Lord Shiva

ଶିଵସଙ୍କଲ୍ପୋପନିଷତ୍ (ଶିଵ ସଙ୍କଲ୍ପମସ୍ତୁ)

(Shiva Sankalpa Upanishad in Odia)

From Shukla Yajurveda

The Shiva Sankalpa Upanishad consists of a series of six powerful mantras found in the Shukla Yajurveda. It serves as a meditative prayer focusing on the sanctity of the human mind, seeking to align one's thoughts with the divine consciousness represented by Lord Shiva. By chanting these verses, the seeker prays for the mind to be purified, focused, and filled with auspicious intentions. Its spiritual significance lies in the recognition that the mind is the instrument of all actions; regular recitation fosters mental clarity, inner peace, and the grace of Shiva to guide one toward righteous conduct.

ଯେନେଦଂ ଭୂତଂ ଭୁଵନଂ ଭଵିଷ୍ଯତ୍ ପରିଗୃହୀତମମୃତେନ ସର୍ଵମ୍ ।
ଯେନ ଯଜ୍ଞସ୍ତାଯତେ ସପ୍ତହୋତା ତନ୍ମେ ମନଃ ଶିଵସଙ୍କଲ୍ପମସ୍ତୁ ॥ 1॥
ଯେନ କର୍ମାଣି ପ୍ରଚରନ୍ତି ଧୀରା ଯତୋ ଵାଚା ମନସା ଚାରୁ ଯନ୍ତି ।
ଯତ୍ସମ୍ମିତମନୁ ସଂଯନ୍ତି ପ୍ରାଣିନସ୍ତନ୍ମେ ମନଃ ଶିଵସଙ୍କଲ୍ପମସ୍ତୁ ॥ 2॥
ଯେନ କର୍ମାଣ୍ଯପସୋ ମନୀଷିଣୋ ଯଜ୍ଞେ କୃଣ୍ଵନ୍ତି ଵିଦଥେଷୁ ଧୀରାଃ ।
