Agni

1.2 - ଆପ ଉନ୍ଦନ୍ତୁ ଜୀଵସେ - କୃଷ୍ଣ ଯଜୁର୍ଵେଦ ତୈତ୍ତିରୀଯ ସଂହିତା ପାଠଃ

(Apa Undantu Jivase - Krishna Yajurveda Taittiriya Samhita in Odia)

From Krishna Yajurveda

This sacred Vedic hymn is excerpted from the Taittiriya Samhita of the Krishna Yajurveda, specifically associated with the Agnishtoma ritual. It invokes the purifying power of water to bestow longevity, vitality, and brilliance upon the practitioner. The mantra acts as a consecration, seeking to cleanse the individual of impurities while inviting divine grace through the element of water. Chanting this verse is believed to harmonize one's physical and spiritual energy, fostering internal purity and protecting the devotee from negativity. It serves as a profound meditative bridge between the human seeker and the cosmic forces of nature.

କୃଷ୍ଣ ଯଜୁର୍ଵେଦୀଯ ତୈତ୍ତିରୀଯ ସଂହିତାଯା-ମ୍ପ୍ରଥମକାଣ୍ଡେ ଦ୍ଵିତୀଯଃ ପ୍ରଶ୍ନଃ - ଅଗ୍ନିଷ୍ଟୋମେ କ୍ରଯଃ
ଓ-ନ୍ନମଃ ପରମାତ୍ମନେ, ଶ୍ରୀ ମହାଗଣପତଯେ ନମଃ,
ଶ୍ରୀ ଗୁରୁଭ୍ଯୋ ନମଃ । ହ॒ରିଃ॒ ଓମ୍ ॥
ଆପ॑ ଉନ୍ଦନ୍ତୁ ଜୀ॒ଵସେ॑ ଦୀର୍ଘାଯୁ॒ତ୍ଵାଯ॒ ଵର୍ଚ॑ସ॒ ଓଷ॑ଧେ॒ ତ୍ରାଯ॑ସ୍ଵୈନ॒ଗ୍ଗ୍॒ ସ୍ଵଧି॑ତେ॒ ମୈନଗ୍ଂ॑ ହିଗ୍ଂସୀ-ର୍ଦେଵ॒ଶ୍ରୂରେ॒ତାନି॒ ପ୍ର ଵ॑ପେ ସ୍ଵ॒ସ୍ତ୍ଯୁତ୍ତ॑ରାଣ୍ଯଶୀ॒ଯାପୋ॑ ଅ॒ସ୍ମା-ନ୍ମା॒ତରଃ॑ ଶୁନ୍ଧନ୍ତୁ ଘୃ॒ତେନ॑ ନୋ ଘୃତ॒ପୁଵଃ॑ ପୁନନ୍ତୁ॒ ଵିଶ୍ଵ॑ମ॒ସ୍ମ-ତ୍ପ୍ର ଵ॑ହନ୍ତୁ ରି॒ପ୍ରମୁଦା᳚ଭ୍ଯ॒-ଶ୍ଶୁଚି॒ରା ପୂ॒ତ ଏ॑ମି॒ ସୋମ॑ସ୍ଯ ତ॒ନୂର॑ସି ତ॒ନୁଵ॑-ମ୍ମେ ପାହି ମହୀ॒ନା-ମ୍ପଯୋ॑-ଽସି ଵର୍ଚୋ॒ଧା ଅ॑ସି॒ ଵର୍ଚୋ॒- [ଵର୍ଚଃ॑, ମଯି॑ ଧେହି ଵୃ॒ତ୍ରସ୍ଯ॑] 1
ମଯି॑ ଧେହି ଵୃ॒ତ୍ରସ୍ଯ॑ କ॒ନୀନି॑କା-ଽସି ଚକ୍ଷୁ॒ଷ୍ପା ଅ॑ସି॒ ଚକ୍ଷୁ॑ର୍ମେ ପାହି ଚି॒ତ୍ପତି॑ସ୍ତ୍ଵା ପୁନାତୁ ଵା॒କ୍ପତି॑ସ୍ତ୍ଵା ପୁନାତୁ ଦେ॒ଵସ୍ତ୍ଵା॑ ସଵି॒ତା ପୁ॑ନା॒ତ୍ଵଚ୍ଛି॑ଦ୍ରେଣ ପ॒ଵିତ୍ରେ॑ଣ॒ ଵସୋ॒-ସ୍ସୂର୍ଯ॑ସ୍ଯ ର॒ଶ୍ମିଭି॒ସ୍ତସ୍ଯ॑ ତେ ପଵିତ୍ରପତେ ପ॒ଵିତ୍ରେ॑ଣ॒ ଯସ୍ମୈ॒ କ-ମ୍ପୁ॒ନେ ତଚ୍ଛ॑କେଯ॒ମା ଵୋ॑ ଦେଵାସ ଈମହେ॒ ସତ୍ଯ॑ଧର୍ମାଣୋ ଅଦ୍ଧ୍ଵ॒ରେ ଯଦ୍ଵୋ॑ ଦେଵାସ ଆଗୁ॒ରେ ଯଜ୍ଞି॑ଯାସୋ॒ ହଵା॑ମହ॒ ଇନ୍ଦ୍ରା᳚ଗ୍ନୀ॒ ଦ୍ଯାଵା॑ପୃଥିଵୀ॒ ଆପ॑ ଓଷଧୀ॒ ସ୍ତ୍ଵ-ନ୍ଦୀ॒କ୍ଷାଣା॒-ମଧି॑ପତିରସୀ॒ହ ମା॒ ସନ୍ତ॑-ମ୍ପାହି ॥ 2 ॥
(ଵର୍ଚ॑ - ଓଷଧୀ- ର॒ଷ୍ଟୌ ଚ॑ ) (ଅ. 1)
