍ ।
ଅତୋ ମମ ଜଗତ୍ସର୍ଵମଥଵା ନ ଚ କିଞ୍ଚନ ॥ 2-2॥
ସ ଶରୀରମହୋ ଵିଶ୍ଵଂ ପରିତ୍ଯଜ୍ଯ ମଯାଧୁନା ।
ସ ଶରୀରମହୋ ଵିଶ୍ଵଂ ପରିତ୍ଯଜ୍ଯ ମଯାଧୁନା ।
କୁତଶ୍ଚିତ୍ କୌଶଲାଦ୍ ଏଵ ପରମାତ୍ମା ଵିଲୋକ୍ଯତେ ॥ 2-3॥
ଯଥା ନ ତୋଯତୋ ଭିନ୍ନାସ୍ତରଙ୍ଗାଃ ଫେନବୁଦ୍ବୁଦାଃ ।
ଯଥା ନ ତୋଯତୋ ଭିନ୍ନାସ୍ତରଙ୍ଗାଃ ଫେନବୁଦ୍ବୁଦାଃ ।
ଆତ୍ମନୋ ନ ତଥା ଭିନ୍ନଂ ଵିଶ୍ଵମାତ୍ମଵିନିର୍ଗତମ୍ ॥ 2-4॥
ତନ୍ତୁମାତ୍ରୋ ଭଵେଦ୍ ଏଵ ପଟୋ ଯଦ୍ଵଦ୍ ଵିଚାରିତଃ ।
ତନ୍ତୁମାତ୍ରୋ ଭଵେଦ୍ ଏଵ ପଟୋ ଯଦ୍ଵଦ୍ ଵିଚାରିତଃ ।
ଆତ୍ମତନ୍ମାତ୍ରମେଵେଦଂ ତଦ୍ଵଦ୍ ଵିଶ୍ଵଂ ଵିଚାରିତମ୍ ॥ 2-5॥
ଯଥୈଵେକ୍ଷୁରସେ କ୍ଲୃପ୍ତା ତେନ ଵ୍ଯାପ୍ତୈଵ ଶର୍କରା ।
ଯଥୈଵେକ୍ଷୁରସେ କ୍ଲୃପ୍ତା ତେନ ଵ୍ଯାପ୍ତୈଵ ଶର୍କରା ।
ତଥା ଵିଶ୍ଵଂ ମଯି କ୍ଲୃପ୍ତଂ ମଯା ଵ୍ଯାପ୍ତଂ ନିରନ୍ତରମ୍ ॥ 2-6॥
ଆତ୍ମାଜ୍ଞାନାଜ୍ଜଗଦ୍ଭାତି ଆତ୍ମଜ୍ଞାନାନ୍ନ ଭାସତେ ।
ଆତ୍ମାଜ୍ଞାନାଜ୍ଜଗଦ୍ଭାତି ଆତ୍ମଜ୍ଞାନାନ୍ନ ଭାସତେ ।
ରଜ୍ଜ୍ଵଜ୍ଞାନାଦହିର୍ଭାତି ତଜ୍ଜ୍ଞାନାଦ୍ ଭାସତେ ନ ହି ॥ 2-7॥
ପ୍ରକାଶୋ ମେ ନିଜଂ ରୂପଂ ନାତିରିକ୍ତୋଽସ୍ମ୍ଯହଂ ତତଃ ।
ପ୍ରକାଶୋ ମେ ନିଜଂ ରୂପଂ ନାତିରିକ୍ତୋଽସ୍ମ୍ଯହଂ ତତଃ ।
ଯଦା ପ୍ରକାଶତେ ଵିଶ୍ଵଂ ତଦାହଂ ଭାସ ଏଵ ହି ॥ 2-8॥
ଅହୋ ଵିକଲ୍ପିତଂ ଵିଶ୍ଵମଜ୍ଞାନାନ୍ମଯି ଭାସତେ ।
ଅହୋ ଵିକଲ୍ପିତଂ ଵିଶ୍ଵମଜ୍ଞାନାନ୍ମଯି ଭାସତେ ।
ରୂପ୍ଯଂ ଶୁକ୍ତୌ ଫଣୀ ରଜ୍ଜୌ ଵାରି ସୂର୍ଯକରେ ଯଥା ॥ 2-9॥
ମତ୍ତୋ ଵିନିର୍ଗତଂ ଵିଶ୍ଵଂ ମଯ୍ଯେଵ ଲଯମେଷ୍ଯତି ।