ଯଦପୂର୍ଵଂ ଯକ୍ଷମନ୍ତଃ ପ୍ରଜାନାଂ ତନ୍ମେ ମନଃ ଶିଵସଙ୍କଲ୍ପମସ୍ତୁ ॥ 3॥
ଯତ୍ପ୍ରଜ୍ଞାନମୁତ ଚେତୋ ଧୃତିଶ୍ଚ ଯଜ୍ଜ୍ଯୋତିରନ୍ତରମୃତଂ ପ୍ରଜାସୁ ।
ଯସ୍ମାନ୍ନ ଋତେ କିଞ୍ଚନ କର୍ମ କ୍ରିଯତେ ତନ୍ମେ ମନଃ ଶିଵସଙ୍କଲ୍ପମସ୍ତୁ ॥ 4॥
ସୁଷାରଥିରଶ୍ଵାନିଵ ଯନ୍ମନୁଷ୍ଯାନ୍ନେନୀଯତେଽଭୀଶୁଭିର୍ଵାଜିନ ଇଵ ।
ହୃତ୍ପ୍ରତିଷ୍ଠଂ ଯଦଜିରଂ ଜଵିଷ୍ଠଂ ତନ୍ମେ ମନଃ ଶିଵସଙ୍କଲ୍ପମସ୍ତୁ ॥ 5॥
ଯସ୍ମିନ୍ନୃଚଃ ସାମ ଯଜୂଷି ଯସ୍ମିନ୍ ପ୍ରତିଷ୍ଠିତା ରଥନାଭାଵିଵାରାଃ ।
ଯସ୍ମିଂଶ୍ଚିତ୍ତଂ ସର୍ଵମୋତଂ ପ୍ରଜାନାଂ ତନ୍ମେ ମନଃ ଶିଵସଙ୍କଲ୍ପମସ୍ତୁ ॥ 6॥
ଯଦତ୍ର ଷଷ୍ଠଂ ତ୍ରିଶତଂ ସୁଵୀରଂ ଯଜ୍ଞସ୍ଯ ଗୁହ୍ଯଂ ନଵନାଵମାଯ୍ଯଂ (?) ।
ଦଶ ପଞ୍ଚ ତ୍ରିଂଶତଂ ଯତ୍ପରଂ ଚ ତନ୍ମେ ମନଃ ଶିଵସଙ୍କଲ୍ପମସ୍ତୁ ॥ 7॥
ଯଜ୍ଜାଗ୍ରତୋ ଦୂରମୁଦୈତି ଦୈଵଂ ତଦୁ ସୁପ୍ତସ୍ଯ ତଥୈଵୈତି ।
ଦୂରଙ୍ଗମଂ ଜ୍ଯୋତିଷାଂ ଜ୍ଯୋତିରେକଂ ତନ୍ମେ ମନଃ ଶିଵସଙ୍କଲ୍ପମସ୍ତୁ ॥ 8॥
ଯେନ ଦ୍ଯୌଃ ପୃଥିଵୀ ଚାନ୍ତରିକ୍ଷଂ ଚ ଯେ ପର୍ଵତାଃ ପ୍ରଦିଶୋ ଦିଶଶ୍ଚ ।
ଯେନେଦଂ ଜଗଦ୍ଵ୍ଯାପ୍ତଂ ପ୍ରଜାନାଂ ତନ୍ମେ ମନଃ ଶିଵସଙ୍କଲ୍ପମସ୍ତୁ ॥ 9॥
ଯେନେଦଂ ଵିଶ୍ଵଂ ଜଗତୋ ବଭୂଵ ଯେ ଦେଵା ଅପି ମହତୋ ଜାତଵେଦାଃ ।
ତଦେଵାଗ୍ନିସ୍ତମସୋ ଜ୍ଯୋତିରେକଂ ତନ୍ମେ ମନଃ ଶିଵସଙ୍କଲ୍ପମସ୍ତୁ ॥ 10॥
ଯେ ମନୋ ହୃଦଯଂ ଯେ ଚ ଦେଵା ଯେ ଦିଵ୍ଯା ଆପୋ ଯେ ସୂର୍ଯରଶ୍ମିଃ ।
ତେ ଶ୍ରୋତ୍ରେ ଚକ୍ଷୁଷୀ ସଞ୍ଚରନ୍ତଂ ତନ୍ମେ ମନଃ ଶିଵସଙ୍କଲ୍ପମସ୍ତୁ ॥ 11॥
ଅଚିନ୍ତ୍ଯଂ ଚାପ୍ରମେଯଂ ଚ ଵ୍ଯକ୍ତାଵ୍ଯକ୍ତପରଂ ଚ ଯତ୍ ।