ଆକୂ᳚ତ୍ଯୈ ପ୍ର॒ଯୁଜେ॒-ଽଗ୍ନଯେ॒ ସ୍ଵାହା॑ ମେ॒ଧାଯୈ॒ ମନ॑ସେ॒ ଽଗ୍ନଯେ॒ ସ୍ଵାହା॑ ଦୀ॒କ୍ଷାଯୈ॒ ତପ॑ସେ॒-ଽଗ୍ନଯେ॒ ସ୍ଵାହା॒ ସର॑ସ୍ଵତ୍ଯୈ ପୂ॒ଷ୍ଣେ᳚-ଽଗ୍ନଯେ॒ ସ୍ଵାହା-ଽଽପୋ॑ ଦେଵୀ-ର୍ବୃହତୀ-ର୍ଵିଶ୍ଵଶମ୍ଭୁଵୋ॒ ଦ୍ଯାଵା॑ପୃଥି॒ଵୀ ଉ॒ର୍ଵ॑ନ୍ତରି॑କ୍ଷ॒-ମ୍ବୃହ॒ସ୍ପତି॑ର୍ନୋ ହ॒ଵିଷା॑ ଵୃଧାତୁ॒ ସ୍ଵାହା॒ ଵିଶ୍ଵେ॑ ଦେ॒ଵସ୍ଯ॑ ନେ॒ତୁର୍ମର୍ତୋ॑ ଵୃଣୀତ ସ॒ଖ୍ଯଂ-ଵିଁଶ୍ଵେ॑ ରା॒ଯ ଇ॑ଷୁଦ୍ଧ୍ଯସି ଦ୍ଯୁ॒ମ୍ନଂ-ଵୃଁ॑ଣୀତ ପୁ॒ଷ୍ଯସେ॒ ସ୍ଵାହ॑ର୍ଖ୍ସା॒ମଯୋ॒-ଶ୍ଶିଲ୍ପେ᳚ ସ୍ଥ॒ସ୍ତେ ଵା॒ମା ର॑ଭେ॒ ତେ ମା॑- [ତେ ମା᳚, ପା॒ତ॒ମା-ଽସ୍ଯ] 3
ପାତ॒ମା-ଽସ୍ଯ ଯ॒ଜ୍ଞସ୍ଯୋ॒ଦୃଚ॑ ଇ॒ମା-ନ୍ଧିଯ॒ଗ୍ଂ॒ ଶିକ୍ଷ॑ମାଣସ୍ଯ ଦେଵ॒ କ୍ରତୁ॒-ନ୍ଦକ୍ଷଂ॑-ଵଁରୁଣ॒ ସଗ୍ଂ ଶି॑ଶାଧି॒ ଯଯା-ଽତି॒ ଵିଶ୍ଵା॑ ଦୁରି॒ତା ତରେ॑ମ ସୁ॒ତର୍ମା॑ଣ॒ମଧି॒ ନାଵଗ୍ଂ॑ ରୁହେ॒ମୋର୍ଗ॑ସ୍ଯାଙ୍ଗିର॒ସ୍ଯୂର୍ଣ॑ମ୍ରଦା॒ ଊର୍ଜ॑-ମ୍ମେ ଯଚ୍ଛ ପା॒ହି ମା॒ ମା ମା॑ ହିଗ୍ଂସୀ॒-ର୍ଵିଷ୍ଣୋ॒-ଶ୍ଶର୍ମା॑ସି॒ ଶର୍ମ॒ ଯଜ॑ମାନସ୍ଯ॒ ଶର୍ମ॑ ମେ ଯଚ୍ଛ॒ ନକ୍ଷ॑ତ୍ରାଣା-ମ୍ମା-ଽତୀକା॒ଶା-ତ୍ପା॒ହୀନ୍ଦ୍ର॑ସ୍ଯ॒ ଯୋନି॑ରସି॒- [ଯୋନି॑ରସି, ମା ମା॑ ହିଗ୍ଂସୀଃ] 4
ମା ମା॑ ହିଗ୍ଂସୀଃ କୃ॒ଷ୍ଯୈ ତ୍ଵା॑ ସୁସ॒ସ୍ଯାଯୈ॑ ସୁପିପ୍ପ॒ଲାଭ୍ଯ॒-ସ୍ତ୍ଵୌଷ॑ଧୀଭ୍ଯ-ସ୍ସୂପ॒ସ୍ଥା ଦେ॒ଵୋ ଵନ॒ସ୍ପତି॑ରୂ॒ର୍ଧ୍ଵୋ ମା॑ ପା॒ହ୍ଯୋଦୃଚ॒-ସ୍ସ୍ଵାହା॑ ଯ॒ଜ୍ଞ-ମ୍ମନ॑ସା॒ ସ୍ଵାହା॒ ଦ୍ଯାଵା॑ପୃଥି॒ଵୀଭ୍ଯା॒ଗ୍॒ ସ୍ଵାହୋ॒ରୋ-ର॒ନ୍ତରି॑କ୍ଷା॒-ଥ୍ସ୍ଵାହା॑ ଯ॒ଜ୍ଞଂ-ଵାଁତା॒ଦା ର॑ଭେ ॥ 5 ॥
( ମା॒ - ଯୋନି॑ରସି - ତ୍ରି॒ଗ୍ଂ॒ଶଚ୍ଚ॑ ) (ଅ. 2)
ଦୈଵୀ॒-ନ୍ଧିଯ॑-ମ୍ମନାମହେ ସୁମୃଡୀ॒କା-ମ॒ଭିଷ୍ଟ॑ଯେ ଵର୍ଚୋ॒ଧାଂ-ଯଁ॒ଜ୍ଞଵା॑ହସଗ୍ଂ ସୁପା॒ରା ନୋ॑ ଅସ॒-ଦ୍ଵଶେ᳚ । ଯେ ଦେ॒ଵା ମନୋ॑ଜାତା ମନୋ॒ଯୁଜଃ॑ ସୁ॒ଦକ୍ଷା॒ ଦକ୍ଷ॑ପିତାର॒ସ୍ତେ ନଃ॑ ପାନ୍ତୁ॒ ତେ ନୋ॑-ଽଵନ୍ତୁ॒ ତେଭ୍ଯୋ॒ ନମ॒ସ୍ତେଭ୍ଯ॒-ସ୍ସ୍ଵାହା-ଽଗ୍ନେ॒ ତ୍ଵଗ୍ଂ ସୁ ଜା॑ଗୃହି ଵ॒ଯଗ୍ଂ ସୁ ମ॑ନ୍ଦିଷୀମହି ଗୋପା॒ଯ ନଃ॑ ସ୍ଵ॒ସ୍ତଯେ᳚ ପ୍ର॒ବୁଧେ॑ ନଃ॒ ପୁନ॑ର୍ଦଦଃ । ତ୍ଵମ॑ଗ୍ନେ ଵ୍ରତ॒ପା ଅ॑ସି ଦେ॒ଵ ଆ ମର୍ତ୍ଯେ॒ଷ୍ଵା । ତ୍ଵଂ- [ତ୍ଵମ୍, ଯ॒ଜ୍ଞେଷ୍ଵୀଡ୍ଯଃ॑ ।] 6
ଯ॒ଜ୍ଞେଷ୍ଵୀଡ୍ଯଃ॑ ॥ ଵିଶ୍ଵେ॑ ଦେ॒ଵା ଅ॒ଭି ମାମା-ଽଵ॑ଵୃତ୍ର-ନ୍ପୂ॒ଷା ସ॒ନ୍ଯା ସୋମୋ॒ ରାଧ॑ସା ଦେ॒ଵ-ସ୍ସ॑ଵି॒ତା ଵସୋ᳚ର୍ଵସୁ॒ଦାଵା॒ ରାସ୍ଵେଯ॑-ଥ୍ସୋ॒ମା ଽଽଭୂଯୋ॑ ଭର॒ ମା ପୃ॒ଣ-ନ୍ପୂ॒ର୍ତ୍ଯା ଵି ରା॑ଧି॒ ମା-ଽହମାଯୁ॑ଷା ଚ॒ନ୍ଦ୍ରମ॑ସି॒ ମମ॒ ଭୋଗା॑ଯ ଭଵ॒ ଵସ୍ତ୍ର॑ମସି॒ ମମ॒ ଭୋଗା॑ଯ ଭଵୋ॒ସ୍ରା-ଽସି॒ ମମ॒ ଭୋଗା॑ଯ ଭଵ॒ ହଯୋ॑-ଽସି॒ ମମ॒ ଭୋଗା॑ଯ ଭଵ॒- [ଭୋଗା॑ଯ ଭଵ, ଛାଗୋ॑-ଽସି॒ ମମ॒] 7
