ഓം ശ്രീ പരമാത്മനേ നമഃ
അഥ അഷ്ടമോഽധ്യായഃ
അക്ഷരപരബ്രഹ്മയോഗഃ അര്ജുന ഉവാച
കിം തദ്ബ്രഹ്മ കിമധ്യാത്മം കിം കര്മ പുരുഷോത്തമ ।
അധിഭൂതം ച കിം പ്രോക്തമ് അധിദൈവം കിമുച്യതേ ॥1॥
അധിഭൂതം ച കിം പ്രോക്തമ് അധിദൈവം കിമുച്യതേ ॥1॥
അധിയജ്ഞഃ കഥം കോഽത്ര ദേഹേഽസ്മിന്മധുസൂദന ।
പ്രയാണകാലേ ച കഥം ജ്ഞേയോഽസി നിയതാത്മഭിഃ ॥2॥
പ്രയാണകാലേ ച കഥം ജ്ഞേയോഽസി നിയതാത്മഭിഃ ॥2॥
ശ്രീ ഭഗവാനുവാച
അക്ഷരം ബ്രഹ്മ പരമം സ്വഭാവോഽധ്യാത്മമുച്യതേ ।
ഭൂതഭാവോദ്ഭവകരഃ വിസര്ഗഃ കര്മസഞ്ജ്ഞിതഃ ॥3॥
ഭൂതഭാവോദ്ഭവകരഃ വിസര്ഗഃ കര്മസഞ്ജ്ഞിതഃ ॥3॥
അധിഭൂതം ക്ഷരോ ഭാവഃ പുരുഷശ്ചാധിദൈവതമ് ।
അധിയജ്ഞോഽഹമേവാത്ര ദേഹേ ദേഹഭൃതാം വര ॥4॥
അധിയജ്ഞോഽഹമേവാത്ര ദേഹേ ദേഹഭൃതാം വര ॥4॥
അന്തകാലേ ച മാമേവ സ്മരന്മുക്ത്വാ കലേവരമ് ।
യഃ പ്രയാതി സ മദ്ഭാവം യാതി നാസ്ത്യത്ര സംശയഃ ॥5॥
യഃ പ്രയാതി സ മദ്ഭാവം യാതി നാസ്ത്യത്ര സംശയഃ ॥5॥
യം യം വാപി സ്മരന്ഭാവം ത്യജത്യന്തേ കലേവരമ് ।
തം തമേവൈതി കൌന്തേയ സദാ തദ്ഭാവഭാവിതഃ ॥6॥
തം തമേവൈതി കൌന്തേയ സദാ തദ്ഭാവഭാവിതഃ ॥6॥
തസ്മാത്സര്വേഷു കാലേഷു മാമനുസ്മര യുധ്യ ച ।
മയ്യര്പിതമനോബുദ്ധിഃ മാമേവൈഷ്യസ്യസംശയമ് ॥7॥
മയ്യര്പിതമനോബുദ്ധിഃ മാമേവൈഷ്യസ്യസംശയമ് ॥7॥
അഭ്യാസയോഗയുക്തേന ചേതസാ നാന്യഗാമിനാ ।
പരമം പുരുഷം ദിവ്യം യാതി പാര്ഥാനുചിന്തയന് ॥8॥
പരമം പുരുഷം ദിവ്യം യാതി പാര്ഥാനുചിന്തയന് ॥8॥
കവിം പുരാണമനുശാസിതാരമ് അണോരണീയാംസമനുസ്മരേദ്യഃ ।
സര്വസ്യ ധാതാരമചിന്ത്യരൂപം ആദിത്യവര്ണം തമസഃ പരസ്താത് ॥9॥
സര്വസ്യ ധാതാരമചിന്ത്യരൂപം ആദിത്യവര്ണം തമസഃ പരസ്താത് ॥9॥
പ്രയാണകാലേ മനസാഽചലേന ഭക്ത്യാ യുക്തോ യോഗബലേന ചൈവ ।
ഭ്രുവോര്മധ്യേ പ്രാണമാവേശ്യ സമ്യക് സ തം പരം പുരുഷമുപൈതി ദിവ്യമ് ॥10॥
ഭ്രുവോര്മധ്യേ പ്രാണമാവേശ്യ സമ്യക് സ തം പരം പുരുഷമുപൈതി ദിവ്യമ് ॥10॥