ସୂକ୍ଷ୍ମାତ୍ସୂକ୍ଷ୍ମତରଂ ଜ୍ଞେଯଂ ତନ୍ମେ ମନଃ ଶିଵସଙ୍କଲ୍ପମସ୍ତୁ ॥ 12॥
ଏକା ଚ ଦଶ ଶତଂ ଚ ସହସ୍ରଂ ଚାଯୁତଂ ଚ
ନିଯୁତଂ ଚ ପ୍ରଯୁତଂ ଚାର୍ବୁଦଂ ଚ ନ୍ଯର୍ବୁଦଂ ଚ ।
ସମୁଦ୍ରଶ୍ଚ ମଧ୍ଯଂ ଚାନ୍ତଶ୍ଚ ପରାର୍ଧଶ୍ଚ
ତନ୍ମେ ମନଃ ଶିଵସଙ୍କଲ୍ପମସ୍ତୁ ॥ 13॥
ଯେ ପଞ୍ଚ ପଞ୍ଚଦଶ ଶତଂ ସହସ୍ରମଯୁତଂ ନ୍ଯର୍ବୁଦଂ ଚ ।
ତେଽଗ୍ନିଚିତ୍ଯେଷ୍ଟକାସ୍ତଂ ଶରୀରଂ ତନ୍ମେ ମନଃ ଶିଵସଙ୍କଲ୍ପମସ୍ତୁ ॥ 14॥
ଵେଦାହମେତଂ ପୁରୁଷଂ ମହାନ୍ତମାଦିତ୍ଯଵର୍ଣଂ ତମସଃ ପରସ୍ତାତ୍ ।
ଯସ୍ଯ ଯୋନିଂ ପରିପଶ୍ଯନ୍ତି ଧୀରାସ୍ତନ୍ମେ ମନଃ ଶିଵସଙ୍କଲ୍ପମସ୍ତୁ ॥ 15॥
ଯସ୍ଯେଦଂ ଧୀରାଃ ପୁନନ୍ତି କଵଯୋ ବ୍ରହ୍ମାଣମେତଂ ତ୍ଵା ଵୃଣୁତ ଇନ୍ଦୁମ୍ । [ଵୃଣୁତଂ ଇନ୍ଦୁମ୍]
ସ୍ଥାଵରଂ ଜଙ୍ଗମଂ ଦ୍ଯୌରାକାଶଂ ତନ୍ମେ ମନଃ ଶିଵସଙ୍କଲ୍ପମସ୍ତୁ ॥ 16॥
ପରାତ୍ ପରତରଂ ଚୈଵ ଯତ୍ପରାଚ୍ଚୈଵ ଯତ୍ପରମ୍ ।
ଯତ୍ପରାତ୍ ପରତୋ ଜ୍ଞେଯଂ ତନ୍ମେ ମନଃ ଶିଵସଙ୍କଲ୍ପମସ୍ତୁ ॥ 17॥
ପରାତ୍ ପରତରୋ ବ୍ରହ୍ମା ତତ୍ପରାତ୍ ପରତୋ ହରିଃ ।
ତତ୍ପରାତ୍ ପରତୋଽଧୀଶସ୍ତନ୍ମେ ମନଃ ଶିଵସଙ୍କଲ୍ପମସ୍ତୁ ॥ 18॥
ଯା ଵେଦାଦିଷୁ ଗାଯତ୍ରୀ ସର୍ଵଵ୍ଯାପୀ ମହେଶ୍ଵରୀ ।
ଋଗ୍ଯଜୁସ୍ସାମାଥର୍ଵୈଶ୍ଚ ତନ୍ମେ ମନଃ ଶିଵସଙ୍କଲ୍ପମସ୍ତୁ ॥ 19॥
ଯୋ ଵୈ ଦେଵଂ ମହାଦେଵଂ ପ୍ରଣଵଂ ପୁରୁଷୋତ୍ତମମ୍ ।
ଯଃ ସର୍ଵେ ସର୍ଵଵେଦୈଶ୍ଚ ତନ୍ମେ ମନଃ ଶିଵସଙ୍କଲ୍ପମସ୍ତୁ ॥ 20॥
ପ୍ରଯତଃ ପ୍ରଣଵୋଙ୍କାରଂ ପ୍ରଣଵଂ ପୁରୁଷୋତ୍ତମମ୍ ।
ଓଙ୍କାରଂ ପ୍ରଣଵାତ୍ମାନଂ ତନ୍ମେ ମନଃ ଶିଵସଙ୍କଲ୍ପମସ୍ତୁ ॥ 21॥