ଛାଗୋ॑-ଽସି॒ ମମ॒ ଭୋଗା॑ଯ ଭଵ ମେ॒ଷୋ॑-ଽସି॒ ମମ॒ ଭୋଗା॑ଯ ଭଵ ଵା॒ଯଵେ᳚ ତ୍ଵା॒ ଵରୁ॑ଣାଯ ତ୍ଵା॒ ନିର୍-ଋ॑ତ୍ଯୈ ତ୍ଵା ରୁ॒ଦ୍ରାଯ॑ ତ୍ଵା॒ ଦେଵୀ॑ରାପୋ ଅପା-ନ୍ନପା॒ଦ୍ଯ ଊ॒ର୍ମିର୍-ହ॑ଵି॒ଷ୍ଯ॑ ଇନ୍ଦ୍ରି॒ଯାଵା᳚-ନ୍ମ॒ଦିନ୍ତ॑ମ॒ସ୍ତଂ-ଵୋଁ॒ ମା-ଽଵ॑ କ୍ରମିଷ॒ମଚ୍ଛି॑ନ୍ନ॒-ନ୍ତନ୍ତୁ॑-ମ୍ପୃଥି॒ଵ୍ଯା ଅନୁ॑ ଗେଷ-ମ୍ଭ॒ଦ୍ରାଦ॒ଭି ଶ୍ରେଯଃ॒ ପ୍ରେହି॒ ବୃହ॒ସ୍ପତିଃ॑ ପୁରଏ॒ତା ତେ॑ ଅ॒ସ୍ତ୍ଵଥେ॒ମଵ॑ ସ୍ଯ॒ ଵର॒ ଆ ପୃ॑ଥି॒ଵ୍ଯା ଆ॒ରେ ଶତ୍ରୂ᳚ନ୍ କୃଣୁହି॒ ସର୍ଵ॑ଵୀର॒ ଏଦମ॑ଗନ୍ମ ଦେଵ॒ଯଜ॑ନ-ମ୍ପୃଥି॒ଵ୍ଯା ଵିଶ୍ଵେ॑ ଦେ॒ଵା ଯଦଜୁ॑ଷନ୍ତ॒ ପୂର୍ଵ॑ ଋଖ୍ସା॒ମାଭ୍ଯାଂ॒-ଯଁଜୁ॑ଷା ସ॒ନ୍ତର॑ନ୍ତୋ ରା॒ଯସ୍ପୋଷେ॑ଣ॒ ସମି॒ଷା ମ॑ଦେମ ॥ 8 ॥
( ଆ ତ୍ଵଗ୍ଂ-ହଯୋ॑-ଽସି॒ ମମ॒ ଭୋଗା॑ଯ ଭଵ-ସ୍ଯ॒-ପଞ୍ଚ॑ଵିଗ୍ଂଶତିଶ୍ଚ ) (ଅ. 3)
ଇ॒ଯ-ନ୍ତେ॑ ଶୁକ୍ର ତ॒ନୂରି॒ଦଂ-ଵଁର୍ଚ॒ସ୍ତଯା॒ ସ-ମ୍ଭ॑ଵ॒ ଭ୍ରାଜ॑-ଙ୍ଗଚ୍ଛ॒ ଜୂର॑ସି ଧୃ॒ତା ମନ॑ସା॒ ଜୁଷ୍ଟା॒ ଵିଷ୍ଣ॑ଵେ॒ ତସ୍ଯା᳚ସ୍ତେ ସ॒ତ୍ଯସ॑ଵସଃ ପ୍ରସ॒ଵେ ଵା॒ଚୋ ଯ॒ନ୍ତ୍ରମ॑ଶୀଯ॒ ସ୍ଵାହା॑ ଶୁ॒କ୍ରମ॑ସ୍ଯ॒ମୃତ॑ମସି ଵୈଶ୍ଵଦେ॒ଵଗ୍ଂ ହ॒ଵି-ସ୍ସୂର୍ଯ॑ସ୍ଯ॒ ଚକ୍ଷୁ॒ରା -ଽରୁ॑ହମ॒ଗ୍ନେ ର॒କ୍ଷ୍ଣଃ କ॒ନୀନି॑କାଂ॒-ଯଁଦେତ॑ଶେଭି॒ରୀଯ॑ସେ॒ ଭ୍ରାଜ॑ମାନୋ ଵିପ॒ଶ୍ଚିତା॒ ଚିଦ॑ସି ମ॒ନା-ଽସି॒ ଧୀର॑ସି॒ ଦକ୍ଷି॑ଣା- [ଦକ୍ଷି॑ଣା, ଅ॒ସି॒ ଯ॒ଜ୍ଞିଯା॑-ଽସି] 9
-ଽସି ଯ॒ଜ୍ଞିଯା॑-ଽସି କ୍ଷ॒ତ୍ରିଯା॒ ଽସ୍ଯଦି॑ତି-ରସ୍ଯୁଭ॒ଯତ॑॑ଶ୍ଶୀର୍​ଷ୍ଣୀ॒ ସା ନ॒-ସ୍ସୁପ୍ରା॑ଚୀ॒ ସୁପ୍ର॑ତୀଚୀ॒ ସ-ମ୍ଭ॑ଵ ମି॒ତ୍ରସ୍ତ୍ଵା॑ ପ॒ଦି ବ॑ଦ୍ଧ୍ନାତୁ ପୂ॒ଷା-ଽଦ୍ଧ୍ଵ॑ନଃ ପା॒ତ୍ଵିନ୍ଦ୍ରା॒ଯା-ଦ୍ଧ୍ଯ॑କ୍ଷା॒ଯାନୁ॑ ତ୍ଵା ମା॒ତା ମ॑ନ୍ଯତା॒ମନୁ॑ ପି॒ତା-ଽନୁ॒ ଭ୍ରାତା॒ ସଗ॒ର୍ଭ୍ଯୋ-ଽନୁ॒ ସଖା॒ ସଯୂ᳚ଥ୍ଯ॒-ସ୍ସା ଦେ॑ଵି ଦେ॒ଵମଚ୍ଛେ॒ହୀନ୍ଦ୍ରା॑ଯ॒ ସୋମଗ୍ଂ॑ ରୁ॒ଦ୍ରସ୍ତ୍ଵା ଽଽଵ॑ର୍ତଯତୁ ମି॒ତ୍ରସ୍ଯ॑ ପ॒ଥା ସ୍ଵ॒ସ୍ତି ସୋମ॑ସଖା॒ ପୁନ॒ରେହି॑ ସ॒ହ ର॒ଯ୍ଯା ॥ 10 ॥
( ଦକ୍ଷି॑ଣା॒-ସୋମ॑ସଖା॒, ପଞ୍ଚ॑ ଚ ) (ଅ. 4)
ଵସ୍ଵ୍ଯ॑ସି ରୁ॒ଦ୍ରା-ଽସ୍ଯଦି॑ତି-ରସ୍ଯାଦି॒ତ୍ଯା-ଽସି॑ ଶୁ॒କ୍ରା-ଽସି॑ ଚ॒ନ୍ଦ୍ରା-ଽସି॒ ବୃହ॒ସ୍ପତି॑ସ୍ତ୍ଵା ସୁ॒ମ୍ନେ ର॑ଣ୍ଵତୁ ରୁ॒ଦ୍ରୋ ଵସୁ॑ଭି॒ରା ଚି॑କେତୁ ପୃଥି॒ଵ୍ଯାସ୍ତ୍ଵା॑ ମୂ॒ର୍ଧନ୍ନା ଜି॑ଘର୍ମି ଦେଵ॒ଯଜ॑ନ॒ ଇଡା॑ଯାଃ ପ॒ଦେ ଘୃ॒ତଵ॑ତି॒ ସ୍ଵାହା॒ ପରି॑ଲିଖିତ॒ଗ୍ଂ॒ ରକ୍ଷଃ॒ ପରି॑ଲିଖିତା॒ ଅରା॑ତଯ ଇ॒ଦମ॒ହଗ୍ଂ ରକ୍ଷ॑ସୋ ଗ୍ରୀ॒ଵା ଅପି॑ କୃନ୍ତାମି॒ ଯୋ᳚-ଽସ୍ମା-ନ୍ଦ୍ଵେଷ୍ଟି॒ ଯ-ଞ୍ଚ॑ ଵ॒ଯ-ନ୍ଦ୍ଵି॒ଷ୍ମ ଇ॒ଦମ॑ସ୍ଯ ଗ୍ରୀ॒ଵା [ଗ୍ରୀ॒ଵାଃ, ଅପି॑ କୃନ୍ତାମ୍ଯ॒ସ୍ମେ] 11
ଅପି॑ କୃନ୍ତାମ୍ଯ॒ସ୍ମେ ରାଯ॒ସ୍ତ୍ଵେ ରାଯ॒ସ୍ତୋତେ॒ ରାଯ॒-ସ୍ସ-ନ୍ଦେ॑ଵି ଦେ॒ଵ୍ଯୋର୍ଵଶ୍ଯା॑ ପଶ୍ଯସ୍ଵ॒ ତ୍ଵଷ୍ଟୀ॑ମତୀ ତେ ସପେଯ ସୁ॒ରେତା॒ ରେତୋ॒ ଦଧା॑ନା ଵୀ॒ରଂ-ଵିଁ॑ଦେଯ॒ ତଵ॑ ସ॒ନ୍ଦୃଶି॒ ମା-ଽହଗ୍ଂରା॒ଯସ୍ପୋଷେ॑ଣ॒ ଵି ଯୋ॑ଷମ୍ ॥ 12 ॥