യദക്ഷരം വേദവിദോ വദന്തി വിശന്തി യദ്യതയോ വീതരാഗാഃ ।
യദിച്ഛന്തോ ബ്രഹ്മചര്യം ചരന്തി തത്തേ പദം സങ്ഗ്രഹേണ പ്രവക്ഷ്യേ ॥11॥
യദിച്ഛന്തോ ബ്രഹ്മചര്യം ചരന്തി തത്തേ പദം സങ്ഗ്രഹേണ പ്രവക്ഷ്യേ ॥11॥
സര്വദ്വാരാണി സംയമ്യ മനോ ഹൃദി നിരുധ്യ ച ।
മൂര്ധ്ന്യാധായാത്മനഃ പ്രാണമ് ആസ്ഥിതോ യോഗധാരണാമ് ॥12॥
മൂര്ധ്ന്യാധായാത്മനഃ പ്രാണമ് ആസ്ഥിതോ യോഗധാരണാമ് ॥12॥
ഓമിത്യേകാക്ഷരം ബ്രഹ്മ വ്യാഹരന്മാമനുസ്മരന് ।
യഃ പ്രയാതി ത്യജന്ദേഹം സ യാതി പരമാം ഗതിമ് ॥13॥
യഃ പ്രയാതി ത്യജന്ദേഹം സ യാതി പരമാം ഗതിമ് ॥13॥
അനന്യചേതാഃ സതതം യോ മാം സ്മരതി നിത്യശഃ ।
തസ്യാഹം സുലഭഃ പാര്ഥ നിത്യയുക്തസ്യ യോഗിനഃ ॥14॥
തസ്യാഹം സുലഭഃ പാര്ഥ നിത്യയുക്തസ്യ യോഗിനഃ ॥14॥
മാമുപേത്യ പുനര്ജന്മ ദുഃഖാലയമശാശ്വതമ് ।
നാപ്നുവന്തി മഹാത്മാനഃ സംസിദ്ധിം പരമാം ഗതാഃ ॥15॥
നാപ്നുവന്തി മഹാത്മാനഃ സംസിദ്ധിം പരമാം ഗതാഃ ॥15॥
ആബ്രഹ്മഭുവനാല്ലോകാഃ പുനരാവര്തിനോഽര്ജുന ।
മാമുപേത്യ തു കൌന്തേയ പുനര്ജന്മ ന വിദ്യതേ ॥16॥
മാമുപേത്യ തു കൌന്തേയ പുനര്ജന്മ ന വിദ്യതേ ॥16॥
സഹസ്രയുഗപര്യന്തമ് അഹര്യദ്ബ്രഹ്മണോ വിദുഃ ।
രാത്രിം യുഗസഹസ്രാന്താം തേഽഹോരാത്രവിദോ ജനാഃ ॥17॥
രാത്രിം യുഗസഹസ്രാന്താം തേഽഹോരാത്രവിദോ ജനാഃ ॥17॥
അവ്യക്താദ്വ്യക്തയഃ സര്വാഃ പ്രഭവന്ത്യഹരാഗമേ ।
രാത്ര്യാഗമേ പ്രലീയന്തേ തത്രൈവാവ്യക്തസഞ്ജ്ഞകേ ॥18॥
രാത്ര്യാഗമേ പ്രലീയന്തേ തത്രൈവാവ്യക്തസഞ്ജ്ഞകേ ॥18॥
ഭൂതഗ്രാമഃ സ ഏവായം ഭൂത്വാ ഭൂത്വാ പ്രലീയതേ ।
രാത്ര്യാഗമേഽവശഃ പാര്ഥ പ്രഭവത്യഹരാഗമേ ॥19॥
രാത്ര്യാഗമേഽവശഃ പാര്ഥ പ്രഭവത്യഹരാഗമേ ॥19॥
പരസ്തസ്മാത്തു ഭാവോഽന്യഃ അവ്യക്തോഽവ്യക്താത്സനാതനഃ ।
യഃ സ സര്വേഷു ഭൂതേഷു നശ്യത്സു ന വിനശ്യതി ॥20॥
യഃ സ സര്വേഷു ഭൂതേഷു നശ്യത്സു ന വിനശ്യതി ॥20॥