ଯୋଽସୌ ସର୍ଵେଷୁ ଵେଦେଷୁ ପଠ୍ଯତେ ହ୍ଯଜ ଇଶ୍ଵରଃ ।
ଅକାଯୋ ନିର୍ଗୁଣୋ ହ୍ଯାତ୍ମା ତନ୍ମେ ମନଃ ଶିଵସଙ୍କଲ୍ପମସ୍ତୁ ॥ 22॥
ଗୋଭିର୍ଜୁଷ୍ଟଂ ଧନେନ ହ୍ଯାଯୁଷା ଚ ବଲେନ ଚ ।
ପ୍ରଜଯା ପଶୁଭିଃ ପୁଷ୍କରାକ୍ଷଂ ତନ୍ମେ ମନଃ ଶିଵସଙ୍କଲ୍ପମସ୍ତୁ ॥ 23॥
ତ୍ରିଯମ୍ବକଂ [ତ୍ର୍ଯମ୍ବକଂ] ଯଜାମହେ ସୁଗନ୍ଧିଂ ପୁଷ୍ଟିଵର୍ଧନମ୍ ।
ଉର୍ଵାରୁକମିଵ ବନ୍ଧନାନ୍ମୃତ୍ଯୋର୍ମୁକ୍ଷୀଯ
ମାଽମୃତାତ୍ତନ୍ମେ ମନଃ ଶିଵସଙ୍କଲ୍ପମସ୍ତୁ ॥ 24॥
କୈଲାସଶିଖରେ ରମ୍ଯେ ଶଙ୍କରସ୍ଯ ଶିଵାଲଯେ ।
ଦେଵତାସ୍ତତ୍ର ମୋଦନ୍ତେ ତନ୍ମେ ମନଃ ଶିଵସଙ୍କଲ୍ପମସ୍ତୁ ॥ 25॥
ଵିଶ୍ଵତଶ୍ଚକ୍ଷୁରୁତ ଵିଶ୍ଵତୋମୁଖୋ ଵିଶ୍ଵତୋହସ୍ତ ଉତ ଵିଶ୍ଵତସ୍ପାତ୍ ।
ସମ୍ବାହୁଭ୍ଯାଂ ନମତି ସମ୍ପତତ୍ରୈର୍ଦ୍ଯାଵାପୃଥିଵୀ
ଜନଯନ୍ ଦେଵ ଏକସ୍ତନ୍ମେ ମନଃ ଶିଵସଙ୍କଲ୍ପମସ୍ତୁ ॥ 26॥
ଚତୁରୋ ଵେଦାନଧୀଯୀତ ସର୍ଵଶାସ୍ତ୍ରମଯଂ ଵିଦୁଃ ।
ଇତିହାସପୁରାଣାନାଂ ତନ୍ମେ ମନଃ ଶିଵସଙ୍କଲ୍ପମସ୍ତୁ ॥ 27॥
ମା ନୋ ମହାନ୍ତମୁତ ମା ନୋ ଅର୍ଭକଂ ମା ନ ଉକ୍ଷନ୍ତମୁତ ମା ନ ଉକ୍ଷିତମ୍ ।
ମା ନୋ ଵଧୀଃ ପିତରଂ ମୋତ ମାତରଂ ପ୍ରିଯା ମା ନଃ
ତନୁଵୋ ରୁଦ୍ର ରୀରିଷସ୍ତନ୍ମେ ମନଃ ଶିଵସଙ୍କଲ୍ପମସ୍ତୁ ॥ 28॥
ମା ନସ୍ତୋକେ ତନଯେ ମା ନ ଆଯୁଷି ମା ନୋ ଗୋଷୁ ମା ନୋ ଅଶ୍ଵେଷୁ ରୀରିଷଃ ।
ଵୀରାନ୍ମା ନୋ ରୁଦ୍ର ଭାମିତୋ ଵଧୀର୍ହଵିଷ୍ମନ୍ତଃ
ନମସା ଵିଧେମ ତେ ତନ୍ମେ ମନଃ ଶିଵସଙ୍କଲ୍ପମସ୍ତୁ ॥ 29॥
ଋତଂ ସତ୍ଯଂ ପରଂ ବ୍ରହ୍ମ ପୁରୁଷଂ କୃଷ୍ଣପିଙ୍ଗଲମ୍ ।
ଊର୍ଧ୍ଵରେତଂ ଵିରୂପାକ୍ଷଂ ଵିଶ୍ଵରୂପାଯ ଵୈ ନମୋ ନମଃ