( ଅ॒ସ୍ଯ॒ ଗ୍ରୀ॒ଵା-ଏକା॒ନ୍ନ ତ୍ରି॒ଗ୍ଂ॒ଶଚ୍ଚ॑ ) (ଅ. 5)
ଅ॒ଗ୍ଂ॒ଶୁନା॑ ତେ ଅ॒ଗ୍ଂ॒ଶୁଃ ପୃ॑ଚ୍ଯତା॒-ମ୍ପରୁ॑ଷା॒ ପରୁ॑-ର୍ଗ॒ନ୍ଧସ୍ତେ॒ କାମ॑ମଵତୁ॒ ମଦା॑ଯ॒ ରସୋ॒ ଅଚ୍ଯୁ॑ତୋ॒ ଽମାତ୍ଯୋ॑-ଽସି ଶୁ॒କ୍ରସ୍ତେ॒ ଗ୍ରହୋ॒-ଽଭି ତ୍ଯ-ନ୍ଦେ॒ଵଗ୍ଂ ସ॑ଵି॒ତାର॑ମୂ॒ଣ୍ଯୋଃ᳚ କ॒ଵିକ୍ର॑ତୁ॒ମର୍ଚା॑ମି ସ॒ତ୍ଯସ॑ଵସଗ୍ଂ ରତ୍ନ॒ଧାମ॒ଭି ପ୍ରି॒ଯ-ମ୍ମ॒ତିମୂ॒ର୍ଧ୍ଵା ଯସ୍ଯା॒ମତି॒ର୍ଭା ଅଦି॑ଦ୍ଯୁତ॒-ଥ୍ସଵୀ॑ମନି॒ ହିର॑ଣ୍ଯପାଣିରମିମୀତ ସୁ॒କ୍ରତୁଃ॑ କୃ॒ପା ସୁଵଃ॑ । ପ୍ର॒ଜାଭ୍ଯ॑ସ୍ତ୍ଵା ପ୍ରା॒ଣାଯ॑ ତ୍ଵା ଵ୍ଯା॒ନାଯ॑ ତ୍ଵା ପ୍ର॒ଜାସ୍ତ୍ଵମନୁ॒ ପ୍ରାଣି॑ହି ପ୍ର॒ଜାସ୍ତ୍ଵାମନୁ॒ ପ୍ରାଣ॑ନ୍ତୁ ॥ 13 ॥
(ଅନୁ॑-ସ॒ପ୍ତ ଚ॑) (ଅ. 6)
ସୋମ॑-ନ୍ତେ କ୍ରୀଣା॒ମ୍ଯୂର୍ଜ॑ସ୍ଵନ୍ତ॒-ମ୍ପଯ॑ସ୍ଵନ୍ତଂ-ଵୀଁ॒ର୍ଯା॑ଵନ୍ତମଭି-ମାତି॒ଷାହଗ୍ଂ॑ ଶୁ॒କ୍ର-ନ୍ତେ॑ ଶୁ॒କ୍ରେଣ॑ କ୍ରୀଣାମି ଚ॒ନ୍ଦ୍ର-ଞ୍ଚ॒ନ୍ଦ୍ରେଣା॒ମୃତ॑ମ॒ମୃତେ॑ନ ସ॒ମ୍ଯତ୍ତେ॒ ଗୋର॒ସ୍ମେ ଚ॒ନ୍ଦ୍ରାଣି॒ ତପ॑ସସ୍ତ॒ନୂର॑ସି ପ୍ର॒ଜାପ॑ତେ॒-ର୍ଵର୍ଣ॒ସ୍ତସ୍ଯା᳚ସ୍ତେ ସହସ୍ରପୋ॒ଷ-ମ୍ପୁଷ୍ଯ॑ନ୍ତ୍ଯାଶ୍ଚର॒ମେଣ॑ ପ॒ଶୁନା᳚ କ୍ରୀଣାମ୍ଯ॒ସ୍ମେ ତେ॒ ବନ୍ଧୁ॒ର୍ମଯି॑ ତେ॒ ରାଯଃ॑ ଶ୍ରଯନ୍ତାମ॒ସ୍ମେ ଜ୍ଯୋତିଃ॑ ସୋମଵିକ୍ର॒ଯିଣି॒ ତମୋ॑ ମି॒ତ୍ରୋ ନ॒ ଏହି॒ ସୁମି॑ତ୍ରଧା॒ ଇନ୍ଦ୍ର॑ସ୍ଯୋ॒ରୁ ମା ଵି॑ଶ॒ ଦକ୍ଷି॑ଣ-ମୁ॒ଶନ୍ନୁ॒ଶନ୍ତଗ୍ଗ୍॑ ସ୍ଯୋ॒ନ-ସ୍ସ୍ଯୋ॒ନଗ୍ଗ୍​ ସ୍ଵାନ॒ ଭ୍ରାଜାଙ୍ଘା॑ରେ॒ ବମ୍ଭା॑ରେ॒ ହସ୍ତ॒ ସୁହ॑ସ୍ତ॒ କୃଶା॑ନଵେ॒ତେ ଵଃ॑ ସୋମ॒ କ୍ରଯ॑ଣା॒ସ୍ତା-ନ୍ର॑କ୍ଷଦ୍ଧ୍ଵ॒-ମ୍ମା ଵୋ॑ ଦଭନ୍ନ୍ ॥ 14 ॥
(ଉ॒ରୁଂ-ଦ୍ଵାଵିଗ୍ଂ॑ଶତିଶ୍ଚ) (ଅ. 7)
ଉଦାଯୁ॑ଷା ସ୍ଵା॒ଯୁଷୋଦୋଷ॑ଧୀନା॒ଗ୍ଂ॒ ରସେ॒ନୋ-ତ୍ପ॒ର୍ଜନ୍ଯ॑ସ୍ଯ॒ ଶୁଷ୍ମେ॒ଣୋଦ॑ସ୍ଥାମ॒ମୃତା॒ଗ୍ଂ॒ ଅନୁ॑ । ଉ॒ର୍ଵ॑ନ୍ତରି॑କ୍ଷ॒ମନ୍ଵି॒ହ୍ଯଦି॑ତ୍ଯା॒-ସ୍ସଦୋ॒-ଽସ୍ଯଦି॑ତ୍ଯା॒-ସ୍ସଦ॒ ଆ ସୀ॒ଦାସ୍ତ॑ଭ୍ନା॒-ଦ୍ଦ୍ଯାମୃ॑ଷ॒ଭୋ ଅ॒ନ୍ତରି॑କ୍ଷ॒ମମି॑ମୀତ ଵରି॒ମାଣ॑-ମ୍ପୃଥି॒ଵ୍ଯା ଆ-ଽସୀ॑ଦ॒-ଦ୍ଵିଶ୍ଵା॒ ଭୁଵ॑ନାନି ସ॒ମ୍ରା-ଡ୍ଵିଶ୍ଵେତ୍ତାନି॒ ଵରୁ॑ଣସ୍ଯ ଵ୍ର॒ତାନି॒ ଵନେ॑ଷୁ॒ ଵ୍ଯ॑ନ୍ତରି॑କ୍ଷ-ନ୍ତତାନ॒ ଵାଜ॒ମର୍ଵ॑ଥ୍ସୁ॒ ପଯୋ॑ ଅଘ୍ନି॒ଯାସୁ॑ ହୃ॒ଥ୍ସୁ- [ ] ॥ 15 ॥
କ୍ରତୁଂ॒-ଵଁରୁ॑ଣୋ ଵି॒କ୍ଷ୍ଵ॑ଗ୍ନି-ନ୍ଦି॒ଵି ସୂର୍ଯ॑ମଦଧା॒-ଥ୍ସୋମ॒ମଦ୍ରା॒ଵୁଦୁ॒ତ୍ଯ-ଞ୍ଜା॒ତଵେ॑ଦସ-ନ୍ଦେ॒ଵଂ-ଵଁ॑ହନ୍ତି କେ॒ତଵଃ॑ । ଦୃ॒ଶେ ଵିଶ୍ଵା॑ଯ॒ ସୂର୍ଯ᳚ମ୍ ॥ ଉସ୍ରା॒ଵେତ॑-ନ୍ଧୂର୍​ଷାହାଵନ॒ଶ୍ରୂ ଅଵୀ॑ରହଣୌ ବ୍ରହ୍ମ॒ଚୋଦ॑ନୌ॒ ଵରୁ॑ଣସ୍ଯ॒ ସ୍କମ୍ଭ॑ନମସି॒ ଵରୁ॑ଣସ୍ଯ ସ୍କମ୍ଭ॒ସର୍ଜ॑ନମସି॒ ପ୍ରତ୍ଯ॑ସ୍ତୋ॒ ଵରୁ॑ଣସ୍ଯ॒ ପାଶଃ॑ ॥ 16 ॥
( ହୃ॒ଥ୍ସୁ-ପଞ୍ଚ॑ତ୍ରିଗ୍ଂଶଚ୍ଚ ) (ଅ. 8)
