ନାରାଯଣୀଯଂ ଦଶକ 87 - କୁଚେଲୋପାଖ୍ଯାନମ୍

କୁଚେଲନାମା ଭଵତଃ ସତୀର୍ଥ୍ଯତାଂ ଗତଃ ସ ସାନ୍ଦୀପନିମନ୍ଦିରେ ଦ୍ଵିଜଃ ।
ତ୍ଵଦେକରାଗେଣ ଧନାଦିନିସ୍ସ୍ପୃହୋ ଦିନାନି ନିନ୍ଯେ ପ୍ରଶମୀ ଗୃହାଶ୍ରମୀ ॥1॥

ସମାନଶୀଲାଽପି ତଦୀଯଵଲ୍ଲଭା ତଥୈଵ ନୋ ଚିତ୍ତଜଯଂ ସମେଯୁଷୀ ।
କଦାଚିଦୂଚେ ବତ ଵୃତ୍ତିଲବ୍ଧଯେ ରମାପତିଃ କିଂ ନ ସଖା ନିଷେଵ୍ଯତେ ॥2॥

ଇତୀରିତୋଽଯଂ ପ୍ରିଯଯା କ୍ଷୁଧାର୍ତଯା ଜୁଗୁପ୍ସମାନୋଽପି ଧନେ ମଦାଵହେ ।
ତଦା ତ୍ଵଦାଲୋକନକୌତୁକାଦ୍ଯଯୌ ଵହନ୍ ପଟାନ୍ତେ ପୃଥୁକାନୁପାଯନମ୍ ॥3॥

ଗତୋଽଯମାଶ୍ଚର୍ଯମଯୀଂ ଭଵତ୍ପୁରୀଂ ଗୃହେଷୁ ଶୈବ୍ଯାଭଵନଂ ସମେଯିଵାନ୍ ।
ପ୍ରଵିଶ୍ଯ ଵୈକୁଣ୍ଠମିଵାପ ନିର୍ଵୃତିଂ ତଵାତିସମ୍ଭାଵନଯା ତୁ କିଂ ପୁନଃ ॥4॥

ପ୍ରପୂଜିତଂ ତଂ ପ୍ରିଯଯା ଚ ଵୀଜିତଂ କରେ ଗୃହୀତ୍ଵାଽକଥଯଃ ପୁରାକୃତମ୍ ।
ଯଦିନ୍ଧନାର୍ଥଂ ଗୁରୁଦାରଚୋଦିତୈରପର୍ତୁଵର୍ଷ ତଦମର୍ଷି କାନନେ ॥5॥

ତ୍ରପାଜୁଷୋଽସ୍ମାତ୍ ପୃଥୁକଂ ବଲାଦଥ ପ୍ରଗୃହ୍ଯ ମୁଷ୍ଟୌ ସକୃଦାଶିତେ ତ୍ଵଯା ।
କୃତଂ କୃତଂ ନନ୍ଵିଯତେତି ସମ୍ଭ୍ରମାଦ୍ରମା କିଲୋପେତ୍ଯ କରଂ ରୁରୋଧ ତେ ॥6॥

ଭକ୍ତେଷୁ ଭକ୍ତେନ ସ ମାନିତସ୍ତ୍ଵଯା ପୁରୀଂ ଵସନ୍ନେକନିଶାଂ ମହାସୁଖମ୍ ।
ବତାପରେଦ୍ଯୁର୍ଦ୍ରଵିଣଂ ଵିନା ଯଯୌ ଵିଚିତ୍ରରୂପସ୍ତଵ ଖଲ୍ଵନୁଗ୍ରହଃ ॥7॥

ଯଦି ହ୍ଯଯାଚିଷ୍ଯମଦାସ୍ଯଦଚ୍ଯୁତୋ ଵଦାମି ଭାର୍ଯାଂ କିମିତି ଵ୍ରଜନ୍ନସୌ ।
ତ୍ଵଦୁକ୍ତିଲୀଲାସ୍ମିତମଗ୍ନଧୀଃ ପୁନଃ କ୍ରମାଦପଶ୍ଯନ୍ମଣିଦୀପ୍ରମାଲଯମ୍ ॥8॥

କିଂ ମାର୍ଗଵିଭ୍ରଂଶ ଇତି ଭ୍ରମ୍ମନ୍ କ୍ଷଣଂ ଗୃହଂ ପ୍ରଵିଷ୍ଟଃ ସ ଦଦର୍ଶ ଵଲ୍ଲଭାମ୍ ।
ସଖୀପରୀତାଂ ମଣିହେମଭୂଷିତାଂ ବୁବୋଧ ଚ ତ୍ଵତ୍କରୁଣାଂ ମହାଦ୍ଭୁତାମ୍ ॥9॥

ସ ରତ୍ନଶାଲାସୁ ଵସନ୍ନପି ସ୍ଵଯଂ ସମୁନ୍ନମଦ୍ଭକ୍ତିଭରୋଽମୃତଂ ଯଯୌ ।
ତ୍ଵମେଵମାପୂରିତଭକ୍ତଵାଞ୍ଛିତୋ ମରୁତ୍ପୁରାଧୀଶ ହରସ୍ଵ ମେ ଗଦାନ୍ ॥10॥