ମତ୍ତୋ ଵିନିର୍ଗତଂ ଵିଶ୍ଵଂ ମଯ୍ଯେଵ ଲଯମେଷ୍ଯତି ।
ମୃଦି କୁମ୍ଭୋ ଜଲେ ଵୀଚିଃ କନକେ କଟକଂ ଯଥା ॥ 2-10॥
ଅହୋ ଅହଂ ନମୋ ମହ୍ଯଂ ଵିନାଶୋ ଯସ୍ଯ ନାସ୍ତି ମେ ।
ଅହୋ ଅହଂ ନମୋ ମହ୍ଯଂ ଵିନାଶୋ ଯସ୍ଯ ନାସ୍ତି ମେ ।
ବ୍ରହ୍ମାଦିସ୍ତମ୍ବପର୍ଯନ୍ତଂ ଜଗନ୍ନାଶେଽପି ତିଷ୍ଠତଃ ॥ 2-11॥
ଅହୋ ଅହଂ ନମୋ ମହ୍ଯମେକୋଽହଂ ଦେହଵାନପି ।
ଅହୋ ଅହଂ ନମୋ ମହ୍ଯମେକୋଽହଂ ଦେହଵାନପି ।
କ୍ଵଚିନ୍ନ ଗନ୍ତା ନାଗନ୍ତା ଵ୍ଯାପ୍ଯ ଵିଶ୍ଵମଵସ୍ଥିତଃ ॥ 2-12॥
ଅହୋ ଅହଂ ନମୋ ମହ୍ଯଂ ଦକ୍ଷୋ ନାସ୍ତୀହ ମତ୍ସମଃ ।
ଅହୋ ଅହଂ ନମୋ ମହ୍ଯଂ ଦକ୍ଷୋ ନାସ୍ତୀହ ମତ୍ସମଃ ।
ଅସଂସ୍ପୃଶ୍ଯ ଶରୀରେଣ ଯେନ ଵିଶ୍ଵଂ ଚିରଂ ଧୃତମ୍ ॥ 2-13॥
ଅହୋ ଅହଂ ନମୋ ମହ୍ଯଂ ଯସ୍ଯ ମେ ନାସ୍ତି କିଞ୍ଚନ ।
ଅହୋ ଅହଂ ନମୋ ମହ୍ଯଂ ଯସ୍ଯ ମେ ନାସ୍ତି କିଞ୍ଚନ ।
ଅଥଵା ଯସ୍ଯ ମେ ସର୍ଵଂ ଯଦ୍ ଵାଙ୍ମନସଗୋଚରମ୍ ॥ 2-14॥
ଜ୍ଞାନଂ ଜ୍ଞେଯଂ ତଥା ଜ୍ଞାତା ତ୍ରିତଯଂ ନାସ୍ତି ଵାସ୍ତଵମ୍ ।
ଜ୍ଞାନଂ ଜ୍ଞେଯଂ ତଥା ଜ୍ଞାତା ତ୍ରିତଯଂ ନାସ୍ତି ଵାସ୍ତଵମ୍ ।
ଅଜ୍ଞାନାଦ୍ ଭାତି ଯତ୍ରେଦଂ ସୋଽହମସ୍ମି ନିରଞ୍ଜନଃ ॥ 2-15॥
ଦ୍ଵୈତମୂଲମହୋ ଦୁଃଖଂ ନାନ୍ଯତ୍ତସ୍ଯାଽସ୍ତି ଭେଷଜମ୍ ।
ଦ୍ଵୈତମୂଲମହୋ ଦୁଃଖଂ ନାନ୍ଯତ୍ତସ୍ଯାଽସ୍ତି ଭେଷଜମ୍ ।
ଦୃଶ୍ଯମେତନ୍ ମୃଷା ସର୍ଵମେକୋଽହଂ ଚିଦ୍ରସୋମଲଃ ॥ 2-16॥
ବୋଧମାତ୍ରୋଽହମଜ୍ଞାନାଦ୍ ଉପାଧିଃ କଲ୍ପିତୋ ମଯା ।
ବୋଧମାତ୍ରୋଽହମଜ୍ଞାନାଦ୍ ଉପାଧିଃ କଲ୍ପିତୋ ମଯା ।
ଏଵଂ ଵିମୃଶତୋ ନିତ୍ଯଂ ନିର୍ଵିକଲ୍ପେ ସ୍ଥିତିର୍ମମ ॥ 2-17॥
ନ ମେ ବନ୍ଧୋଽସ୍ତି ମୋକ୍ଷୋ ଵା ଭ୍ରାନ୍ତିଃ ଶାନ୍ତା ନିରାଶ୍ରଯା ।