ପ୍ର ଚ୍ଯ॑ଵସ୍ଵ ଭୁଵସ୍ପତେ॒ ଵିଶ୍ଵା᳚ନ୍ଯ॒ଭି ଧାମା॑ନି॒ ମା ତ୍ଵା॑ ପରିପ॒ରୀ ଵି॑ଦ॒ନ୍ମା ତ୍ଵା॑ ପରିପ॒ନ୍ଥିନୋ॑ ଵିଦ॒ନ୍ମା ତ୍ଵା॒ ଵୃକା॑ ଅଘା॒ଯଵୋ॒ ମା ଗ॑ନ୍ଧ॒ର୍ଵୋ ଵି॒ଶ୍ଵାଵ॑ସୁ॒ରା ଦ॑ଘଚ୍ଛ୍ଯେ॒ନୋ ଭୂ॒ତ୍ଵା ପରା॑ ପତ॒ ଯଜ॑ମାନସ୍ଯ ନୋ ଗୃ॒ହେ ଦେ॒ଵୈ-ସ୍ସଗ୍ଗ୍॑ସ୍କୃ॒ତଂ-ଯଁଜ॑ମାନସ୍ଯ ସ୍ଵ॒ସ୍ତ୍ଯଯ॑ନ୍ଯ॒ସ୍ଯପି॒ ପନ୍ଥା॑ମଗସ୍ମହି ସ୍ଵସ୍ତି॒ଗା-ମ॑ନେ॒ହସଂ॒-ଯେଁନ॒ ଵିଶ୍ଵାଃ॒ ପରି॒ ଦ୍ଵିଷୋ॑ ଵୃ॒ଣକ୍ତି॑ ଵି॒ନ୍ଦତେ॒ ଵସୁ॒ ନମୋ॑ ମି॒ତ୍ରସ୍ଯ॒ ଵରୁ॑ଣସ୍ଯ॒ ଚକ୍ଷ॑ସେ ମ॒ହୋ ଦେ॒ଵାଯ॒ ତଦୃ॒ତଗ୍ଂ ସ॑ପର୍ଯତ ଦୂରେ॒ଦୃଶେ॑ ଦେ॒ଵଜା॑ତାଯ କେ॒ତଵେ॑ ଦି॒ଵସ୍ପୁ॒ତ୍ରାଯ॒ ସୂର୍ଯା॑ଯ ଶଗ୍ଂସତ॒ ଵରୁ॑ଣସ୍ଯ॒ ସ୍କମ୍ଭ॑ନମସି॒ ଵରୁ॑ଣସ୍ଯ ସ୍କମ୍ଭ॒ସର୍ଜ॑ନ-ମ॒ସ୍ଯୁନ୍ମୁ॑କ୍ତୋ॒ ଵରୁ॑ଣସ୍ଯ॒ ପାଶଃ॑ ॥ 17 ॥
( ମି॒ତ୍ରସ୍ଯ॒-ତ୍ରଯୋ॑ଵିଗ୍ଂଶତିଶ୍ଚ ) (ଅ. 9)
ଅ॒ଗ୍ନେ-ରା॑ତି॒ଥ୍ଯମ॑ସି॒ ଵିଷ୍ଣ॑ଵେ ତ୍ଵା॒ ସୋମ॑ସ୍ଯା-ଽଽତି॒ଥ୍ଯମ॑ସି॒ ଵିଷ୍ଣ॑ଵେ॒ ତ୍ଵା-ଽତି॑ଥେରାତି॒ଥ୍ଯମ॑ସି॒ ଵିଷ୍ଣ॑ଵେ ତ୍ଵା॒-ଽଗ୍ନଯେ᳚ ତ୍ଵା ରାଯସ୍ପୋଷ॒ଦାଵ୍​ନ୍ନେ॒ ଵିଷ୍ଣ॑ଵେ ତ୍ଵା ଶ୍ଯେ॒ନାଯ॑ ତ୍ଵା ସୋମ॒ଭୃତେ॒ ଵିଷ୍ଣ॑ଵେ ତ୍ଵା॒ ଯା ତେ॒ ଧାମା॑ନି ହ॒ଵିଷା॒ ଯଜ॑ନ୍ତି॒ ତା ତେ॒ ଵିଶ୍ଵା॑ ପରି॒ଭୂର॑ସ୍ତୁ ଯ॒ଜ୍ଞ-ଙ୍ଗ॑ଯ॒ସ୍ଫାନଃ॑ ପ୍ର॒ତର॑ଣ-ସ୍ସୁ॒ଵୀରୋ-ଽଵୀ॑ରହା॒ ପ୍ରଚ॑ରା ସୋମ॒ ଦୁର୍ଯା॒ନଦି॑ତ୍ଯା॒-ସ୍ସଦୋ॒-ଽସ୍ଯଦି॑ତ୍ଯା॒-ସ୍ସଦ॒ ଆ- [ସଦ॒ ଆ, ସୀ॒ଦ॒ ଵରୁ॑ଣୋ-ଽସି] ॥ 18 ॥
ସୀ॑ଦ॒ ଵରୁ॑ଣୋ-ଽସି ଧୃ॒ତଵ୍ର॑ତୋ ଵାରୁ॒ଣମ॑ସି ଶଂ॒​ଯୋଁ-ର୍ଦେ॒ଵାନାଗ୍ଂ॑ ସ॒ଖ୍ଯାନ୍ମା ଦେ॒ଵାନା॑-ମ॒ପସ॑-ଶ୍ଛିଥ୍ସ୍ମ॒ହ୍ଯାପ॑ତଯେ ତ୍ଵା ଗୃହ୍ଣାମି॒ ପରି॑ପତଯେ ତ୍ଵା ଗୃହ୍ଣାମି॒ ତନୂ॒ନପ୍ତ୍ରେ᳚ ତ୍ଵା ଗୃହ୍ଣାମି ଶାକ୍ଵ॒ରାଯ॑ ତ୍ଵା ଗୃହ୍ଣାମି॒ ଶକ୍ମ॒ନ୍ନୋଜି॑ଷ୍ଠାଯ ତ୍ଵା ଗୃହ୍ଣା॒ମ୍ଯ-ନା॑ଧୃଷ୍ଟମସ୍ଯ-ନାଧୃ॒ଷ୍ଯ-ନ୍ଦେ॒ଵାନା॒ମୋଜୋ॑- ଽଭିଷସ୍ତି॒ପା ଅ॑ନଭିଶସ୍ତେ॒-ଽନ୍ଯମନୁ॑ ମେ ଦୀ॒କ୍ଷା-ନ୍ଦୀ॒କ୍ଷାପ॑ତି-ର୍ମନ୍ଯତା॒ମନୁ॒ ତପ॒ସ୍ତପ॑ସ୍ପତି॒ରଞ୍ଜ॑ସା ସ॒ତ୍ଯମୁପ॑ ଗେଷଗ୍ଂ ସୁଵି॒ତେ ମା॑ ଧାଃ ॥ 19 ॥
( ଆ-ମୈ-କ॑-ଞ୍ଚ ) (ଅ. 10)
ଅ॒ଗ୍ଂ॒ଶୁରଗ୍ଂ॑ଶୁସ୍ତେ ଦେଵ ସୋ॒ମା-ଽଽପ୍ଯା॑ଯତା॒-ମିନ୍ଦ୍ରା॑ଯୈକଧନ॒ଵିଦ॒ ଆ ତୁଭ୍ଯ॒ମିନ୍ଦ୍ରଃ॑ ପ୍ଯାଯତା॒ମା ତ୍ଵମିନ୍ଦ୍ରା॑ଯ ପ୍ଯାଯ॒ସ୍ଵା-ଽଽପ୍ଯା॑ଯଯ॒ ସଖୀ᳚ନ୍-ଥ୍ସ॒ନ୍ଯା ମେ॒ଧଯା᳚ ସ୍ଵ॒ସ୍ତି ତେ॑ ଦେଵ ସୋମ ସୁ॒ତ୍ଯାମ॑ଶୀ॒ଯେଷ୍ଟା॒ ରାଯଃ॒ ପ୍ରେଷେ ଭଗା॑ଯ॒ର୍ତମୃ॑ତଵା॒ଦିଭ୍ଯୋ॒ ନମୋ॑ ଦି॒ଵେ ନମଃ॑ ପୃଥି॒ଵ୍ଯା ଅଗ୍ନେ᳚ ଵ୍ରତପତେ॒ ତ୍ଵଂ-ଵ୍ରଁ॒ତାନାଂ᳚-ଵ୍ରଁ॒ତପ॑ତିରସି॒ ଯା ମମ॑ ତ॒ନୂରେ॒ଷା ସା ତ୍ଵଯି॒ [ତ୍ଵଯି॑, ଯା ତଵ॑] ॥ 20 ॥