ତନ୍ମେ ମନଃ ଶିଵସଙ୍କଲ୍ପମସ୍ତୁ ॥ 30॥
କଦ୍ରୁଦ୍ରାଯ ପ୍ରଚେତସେ ମୀଢୁଷ୍ଟମାଯ ତଵ୍ଯସେ ।
ଵୋଚେମ ଶନ୍ତମଂ ହୃଦେ । ସର୍ଵୋ ହ୍ଯେଷ ରୁଦ୍ରସ୍ତସ୍ମୈ ରୁଦ୍ରାଯ
ନମୋ ଅସ୍ତୁ ତନ୍ମେ ମନଃ ଶିଵସଙ୍କଲ୍ପମସ୍ତୁ ॥ 31॥
ବ୍ରହ୍ମ ଜଜ୍ଞାନଂ ପ୍ରଥମଂ ପୁରସ୍ତାତ୍ ଵି ସୀମତଃ ସୁରୁଚୋ ଵେନ ଆଵଃ ।
ସ ବୁଧ୍ନିଯା ଉପମା ଅସ୍ଯ ଵିଷ୍ଠାଃ ସତଶ୍ଚ ଯୋନିଂ
ଅସତଶ୍ଚ ଵିଵସ୍ତନ୍ମେ ମନଃ ଶିଵସଙ୍କଲ୍ପମସ୍ତୁ ॥ 32॥
ଯଃ ପ୍ରାଣତୋ ନିମିଷତୋ ମହିତ୍ଵୈକ ଇଦ୍ରାଜା ଜଗତୋ ବଭୂଵ ।
ଯ ଈଶେ ଅସ୍ଯ ଦ୍ଵିପଦଶ୍ଚତୁଷ୍ପଦଃ କସ୍ମୈ ଦେଵାଯ
ହଵିଷା ଵିଧେମ ତନ୍ମେ ମନଃ ଶିଵସଙ୍କଲ୍ପମସ୍ତୁ ॥ 33॥
ଯ ଆତ୍ମଦା ବଲଦା ଯସ୍ଯ ଵିଶ୍ଵେ ଉପାସତେ ପ୍ରଶିଷଂ ଯସ୍ଯ ଦେଵାଃ ।
ଯସ୍ଯ ଛାଯାଽମୃତଂ ଯସ୍ଯ ମୃତ୍ଯୁଃ କସ୍ମୈ ଦେଵାଯ
ହଵିଷା ଵିଧେମ ତନ୍ମେ ମନଃ ଶିଵସଙ୍କଲ୍ପମସ୍ତୁ ॥ 34॥
ଯୋ ରୁଦ୍ରୋ ଅଗ୍ନୌ ଯୋ ଅପ୍ସୁ ଯ ଓଷଧୀଷୁ ଯୋ ରୁଦ୍ରୋ ଵିଶ୍ଵା ଭୁଵନାଽଽଵିଵେଶ ।
ତସ୍ମୈ ରୁଦ୍ରାଯ ନମୋ ଅସ୍ତୁ ତନ୍ମେ ମନଃ ଶିଵସଙ୍କଲ୍ପମସ୍ତୁ ॥ 35॥
ଗନ୍ଧଦ୍ଵାରାଂ ଦୁରାଧର୍ଷାଂ ନିତ୍ଯପୁଷ୍ଟାଂ କରୀଷିଣୀମ୍ ।
ଈଶ୍ଵରୀଂ ସର୍ଵଭୂତାନାଂ ତାମିହୋପହ୍ଵଯେ ଶ୍ରିଯଂ
ତନ୍ମେ ମନଃ ଶିଵସଙ୍କଲ୍ପମସ୍ତୁ ॥ 36॥
ଯ ଇଦଂ ଶିଵସଙ୍କଲ୍ପଂ ସଦା ଧ୍ଯାଯନ୍ତି ବ୍ରାହ୍ମଣାଃ ।
ତେ ପରଂ ମୋକ୍ଷଂ ଗମିଷ୍ଯନ୍ତି ତନ୍ମେ ମନଃ ଶିଵସଙ୍କଲ୍ପମସ୍ତୁ ॥ 37॥
ଇତି ଶିଵସଙ୍କଲ୍ପମନ୍ତ୍ରାଃ ସମାପ୍ତାଃ । (ଶୈଵ-ଉପନିଷଦଃ) ଇତି ଶିଵସଙ୍କଲ୍ପୋପନିଷତ୍ ସମାପ୍ତା ।

Explore More