അവ്യക്തോഽക്ഷര ഇത്യുക്തഃ തമാഹുഃ പരമാം ഗതിമ് ।
യം പ്രാപ്യ ന നിവര്തന്തേ തദ്ധാമ പരമം മമ ॥21॥
യം പ്രാപ്യ ന നിവര്തന്തേ തദ്ധാമ പരമം മമ ॥21॥
പുരുഷഃ സ പരഃ പാര്ഥ ഭക്ത്യാ ലഭ്യസ്ത്വനന്യയാ ।
യസ്യാന്തഃ സ്ഥാനി ഭൂതാനി യേന സര്വമിദം തതമ് ॥22॥
യസ്യാന്തഃ സ്ഥാനി ഭൂതാനി യേന സര്വമിദം തതമ് ॥22॥
യത്ര കാലേ ത്വനാവൃത്തിമ് ആവൃത്തിം ചൈവ യോഗിനഃ ।
പ്രയാതാ യാന്തി തം കാലം വക്ഷ്യാമി ഭരതര്ഷഭ ॥23॥
പ്രയാതാ യാന്തി തം കാലം വക്ഷ്യാമി ഭരതര്ഷഭ ॥23॥
അഗ്നിര്ജ്യോതിരഹഃ ശുക്ലഃ ഷണ്മാസാ ഉത്തരായണമ് ।
തത്ര പ്രയാതാ ഗച്ഛന്തി ബ്രഹ്മ ബ്രഹ്മവിദോ ജനാഃ ॥24॥
തത്ര പ്രയാതാ ഗച്ഛന്തി ബ്രഹ്മ ബ്രഹ്മവിദോ ജനാഃ ॥24॥
ധൂമോ രാത്രിസ്തഥാ കൃഷ്ണഃ ഷണ്മാസാ ദക്ഷിണായനമ് ।
തത്ര ചാന്ദ്രമസം ജ്യോതിഃ യോഗീ പ്രാപ്യ നിവര്തതേ ॥25॥
തത്ര ചാന്ദ്രമസം ജ്യോതിഃ യോഗീ പ്രാപ്യ നിവര്തതേ ॥25॥
ശുക്ലകൃഷ്ണേ ഗതീ ഹ്യേതേ ജഗതഃ ശാശ്വതേ മതേ ।
ഏകയാ യാത്യനാവൃത്തിമ് അന്യയാവര്തതേ പുനഃ ॥26॥
ഏകയാ യാത്യനാവൃത്തിമ് അന്യയാവര്തതേ പുനഃ ॥26॥
നൈതേ സൃതീ പാര്ഥ ജാനന് യോഗീ മുഹ്യതി കശ്ചന ।
തസ്മാത്സര്വേഷു കാലേഷു യോഗയുക്തോ ഭവാര്ജുന ॥27॥
തസ്മാത്സര്വേഷു കാലേഷു യോഗയുക്തോ ഭവാര്ജുന ॥27॥
വേദേഷു യജ്ഞേഷു തപസ്സു ചൈവ ദാനേഷു യത്പുണ്യഫലം പ്രദിഷ്ടമ് ।
അത്യേതി തത്സര്വമിദം വിദിത്വാ യോഗീ പരം സ്ഥാനമുപൈതി ചാദ്യമ് ॥28॥
॥ ഓം തത്സദിതി ശ്രീമദ്ഭഗവദ്ഗീതാസു ഉപനിഷത്സു ബ്രഹ്മവിദ്യായാം
യോഗശാസ്ത്രേ ശ്രീകൃഷ്ണാര്ജുനസംവാദേ അക്ഷരപരബ്രഹ്മയോഗോ നാമ അഷ്ടമോഽധ്യായഃ ॥8
അത്യേതി തത്സര്വമിദം വിദിത്വാ യോഗീ പരം സ്ഥാനമുപൈതി ചാദ്യമ് ॥28॥
॥ ഓം തത്സദിതി ശ്രീമദ്ഭഗവദ്ഗീതാസു ഉപനിഷത്സു ബ്രഹ്മവിദ്യായാം
യോഗശാസ്ത്രേ ശ്രീകൃഷ്ണാര്ജുനസംവാദേ അക്ഷരപരബ്രഹ്മയോഗോ നാമ അഷ്ടമോഽധ്യായഃ ॥8