ଯା ତଵ॑ ତ॒ନୂରି॒ଯଗ୍ଂ ସା ମଯି॑ ସ॒ହ ନୌ᳚ ଵ୍ରତପତେ ଵ୍ର॒ତିନୋ᳚-ର୍ଵ୍ର॒ତାନି॒ ଯା ତେ॑ ଅଗ୍ନେ॒ ରୁଦ୍ରି॑ଯା ତ॒ନୂସ୍ତଯା॑ ନଃ ପାହି॒ ତସ୍ଯା᳚ସ୍ତେ॒ ସ୍ଵାହା॒ ଯା ତେ॑ ଅଗ୍ନେ-ଽଯାଶ॒ଯା ର॑ଜାଶ॒ଯା ହ॑ରାଶ॒ଯା ତ॒ନୂର୍ଵର୍​ଷି॑ଷ୍ଠା ଗହ୍ଵରେ॒ଷ୍ଠୋ-ଽଗ୍ରଂ-ଵଁଚୋ॒ ଅପା॑ଵଧୀ-ନ୍ତ୍ଵେ॒ଷଂ-ଵଁଚୋ॒ ଅପା॑ଵଧୀ॒ଗ୍॒ ସ୍ଵାହା᳚ ॥ 21 ॥
( ତ୍ଵଯି॑-ଚତ୍ଵାରି॒ଗ୍ଂ॒ଶଚ୍ଚ॑ ) (ଅ. 11)
ଵି॒ତ୍ତାଯ॑ନୀ ମେ-ଽସି ତି॒କ୍ତାଯ॑ନୀ ମେ॒-ଽସ୍ଯଵ॑ତାନ୍ମା ନାଥି॒ତମଵ॑ତାନ୍ମା ଵ୍ଯଥି॒ତଂ-ଵିଁ॒ଦେର॒ଗ୍ନିର୍ନଭୋ॒ ନାମାଗ୍ନେ॑ ଅଙ୍ଗିରୋ॒ ଯୋ᳚-ଽସ୍ଯା-ମ୍ପୃ॑ଥି॒ଵ୍ଯାମସ୍ଯାଯୁ॑ଷା॒ ନାମ୍ନେହି॒ ଯତ୍ତେ-ଽନା॑ଧୃଷ୍ଟ॒-ନ୍ନାମ॑ ଯ॒ଜ୍ଞିଯ॒-ନ୍ତେନ॒ ତ୍ଵା-ଽଽଦ॒ଧେ-ଽଗ୍ନେ॑ ଅଙ୍ଗିରୋ॒ ଯୋ ଦ୍ଵି॒ତୀଯ॑ସ୍ଯା-ନ୍ତୃ॒ତୀଯ॑ସ୍ଯା-ମ୍ପୃଥି॒ଵ୍ଯା-ମସ୍ଯାଯୁ॑ଷା॒ ନାମ୍ନେହି॒ ଯତ୍ତେ-ଽନା॑ଧୃଷ୍ଟ॒-ନ୍ନାମ॑- [ ] 22
ଯ॒ଜ୍ଞିଯ॒-ନ୍ତେନ॒ ତ୍ଵା-ଽଽଦ॑ଧେ ସି॒ଗ୍ଂ॒ହୀର॑ସି ମହି॒ଷୀର॑ସ୍ଯୁ॒ରୁ ପ୍ର॑ଥସ୍ଵୋ॒ରୁ ତେ॑ ଯ॒ଜ୍ଞପ॑ତିଃ ପ୍ରଥତା-ନ୍ଧ୍ରୁ॒ଵା-ଽସି॑ ଦେ॒ଵେଭ୍ଯଃ॑ ଶୁନ୍ଧସ୍ଵ ଦେ॒ଵେଭ୍ଯଃ॑ ଶୁମ୍ଭସ୍ଵେନ୍ଦ୍ରଘୋ॒ଷସ୍ତ୍ଵା॒ ଵସୁ॑ଭିଃ ପୁ॒ରସ୍ତା᳚-ତ୍ପାତୁ॒ ମନୋ॑ଜଵାସ୍ତ୍ଵା ପି॒ତୃଭି॑-ର୍ଦକ୍ଷିଣ॒ତଃ ପା॑ତୁ॒ ପ୍ରଚେ॑ତାସ୍ତ୍ଵା ରୁ॒ଦ୍ରୈଃ ପ॒ଶ୍ଚା-ତ୍ପା॑ତୁ ଵି॒ଶ୍ଵକ॑ର୍ମା ତ୍ଵା-ଽଽଦି॒ତ୍ଯୈରୁ॑ତ୍ତର॒ତଃ ପା॑ତୁ ସି॒ଗ୍ଂ॒ହୀର॑ସି ସପତ୍ନସା॒ହୀ ସ୍ଵାହା॑ ସି॒ଗ୍ଂ॒ହୀର॑ସି ସୁପ୍ରଜା॒ଵନି॒-ସ୍ସ୍ଵାହା॑ ସି॒ଗ୍ଂ॒ହୀ- [ସି॒ଗ୍ଂ॒ହୀଃ, ଅ॒ସି॒ ରା॒ଯ॒ସ୍ପୋ॒ଷ॒ଵନି॒-ସ୍ସ୍ଵାହା॑] 23
ର॑ସି ରାଯସ୍ପୋଷ॒ଵନି॒-ସ୍ସ୍ଵାହା॑ ସି॒ଗ୍ଂ॒ହୀର॑ସ୍ଯାଦିତ୍ଯ॒ଵନି॒-ସ୍ସ୍ଵାହା॑ ସି॒ଗ୍ଂ॒ହୀର॒ସ୍ଯା ଵ॑ହ ଦେ॒ଵାନ୍ଦେ॑ଵଯ॒ତେ ଯଜ॑ମାନାଯ॒ ସ୍ଵାହା॑ ଭୂ॒ତେଭ୍ଯ॑ସ୍ତ୍ଵା ଵି॒ଶ୍ଵାଯୁ॑ରସି ପୃଥି॒ଵୀ-ନ୍ଦୃଗ୍ଂ॑ହ ଧ୍ରୁଵ॒କ୍ଷିଦ॑ସ୍ଯ॒ନ୍ତରି॑କ୍ଷ-ନ୍ଦୃଗ୍ଂହାଚ୍ଯୁତ॒କ୍ଷିଦ॑ସି॒ ଦିଵ॑-ନ୍ଦୃଗ୍ଂହା॒ଗ୍ନେ-ର୍ଭସ୍ମା᳚ସ୍ଯ॒ଗ୍ନେଃ ପୁରୀ॑ଷମସି ॥ 24 ॥
(ନାମ॑-ସୁପ୍ରଜା॒ଵନି॒-ସ୍ସ୍ଵାହା॑ ସି॒ଗ୍ଂ॒ସୀଃ; ପଞ୍ଚ॑ତ୍ରିଗ୍ଂଶଚ୍ଚ ) (ଅ. 12)
ଯୁ॒ଞ୍ଜତେ॒ ମନ॑ ଉ॒ତ ଯୁ॑ଞ୍ଜତେ॒ ଧିଯୋ॒ ଵିପ୍ରା॒ ଵିପ୍ର॑ସ୍ଯ ବୃହ॒ତୋ ଵି॑ପ॒ଶ୍ଚିତଃ॑ । ଵି ହୋତ୍ରା॑ ଦଧେ ଵଯୁନା॒ଵିଦେକ॒ ଇନ୍ମ॒ହୀ ଦେ॒ଵସ୍ଯ॑ ସଵି॒ତୁଃ ପରି॑ଷ୍ଟୁତିଃ ॥ ସୁ॒ଵାଗ୍ଦେ॑ଵ॒ ଦୁର୍ଯା॒ଗ୍ଂ॒ ଆ ଵ॑ଦ ଦେଵ॒ଶ୍ରୁତୌ॑ ଦେ॒ଵେଷ୍ଵା ଘୋ॑ଷେଥା॒ମା ନୋ॑ ଵୀ॒ରୋ ଜା॑ଯତା-ଙ୍କର୍ମ॒ଣ୍ଯୋ॑ ଯଗ୍ଂ ସର୍ଵେ॑-ଽନୁ॒ ଜୀଵା॑ମ॒ ଯୋ ବ॑ହୂ॒ନାମସ॑ଦ୍ଵ॒ଶୀ ॥ ଇ॒ଦଂ-ଵିଁଷ୍ଣୁ॒-ର୍ଵିଚ॑କ୍ରମେ ତ୍ରେ॒ଧା ନି ଦ॑ଧେ ପ॒ଦମ୍ ॥ ସମୂ॑ଢମସ୍ଯ [ସମୂ॑ଢମସ୍ଯ, ପା॒ଗ୍ଂ॒ସୁ॒ର] 25