ନ ମେ ବନ୍ଧୋଽସ୍ତି ମୋକ୍ଷୋ ଵା ଭ୍ରାନ୍ତିଃ ଶାନ୍ତା ନିରାଶ୍ରଯା ।
ଅହୋ ମଯି ସ୍ଥିତଂ ଵିଶ୍ଵଂ ଵସ୍ତୁତୋ ନ ମଯି ସ୍ଥିତମ୍ ॥ 2-18॥
ସଶରୀରମିଦଂ ଵିଶ୍ଵଂ ନ କିଞ୍ଚିଦିତି ନିଶ୍ଚିତମ୍ ।
ସଶରୀରମିଦଂ ଵିଶ୍ଵଂ ନ କିଞ୍ଚିଦିତି ନିଶ୍ଚିତମ୍ ।
ଶୁଦ୍ଧଚିନ୍ମାତ୍ର ଆତ୍ମା ଚ ତତ୍କସ୍ମିନ୍ କଲ୍ପନାଧୁନା ॥ 2-19॥
ଶରୀରଂ ସ୍ଵର୍ଗନରକୌ ବନ୍ଧମୋକ୍ଷୌ ଭଯଂ ତଥା ।
ଶରୀରଂ ସ୍ଵର୍ଗନରକୌ ବନ୍ଧମୋକ୍ଷୌ ଭଯଂ ତଥା ।
କଲ୍ପନାମାତ୍ରମେଵୈତତ୍ କିଂ ମେ କାର୍ଯଂ ଚିଦାତ୍ମନଃ ॥ 2-20॥
ଅହୋ ଜନସମୂହେଽପି ନ ଦ୍ଵୈତଂ ପଶ୍ଯତୋ ମମ ।
ଅହୋ ଜନସମୂହେଽପି ନ ଦ୍ଵୈତଂ ପଶ୍ଯତୋ ମମ ।
ଅରଣ୍ଯମିଵ ସଂଵୃତ୍ତଂ କ୍ଵ ରତିଂ କରଵାଣ୍ଯହମ୍ ॥ 2-21॥
ନାହଂ ଦେହୋ ନ ମେ ଦେହୋ ଜୀଵୋ ନାହମହଂ ହି ଚିତ୍ ।
ନାହଂ ଦେହୋ ନ ମେ ଦେହୋ ଜୀଵୋ ନାହମହଂ ହି ଚିତ୍ ।
ଅଯମେଵ ହି ମେ ବନ୍ଧ ଆସୀଦ୍ଯା ଜୀଵିତେ ସ୍ପୃହା ॥ 2-22॥
ଅହୋ ଭୁଵନକଲ୍ଲୋଲୈର୍ଵିଚିତ୍ରୈର୍ଦ୍ରାକ୍ ସମୁତ୍ଥିତମ୍ ।
ଅହୋ ଭୁଵନକଲ୍ଲୋଲୈର୍ଵିଚିତ୍ରୈର୍ଦ୍ରାକ୍ ସମୁତ୍ଥିତମ୍ ।
ମଯ୍ଯନନ୍ତମହାମ୍ଭୋଧୌ ଚିତ୍ତଵାତେ ସମୁଦ୍ଯତେ ॥ 2-23॥
ମଯ୍ଯନନ୍ତମହାମ୍ଭୋଧୌ ଚିତ୍ତଵାତେ ପ୍ରଶାମ୍ଯତି ।
ମଯ୍ଯନନ୍ତମହାମ୍ଭୋଧୌ ଚିତ୍ତଵାତେ ପ୍ରଶାମ୍ଯତି ।
ଅଭାଗ୍ଯାଜ୍ଜୀଵଵଣିଜୋ ଜଗତ୍ପୋତୋ ଵିନଶ୍ଵରଃ ॥ 2-24॥
ମଯ୍ଯନନ୍ତମହାମ୍ଭୋଧାଵାଶ୍ଚର୍ଯଂ ଜୀଵଵୀଚଯଃ ।
ମଯ୍ଯନନ୍ତମହାମ୍ଭୋଧାଵାଶ୍ଚର୍ଯଂ ଜୀଵଵୀଚଯଃ ।
ଉଦ୍ଯନ୍ତି ଘ୍ନନ୍ତି ଖେଲନ୍ତି ପ୍ରଵିଶନ୍ତି ସ୍ଵଭାଵତଃ ॥ 2-25॥