ପାଗ୍ଂସୁ॒ର ଇରା॑ଵତୀ ଧେନୁ॒ମତୀ॒ ହି ଭୂ॒ତଗ୍ଂ ସୂ॑ଯଵ॒ସିନୀ॒ ମନ॑ଵେ ଯଶ॒ସ୍ଯେ᳚ । ଵ୍ଯ॑ସ୍କଭ୍ନା॒-ଦ୍ରୋଦ॑ସୀ॒ ଵିଷ୍ଣୁ॑ରେ॒ତେ ଦା॒ଧାର॑ ପୃଥି॒ଵୀମ॒ଭିତୋ॑ ମ॒ଯୂଖୈଃ᳚ ॥ ପ୍ରାଚୀ॒ ପ୍ରେତ॑ମଦ୍ଧ୍ଵ॒ର-ଙ୍କ॒ଲ୍ପଯ॑ନ୍ତୀ ଊ॒ର୍ଧ୍ଵଂ-ଯଁ॒ଜ୍ଞ-ନ୍ନ॑ଯତ॒-ମ୍ମା ଜୀ᳚ହ୍ଵରତ॒ମତ୍ର॑ ରମେଥାଂ॒-ଵଁର୍​ଷ୍ମ॑-ନ୍ପୃଥି॒ଵ୍ଯା ଦି॒ଵୋ ଵା॑ ଵିଷ୍ଣଵୁ॒ତ ଵା॑ ପୃଥି॒ଵ୍ଯା ମ॒ହୋ ଵା॑ ଵିଷ୍ଣଵୁ॒ତ ଵା॒-ଽନ୍ତରି॑କ୍ଷା॒ଦ୍ଧସ୍ତୌ॑ ପୃଣସ୍ଵ ବ॒ହୁଭି॑-ର୍ଵସ॒ଵ୍ଯୈ॑ରା ପ୍ର ଯ॑ଚ୍ଛ॒ [ପ୍ର ଯ॑ଚ୍ଛ, ଦକ୍ଷି॑ଣା॒ଦୋତ] 26
ଦକ୍ଷି॑ଣା॒ଦୋତ ସ॒ଵ୍ଯାତ୍ । ଵିଷ୍ଣୋ॒ର୍ନୁକଂ॑-ଵୀଁ॒ର୍ଯା॑ଣି॒ ପ୍ର ଵୋ॑ଚଂ॒-ଯଃ ଁପାର୍ଥି॑ଵାନି ଵିମ॒ମେ ରଜାଗ୍ଂ॑ସି॒ ଯୋ ଅସ୍କ॑ଭାଯ॒ଦୁତ୍ତ॑ରଗ୍ଂ ସ॒ଧସ୍ଥଂ॑-ଵିଁଚକ୍ରମା॒ଣ ସ୍ତ୍ରେ॒ଧୋରୁ॑ଗା॒ଯୋ ଵିଷ୍ଣୋ॑ ର॒ରାଟ॑ମସି॒ ଵିଷ୍ଣୋଃ᳚ ପୃ॒ଷ୍ଠମ॑ସି॒ ଵିଷ୍ଣୋ॒-ଶ୍ଶ୍ନପ୍ତ୍ରେ᳚ ସ୍ଥୋ॒ ଵିଷ୍ଣୋ॒-ସ୍ସ୍ଯୂର॑ସି॒ ଵିଷ୍ଣୋ᳚-ର୍ଧ୍ରୁ॒ଵମ॑ସି ଵୈଷ୍ଣ॒ଵମ॑ସି॒ ଵିଷ୍ଣ॑ଵେ ତ୍ଵା ॥ 27 ॥
( ଅ॒ସ୍ଯ॒-ଯ॒ଚ୍ଛୈକା॒ନ୍ନ ଚ॑ତ୍ଵାରି॒ଗ୍ଂ॒ଶଚ୍ଚ॑ ) (ଅ. 13)
କୃ॒ଣୁ॒ଷ୍ଵ ପାଜଃ॒ ପ୍ରସି॑ତି॒ନ୍ନ ପୃ॒ଥ୍ଵୀଂ-ଯାଁ॒ହି ରାଜେ॒ଵାମ॑ଵା॒ଗ୍ଂ॒ ଇଭେ॑ନ । ତୃ॒ଷ୍ଵୀମନୁ॒ ପ୍ରସି॑ତିଂ-ଦ୍ରୂଣା॒ନୋ-ଽସ୍ତା॑-ଽସି॒ ଵିଦ୍ଧ୍ଯ॑ ର॒କ୍ଷସ॒ ସ୍ତପି॑ଷ୍ଠୈଃ ॥ ତଵ॑ ଭ୍ର॒ମାସ॑ ଆଶୁ॒ଯା ପ॑ନ୍ତ॒ତ୍ଯନୁ॑ ସ୍ପୃଶ-ଧୃଷ॒ତା ଶୋଶୁ॑ଚାନଃ । ତପୂଗ୍॑ଷ୍ଯଗ୍ନେ ଜୁ॒ହ୍ଵା॑ ପତ॒ଙ୍ଗାନସ॑ନ୍ଦିତୋ॒ ଵିସୃ॑ଜ॒ ଵିଷ୍ଵ॑ଗୁ॒ଲ୍କାଃ ॥ ପ୍ରତି॒ସ୍ପଶୋ॒ ଵିସୃ॑ଜ॒-ତୂର୍ଣି॑ତମୋ॒ ଭଵା॑ ପା॒ଯୁର୍ଵି॒ଶୋ ଅ॒ସ୍ଯା ଅଦ॑ବ୍ଧଃ । ଯୋ ନୋ॑ ଦୂ॒ରେ ଅ॒ଘଶଗ୍ଂ॑ସୋ॒ [ଅ॒ଘଶଗ୍ଂ॑ସଃ, ଯୋ ଅନ୍ତ୍ଯଗ୍ନେ॒] 28
ଯୋ ଅନ୍ତ୍ଯଗ୍ନେ॒ ମାକି॑ଷ୍ଟେ॒ ଵ୍ଯଥି॒ରା ଦ॑ଧର୍​ଷୀତ୍ ॥ ଉଦ॑ଗ୍ନେ ତିଷ୍ଠ॒ ପ୍ରତ୍ଯା ଽଽତ॑ନୁଷ୍ଵ॒ ନ୍ଯ॑ମିତ୍ରାଗ୍ଂ॑ ଓଷତା-ତ୍ତିଗ୍ମହେତେ । ଯୋ ନୋ॒ ଅରା॑ତିଗ୍ଂ ସମିଧାନ ଚ॒କ୍ରେ ନୀ॒ଚା ତ-ନ୍ଧ॑କ୍ଷ୍ଯତ॒ସ-ନ୍ନ ଶୁଷ୍କ᳚ମ୍ ॥ ଊ॒ର୍ଧ୍ଵୋ ଭ॑ଵ॒ ପ୍ରତି॑ଵି॒ଦ୍ଧ୍ଯା-ଽଦ୍ଧ୍ଯ॒ସ୍ମଦା॒ଵିଷ୍କୃ॑ଣୁଷ୍ଵ॒ ଦୈଵ୍ଯା᳚ନ୍ଯଗ୍ନେ । ଅଵ॑ସ୍ଥି॒ରା ତ॑ନୁହି ଯାତୁ॒ଜୂନା᳚-ଞ୍ଜା॒ମିମଜା॑ମିଂ॒ ପ୍ରମୃ॑ଣୀହି॒ ଶତ୍ରୂନ୍॑ ॥ ସ ତେ॑ [ସ ତେ᳚, ଜା॒ନା॒ତି॒ ସୁ॒ମ॒ତିଂ] 29
ଜାନାତି ସୁମ॒ତିଂ-ଯଁ॑ଵିଷ୍ଠ॒ଯ ଈଵ॑ତେ॒ ବ୍ରହ୍ମ॑ଣେ ଗା॒ତୁମୈର॑ତ୍ । ଵିଶ୍ଵା᳚ନ୍ଯସ୍ମୈ ସୁ॒ଦିନା॑ନି ରା॒ଯୋ ଦ୍ଯୁ॒ମ୍ନାନ୍ଯ॒ର୍ଯୋ ଵିଦୁରୋ॑ ଅ॒ଭି ଦ୍ଯୌ᳚ତ୍ ॥ ସେଦ॑ଗ୍ନେ ଅସ୍ତୁ ସୁ॒ଭଗଃ॑ ସୁ॒ଦାନୁ॒-ର୍ଯସ୍ତ୍ଵା॒ ନିତ୍ଯେ॑ନ ହ॒ଵିଷା॒ଯ ଉ॒କ୍ଥୈଃ । ପିପ୍ରୀ॑ଷତି॒ ସ୍ଵ ଆଯୁ॑ଷି ଦୁରୋ॒ଣେ ଵିଶ୍ଵେଦ॑ସ୍ମୈ ସୁ॒ଦିନା॒ ସା-ଽସ॑ଦି॒ଷ୍ଟିଃ ॥ ଅର୍ଚା॑ମି ତେ ସୁମ॒ତି-ଙ୍ଘୋଷ୍ଯ॒ର୍ଵାଖ୍-ସନ୍ତେ॑ ଵା॒ ଵା ତା॑ ଜରତା- [ଵା॒ ଵା ତା॑ ଜରତାମ୍, ଇ॒ଯଙ୍ଗୀଃ] 30
ମି॒ଯଙ୍ଗୀଃ । ସ୍ଵଶ୍ଵା᳚ସ୍ତ୍ଵା ସୁ॒ରଥା॑ ମର୍ଜଯେମା॒ସ୍ମେ କ୍ଷ॒ତ୍ରାଣି॑ ଧାରଯେ॒ରନୁ॒ ଦ୍ଯୂନ୍ ॥ ଇ॒ହ ତ୍ଵା॒ ଭୂର୍ଯା ଚ॑ରେ॒ ଦୁପ॒ତ୍ମ-ନ୍ଦୋଷା॑ଵସ୍ତ-ର୍ଦୀଦି॒ଵାଗ୍ଂସ॒ମନୁ॒ ଦ୍ଯୂନ୍ । କ୍ରୀଡ॑ନ୍ତସ୍ତ୍ଵା ସୁ॒ମନ॑ସ-ସ୍ସପେମା॒ଭି ଦ୍ଯୁ॒ମ୍ନା ତ॑ସ୍ଥି॒ଵାଗ୍ଂସୋ॒ ଜନା॑ନାମ୍ ॥ ଯସ୍ତ୍ଵା॒-ସ୍ଵଶ୍ଵଃ॑ ସୁହିର॒ଣ୍ଯୋ ଅ॑ଗ୍ନ ଉପ॒ଯାତି॒ ଵସୁ॑ମତା॒ ରଥେ॑ନ । ତସ୍ଯ॑ ତ୍ରା॒ତା-ଭ॑ଵସି॒ ତସ୍ଯ॒ ସଖା॒ ଯସ୍ତ॑ ଆତି॒ଥ୍ଯମା॑ନୁ॒ଷଗ୍ ଜୁଜୋ॑ଷତ୍ ॥ ମ॒ହୋ ରୁ॑ଜାମି - [ ] 31
ବ॒ନ୍ଧୁତା॒ ଵଚୋ॑ଭି॒ସ୍ତନ୍ମା॑ ପି॒ତୁର୍ଗୋତ॑ମା॒ଦ-ନ୍ଵି॑ଯାଯ । ତ୍ଵନ୍ନୋ॑ ଅ॒ସ୍ଯ ଵଚ॑ସ-ଶ୍ଚିକିଦ୍ଧି॒ ହୋତ॑ର୍ଯଵିଷ୍ଠ ସୁକ୍ରତୋ॒ ଦମୂ॑ନାଃ ॥ ଅସ୍ଵ॑ପ୍ନଜ ସ୍ତ॒ରଣ॑ଯ-ସ୍ସୁ॒ଶେଵା॒ ଅତ॑ନ୍ଦ୍ରାସୋ-ଽଵୃ॒କା ଅଶ୍ର॑ମିଷ୍ଠାଃ । ତେ ପା॒ଯଵଃ॑ ସ॒ଦ୍ଧ୍ରିଯ॑ଞ୍ଚୋ ନି॒ଷଦ୍ଯା-ଽଗ୍ନେ॒ ତଵ॑ନଃ ପାନ୍ତ୍ଵମୂର ॥ ଯେ ପା॒ଯଵୋ॑ ମାମତେ॒ଯ-ନ୍ତେ॑ ଅଗ୍ନେ॒ ପଶ୍ଯ॑ନ୍ତୋ ଅ॒ନ୍ଧ-ନ୍ଦୁ॑ରି॒ତାଦର॑କ୍ଷନ୍ନ୍ । ର॒ରକ୍ଷ॒ତାନ୍-ଥ୍ସୁ॒କୃତୋ॑ ଵି॒ଶ୍ଵଵେ॑ଦା॒ ଦିଫ୍ସ॑ନ୍ତ॒ ଇଦ୍ରି॒ପଵୋ॒ ନା ହ॑ [ନା ହ॑, ଦେ॒ଭୁଃ॒] 32
ଦେଭୁଃ ॥ ତ୍ଵଯା॑ ଵ॒ଯଗ୍ଂ ସ॑ଧ॒ନ୍ଯ॑-ସ୍ତ୍ଵୋତା॒-ସ୍ତଵ॒ ପ୍ରଣୀ᳚ତ୍ଯଶ୍ଯାମ॒ ଵାଜାନ୍॑ । ଉ॒ଭା ଶଗ୍ଂସା॑ ସୂଦଯ ସତ୍ଯତାତେ-ଽନୁଷ୍ଠୁ॒ଯା କୃ॑ଣୁହ୍ଯହ୍ରଯାଣ ॥ ଅ॒ଯା ତେ॑ ଅଗ୍ନେ ସ॒ମିଧା॑ ଵିଧେମ॒ ପ୍ରତି॒ସ୍ତୋମଗ୍ଂ॑ ଶ॒ସ୍ଯମା॑ନ-ଙ୍ଗୃଭାଯ । ଦହା॒ଶସୋ॑ ର॒କ୍ଷସଃ॑ ପା॒ହ୍ଯ॑ସ୍ମା-ନ୍ଦ୍ରୁ॒ହୋ ନି॒ଦୋ ମି॑ତ୍ରମହୋ ଅଵ॒ଦ୍ଯାତ୍ ॥ ର॒କ୍ଷୋ॒ହଣଂ॑ ଁଵା॒ଜିନ॒ମାଜି॑ଘର୍ମି ମି॒ତ୍ର-ମ୍ପ୍ରଥି॑ଷ୍ଠ॒-ମୁପ॑ଯାମି॒ ଶର୍ମ॑ । ଶିଶା॑ନୋ ଅ॒ଗ୍ନିଃ କ୍ରତୁ॑ଭି॒-ସ୍ସମି॑ଦ୍ଧ॒ସ୍ସନୋ॒ ଦିଵା॒ [ଦିଵା᳚, ସରି॒ଷଃ ପା॑ତୁ॒ ନକ୍ତଂ᳚] 33
ସରି॒ଷଃ ପା॑ତୁ॒ ନକ୍ତ᳚ମ୍ ॥ ଵିଜ୍ଯୋତି॑ଷା ବୃହ॒ତା ଭା᳚ତ୍ଯ॒ଗ୍ନି-ରା॒ଵି-ର୍ଵିଶ୍ଵା॑ନି କୃଣୁତେ ମହି॒ତ୍ଵା । ପ୍ରାଦେ॑ଵୀ-ର୍ମା॒ଯା-ସ୍ସ॑ହତେ-ଦୁ॒ରେଵା॒-ଶ୍ଶିଶୀ॑ତେ॒ ଶୃଙ୍ଗେ॒ ରକ୍ଷ॑ସେ ଵି॒ନିକ୍ଷେ᳚ ॥ ଉ॒ତ ସ୍ଵା॒ନାସୋ॑ ଦି॒ଵିଷ॑ନ୍ତ୍ଵ॒ଗ୍ନେ ସ୍ତି॒ଗ୍ମାଯୁ॑ଧା॒ ରକ୍ଷ॑ସେ॒ ହନ୍ତ॒ଵା ଉ॑ । ମଦେ॑ ଚିଦସ୍ଯ॒ ପ୍ରରୁ॑ଜନ୍ତି॒ ଭାମା॒ ନ ଵ॑ରନ୍ତେ ପରି॒ବାଧୋ॒ ଅଦେ॑ଵୀଃ ॥ 34 ॥
(ଅ॒ଘଶଗ୍ଂ॑ସଃ॒-ସ ତେ॑-ଜରତାଗ୍ଂ-ରୁଜାମି-ହ॒ -ଦିଵୈ - କ॑ଚତ୍ଵାରିଗ୍ଂଶଚ୍ଚ) (ଅ. 14)
(ଆପ॑ ଉନ୍ଦ॒, ନ୍ତ୍ଵାକୂ᳚ତ୍ଯୈ॒, ଦୈଵୀ॑, ମି॒ଯନ୍ତେ॒, ଵସ୍ଵ୍ଯ॑ସ୍ଯ॒ଗ୍ଂ॒ ଶୁନା॑ ତେ॒, ସୋମ॑ନ୍ତ॒, ଉଦାଯୁ॑ଷା॒, ପ୍ର ଚ୍ଯ॑ଵସ୍ଵା॒, ଽଗ୍ନେ ରା॑ତି॒ଥ୍ଯ, -ମ॒ଗ୍ଂ॒ଶୁରଗ୍ଂ॑ ଶୁ, ର୍ଵି॒ତ୍ତାଯ॑ନୀ ମେ-ଽସି, ଯୁ॒ଞ୍ଚତେ॑, କୃଣୁ॒ଷ୍ଵ ପାଜ॒, ଶ୍ଚତୁ॑ର୍ଦଶ ।)
(ଆପୋ॒-ଵସ୍ଵ୍ଯ॑ସି॒ ଯା ତଵେ॒-ଯଙ୍ଗୀ-ଶ୍ଚତୁ॑ସ୍ତ୍ରିଗ୍ଂଶତ୍ ।)
(ଆପ॑ ଉନ୍ଦ॒ନ୍, ତ୍ଵଦେ॑ଵୀଃ)
॥ ହରିଃ॑ ଓମ୍ ॥
॥ କୃଷ୍ଣ ଯଜୁର୍ଵେଦୀଯ ତୈତ୍ତିରୀଯ ସଂହିତାଯା-ମ୍ପ୍ରଥମକାଣ୍ଡେ ଦ୍ଵିତୀଯଃ ପ୍ରଶ୍ନ-ସ୍ସମାପ୍ତଃ ॥

Explore More